ഉദക ശാന്തി (പുണ്യാഹ വാചനം)

1.0 കലശ പ്രതിഷ്ഠാപന പ്രയോഗ മന്ത്രാഃ
ബ്രഹ്മ॑ജജ്ഞാ॒ന-മ്പ്ര॑ഥ॒മ-മ്പു॒രസ്താ॒-ദ്വിസീ॑മ॒ത-സ്സു॒രുചോ॑ വേ॒ന ആ॑വഃ ।
സ ബു॒ധ്നിയാ॑ ഉപ॒മാ അ॑സ്യ വി॒ഷ്ഠാ-സ്സ॒തശ്ച॒ യോനി॒-മസ॑തശ്ച॒ വിവഃ॑ ।

നാകേ॑ സുപ॒ര്ണ മുപ॒യ-ത്പത॑ന്തഗ്​മ് ഹൃ॒ദാ വേന॑ന്തോ അ॒ഭ്യച॑ക്ഷ-തത്വാ ।
ഹിര॑ണ്യപക്ഷം॒-വഁരു॑ണസ്യ ദൂ॒തം-യഁ॒മസ്യ॒ യോനൌ॑ ശകു॒ന-മ്ഭു॑ര॒ണ്യുമ് ।

ആപ്യാ॑യസ്വ॒ സമേ॑തു തേ വി॒ശ്വത॑-സ്സോമ॒ വൃഷ്ണി॑യമ് । ഭവാ॒ വാജ॑സ്യ സങ്ഗ॒ഥേ ।
യോ രു॒ദ്രോ അ॒ഗ്നൌ യോ അ॒ഫ്സു യ ഓഷ॑ധീഷു॒ യോ രു॒ദ്രോ വിശ്വാ॒
ഭുവ॑നാ-ഽഽവി॒വേശ॒ തസ്മൈ॑ രു॒ദ്രായ॒ നമോ॑ അസ്തു । 1 (അപ ഉപസ്പൃശ്യ)

ഇ॒ദം-വിഁഷ്ണു॒ ർവിച॑ക്രമേ ത്രേ॒ധാ നിദ॑ധേ പ॒ദമ് । സമൂ॑ഢമസ്യ പാഗ്​മ് സു॒രേ ।
ഇന്ദ്രം॒-വിഁശ്വാ॑ അവീവൃധന്-ഥ്സമു॒ദ്രവ്യ॑ചസ॒-ങ്ഗിരഃ॑ ।
ര॒ഥീത॑മഗ്​മ് രഥീ॒നാം-വാഁജാ॑നാ॒ഗ്​മ്॒ സത്പ॑തി॒-മ്പതി᳚മ് ।
ആപോ॒ വാ ഇ॒ദംഗ്​മ് സർവം॒-വിഁശ്വാ॑ ഭൂ॒താന്യാപഃ॑ പ്രാ॒ണാ വാ ആപഃ॑ പ॒ശവ॒ ആപോ-ഽന്ന॒മാപോ-ഽമൃ॑ത॒മാപ॑-സ്സ॒മ്രാഡാപോ॑ വി॒രാഡാപ॑-സ്സ്വ॒രാഡാപ॒-ശ്ഛന്ദാ॒ഗ്॒ശ്യാപോ॒ ജ്യോതീ॒ഗ്॒ഷ്യാപോ॒ യജൂ॒ഗ്॒ഷ്യാപ॑-സ്സ॒ത്യമാപ॒-സ്സർവാ॑ ദേ॒വതാ॒ ആപോ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവ॒രാപ॒ ഓമ് । 2

അ॒പഃ പ്രണ॑യതി । ശ്ര॒ദ്ധാ വാ ആപഃ॑ । ശ്ര॒ദ്ധാമേ॒വാരഭ്യ॑ പ്ര॒ണീയ॒ പ്രച॑രതി ।
അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
യ॒ജ്ഞോ വാ ആപഃ॑ । യ॒ജ്ഞമേ॒വാരഭ്യ॑ പ്ര॒ണീയ॒ പ്രച॑രതി । അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
വജ്രോ॒ വാ ആപഃ॑ । വജ്ര॑മേ॒വ ഭ്രാതൃ॑വ്യേഭ്യഃ പ്ര॒ഹൃത്യ॑ പ്ര॒ണീയ॒ പ്രച॑രതി ।
അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
ആപോ॒ വൈ ര॑ക്ഷോ॒ഘ്നീഃ । രക്ഷ॑സാ॒മപ॑ഹത്യൈ । അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
ആപോ॒ വൈ ദേ॒വാനാ᳚-മ്പ്രി॒യ-ന്ധാമ॑ । ദേ॒വാനാ॑മേ॒വ പ്രി॒യ-ന്ധാമ॑ പ്ര॒ണീയ॒ പ്രച॑രതി । അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
ആപോ॒ വൈ സർവാ॑ ദേ॒വതാഃ᳚ । ദേ॒വതാ॑ ഏ॒വാരഭ്യ॑ പ്ര॒ണീയ॒ പ്രച॑രതി ।
അ॒പഃ പ്രണ॑യതി ।
ആപോ॒ വൈ ശാ॒ന്താഃ । ശാ॒ന്താഭി॑രേ॒വാസ്യ॒ ശുചഗ്​മ്॑ ശമയതി । ദേ॒വോ വഃ॑
സവി॒തോ-ത്പു॑നാ॒ത്വ-ച്ഛി॑ദ്രേണ പ॒വിത്രേ॑ണ॒ വസോ॒സ്സൂര്യ॑സ്യ ര॒ശ്മിഭിഃ॑ ॥ 3

1.1 വേദാരമ്ഭേ സർവസാധാരണ്യേന ജപ്യാഃ മന്ത്രാഃ
ഓ-മ്ഭൂഃ തഥ്സ॑വി॒തു-ർവരേ᳚ണ്യമ് । ഓ-മ്ഭുവഃ॑ ഭര്ഗോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ ധീമഹി । ഓഗ്​മ് സുവഃ॑ ധിയോ॒ യോനഃ॑ പ്രചോ॒ദയാ᳚ത് ।
ഓ-മ്ഭൂഃ തഥ്സ॑വി॒തു-ർവരേ᳚ണ്യമ് । ഭര്ഗോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ ധീമഹി । ഓ-മ്ഭുവഃ ധിയോ॒ യോനഃ॑ പ്രചോ॒ദയാ᳚ത് ।

ഓഗ്​മ് സുവഃ॑ തഥ്സ॑വി॒തു-ർവരേ᳚ണ്യം॒ ഭര്ഗോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ ധീമഹി । ധിയോ॒ യോനഃ॑ പ്രചോ॒ദയാ᳚ത് । ഓം ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തിഃ॑ ।

1.2 വേദാദയഃ
അ॒ഗ്നിമീ᳚ളേ പു॒രോഹി॑തം-യ॒ജ്ഞസ്യ॑
ദേ॒വമൃ॒ത്വിജ᳚മ് । ഹോതാ᳚രം രത്ന॒ ധാത॑മമ് ।
ഇ॒ഷേ ത്വോ॒ര്ജേത്വാ॑ വാ॒യവ॑സ്സ്ഥോ പാ॒യവ॑സ്ഥ ദേ॒വോ വ॑സ്സവി॒താ പ്രാര്പ॑യതു॒ ശ്രേഷ്ഠ॑തമായ॒ കര്മ॑ണേ ।
അഗ്ന॒ ആയാ॑ഹി വീ॒തയേ॑ ഗൃണാ॒നോ ഹ॒വ്യദാ॑തയേ । നിഹോതാ॑ സഥ്സി ബ॒ര്॒ഹിഷി॑ ।

ശന്നോ॑ ദേ॒വീര॒ഭിഷ്ട॑യ॒ ആപോ॑ ഭവന്തു പീ॒തയേ᳚ । ശം-യോഁര॒ഭിസ്ര॑വന്തു നഃ ॥ 1 (1) ॥

1.3 രക്ഷോഘ്നം
കൃ॒ണു॒ഷ്വ പാജഃ॒ പ്രസി॑തി॒ന്ന പൃ॒ഥ്വീം-യാഁ॒ഹി രാജേ॒ വാമ॑വാ॒ഗ്​മ്॒ ഇഭേ॑ന । തൃ॒ഷ്വീമനു॒ പ്രസി॑തിം-ദ്രൂണാ॒നോ-ഽസ്താ॑-ഽസി॒ വിദ്ധ്യ॑ ര॒ക്ഷസ॒ സ്തപി॑ഷ്ഠൈഃ । തവ॑ ഭ്ര॒മാസ॑ ആശു॒യാ പ॑തം॒ ത്യനു॑സ്പൃശ-ധൃഷ॒താ ശോശു॑ചാനഃ । തപൂഗ്॑ഷ്യഗ്നേ ജു॒ഹ്വാ॑ പതം॒-ഗാനസ॑ന്ദിതോ॒ വിസൃ॑ജ॒ വിഷ്വ॑ ഗു॒ല്കാഃ । പ്രതി॒സ്പശോ॒ വിസൃ॑ജ॒-തൂര്ണി॑തമോ॒ ഭവാ॑ പാ॒യുർവി॒ശോ അ॒സ്യാ അദ॑ബ്ധഃ ॥ 2 ॥

യോനോ॑ ദൂ॒രേ അ॒ഘശഗ്​മ്॑സോ॒യോ അന്ത്യഗ്നേ॒ മാകി॑ഷ്ടേ॒ വ്യഥി॒രാ ദ॑ധര്​ഷീത് । ഉദ॑ഗ്നേ തിഷ്ഠ॒ പ്രത്യാ ത॑നുഷ്വ॒ന്യ॑മിത്രാഗ്​മ്॑ ഓഷതാ-ത്തിഗ്മഹേതേ । യോ നോ॒ അരാ॑തിഗ്​മ് സമിധാന ച॒ക്രേ നീ॒ചാ തന്ധ॑ക്ഷ്യത॒ സന്ന ശുഷ്ക᳚മ് । ഊ॒ര്ധ്വോ ഭ॑വ॒ പ്രതി॑ വി॒ധ്യാ-ധ്യ॒സ്മദാ॒ വിഷ്കൃ॑ണുഷ്വ॒ ദൈവ്യാ᳚ന്യഗ്നേ । അവ॑സ്ഥി॒രാ ത॑നുഹി യാതു॒ ജൂനാ᳚-ഞ്ജാ॒മിമജാ॑മിം॒ പ്രമൃ॑ണീഹി॒ ശത്രൂന്॑ ॥ 3 ॥

സതേ॑ ജാനാതി സുമ॒തിം-യഁ ॑ വിഷ്ഠ॒യ ഈവ॑തേ॒ ബ്രഹ്മ॑ണേ ഗാ॒തുമൈര॑ത് । വിശ്വാ᳚ന്യസ്മൈ സു॒ദിനാ॑നി രാ॒യോ ദ്യു॒മ്നാന്യ॒ര്യോ വിദുരോ॑ അ॒ഭിദ്യൌ᳚ത് । സേദ॑ഗ്നേ അസ്തു സു॒ഭഗ॑ സ്സു॒ദാനു॒-ര്യസ്ത്വാ॒ നിത്യേ॑ന ഹ॒വിഷാ॒ യ ഉ॒ക്ഥൈഃ । പിപ്രീ॑ഷതി॒ സ്വ ആയു॑ഷി ദുരോ॒ണേ വിശ്വേദ॑സ്മൈ സു॒ദിനാ॒-സാ-ഽസ॑ദി॒ഷ്ടിഃ । അര്ചാ॑മിതേ സുമ॒തി-ങ്ഘോഷ്യ॒ർവാഖ്-സന്തേ॑ വാ॒ വാതാ॑ ജരതാ മി॒യങ്ഗീഃ ॥ 4 ॥

സ്വശ്വാ᳚സ്ത്വാ സു॒രഥാ॑ മര്ജയേ-മാ॒സ്മേ ക്ഷ॒ത്രാണി॑ ധാരയേ॒ര-നു॒ദ്യൂന് । ഇ॒ഹ ത്വാ॒ ഭൂര്യാ ച॑രേ॒ദുപ॒ത്മ-ന്ദോഷാ॑വസ്ത-ര്ദീദി॒വാഗ്​മ് സ॒മനു॒ദ്യൂന് । ക്രീഡ॑ന്തസ്ത്വാ സു॒മന॑സ സ്സപേമാ॒ഭി ദ്യു॒മ്നാ ത॑സ്ഥി॒വാഗ്​മ്സോ॒ ജനാ॑നാമ് ।
യസ്ത്വാ॒ സ്വശ്വ॑സ്സുഹിര॒ണ്യോ അ॑ഗ്ന ഉപ॒യാതി॒ വസു॑മതാ॒ രഥേ॑ന । തസ്യ॑ ത്രാ॒താ ഭ॑വസി॒ തസ്യ॒ സഖാ॒ യസ്ത॑ ആതി॒ഥ്യ മാ॑നു॒ഷഗ് ജുജോ॑ഷത് ॥ 5 ॥

മ॒ഹോരു॑ജാമി ബ॒ന്ധുതാ॒ വചോ॑ ഭി॒സ്തന്മാ॑ പി॒തുര്ഗോത॑മാ॒ദ ന്വി॑യായ । ത്വന്നോ॑ അ॒സ്യ വച॑സ-ശ്ചികിദ്ധി॒ ഹോത॑ര്യവിഷ്ഠ സുക്രതോ॒ ദമൂ॑നാഃ । അസ്വ॑പ്ന ജസ്ത॒രണ॑യ സ്സു॒ശേവാ॒ അത॑ന്ദ്രാസോ-ഽവൃ॒കാ അശ്ര॑മിഷ്ഠാഃ । തേ പാ॒യവ॑-സ്സ॒ധ്രിയ॑ഞ്ചോ നി॒ഷദ്യാഗ്നേ॒ തവ॑ നഃ പാന്ത്വമൂര । യേ പാ॒യവോ॑ മാമതേ॒യ-ന്തേ॑ അഗ്നേ॒ പശ്യ॑ന്തോ അ॒ന്ധ-ന്ദു॑രി॒താദ ര॑ക്ഷന്ന് ।
ര॒രക്ഷ॒ താന്-ഥ്സു॒കൃതോ॑ വി॒ശ്വവേ॑ദാ॒ ദിഫ്സ॑ന്ത॒ ഇദ്രി॒പവോ॒ നാഹ॑ ദേഭുഃ ॥ 6 ॥

ത്വയാ॑ വ॒യഗ്​മ് സ॑ധ॒ന്യ॑-സ്ത്വോതാ॒ സ്തവ॒ പ്രണീ᳚ത്യ ശ്യാമ॒ വാജാന്॑ । ഉ॒ഭാശഗ്​മ് സാ॑ സൂദയ സത്യതാ തേ-ഽനുഷ്ഠു॒യാ കൃ॑ണുഹ്യ-ഹ്രയാണ ।
അ॒യാ തേ॑ അഗ്നേ സ॒മിധാ॑ വിധേമ॒ പ്രതി॒സ്തോമഗ്​മ്॑ ശ॒സ്യമാ॑ന-ങ്ഗൃഭായ । ദഹാ॒ശസോ॑ ര॒ക്ഷസഃ॑ പാ॒ഹ്യ॑സ്മാ-ന്ദ്രു॒ഹോ നി॒ദോ മി॑ത്രമഹോ അവ॒ദ്യാത് । ര॒ക്ഷോ॒ഹണം॑ ഁവാ॒ജിന॒മാജി॑ ഘര്മി മി॒ത്ര-മ്പ്രഥി॑ഷ്ഠ॒ മുപ॑യാമി॒ ശര്മ॑ । ശിശാ॑നോ അ॒ഗ്നിഃ ക്രതു॑ഭി॒ സ്സമി॑ദ്ധ॒-സ്സനോ॒ ദിവാ॒ സ രി॒ഷഃ
പാ॑തു॒ നക്ത᳚മ് ॥ 7 ॥
വിജ്യോതി॑ഷാ ബൃഹ॒താ ഭാ᳚ത്യ॒ഗ്നി രാ॒വി-ർവിശ്വാ॑നി കൃണുതേ മഹി॒ത്വാ । പ്രാദേ॑വീര്മാ॒യാ സ്സ॑ഹതേ ദു॒രേവാ॒ ശ്ശിശീ॑തേ॒ ശൃങ്ഗേ॒ രക്ഷ॑സേ വി॒നിക്ഷേ᳚ ।
ഉ॒തസ്വാ॒നാസോ॑ ദി॒വിഷ॑ന്ത്വ॒ഗ്നേ സ്തി॒ഗ്മായു॑ധാ॒ രക്ഷ॑സേ॒ ഹന്ത॒ വാ ഉ॑ ।
മദേ॑ ചിദസ്യ॒ പ്രരു॑ജന്തി॒ ഭാമാ॒ നവ॑രന്തേ പരി॒ബാധോ॒ അദേ॑വീഃ ॥ 8 (2) ॥

1.4 ഇന്ദ്ര സൂക്തം
ഇന്ദ്രം॑ ഁവോ വി॒ശ്വത॒സ്പരി॒ ഹവാ॑മഹേ॒ ജനേ᳚ഭ്യഃ । അ॒സ്മാക॑മസ്തു॒ കേവ॑ലഃ । ഇന്ദ്ര॒-ന്നരോ॑ നേ॒മധി॑താ ഹവന്തേ॒ യത്പാര്യാ॑ യു॒നജ॑തേ॒ ധിയ॒സ്താഃ । ശൂരോ॒ നൃഷാ॑താ॒ ശവ॑സശ്ചകാ॒ ന ആ ഗോമ॑തി വ്ര॒ജേ ഭ॑ജാ॒ ത്വന്നഃ॑ । ഇ॒ന്ദ്രി॒യാണി॑ ശതക്രതോ॒ യാ തേ॒ ജനേ॑ഷു പ॒ഞ്ചസു॑ । ഇന്ദ്ര॒ താനി॑ ത॒ ആ വൃ॑ണേ । അനു॑തേ ദായി മ॒ഹ ഇ॑ന്ദ്രി॒യായ॑ സ॒ത്രാതേ॒ വിശ്വ॒മനു॑ വൃത്ര॒ഹത്യേ᳚ ॥ 9 ॥

അനു॑ ക്ഷ॒ത്രമനു॒ സഹോ॑ യജ॒ത്രേന്ദ്ര॑ ദേ॒വേഭി॒രനു॑ തേ നൃ॒ഷഹ്യേ᳚ । ആയസ്മി᳚ന്-ഥ്സ॒പ്തവാ॑സ॒വാ സ്തിഷ്ഠ॑ന്തി സ്വാ॒രുഹോ॑ യഥാ ।
ഋഷി॑ര്​ഹ ദീര്ഘ॒ ശ്രുത്ത॑മ॒ ഇന്ദ്ര॑സ്യ ഘ॒ര്മോ അതി॑ഥിഃ । ആ॒മാസു॑ പ॒ക്വമൈര॑യ॒ ആ സൂര്യഗ്​മ്॑ രോഹയോ ദി॒വി । ഘ॒ര്മന്ന സാമ॑ന്തപതാ സുവൃ॒ക്തിഭി॒-ര്ജുഷ്ടം॒ ഗിർവ॑ണ സേ॒ഗിരഃ॑ । ഇന്ദ്ര॒മി-ദ്ഗാ॒ഥിനോ॑ ബൃ॒ഹദിന്ദ്ര॑ മ॒ര്കേഭി॑ ര॒ര്കിണഃ॑ । ഇന്ദ്രം॒ ഁവാണീ॑രനൂഷത ॥ 10 ॥

ഗായ॑ന്തിത്വാ ഗായ॒ത്രിണോര്ചം॑ ത്യ॒ര്ക മ॒ര്കിണഃ॑ । ബ്ര॒ഹ്മാണ॑സ്ത്വാ ശതക്രത॒-വുദ്വ॒ഗ്​മ്॒ ശമി॑വ യേ മിരേ । അ॒ഗ്​മ്॒ഹോ॒മുചേ॒ പ്രഭ॑രേമാ മനീ॒ഷാ മോ॑ഷിഷ്ഠ॒-ദാവ്നേ॑ സുമ॒തി-ങ്ഗൃ॑ണാ॒നാഃ ।
ഇ॒ദമി॑ന്ദ്ര॒ പ്രതി॑ ഹ॒വ്യ-ങ്ഗൃ॑ഭായ സ॒ത്യാസ്സ॑ന്തു॒ യജ॑മാനസ്യ॒ കാമാഃ᳚ । വി॒വേഷ॒യന്മാ॑ ധി॒ഷണാ॑ ജ॒ജാന॒ സ്തവൈ॑ പു॒രാ പാര്യാ॒ദിന്ദ്ര॒ മഹ്നഃ॑ । അഗ്​മ്ഹ॑സോ॒ യത്ര॑ പീ॒പര॒ദ്യഥാ॑ നോ നാ॒വേവ॒ യാന്ത॑ മു॒ഭയേ॑ ഹവന്തേ ॥ 11 ॥

പ്രസ॒മ്രാജ॑-മ്പ്രഥ॒മ മ॑ധ്വ॒-രാണാ॑മഗ്​മ് ഹോ॒ മുചം॑ ഁവൃഷ॒ഭം-യഁ॒ജ്ഞിയാ॑നാമ് ।
അ॒പാന്ന-പാ॑തമശ്വിനാ॒ ഹയ॑ന്ത മ॒സ്മിന്ന॑ര ഇന്ദ്രി॒യ-ന്ധ॑ത്ത॒മോജഃ॑ । വിന॑ ഇന്ദ്ര॒ മൃധോ॑ ജഹി നീ॒ ചാ യ॑ച്ഛ പൃതന്യ॒തഃ । അ॒ധ॒സ്പ॒ദ-ന്തമീ᳚-ങ്കൃധി॒ യോ അ॒സ്മാഗ്​മ് അ॑ഭി॒ദാസ॑തി ।
ഇന്ദ്ര॑ക്ഷ॒ത്രമ॒ഭി വാ॒മമോജോ ഽജാ॑യഥാ വൃഷഭ ചര.ഷണീ॒നാമ് । അപാ॑നുദോ॒ ജന॑മമിത്ര॒ യന്ത॑ മു॒രു-ന്ദേ॒വേഭ്യോ॑ അകൃണോരു ലോ॒കമ് ।
മൃ॒ഗോ ന ഭീ॒മഃ കു॑ച॒രോ ഗി॑രി॒ഷ്ഠാഃ പ॑രാ॒വത॒ ആജ॑ഗാമാ॒-പര॑സ്യാഃ ॥ 12 ॥

സൃ॒കഗ്​മ് സ॒ഗ്​മ്॒ ശായ॑ പ॒വിമി॑ന്ദ്ര തി॒ഗ്മം-വിഁശത്രൂ᳚-ന്താഡി॒ വിമൃധോ॑ നുദസ്വ ।
വിശത്രൂ॒ന്॒. വിമൃധോ॑നുദ॒ വിവൃ॒ത്രസ്യ॒ ഹനൂ॑ രുജ । വിമ॒ന്യുമി॑ന്ദ്ര ഭാമി॒തോ॑ ഽമിത്ര॑സ്യാഭി॒ ദാസ॑തഃ ।
ത്രാ॒താര॒മിന്ദ്ര॑ മവി॒താര॒ മിന്ദ്ര॒ഗ്​മ്॒ ഹവേ॑ ഹവേ സു॒ഹവ॒ഗ്​മ്॒ ശൂര॒മിന്ദ്ര᳚മ് ।
ഹു॒വേ നു ശ॒ക്ര-മ്പു॑രുഹൂ॒ത മിന്ദ്രഗ്ഗ്॑ സ്വ॒സ്തി നോ॑ മ॒ഘവാ॑ ധാ॒ത്വിന്ദ്രഃ॑ ॥ 13 ॥

മാ തേ॑ അ॒സ്യാഗ്​മ് സ॑ഹസാവ॒-ന്പരി॑ഷ്ടാ വ॒ഘായ॑ ഭൂമ ഹരിവഃ പരാ॒ദൈ ।
ത്രായ॑സ്വനോ ഽവൃ॒കേഭി॒-ർവരൂ॑ഥൈ॒ സ്തവ॑ പ്രി॒യാസ॑ സ്സൂ॒രിഷു॑ സ്യാമ । അന॑വസ്തേ॒ രഥ॒മശ്വാ॑യ തക്ഷ॒ന്-ത്വഷ്ടാ॒ വജ്രം॑ പുരുഹൂത ദ്യു॒മന്ത᳚മ് ।
ബ്ര॒ഹ്മാണ॒ ഇന്ദ്രം॑ മ॒ഹയ॑ന്തോ അ॒ര്കൈരവ॑ര്ധയ॒-ന്നഹ॑യേ॒ ഹന്ത॒ വാ ഉ॑ ।
വൃഷ്ണേ॒ യത്തേ॒ വൃഷ॑ണോ അ॒ര്കമര്ചാ॒ നിന്ദ്ര॒ ഗ്രാവാ॑ണോ॒ അദി॑തി-സ്സ॒ജോഷാഃ᳚ ।
അ॒ന॒ശ്വാസോ॒ യേ പ॒വയോ॑-ഽര॒ഥാ ഇന്ദ്രേ॑ഷിതാ അ॒ഭ്യവ॑ര്ത-ന്ത॒ദസ്യൂന്॑ ॥ 14 (3) ॥
(തൈ. അര. 6.1.9; തൈ. സം. 1.4.41.1; തൈ. സം. 1.4.42.1)

യത॑ ഇന്ദ്ര॒ ഭയാ॑മഹേ॒ തതോ॑ നോ॒ അഭ॑യ-ങ്കൃധി ।
മഘ॑വന് ച്ഛ॒ഗ്ധി തവ॒ തന്ന॑ ഊ॒തയേ॒ വിദ്വിഷോ॒ വിമൃധോ॑ ജഹി । സ്വ॒സ്തി॒ദാ വി॒ശസ്പതി॑-ർവൃത്ര॒ഹാ വിമൃധോ॑ വ॒ശീ । വൃഷേന്ദ്രഃ॑ പു॒ര ഏ॑തു ന സ്സ്വസ്തി॒ദാ അ॑ഭയ-ങ്ക॒രഃ ॥ 15അ ॥

മ॒ഹാഗ്​മ് ഇന്ദ്രോ॒ വജ്ര॑ ബാഹു ഷ്ഷോഡ॒ശീ ശര്മ॑ യച്ഛതു । സ്വ॒സ്തി നോ॑ മ॒ഘവാ॑ കരോതു॒ ഹന്തു॑ പാ॒പ്മാനം॒ യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ । സ॒ജോഷാ॑ ഇന്ദ്ര॒ സഗ॑ണോ മ॒രുദ്ഭി॒ സ്സോമം॑ പിബ വൃത്രഹന് ച്ഛൂര വി॒ദ്വാന് । ജ॒ഹി ശത്രൂ॒ഗ്​മ്॒ രപ॒മൃധോ॑-നുദ॒സ്വാഥാ ഭ॑യ-ങ്കൃണുഹി വി॒ശ്വതോ॑ നഃ ॥ 15ബ് (4) ॥

1.5 യേ ദേവാഃ
യേ ദേ॒വാഃ പു॑ര॒സ്സദോ॒-ഽഗ്നി നേ᳚ത്രാ,
ദക്ഷിണ॒സദോ॑ യ॒മനേ᳚ത്രാ,
പശ്ചാ॒ഥ്സദ॑ സ്സവി॒തൃ നേ᳚ത്രാ,
ഉത്തര॒സദോ॒ വരു॑ണനേത്രാ,
ഉപരി॒ഷദോ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॑ നേത്രാ,
രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേ നഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒ തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॒
-ഽഗ്നയേ॑ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ॑,
യ॒മായ॑ സവി॒ത്രേ ,
വരു॑ണായ॒ ബൃഹ॒സ്പത॑യേ॒
ദുവ॑സ്വതേ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ ॥ 16 (5) ॥

1.6 യേ ദേവാഃ (അനുഷങ്ഗം)
യേ ദേ॒വാഃ പു॑ര॒സ്സദോ॒-ഽഗ്നി നേ᳚ത്രാ രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേനഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒
തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । യേ ദേ॒വാ ദ॑ക്ഷിണ॒സദോ॑ യ॒മ നേ᳚ത്രാ രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേനഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒
തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । യേ ദേ॒വാഃ പ॑ശ്ചാ॒ഥ്സദ॑ സ്സവി॒തൃ നേ᳚ത്രാ രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേനഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒ തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । യേ ദേ॒വാ ഉ॑ത്തര॒സദോ॒ വരു॑ണനേത്രാ രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേനഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒
തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । യേ ദേ॒വാ ഉ॑പരി॒ഷദോ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॑ നേത്രാ രക്ഷോ॒ഹണ॒സ്തേനഃ॑ പാന്തു॒ തേ നോ॑-ഽവന്തു॒ തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । അഗ്നയേ॑ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ । യ॒മായ॑ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ । സവി॒ത്രേ ര॑ക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ । വരു॑ണായ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ । ബൃഹ॒സ്പത॑യേ॒ ദുവ॑സ്വതേ രക്ഷോ॒ഘ്നേ സ്വാഹാ᳚ ॥ 16ആ (5ആ) ॥

1.7 ആയുഷ്കാമേഷ്ടി മന്ത്രാഃ
അ॒ഗ്നിരായു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ വന॒സ്പതി॑ഭി॒-രായു॑ഷ്മാ॒-ന്തേന॒ത്വാ-ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി॒,
സോമ॒ ആയു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ ഓഷ॑ധീഭിര്,
യ॒ജ്ഞ ആയു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ ദക്ഷി॑ണാഭി॒ര്,
ബ്രഹ്മായു॑ഷ്മ॒ത്ത-ദ്ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണൈ-രായു॑ഷ്മദ്,
ദേ॒വാ ആയു॑ഷ്മന്ത॒സ്തേ॑ ഽമൃതേ॒നാ യു॑ഷ്മന്ത॒സ്തേന॒ത്വാ
-ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി ॥ 17 (6) ॥

1.8 ആയുഷ്കാമേഷ്ടി മന്ത്രാഃ (അനുഷങ്ഗം)
അ॒ഗ്നിരായു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ വന॒സ്പതി॑ഭി॒ രായു॑ഷ്മാ॒-ന്തേന॒ത്വാ ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി । സോമ॒ ആയു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ ഓഷ॑ധീഭി॒രായു॑ഷ്മാ॒-ന്തേന॒ത്വാ
-ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി । യ॒ജ്ഞ ആയു॑ഷ്മാ॒ന്​ഥ്സ ദക്ഷി॑ണാഭി॒രായു॑ഷ്മാ॒-ന്തേന॒ത്വാ
-ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി ।
ബ്രഹ്മായു॑ഷ്മ॒ത്ത-ദ്ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണൈ-രായു॑ഷ്മ॒-ത്തേന॒ത്വാ ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്തം
കരോമി । ദേ॒വാ ആയു॑ഷ്മന്ത॒സ്തേ॑ ഽമൃതേ॒-നായു॑ഷ്മന്ത॒സ്തേന॒ത്വാ
-ഽഽയു॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത-ങ്കരോമി ॥ 17ആ(6ആ) ॥

1.9 അഗ്​മ്ഹോമുച മന്ത്രാഃ
യാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ യത॒വ്യാ॑ ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതം॒ ,
ഁയാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ സഹ॒സ്യാ॑, രക്ഷ॒സ്യാ॑, തേജ॒സ്യാ॑,
ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതം॒,
ഁയോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ വ॒ഗ്നൌ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑ മേ॒തേനാ വ॑യജേ॒,
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ ദ്വി॒പാഥ്സു॑ പ॒ശുഷു॒, ചതു॑ഷ്പാഥ്സു,
ഗോ॒ഷ്ഠേ, ഗൃ॒ഹേ-, ഷ്വ॒ഫ്സോഷ॑ധീഷു॒, വന॒സ്പതി॑ഷു॒,
സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑ മേ॒തേനാ വ॑യജേ ॥ 18 (7) ॥

1.10 അഗ്​മ്ഹോമുച മന്ത്രാഃ (അനുഷങ്ഗം)
യാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ യത॒വ്യാ॑ ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതമ് ।
യാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ സഹ॒സ്യാ॑ ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതമ് ।
യാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ രക്ഷ॒സ്യാ॑ ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതമ് । യാ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ തേജ॒സ്യാ॑ ത॒നൂസ്തയേ॒ മമഗ്​മ്ഹ॑സോ മുഞ്ചതമ് ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ വ॒ഗ്നൌ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ ദ്വി॒പാഥ്സു॑ പ॒ശുഷു॒ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ॒ ചതു॑ഷ്പാഥ്സു പ॒ശുഷു॒ (ചതു॑ഷ്പാഥ്സു॒)സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ । യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ ഗോ॒ഷ്ഠേ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ ഗൃ॒ഹേഷു॒ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ॒-ഽഫ്സു സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരു॒ണൌഷ॑ധീഷു॒ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ।
യോ വാ॑മിന്ദ്രാ വരുണാ॒ വന॒സ്പതി॑ഷു॒ സ്രാമ॒സ്തം-വാഁ ॑മേ॒ തേനാ വ॑യജേ ॥ (18ആ) (7ആ)

1.11 ശാസ്തൃ സൂക്തം (ആപ്യം)
അഗ്നേ॑ യശസ്വി॒ന്॒. യശ॑സേ॒ മമ॑ര്പ॒യേന്ദ്രാ॑വതീ॒ മപ॑ചിതീ മി॒ഹാവ॑ഹ । അ॒യ-മ്മൂ॒ര്ധാ പ॑രമേ॒ഷ്ഠീ സു॒വര്ചാ᳚-സ്സമാ॒നാനാ॑ മുത്ത॒മ ശ്ലോ॑കോ അസ്തു । ഭ॒ദ്ര-മ്പശ്യ॑ന്ത॒ ഉപ॑സേദു॒രഗ്രേ॒ തപോ॑ ദീ॒ക്ഷാ മൃഷ॑യ സ്സുവ॒ർവിദഃ॑ । തതഃ॑, ക്ഷ॒ത്ര-മ്ബല॒മോജ॑ശ്ച ജാ॒ത-ന്തദ॒സ്മൈ ദേ॒വാ അ॒ഭിസന്ന॑-മന്തു । ധാ॒താ വി॑ധാ॒താ പ॑ര॒മോത സ॒ന്ദൃ-ക്പ്ര॒ജാപ॑തിഃ പരമേ॒ഷ്ഠീ വി॒രാജാ᳚ । സ്തോമാ॒-ശ്ചന്ദാഗ്​മ്॑സി നി॒വിദോ॑മ ആഹുരേ॒തസ്മൈ॑ രാ॒ഷ്ട്രമ॒ഭി-സന്ന॑മാമ । അ॒ഭ്യാവ॑ര്തദ്ധ്വ॒-മുപ॒മേത॑ സാ॒കമ॒യഗ്​മ് ശാ॒സ്താ-ഽധി॑പതിർവോ അസ്തു । അ॒സ്യ വി॒ജ്ഞാന॒മനു॒സഗ്​മ്-ര॑ഭദ്ധ്വമി॒മ-മ്പ॒ശ്ചാദനു॑ ജീവാഥ॒ സർവേ᳚ ॥ 19 (8) ॥

1.12 രാഷ്ട്രഭൃതം
ഋ॒താ॒ഷാ-ഡൃ॒തധാ॑മാ॒-ഽഗ്നി-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവസ്ത-സ്യൌഷ॑ധയോ-ഽഫ്സ॒രസ॒
ഊര്ജോ॒ നാമ॒ സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॑ ,
സഗ്​മ്ഹി॒തോ വി॒ശ്വസാ॑മാ॒ സൂര്യോ॑ ഗന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॒ മരീ॑ചയോ-ഽഫ്സ॒രസ॑ ആ॒യുവ॑ ,
സ്സുഷു॒മ്ന സ്സൂര്യ॑ രശ്മി-ശ്ച॒ന്ദ്രമാ॑ ഗന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॒ നക്ഷ॑ത്രാണ്യ-
ഫ്സ॒രസോ॑ ബേ॒കുര॑യോ,
ഭു॒ജ്യുസ്സു॑പ॒ര്ണോ യ॒ജ്ഞോ ഗ॑ന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॒ ദക്ഷി॑ണാ അഫ്സ॒രസ॑ സ്ത॒വാഃ,
പ്ര॒ജാപ॑തി-ർവി॒ശ്വക॑ര്മാ॒ മനോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്തസ്യ॑-ര്ഖ്സാ॒മാന്യ॑-ഫ്സ॒രസോ॒ വഹ്ന॑യ,
ഇഷി॒രോ വി॒ശ്വ വ്യ॑ചാ॒ വാതോ॑ ഗന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യാപോ᳚ ഽഫ്സ॒രസോ॑ മു॒ദാ,
ഭുവ॑നസ്യ പതേ॒ യസ്യ॑ത ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ ഇ॒ഹ ച॑ ।

സ നോ॑ രാ॒സ്വാജ്യാ॑നിഗ്​മ് രാ॒യസ്പോഷഗ്​മ്॑ സു॒വീര്യഗ്​മ്॑ സം​വഁഥ്സ॒രീണാഗ്॑ സ്വ॒സ്തിമ് ।
പ॒ര॒മേ॒ഷ്ഠ്യധി॑പതി-ര്മൃ॒ത്യു-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॒ വിശ്വ॑മഫ്സ॒രസോ॒ ഭുവ॑,
സ്സുക്ഷി॒ഥി- സ്സുഭൂ॑തി-ര്ഭദ്ര॒കൃ-ഥ്സുവ॑ർവാ-ന്പ॒ര്ജന്യോ॑ ഗന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॑
വി॒ദ്യുതോ᳚ ഽഫ്സ॒രസോ॒ രുചോ॑,
ദൂ॒രേ ഹേ॑തിര-മൃഡ॒യോ മൃ॒ത്യു-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യ॑ പ്ര॒ജാ അ॑ഫ്സ॒രസോ॑ ഭീ॒രുവഃ॒,

ചാരുഃ॑ കൃപണ കാ॒ശീ കാമോ॑ ഗന്ധ॒ർവ-സ്തസ്യാ॒ധയോ᳚ ഽഫ്സ॒രസ॑ ശ്ശാ॒ചയ॑ന്തീ॒ര്,
നാമ॒ സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ॒
താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॒,
സ നോ॑ ഭുവനസ്യ പതേ॒ യസ്യ॑ത ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ ഇ॒ഹ ച॑ । ഉ॒രു ബ്രഹ്മ॑ണേ॒-ഽസ്മൈ ക്ഷ॒ത്രായ॒ മഹി॒ ശര്മ॑ യച്ഛ ॥ 20 (9) ॥

1.13 രാഷ്ട്രഭൃതം (അനുഷങ്ഗം)
ഋ॒താ॒ഷാ-ഡൃ॒തധാ॑മാ॒-ഽഗ്നി-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവസ്സ-ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യൌഷ॑ധയോ-ഽഫ്സ॒രസ॒ ഊര്ജോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
സഗ്​മ്ഹി॒തോ വി॒ശ്വസാ॑മാ॒ സൂര്യോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॒ മരീ॑ചയോ-ഽഫ്സ॒രസ॑ ആ॒യുവോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
സുഷു॒മ്നസ്സൂര്യ॑-രശ്മിശ്ച॒ന്ദ്രമാ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॒ നക്ഷ॑ത്രാണ്യ ഽഫ്സ॒രസോ॑ ബേ॒കുര॑യോ॒ നാമ॒ താ
ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
ഭു॒ജ്യുസ്സു॑പ॒ര്ണോ യ॒ജ്ഞോ ഗ॑ന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒ തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॒ ദക്ഷി॑ണാ അഫ്സ॒രസ॑ സ്ത॒വാ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
പ്ര॒ജാപ॑തി-ർവി॒ശ്വക॑ര്മാ॒ മനോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॑ര്​-ഖ്സാ॒മാന്യ॑-ഽഫ്സ॒രസോ॒ വഹ്ന॑യോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

ഇഷി॒രോ വി॒ശ്വവ്യ॑ചാ॒ വാതോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യാപോ᳚-ഽഫ്സ॒രസോ॑ മു॒ദാ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑
ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥ ഭുവ॑നസ്യ പതേ॒ യസ്യ॑ത ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ ഇ॒ഹ ച॑ ।
സ നോ॑ രാ॒സ്വാജ്യാ॑നിഗ്​മ് രാ॒യസ്പോഷഗ്​മ്॑ സു॒വീര്യഗ്​മ്॑ സം​വഁഥ്സ॒രീണാഗ്॑
സ്വ॒സ്തിഗ്ഗ്​ സ്വാഹാ᳚ ॥
പ॒ര॒മേ॒ഷ്ഠ്യധി॑പതി-ര്മൃ॒ത്യു-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॒ വിശ്വ॑മഫ്സ॒രസോ॒ ഭുവോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
സുക്ഷി॒ഥി-സ്സുഭൂ॑തി-ര്ഭദ്ര॒കൃ-ഥ്സുവ॑ർവാ-ന്പ॒ര്ജന്യോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ
ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒ തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ ॑വി॒ധ്യുതോ᳚-ഽഫ്സ॒രസോ॒ രുചോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
ദൂ॒രേ ഹേ॑തിര മൃഡ॒യോ മൃ॒ത്യു-ര്ഗ॑ന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യ॑ പ്ര॒ജാ അ॑ഫ്സ॒രസോ॑ ഭീ॒രുവോ॒ നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥ ചാരുഃ॑ കൃപണ കാ॒ശീ കാമോ॑ ഗന്ധ॒ർവസ്സ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ॑തു॒
തസ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । തസ്യാ॒ധയോ᳚ ഽഫ്സ॒രസ॑ ശ്ശോ॒ചയ॑ന്തി॒-ര്നാമ॒ താ ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ ക്ഷ॒ത്ര-മ്പാ᳚ന്തു॒ താഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

സ നോ॑ ഭുവനസ്യപതേ॒ യസ്യ॑ത ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ ഇ॒ഹ ച॑ ।ഉ॒രു ബ്രഹ്മ॑ണേ॒-ഽസ്മൈ ക്ഷ॒ത്രായ॒ മഹി॒ ശര്മ॑ യച്ഛ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ (20ആ) (9ആ)

1.14 സര്പ സൂക്തം
നമോ॑ അസ്തു സ॒ര്പേഭ്യോ॒ യേ കേ ച॑ പൃഥി॒വീ മനു॑ । യേ അ॒ന്തരി॑ക്ഷേ॒ യേ ദി॒വി തേഭ്യ॑ സ്സ॒ര്പേഭ്യോ॒ നമഃ॑ । യേ॑-ഽദോ രോ॑ച॒നേ ദി॒വോ യേ വാ॒ സൂര്യ॑സ്യ ര॒ശ്മിഷു॑ । യേഷാ॑മ॒ഫ്സു സദഃ॑ കൃ॒ത-ന്തേഭ്യ॑ സ്സ॒ര്പേഭ്യോ॒ നമഃ॑ । യാ ഇഷ॑വോ യാതു॒ ധാനാ॑നാം॒ ഁയേ വാ॒ വന॒സ്പതീ॒ഗ്​മ്॒ രനു॑ । യേ വാ॑-ഽവ॒ടേഷു॒ ശേര॑തേ॒ തേഭ്യ॑ സ്സ॒ര്പേഭ്യോ॒ നമഃ॑ ॥ 21 (10) ॥

1.15 പഞ്ചചോഡാഃ
അ॒യ-മ്പു॒രോ ഹരി॑കേശ॒ സ്സൂര്യ॑രശ്മി॒-സ്തസ്യ॑ രഥഗൃ॒ഥ്സശ്ച॒ രഥൌ॑ജാശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑ പുഞ്ജികസ്ഥ॒ലാ ച॑ കൃതസ്ഥ॒ലാ ചാ᳚ഫ്സ॒രസൌ॑ യാതു॒ ധാനാ॑ ഹേ॒തീ രക്ഷാഗ്​മ്॑സി॒ പ്രഹേ॑തി ,
ര॒യ-ന്ദ॑ക്ഷി॒ണാ വി॒ശ്വ ക॑ര്മാ॒ തസ്യ॑ രഥ സ്വ॒നശ്ച॒ രഥേ॑-ചിത്രശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑ മേന॒കാ ച॑ സഹജ॒ന്യാ ചാ᳚-ഽഫ്സ॒രസൌ॑ ദം॒ഷ്ണവഃ॑ പ॒ശവോ॑ ഹേ॒തിഃ പൌരു॑ഷേയോ വ॒ധഃ പ്രഹേ॑തി,
ര॒യ-മ്പ॒ശ്ചാ-ദ്വി॒ശ്വ-വ്യ॑ചാ॒ സ്തസ്യ॒ രഥ॑ പ്രോത॒ശ്ചാ-സ॑മരഥശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യൌ᳚ പ്ര॒മ്ലോച॑ന്തീ ചാ നു॒മ്ലോച॑ന്തീ-ചാ-ഽഫ്സ॒രസൌ॑ സ॒ര്പാ ഹേ॒തി-ര്
വ്യാ॒ഘ്രാഃ പ്രഹേ॑തി,
ര॒യ മു॑ത്ത॒രാ-ഥ്സം॒​യഁദ്വ॑സു॒സ്തസ്യ॑ സേന॒ജിച്ച॑ സു॒ഷേണ॑ശ്ച സേനാനി ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑
വി॒ശ്വാചീ॑ച ഘൃ॒താചീ॑ ചാ-ഫ്സ॒രസാ॒ വാപോ॑ ഹേ॒തി-ർവാതഃ॒ പ്രഹേ॑തി ,
ര॒യ-മു॒പര്യ॒-ർവാഗ്വ॑-സു॒സ്തസ്യ॒ താര്ക്ഷ്യ॒-ശ്ചാരി॑ഷ്ട-നേമിശ്ച സേനാനി ഗ്രാമ॒ണ്യാ॑
വു॒ർവശീ॑ ച പൂ॒ർവചി॑ത്തിശ്ചാ-ഫ്സ॒രസൌ॑ വി॒ദ്യുദ്ധേ॒തി-ര॑വ॒സ്പൂര്ജ॒-ന്പ്രഹേ॑തി॒ ,
സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒
ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 22 (11) ॥

1.16 പഞ്ചചോഡാഃ (അനുഷങ്ഗം)
അ॒യ-മ്പു॒രോ ഹരി॑കേശ॒ സ്സൂര്യ॑രശ്മി॒-സ്തസ്യ॑ രഥഗൃ॒ഥ്സശ്ച॒ രഥൌ॑ജാശ്ച സേനാനി ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑ പുഞ്ജികസ്ഥ॒ലാ ച॑ കൃതസ്ഥ॒ലാ ചാ᳚ഫ്സ॒രസൌ॑ യാതു॒ധാനാ॑ ഹേ॒തീ രക്ഷാഗ്​മ്॑സി॒ പ്രഹേ॑തി॒സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥

അ॒യ-ന്ദ॑ക്ഷി॒ണാ വി॒ശ്വക॑ര്മാ॒ തസ്യ॑ രഥസ്വ॒നശ്ച॒ രഥേ॑ ചിത്രശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑ മേന॒കാ ച॑ സഹജ॒ന്യാ ചാ᳚ഫ്സ॒രസൌ॑ ദം॒ഷ്ണവഃ॑ പ॒ശവോ॑
ഹേ॒തിഃ പൌരു॑ഷേയോ വ॒ധഃ പ്രഹേ॑തി॒സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒ തേ
യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥

അ॒യ-മ്പ॒ശ്ചാ-ദ്വി॒ശ്വ വ്യ॑ചാ॒-സ്തസ്യ॒ രഥ॑പ്രോത॒ശ്ചാ-സ॑മരഥശ്ച സേനാനി ഗ്രാമ॒ണ്യൌ᳚ പ്ര॒മ്ലോച॑ന്തീചാ നു॒മ്ലോച॑ന്തീ-ചാഫ്സ॒രസൌ॑ സ॒ര്പാ ഹേ॒തി-ർവ്യാ॒ഘ്രാഃ പ്രഹേ॑തി॒സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒ തേയ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥

അ॒യ-മു॑ത്ത॒രാ-ഥ്സം॒​യഁദ്വ॑സു॒സ്തസ്യ॑ സേന॒ജിച്ച॑ സു॒ഷേണ॑ശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യൌ॑ വി॒ശ്വാചീ॑ച ഘൃ॒താചീ॑ചാ-ഫ്സ॒രസാ॒ വാപോ॑ ഹേ॒തി-ർവാതഃ॒
പ്രഹ॑തി॒സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒
ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥
അ॒യമു॒പര്യ॒-ർവാഗ്വ॑സു॒സ്തസ്യ॒ താര്ക്ഷ്യ॒-ശ്ചാരി॑ഷ്ട-നേമിശ്ച സേനാനി
ഗ്രാമ॒ണ്യാ॑ വു॒ർവശീ॑ ച പൂ॒ർവചി॑ത്തി-ശ്ചാഫ്സ॒രസൌ॑ വി॒ദ്യുദ്ധേ॒തിര॑-
വ॒സ്പൂര്ജ॒-ന്പ്രഹേ॑തി॒സ്തേഭ്യോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയന്തു॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒
തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 22ആ(11ആ) ॥

1.17 അപ്രതിരഥഃ
ആ॒ശു-ശ്ശിശാ॑നോ വൃഷ॒ഭോ ന യു॒ധ്മോ ഘ॑നാഘ॒നഃ, ക്ഷോഭ॑ണ-ശ്ചര്​ഷണീ॒നാമ് । സ॒ങ്ക്രന്ദ॑നോ-ഽനിമി॒ഷ ഏ॑ക വീ॒രശ്ശ॒തഗ്​മ്
സേനാ॑ അജയഥ്സാ॒കമിന്ദ്രഃ॑ । സ॒ങ്ക്രന്ദ॑നേനാ നിമി॒ഷേണ॑ ജി॒ഷ്ണുനാ॑ യുത്കാ॒രേണ॑ ദുശ്ച്യവ॒നേന॑ ധൃ॒ഷ്ണുനാ᳚ । തദിന്ദ്രേ॑ണ ജയത॒ ത-ഥ്സ॑ഹധ്വം॒ ഁയുധോ॑ നര॒ ഇഷു॑ ഹസ്തേന॒ വൃഷ്ണാ᳚ । സ ഇഷു॑ഹസ്തൈ॒-സ്സ നി॑ഷ॒ങ്ഗിഭി॑ർവ॒ശീ സഗ്ഗ്​ സ്ര॑ഷ്ടാ॒ സ യുധ॒ ഇന്ദ്രോ॑ ഗ॒ണേന॑ । സ॒ഗ്​മ്॒സൃ॒ഷ്ട॒ജി-ഥ്സോ॑മ॒പാ ബാ॑ഹു ശ॒ര്ധ്യൂ᳚ര്ധ്വ ധ॑ന്വാ॒ പ്രതി॑ഹിതാഭി॒രസ്താ᳚ । ബൃഹ॑സ്പതേ॒ പരി॑ദീയാ॒ രഥേ॑ന രക്ഷോ॒ഹാ ഽമിത്രാഗ്​മ്॑ അപ॒ ബാധ॑മാനഃ ॥ 23 ॥

പ്ര॒ഭ॒ഞ്ജന്-ഥ്സേനാഃ᳚ പ്രമൃ॒ണോ യു॒ധാ ജയ॑ന്ന॒സ്മാക॑-മേധ്യവി॒താ രഥാ॑നാമ് । ഗോ॒ത്ര॒ഭിദം॑ ഗോ॒വിദം॒ ഁവജ്ര॑ബാഹും॒ ജയ॑ന്ത॒മജ്മ॑ പ്രമൃ॒ണന്ത॒-മോജ॑സാ । ഇ॒മഗ്​മ് സ॑ജാതാ॒ അനു॑വീര-യധ്വ॒ മിന്ദ്രഗ്​മ്॑ സഖാ॒യോ-ഽനു॒ സഗ്​മ് ര॑ഭധ്വമ് । ബ॒ല॒വി॒ജ്ഞാ॒യ-സ്സ്ഥവി॑രഃ॒ പ്രവീ॑ര॒-സ്സഹ॑സ്വാന്. വാ॒ജീ സഹ॑മാന ഉ॒ഗ്രഃ । അ॒ഭിവീ॑രോ അ॒ഭിസ॑ത്വാ സഹോ॒ജാ ജൈത്ര॑മിന്ദ്ര॒ രഥ॒മാതി॑ഷ്ഠ ഗോ॒വിത് ॥ 24 ॥

അ॒ഭിഗോ॒ത്രാണി॒ സഹ॑സാ॒ ഗാഹ॑മാനോ-ഽദാ॒യോ വീ॒രശ്ശ॒തമ॑ന്യു॒രിന്ദ്രഃ॑ । ദു॒ശ്ച്യ॒വ॒നഃ പൃ॑തനാ॒ഷാഡ॑ യു॒ധ്യോ᳚-സ്മാക॒ഗ്​മ്॒ സേനാ॑ അവതു॒ പ്രയു॒ഥ്സു । ഇന്ദ്ര॑ ആസാം-നേ॒താ ബൃഹ॒സ്പതി॒-ര്ദക്ഷി॑ണാ യ॒ജ്ഞഃ പു॒ര ഏ॑തു॒ സോമഃ॑ । ദേ॒വ॒സേ॒നാനാ॑-മഭിഭഞ്ജതീ॒നാ-ഞ്ജയ॑ന്തീനാ-മ്മ॒രുതോ॑ യ॒ന്ത്വഗ്രേ᳚ । ഇന്ദ്ര॑സ്യ॒ വൃഷ്ണോ॒ വരു॑ണസ്യ॒ രാജ്ഞ॑ ആദി॒ത്യാനാ᳚-മ്മ॒രുതാ॒ഗ്​മ്॒ ശര്ധ॑ ഉ॒ഗ്രമ് । മ॒ഹാമ॑നസാ-മ്ഭുവനച്യ॒വാനാം॒ ഘോഷോ॑ ദേ॒വാനാം॒ ജയ॑താ॒ മുദ॑സ്ഥാത് । അ॒സ്മാക॒-മിന്ദ്ര॒-സ്സമൃ॑തേഷു ധ്വ॒ജേഷ്വ॒സ്മാകം॒ ഁയാ ഇഷ॑വ॒സ്താ ജ॑യന്തു ॥ 25 ॥

അ॒സ്മാകം॑ ഁവീ॒രാ ഉത്ത॑രേ ഭവന്ത്വ॒സ്മാനു॑ ദേവാ അവതാ॒ ഹവേ॑ഷു । ഉദ്ധ॑ര്​ഷയ മഘവ॒-ന്നായു॑ധാ॒-ന്ന്യുഥ്​സത്വ॑നാ-മ്മാമ॒കാനാം॒ മഹാഗ്​മ്॑സി । ഉദ്വൃ॑ത്രഹന്-വാ॒ജിനാം॒ ഁവാജി॑നാ॒ന്യുദ്രഥാ॑നാം॒ ജയ॑താമേതു॒ ഘോഷഃ॑ । ഉപ॒പ്രേത॒ ജയ॑താ നരസ്സ്ഥി॒രാ വ॑സ്സന്തു ബാ॒ഹവഃ॑ ।
ഇന്ദ്രോ॑ വ॒-ശ്ശര്മ॑ യച്ഛ ത്വനാ-ധൃ॒ഷ്യാ യഥാസ॑ഥ । അവ॑സൃഷ്ടാ॒ പരാ॑പത॒ ശര॑വ്യേ॒ ബ്രഹ്മ॑ സഗ്​മ്ശിതാ ॥ 26 ॥

ഗച്ഛാ॒മിത്രാ॒-ന്പ്രവി॑ശ॒ മൈഷാം॒ കഞ്ച॒നോച്ഛി॑ഷഃ । മര്മാ॑ണി തേ॒ വര്മ॑ഭിശ്ഛാദയാമി॒ സോമ॑സ്ത്വാ॒ രാജാ॒ ഽമൃതേ॑നാ॒ഭി-വ॑സ്താമ് । ഉ॒രോർവരീ॑യോ॒ വരി॑വസ്തേ അസ്തു॒ ജയ॑ന്തം॒ ത്വാമനു॑ മദന്തു ദേ॒വാഃ । യത്ര॑ ബാ॒ണാ-സ്സ॒മ്പത॑ന്തി കുമാ॒രാ വി॑ശി॒ഖാ ഇ॑വ । ഇന്ദ്രോ॑ ന॒സ്തത്ര॑ വൃത്ര॒ഹാ വി॑ശ്വാ॒ഹാ ശര്മ॑ യച്ഛതു ॥ 27 (12) ॥

1.18 ചമക-ന്തൃതീയ അനുവാകഃ
ശ-ഞ്ച॑ മേ॒ മയ॑ശ്ച മേ പ്രി॒യ-ഞ്ച॑ മേ-ഽനുകാ॒മശ്ച॑ മേ॒
കാമ॑ശ്ച മേ സൌമന॒സശ്ച॑ മേ ഭ॒ദ്ര-ഞ്ച॑ മേ॒ ശ്രേയ॑ശ്ച മേ॒
വസ്യ॑ശ്ച മേ॒ യശ॑ശ്ച മേ॒ ഭഗ॑ശ്ച മേ॒ ദ്രവി॑ണ-ഞ്ച മേ
യ॒ന്താ ച॑ മേ ധ॒ര്താ ച॑ മേ॒ ക്ഷേമ॑ശ്ച മേ॒ ധൃതി॑ശ്ച മേ॒
വിശ്വം॑ ച മേ॒ മഹ॑ശ്ച മേ (28)
സം॒​വിഁച്ച॑ മേ॒ ജ്ഞാത്ര॑-ഞ്ച മേ॒
സൂശ്ച॑ മേ പ്ര॒സൂശ്ച॑ മേ॒ സീര॑-ഞ്ച മേ ല॒യശ്ച॑ മ
ഋ॒ത-ഞ്ച॑ മേ॒-ഽമൃതം॑ ച മേ ഽയ॒ക്ഷ്മ-ഞ്ച॒ മേ-ഽനാ॑മയച്ച മേ
ജീ॒വാതു॑ശ്ച മേ ദീര്ഘായു॒ത്വ-ഞ്ച॑ മേ-ഽനമി॒ത്ര-ഞ്ച॒ മേ-ഽഭ॑യ-ഞ്ച മേ
സു॒ഗ-ഞ്ച॑ മേ॒ ശയ॑ന-ഞ്ച മേ സൂ॒ഷാ ച॑ മേ സു॒ദിന॑-ഞ്ച മേ ॥ 29 (13) ॥

1.19 വിഹവ്യമ്
മമാ᳚ഗ്നേ॒ വര്ചോ॑ വിഹ॒വേഷ്വ॑സ്തു വ॒യ-ന്ത്വേന്ധാ॑നാ സ്ത॒നുവ॑-മ്പുഷേമ ।
മഹ്യ॑-ന്നമന്താ-മ്പ്ര॒ദിശ॒ശ്ചത॑സ്ര॒ സ്ത്വയാ-ഽദ്ധ്യ॑ക്ഷേണ॒ പൃത॑നാ ജയേമ ।
മമ॑ ദേ॒വാ വി॑ഹ॒വേ സ॑ന്തു॒ സർവ॒ ഇന്ദ്രാ॑വന്തോ മ॒രുതോ॒ വിഷ്ണു॑ര॒ഗ്നിഃ ।
മമാ॒ന്തരി॑ക്ഷ മു॒രു ഗോ॒പമ॑സ്തു॒ മഹ്യം॒ ഁവാതഃ॑ പവതാ॒-ങ്കാമേ॑ അ॒സ്മിന്ന് ।
മയി॑ ദേ॒വാ ദ്രവി॑ണ॒ മായ॑ജന്താ॒-മ്മയ്യാ॒ ശീര॑സ്തു॒ മയി॑ ദേ॒വഹൂ॑തിഃ ॥ 30 ॥

ദൈവ്യാ॒ ഹോതാ॑രാ വനിഷന്ത॒ പൂർവേ ഽരി॑ഷ്ടാ-സ്സ്യാമ ത॒നുവാ॑ സു॒വീരാഃ᳚ । മഹ്യം॑ ഁയജന്തു॒ മമ॒ യാനി॑ ഹ॒വ്യാ-ഽഽകൂ॑തി സ്സ॒ത്യാ മന॑സോ മേ അസ്തു ।
ഏനോ॒ മാനിഗാ᳚-ങ്കത॒മച്ച॒ നാഹം-വിഁശ്വേ॑ ദേവാസോ॒ അധി॑വോച താ മേ ।
ദേവീ᳚ഷ്ഷഡു-ർവീരു॒രുണഃ॑ കൃണോത॒ വിശ്വേ॑ ദേവാസ ഇ॒ഹ വീ॑രയദ്ധ്വമ് ।
മാഹാ᳚സ്മഹി പ്ര॒ജയാ॒ മാ ത॒നൂഭി॒-ര്മാര॑ധാമ ദ്വിഷ॒തേ സോ॑മരാജന്ന് ।
അ॒ഗ്നിര്മ॒ന്യു-മ്പ്ര॑തിനു॒ദ-ന്പു॒രസ്താ॒-ദദ॑ബ്ധോ ഗോ॒പാഃ പരി॑പാഹി ന॒സ്ത്വമ് ॥ 31 ॥

പ്ര॒ത്യഞ്ചോ॑ യന്തു നി॒ഗുതഃ॒ പുന॒സ്തേ॑ ഽമൈഷാ᳚-ഞ്ചി॒ത്ത-മ്പ്ര॒ബുധാ॒ വിനേ॑ശത് ।
ധാ॒താ ധാ॑തൃ॒ണാ-മ്ഭുവ॑നസ്യ॒ യസ്പതി॑-ര്ദേ॒വഗ്​മ് സ॑വി॒താര॑മഭി മാതി॒ഷാഹ᳚മ് ।
ഇ॒മം-യഁ॒ജ്ഞ മ॒ശ്വിനോ॒ഭാ ബൃഹ॒സ്പതി॑-ര്ദേ॒വാഃ പാ᳚ന്തു॒ യജ॑മാന-ന്ന്യ॒ര്ഥാത് ।
ഉ॒രു॒വ്യചാ॑ നോ മഹി॒ഷ ശ്ശര്മ॑യഗ്​മ് സദ॒സ്മിന്. ഹവേ॑ പുരുഹൂ॒തഃ പു॑രു॒ക്ഷു ।
സ നഃ॑ പ്ര॒ജായൈ॑ ഹര്യശ്വ മൃഡ॒യേന്ദ്ര॒ മാ നോ॑ രീരിഷോ॒ മാ പരാ॑ദാഃ ॥ 32 ॥

യേ ന॑ സ്സ॒പത്നാ॒ അപ॒തേ ഭ॑വന്ത്വിന്ദ്രാ॒-ഗ്നിഭ്യാ॒ മവ॑ ബാധാമഹേ॒ താന് ।
വസ॑വോ രു॒ദ്രാ ആ॑ദി॒ത്യാ ഉ॑പരി॒ സ്പൃശം॑ മോ॒ഗ്രം-ചേത്താ॑രമധി രാ॒ജമ॑ക്രന്ന് ।
അ॒ർവാഞ്ച॒ മിന്ദ്ര॑ മ॒മുതോ॑ ഹവാമഹേ॒ യോ ഗോ॒ജി-ദ്ധ॑ന॒-ജിദ॑ശ്വ॒-ജിദ്യഃ ।
ഇ॒മന്നോ॑ യ॒ജ്ഞം-വിഁ ॑ഹ॒വേ ജു॑ഷസ്വാ॒സ്യ കു॑ര്മോ ഹരിവോ മേ॒ദിനം॑ ത്വാ ॥ 33 (14) ॥

1.20 മൃഗാരഃ
അ॒ഗ്നേ-ര്മ॑ന്വേ പ്രഥ॒മസ്യ॒ പ്രചേ॑തസോ॒യ-മ്പാഞ്ച॑ജന്യ-മ്ബ॒ഹവ॑ സ്സമി॒ന്ധതേ᳚ ।
വിശ്വ॑സ്യാം-വിഁ॒ശി പ്ര॑വിവിശി॒വാഗ്​മ് സ॑മീമഹേ॒ സ നോ॑ മുഞ്ച॒ത്വഗ്​മ് ഹ॑സഃ ।
യസ്യേ॒ദ-മ്പ്രാ॒ണ-ന്നി॑മി॒ഷ-ദ്യദേജ॑തി॒ യസ്യ॑ ജാ॒ത-ഞ്ജന॑മാന-ഞ്ച॒ കേവ॑ലമ് ।
സ്തൌമ്യ॒ഗ്നി-ന്നാ॑ഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ സ നോ॑ മുഞ്ച॒ത്വഗ്​മ് ഹ॑സഃ ।
ഇന്ദ്ര॑സ്യ മന്യേ പ്രഥ॒മസ്യ॒ പ്രചേ॑തസോ വൃത്ര॒ഘ്ന-സ്സ്തോമാ॒ ഉപ॒മാ മു॒പാഗുഃ॑ ।
യോ ദാ॒ശുഷ॑-സ്സു॒കൃതോ॒ ഹവ॒മുപ॒ ഗന്താ॒ സ നോ॑ മുഞ്ച॒ത്വഗ്​മ് ഹ॑സഃ ॥ 34 ॥

യ സ്സം॑ഗ്രാ॒മ-ന്നയ॑തി॒ സം​വഁ॒ശീ യു॒ധേ യഃ പു॒ഷ്ടാനി॑ സഗ്​മ്സൃ॒ജതി॑ ത്ര॒യാണി॑ । സ്തൌമീന്ദ്ര॑-ന്നാഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ സ നോ॑ മുഞ്ച॒ത്വഗ്​മ് ഹ॑സഃ । മ॒ന്വേവാം᳚ മിത്രാവരുണാ॒ തസ്യ॑ വിത്ത॒ഗ്​മ്॒ സത്യൌ॑ജസാ ദൃഗ്​മ്ഹണാ॒ യ-ന്നു॒ദേഥേ᳚ । യാ രാജാ॑നഗ്​മ് സ॒രഥം॑ ഁയാ॒ഥ ഉ॑ഗ്രാ॒ താ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ ।
യോ വാ॒ഗ്​മ്॒ രഥ॑ ഋ॒ജുര॑ശ്മി-സ്സ॒ത്യധ॑ര്മാ॒ മിഥു॒-ശ്ചര॑ന്ത-മുപ॒യാതി॑ ദൂ॒ഷയന്ന്॑ ॥ 35 ॥

സ്തൌമി॑ മി॒ത്രാവരു॑ണാ നാഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തൌ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ । വാ॒യോ-സ്സ॑വി॒തു-ർവി॒ദഥാ॑നി മന്മഹേ॒ യാവാ᳚ത്മ॒ന്-വദ്ബി॑ഭൃ॒തോ യൌ
ച॒ രക്ഷ॑തഃ । യൌ വിശ്വ॑സ്യ പരി॒ഭൂ ബ॑ഭൂ॒വതു॒സ്തൌ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ ।
ഉപ॒ശ്രേഷ്ഠാ॑ന ആ॒ശിഷോ॑ ദേ॒വയോ॒ര്ധര്മേ॑ അസ്ഥിരന്ന് । സ്തൌമി॑ വാ॒യുഗ്​മ് സ॑വി॒താര॑-ന്നാഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തൌ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ ।
ര॒ഥീത॑മൌ രഥീ॒നാ മ॑ഹ്വ ഊ॒തയേ॒ ശുഭ॒ങ്ഗമി॑ഷ്ഠൌ സു॒യമേ॑-ഭി॒രശ്വൈഃ᳚ ॥ 36 ॥

യയോ᳚ർവാ-ന്ദേവൌ ദേ॒വേഷ്വ-നി॑ശിത॒ മോജ॒സ്തൌ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ । യദയാ॑തം-വഁഹ॒തുഗ്​മ് സൂ॒ര്യായാ᳚-സ്ത്രിച॒ക്രേണ॑ സ॒ഗ്​മ്॒ സദ॑മി॒ച്ഛമാ॑നൌ । സ്തൌമി॑ ദേ॒വാ വ॒ശ്വിനൌ॑ നാഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തൌ നോ॑ മുഞ്ചത॒ മാഗ॑സഃ ।
മ॒രുതാം᳚ മന്വേ॒ അധി॑നോ ബ്രുവന്തു॒ പ്രേമാം-വാഁചം॒ ഁവിശ്വാ॑മവന്തു॒ വിശ്വേ᳚ ।
ആ॒ശൂന്. ഹു॑വേ സു॒യമാ॑നൂ॒തയേ॒ തേ നോ॑ മുഞ്ച॒ന്ത്വേന॑സഃ । തി॒ഗ്മമായു॑ധം-വീഁഡി॒തഗ്​മ് സഹ॑സ്വദ ദി॒വ്യഗ്​മ് ശര്ധഃ॒ പൃത॑നാസു ജി॒ഷ്ണു ॥ 37 ॥

സ്തൌമി॑ ദേ॒വാ-ന്മ॒രുതോ॑ നാഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തേ നോ॑ മുഞ്ച॒ന്ത്വേന॑സഃ । ദേ॒വാനാ᳚-മ്മന്വേ॒ അധി॑ നോ ബ്രുവന്തു॒ പ്രേമാം-വാഁചം॒ ഁവിശ്വാ॑മവന്തു॒ വിശ്വേ᳚ । ആ॒ശൂന്. ഹു॑വേ സു॒യമാ॑നൂ॒തയേ॒ തേ നോ॑ മുഞ്ച॒ന്ത്വേന॑സഃ । യദി॒ദ-മ്മാ॑-ഽഭി॒ശോച॑തി॒ പൌരു॑ഷേയേണ॒ ദൈവ്യേ॑ന । സ്തൌമി॒ വിശ്വാ᳚-ന്ദേ॒വാ-ന്നാ॑ഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തേ നോ॑ മുഞ്ച॒ന്ത്വേന॑സഃ ।
അനു॑നോ॒-ഽദ്യാനു॑മതി॒രന്വിദ॑നു മതേ॒ ത്വം-വൈഁ᳚ശ്വാന॒രോ ന॑ ഊ॒ത്യാ പൃ॒ഷ്ടോ ദി॒വി ॥ 38 ॥

അനു॑നോ॒-ഽധ്യാനു॑മതി-ര്യ॒ജ്ഞ-ന്ദേ॒വേഷു॑ മന്യതാമ് । അ॒ഗ്നിശ്ച॑ ഹവ്യ॒ വാഹ॑നോ॒ ഭവ॑താ-ന്ദാ॒ശുഷേ॒ മയഃ॑ । അന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വ-മ്മന്യാ॑സൈ॒ ശഞ്ച॑ നഃ കൃധി । ക്രത്വേ॒ ദക്ഷാ॑യ നോ ഹിനു॒ പ്രണ॒ ആയൂഗ്​മ്॑ഷി താരിഷഃ ॥ 38അ ॥

വൈ॒ശ്വാ॒ന॒രോ ന॑ ഊ॒ത്യാ ഽഽപ്രയാ॑തു പരാ॒വതഃ॑ । അ॒ഗ്നിരു॒ക്ഥേന॒ വാഹ॑സാ ।

പൃ॒ഷ്ടോ ദി॒വി പൃ॒ഷ്ടോ അ॒ഗ്നിഃ പൃ॑ഥി॒വ്യാ-മ്പൃ॒ഷ്ടോ വിശ്വാ॒ ഓഷ॑ധീ॒രാ-വി॑വേശ ।
വൈ॒ശ്വാ॒ന॒ര സ്സഹ॑സാ പൃ॒ഷ്ടോ അ॒ഗ്നിസ്സനോ॒ ദിവാ॒ സരി॒ഷഃ പാ॑തു॒ നക്ത᳚മ് ॥ 38ബ് ॥
യേ അപ്ര॑ഥേതാ॒ മമി॑തേഭി॒ രോജോ॑ഭി॒ ര്യേ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠേ അഭ॑വതാം॒-വഁസൂ॑നാമ് । സ്തൌമി॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ നാ॑ഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തേ നോ॑ മുഞ്ചത॒മഗ്​മ് ഹ॑സഃ ।
ഉർവീ॑ രോദസീ॒ വരി॑വഃ കൃണോത॒-ങ്ക്ഷേത്ര॑സ്യ പത്നീ॒ അധി॑നോ ബ്രൂയാതമ് । സ്തൌമി॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ നാ॑ഥി॒തോ ജോ॑ഹവീമി॒ തേ നോ॑ മുഞ്ചത॒മഗ്​മ് ഹ॑സഃ ।
യത്തേ॑ വ॒യ-മ്പു॑രുഷ॒ത്രായ॑ വി॒ഷ്ഠാ വി॑ദ്വാഗ്​മ് സശ്ച കൃ॒മാ കച്ച॒ നാഗഃ॑ ॥ 39 ॥
കൃ॒ധീ സ്വ॑സ്മാഗ്​മ് അദി॑തേ॒രനാ॑ഗാ॒ വ്യേനാഗ്​മ്॑സി ശിശ്രഥോ॒ വിഷ്വ॑ഗഗ്നേ । യഥാ॑ ഹ॒ ത-ദ്വ॑സവോ ഗൌ॒ര്യം॑ ചി-ത്പ॒ദിഷി॒താ മമു॑ഞ്ചതാ യജത്രാഃ ।
ഏ॒വാ ത്വമ॒സ്മ-ത്പ്രമു॑ഞ്ചാ॒ വ്യഗ്​മ്ഹഃ॒ പ്രാതാ᳚ര്യഗ്നേ പ്രത॒രാന്ന॒ ആയുഃ॑ ॥ 40 (15) ॥

1.21 സര്പാഹുതീ മന്ത്രാഃ
സ॒മീചീ॒ നാമാ॑സി॒ പ്രാചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ ഽഗ്നിരധി॑പതി രസി॒തോ ര॑ക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌനോ॑ മൃഡയതാം॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാഁ॒-ഞ്ജമ്ഭേ॑ ദധാമ്യോ-,
-ജ॒സ്വിനീ॒ നാമാ॑സി ദക്ഷി॒ണാ ദിക്തസ്യാ᳚സ്ത॒ ഇന്ദ്രോ-ഽധി॑പതിഃ॒ പൃദാ॑കുഃ॒ ,
പ്രാചീ॒ നാമാ॑സി പ്ര॒തീചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ സോമോ-ഽധി॑പതി സ്സ്വ॒ജോ॑ ,
-ഽവ॒സ്ഥാവാ॒ നാമാ॒-സ്യുദീ॑ചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ വരു॒ണോ-ഽധി॑പതി-സ്തി॒രശ്ച॑ രാജി॒,
-രധി॑പത്നീ॒ നാമാ॑സി ബൃഹ॒തീ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॒-രധി॑പതി ശ്ശ്വി॒ത്രോ,
വ॒ശിനീ॒ നാമാ॑സീ॒ യ-ന്ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ യ॒മോ-ഽധി॑പതിഃ ക॒ല്മാഷ॑ ഗ്രീവോ,
രക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒
തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാഁ॒-ഞ്ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 41 (16) ॥

1.22 സര്പാഹുതീ മന്ത്രാഃ (അനുഷങ്ഗം)
സ॒മീചീ॒ നാമാ॑സി॒ പ്രാചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ ഽഗ്നിരധി॑പതി രസി॒തോ ര॑ക്ഷി॒താ-യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ
താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒
തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാംഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

ഓ॒ജ॒സ്വിനീ॒ നാമാ॑സി ദക്ഷി॒ണാ ദിക്തസ്യാ᳚സ്ത॒ ഇന്ദ്രോ-ഽധി॑പതിഃ॒ പൃദാ॑കൂ രക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാംഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

പ്രാചീ॒ നാമാ॑സി പ്ര॒തീചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ സോമോ-ഽധി॑പതി സ്സ്വ॒ജോ ര॑ക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാഁ॒-ഞ്ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

അ॒വ॒സ്ഥാവാ॒ നാമാ॒-സ്യുദീ॑ചീ॒ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ വരു॒ണോ-ഽധി॑പതി-സ്തി॒രശ്ച॑ രാജീ രക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാഁ॒-ഞ്ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

അധി॑പത്നീ॒ നാമാ॑സി ബൃഹ॒തീ ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॒-രധി॑പതി-ശ്ശ്വി॒ത്രോ ര॑ക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാഁ॒-ഞ്ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

വ॒ശിനീ॒ നാമാ॑സീ॒യ-ന്ദിക്തസ്യാ᳚സ്തേ യ॒മോ-ഽധി॑പതിഃ ക॒ല്മാഷ॑ ഗ്രീവോ രക്ഷി॒താ യശ്ചാധി॑പതി॒-ര്യശ്ച॑ ഗോ॒പ്താ താഭ്യാം॒ നമ॒സ്തൌ നോ॑ മൃഡയതാം॒
തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വാംഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 41ആ (16ആ) ॥

1.23 ഗന്ധർവാഹുതീഃ
ഹേ॒തയോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഃ ഁപു॒രോ ഗൃ॒ഹാ അ॒ഗ്നിർവ॒ ഇഷ॑വ സ്സലി॒ലോ,
നി॑ലി॒പാ-ന്നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വോഁ ദക്ഷി॒ണാ ഗൃ॒ഹാഃ പി॒തരോ॑ വ॒ ഇഷ॑വ॒ സ്സഗ॑രോ,
വ॒ജ്രിണോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഃ ഁപ॒ശ്ചാ-ദ്ഗൃ॒ഹാ സ്സ്വപ്നോ॑ വ॒ ഇഷ॑വോ॒ ഗഹ്വ॑രോ,
-ഽവ॒സ്ഥാവാ॑നോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഁ ഉത്ത॒രാ-ദ്ഗൃ॒ഹാ ആപോ॑ വ॒ ഇഷ॑വ സ്സമു॒ദ്രോ-,
-ഽധി॑പതയോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഁ ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ വ॒ര്॒ഷം-വഁ॒ ഇഷ॒വോ-ഽവ॑സ്വാന്,
ക്ര॒വ്യാ നാമ॑സ്ഥ॒ പാര്ഥി॑വാ॒-സ്തേഷാം᳚-വഁ ഇ॒ഹ ഗൃ॒ഹാ അന്നം॑ ഁവ॒ ഇഷ॑വോ നിമി॒ഷോ,
വാ॑ത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒
തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 42 (17) ॥

1.24 ഗന്ധർവാഹുതീഃ (അനുഷങ്ഗം)
ഹേ॒തയോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഃ ഁപു॒രോ ഗൃ॒ഹാ അ॒ഗ്നിർവ॒ ഇഷ॑വ-സ്സലി॒ലോ വാ॑ത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

നി॒ലി॒പാ-ന്നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വോഁ ദക്ഷി॒ണാ ഗൃ॒ഹാഃ പി॒തരോ॑ വ॒ ഇഷ॑വ॒-സ്സഗ॑രോ വാത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

വ॒ജ്രിണോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഃ ഁപ॒ശ്ചാ-ദ്ഗൃ॒ഹാ സ്സ്വപ്നോ॑ വ॒ ഇഷ॑വോ॒ ഗഹ്വ॑രോ വാത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

അ॒വ॒സ്ഥാ വാ॑ നോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഁ ഉത്ത॒രാ-ദ്ഗൃ॒ഹാ ആപോ॑ വ॒ ഇഷ॑വസ്സമു॒ദ്രോ വാ॑ത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാ॒മി ।

അധി॑പതയോ॒ നാമ॑സ്ഥ॒ തേഷാം᳚-വഁ ഉ॒പരി॑ ഗൃ॒ഹാ വ॒ര്॒ഷം-വഁ॒ ഇഷ॒വോ-ഽവ॑സ്വാന് വാത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ।

ക്ര॒വ്യാ നാമ॑സ്ഥ॒ പാര്ഥി॑വാ॒-സ്തേഷാം᳚-വഁ ഇ॒ഹ ഗൃ॒ഹാ അന്നം॑ ഁവ॒ ഇഷ॑വോ നിമി॒ഷോ വാ॑ത നാ॒മ-ന്തേഭ്യോ॑ വോ॒ നമ॒സ്തേ നോ॑ മൃഡയത॒ തേ യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ യശ്ച॑ നോ॒ ദ്വേഷ്ടി॒ തം-വോഁ॒ ജമ്ഭേ॑ ദധാമി ॥ 42ആ (17ആ) ॥

1.25 അജ്യാനി മന്ത്രാഃ
ശ॒തായു॑ധായ ശ॒തവീ᳚ര്യായ ശ॒തോത॑യേ ഽഭിമാതി॒ഷാഹേ᳚ । ശ॒തം-യോഁ ന॑ ശ്ശ॒രദോ॒ അജീ॑താ॒-നിന്ദ്രോ॑ നേഷ॒ദതി॑ ദുരി॒താനി॒ വിശ്വാ᳚ ।
യേ ച॒ത്വാരഃ॑ പ॒ഥയോ॑ ദേവ॒യാനാ॑ അന്ത॒രാ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ വി॒യന്തി॑ । തേഷാം॒-യോഁ അജ്യാ॑നി॒- മജീ॑തി-മാ॒വഹാ॒ത്തസ്മൈ॑ നോ ദേവാഃ॒ പരി॑ദത്തേ॒ഹ സർവേ᳚ । ഗ്രീ॒ഷ്മോ ഹേ॑മ॒ന്ത ഉ॒ത നോ॑ വസ॒ന്ത ശ്ശ॒ര-ദ്വ॒ര്॒ഷാ സ്സു॑വി॒തന്നോ॑ അസ്തു ।
തേഷാ॑-മൃതൂ॒നാഗ്​മ് ശ॒തശാ॑രദാനാ-ന്നിവാ॒ത ഏ॑ഷാ॒മഭ॑യേ സ്യാമ । ഇ॒ദു॒വ॒ഥ്സ॒രായ॑ പരിവഥ്സ॒രായ॑ സം​വഁഥ്സ॒രായ॑ കൃണുതാ ബൃ॒ഹന്നമഃ॑ । തേഷാം᳚ ഁവ॒യഗ്​മ് സു॑മ॒തൌ യ॒ജ്ഞിയാ॑നാ॒-ഞ്ജ്യോഗജീ॑താ॒ അഹ॑താ സ്സ്യാമ ।
ഭ॒ദ്രാന്ന॒-ശ്ശ്രേയ॒ സ്സമ॑നൈഷ്ട ദേവാ॒ സ്ത്വയാ॑-ഽവ॒സേന॒ സമ॑ശീ മഹിത്വാ ।
സനോ॑മയോ॒ ഭൂഃ പി॑തോ॒ ആവി॑ശസ്വ॒ ശന്തോ॒കായ॑ ത॒നുവേ᳚ സ്യോ॒നഃ ॥ 43 (18) ॥

ഭൂ॒ത-മ്ഭവ്യം॑ ഭവി॒ഷ്യ-ദ്വഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമ॒ ഋ-ഖ്സാമ॒-യജു॒-ർവഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമോ॑ ഗായ॒ത്രീ ത്രി॒ഷ്ടുപ് ജഗ॑തീ॒ വഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമഃ॑ പൃഥി॒വ്യ॑ന്തരി॑ക്ഷം॒ ദ്യൌ-ർവഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമോ॒ ഽഗ്നിർവാ॒യു-സ്സൂര്യോ॒ വഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമഃ॑ പ്രാ॒ണോ-വ്യാ॒നോ॑-ഽപാ॒നോ വഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമോ-ഽന്നം॑ കൃ॒ഷി-ർവൃഷ്ടി॒-ർവഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമഃ॑ പി॒താ പു॒ത്രഃ പൌത്രോ॒ വഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ ,
നമോ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവ॒ ർവഷ॒-ട്ഥ്സ്വാഹാ॒ നമഃ॑ ॥ 44 (19) ॥

1.26 അഥർവശീര്​ഷം
(തൈ. ബ്രാ. 1.5.8.1-1.5.8.3)
ഇന്ദ്രോ॑ ദധീ॒ചോ അ॒സ്തഭിഃ॑ । വൃ॒ത്രാണ്യ പ്ര॑തിഷ്കുതഃ । ജ॒ഘാന॑ നവ॒തീര്നവ॑ । ഇ॒ച്ഛന്ന-ശ്വ॑സ്യ॒ യച്ഛിരഃ॑ । പർവ॑തേ॒ഷ്വപ॑ശ്രിതമ് । തദ്വി॑ദച്ഛര്​യ॒ണാവ॑തി ।
അദ്രാഹ॒ ഗോരമ॑ന്വത । നാമ॒ ത്വഷ്ടു॑ര-പീ॒ച്യ᳚മ് । ഇ॒ത്ഥാ ച॒ന്ദ്രമ॑സോ ഗൃ॒ഹേ ।
ഇന്ദ്ര॒മി-ദ്ഗാ॒ഥിനോ॑ ബൃ॒ഹത് ॥ 45 ॥

ഇന്ദ്ര॑ മ॒ര്കേഭി॑ ര॒ര്കിണഃ॑ । ഇന്ദ്രം॒ ഁവാണീ॑രനൂഷത । ഇന്ദ്ര॒ ഇദ്ധര്യോ॒ സ്സചാ᳚ ।
സ-മ്മി॑ശ്ല॒ ആവ॑ചോ॒ യുജാ᳚ । ഇന്ദ്രോ॑ വ॒ജ്രീ ഹി॑ര॒ണ്യയഃ॑ । ഇന്ദ്രോ॑ ദീ॒ര്ഘായ॒ ചക്ഷ॑സേ । ആസൂര്യഗ്​മ്॑ രോഹയ-ദ്ദി॒വി । വി ഗോഭി॒രദ്രി॑മൈരയത് । ഇന്ദ്ര॒ വാജേ॑ഷു നോ അവ । സ॒ഹസ്ര॑ പ്രധനേഷു ച ॥ 46 ॥

ഉ॒ഗ്ര ഉ॒ഗ്രാഭി॑-രൂ॒തിഭിഃ॑ । തമിന്ദ്രം॑ ഁവാ ജയാമസി । മ॒ഹേ വൃ॒ത്രായ॒ ഹന്ത॑വേ । സ വൃഷാ॑ വൃഷ॒ഭോ-ഭു॑വത് । ഇന്ദ്ര॒ സ്സദാ മ॑നേ കൃ॒തഃ । ഓജി॑ഷ്ഠ॒ സ്സബലേ॑ ഹി॒തഃ । ദ്യു॒മ്നീ ശ്ലോ॒കീ സ സൌ॒മ്യഃ॑ । ഗി॒രാ വജ്രോ॒ ന സമ്ഭൃ॑തഃ । സബ॑ലോ॒ അന॑പച്യുതഃ । വ॒വ॒ക്ഷു രു॒ഗ്രോ അസ്തൃ॑തഃ ॥ 47 (20) ॥

1.27 പ്രത്യങ്ഗിരസഃ
(തൈ. ബ്രാ. 2.4.2.1-2.4.2.4)
ചക്ഷു॑ഷോ ഹേതേ॒ മന॑സോ ഹേതേ । വാചോ॑ ഹേതേ॒ ബ്രഹ്മ॑ണോ ഹേതേ । യോമാ॑-ഽഘാ॒യു-ര॑ഭി॒ദാസ॑തി । തമ॑ഗ്നേ മേ॒ന്യാ-ഽമേ॒നി-ങ്കൃ॑ണു । യോമാ॒ ചക്ഷു॑ഷാ॒ യോ മന॑സാ । യോ വാ॒ചാ ബ്രഹ്മ॑ണാ-ഽഘാ॒യു-ര॑ഭി॒ദാസ॑തി । തയാ᳚-ഽഗ്നേ॒ ത്വ-മ്മേ॒ന്യാ । അ॒മുമ॑ മേ॒നി-ങ്കൃ॑ണു । യ-ത്കിഞ്ചാ॒സൌ മന॑സാ॒ യച്ച॑ വാ॒ചാ । യ॒ജ്ഞൈ-ര്ജു॒ഹോതി॒ യജു॑ഷാ ഹ॒വിര്ഭിഃ॑ ॥ 48 ॥

ത-ന്മൃ॒ത്യു-ര്നിര്-ഋ॑ത്യാ സം​വിഁദാ॒നഃ । പു॒രാ ദി॒ഷ്ടാ ദാഹു॑തീ രസ്യഹന്തു ।
യാ॒തു॒ ധാനാ॒ നിര്-ഋ॑തി॒ രാദു॒രക്ഷഃ॑ । തേ അ॑സ്യഘ്നം॒ ത്വനൃ॑തേന സ॒ത്യമ് ।
ഇന്ദ്ര॑ഷിതാ॒ ആജ്യ॑മസ്യ മഥ്നന്തു । മാത-ഥ്സമൃ॑ദ്ധി॒ യദ॒സൌ ക॒രോതി॑ ।
ഹന്മി॑തേ॒-ഽഹ-ങ്കൃ॒തഗ്​മ് ഹ॒വിഃ । യോ മേ॑ ഘോ॒രമചീ॑ കൃതഃ ।
അപാ᳚ഞ്ചൌ ത ഉ॒ഭൌ ബാ॒ഹൂ । അപ॑നഹ്യാമ്യാ॒സ്യ᳚മ് ॥ 49 ॥

അപ॑നഹ്യാമിതേ ബാ॒ഹൂ । അപ॑ നഹ്യാമ്യാ॒സ്യ᳚മ് । അ॒ഗ്നേ-ര്ദേ॒വസ്യ॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ । സർവം॑ തേ ഽവധിഷ്-ങ്കൃ॒തമ് । പു॒രാ-ഽമുഷ്യ॑ വഷ-ട്കാ॒രാത് । യ॒ജ്ഞ-ന്ദേ॒വേഷു॑ നസ്കൃധി । സ്വി॑ഷ്ട-മ॒സ്മാകം॑ ഭൂയാത് । മാ-ഽസ്മാ-ന്പ്രാപ॒ന്നരാ॑തയഃ । അന്തി॑ദൂ॒രേ സ॒തോ അ॑ഗ്നേ । ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യാ ഭി॒ദാസ॑തഃ । വ॒ഷ॒-ട്കാ॒രേണ॒ വജ്രേ॑ണ । കൃ॒ത്യാഗ്​മ് ഹ॑ന്മി കൃ॒താമ॒ഹമ് । യോ മാ॒ നക്തം॒ ദിവാ॑ സാ॒യമ് । പ്രാ॒ത-ശ്ചാഹ്നോ॑ നി॒പീയ॑തി । അ॒ദ്യാ-തമി॑ന്ദ്ര॒ വജ്രേ॑ണ । ഭ്രാതൃ॑വ്യ-മ്പാദയാമസി ॥ 50 (21) ॥

(തൈ. ബ്രാ. 2.5.1.1-2.5.1.3)
പ്രാ॒ണോ ര॑ക്ഷതി॒ വിശ്വ॒മേജ॑ത് । ഇര്യോ॑ ഭൂ॒ത്വാ ബ॑ഹു॒ധാ ബ॒ഹൂനി॑ । സ ഇ-ഥ്സർവം॒ ഁവ്യാ॑നശേ । യോ ദേ॒വോ ദേ॒വേഷു॑ വി॒ഭൂര॒ന്തഃ ।
ആവൃ॑ദൂ॒ദാ-ത്ക്ഷേത്രിയ॑ദ്ധ്വ॒ഗ-ദ്വൃഷാ᳚ । തമി-ത്പ്രാ॒ണ-മ്മന॒സോപ॑ ശിക്ഷത ।
അഗ്രം॑ ദേ॒വാനാ॑-മി॒ദമ॑ത്തു നോ ഹ॒വിഃ । മന॑സ॒ശ്ചി-ത്തേ॒ദമ് । ഭൂ॒ത-മ്ഭവ്യം॑ ച ഗുപ്യതേ । തദ്ധി ദേ॒വേഷ്വ॑-ഗ്രി॒യമ് ॥ 51 ॥

ആന॑ ഏതു പുരശ്ച॒രമ് । സ॒ഹ ദേ॒വൈ-രി॒മഗ്​മ് ഹവ᳚മ് । മന॒-ശ്ശ്രേയ॑സി ശ്രേയസി । കര്മ॑ന്. യ॒ജ്ഞപ॑തിം॒ ദധ॑ത് । ജു॒ഷതാം᳚ മേ॒ വാഗി॒ദഗ്​മ് ഹ॒വിഃ । വി॒രാ-ഡ്ദേ॒വീ പു॒രോഹി॑താ । ഹ॒വ്യ॒വാഡന॑-പായിനീ । യയാ॑ രൂ॒പാണി॑ ബഹു॒ധാ വദ॑ന്തി । പേശാഗ്​മ്॑സി ദേ॒വാഃ പ॑ര॒മേ ജ॒നിത്രേ᳚ । സാ നോ॑ വി॒രാഡന॑പ സ്ഫുരന്തീ ॥ 52 ॥

വാഗ്ദേ॒വീ ജു॑ഷതാ മി॒ദഗ്​മ് ഹ॒വിഃ । ചക്ഷു॑-ര്ദേ॒വാനാം॒ ജ്യോതി॑ര॒മൃതേ॒ ന്യ॑ക്തമ് ।
അ॒സ്യ വി॒ജ്ഞാനാ॑യ ബഹു॒ധാ നിധീ॑യതേ । തസ്യ॑ സു॒മ്ന-മ॑ശീമഹി । മാ നോ॑ ഹാസീ-ദ്വിചക്ഷ॒ണമ് । ആയു॒രിന്നഃ॒ പ്രതീ᳚ര്യതാമ് । അന॑ന്ധാ॒-ശ്ചക്ഷു॑ഷാ വ॒യമ് । ജീ॒വാ ജ്യോതി॑-രശീമഹി । സുവ॒-ര്ജ്യോതി॑-രു॒താമൃതം᳚ । ശ്രോത്രേ॑ണ ഭ॒ദ്ര മു॒ത-ശൃ॑ണ്വന്തി സ॒ത്യമ് । ശ്രോത്രേ॑ണ॒ വാചം॑ ബഹു॒ധോദ്യമാ॑നാമ് । ശ്രോത്രേ॑ണ॒ മോദ॑ശ്ച॒ മഹ॑ശ്ച ശ്രൂയതേ ।
ശ്രോത്രേ॑ണ॒ സർവാ॒ ദിശ॒ ആശൃ॑ണോമി । യേന॒ പ്രാച്യാ॑ ഉ॒ത ദ॑ക്ഷി॒ണാ । പ॒തീച്യൈ॑ ദി॒ശ-ശ്ശൃ॒ണ്വന്ത്യു॑ത്ത॒രാത് । തദിച്ഛ്രോത്രം॑ ബഹു॒ധോദ്യമാ॑നമ് ।
അ॒രാന്ന നേ॒മിഃ പരി॒സർവം॑ ബഭൂവ ॥ 53 (22) ॥

(തൈ. ബ്രാ. 2.7.7.1-2.7.7.7)
സി॒ഗ്​മ്॒ഹേ വ്യാ॒ഘ്ര ഉ॒ത യാ പൃദാ॑കൌ । ത്വിഷി॑-ര॒ഗ്നൌ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണേ സൂര്യേ॒യാ ।
ഇന്ദ്രം॒ ഁയാ ദേ॒വീ സു॒ഭഗാ॑ ജ॒ജാന॑ । സാ ന॒ ആഗ॒ന് വര്ച॑സാ സം​വിഁദാ॒നാ । യാ രാ॑ജ॒ന്യേ॑ ദുന്ദു॒-ഭാവായ॑തായാമ് । അശ്വ॑സ്യ॒ ക്രന്ദ്യേ॒ പുരു॑ഷസ്യ മാ॒യൌ । ഇന്ദ്രം॒ ഁയാ ദേ॒വീ സു॒ഭഗാ॑ ജ॒ജാന॑ । സാ ന॒ ആഗ॒ന് വര്ച॑സാ സം​വിഁദാ॒നാ । യാ ഹ॒സ്തിനി॑ ദ്വീ॒പിനി॒ യാ ഹിര॑ണ്യേ । ത്വിഷി॒-രശ്വേ॑ഷു॒ പുരു॑ഷേഷു॒ ഗോഷു॑ ॥ 54 ॥

ഇന്ദ്രം॒ ഁയാ ദേ॒വീ സു॒ഭഗാ॑ ജ॒ജാന॑ । സാ ന॒ ആഗ॒ന് വര്ച॑സാ സം​വിഁദാ॒നാ । രഥേ॑ അ॒ക്ഷേഷു॑ വൃഷ॒ഭസ്യ॒ വാജേ᳚ । വാതേ॑ പ॒ര്ജന്യേ॒ വരു॑ണസ്യ॒ ശുഷ്മേ᳚ । ഇന്ദ്രം॒ ഁയാ ദേ॒വീ സു॒ഭഗാ॑ ജ॒ജാന॑ । സാ ന॒ ആഗ॒ന് വര്ച॑സാ സം​വിഁദാ॒നാ । രാഡ॑സി വി॒രാഡ॑സി । സ॒മ്രാഡ॑സി സ്വ॒രാഡ॑സി । ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ॒ തേജ॑സ്വതേ॒ തേജ॑സ്വന്തഗ്ഗ്​ ശ്രീണാമി । ഇന്ദ്രാ॑യ॒ ത്വൌജ॑സ്വത॒ ഓജ॑സ്വന്തഗ്ഗ്​ ശ്രീണാമി ॥ 55 ॥

ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ॒ പയ॑സ്വതേ॒ പയ॑സ്വന്തഗ്ഗ്​ ശ്രീണാമി । ഇന്ദ്രാ॑യ॒ ത്വാ-ഽഽയു॑ഷ്മത॒ ആയു॑ഷ്മന്തഗ്ഗ്​ ശ്രീണാമി । തേജോ॑-ഽസി । തത്തേ॒ പ്രയ॑ച്ഛാമി । തേജ॑സ്വദസ്തു മേ॒ മുഖ᳚മ് । തേജ॑സ്വ॒ച്ഛിരോ॑ അസ്തു മേ । തേജ॑സ്വാന്. വി॒ശ്വതഃ॑ പ്ര॒ത്യമ് । തേജ॑സാ॒ സ-മ്പി॑പൃഗ്ധിമാ । ഓജോ॑-ഽസി । തത്തേ॒ പ്രയ॑ച്ഛാമി ॥ 56 ॥

ഓജ॑സ്വദസ്തു മേ॒ മുഖ᳚മ് । ഓജ॑സ്വ॒ച്ഛിരോ॑ അസ്തു മേ । ഓജ॑സ്വാന്. വി॒ശ്വതഃ॑ പ്ര॒ത്യമ് । ഓജ॑സാ॒ സമ്പി॑പൃഗ്ധി മാ । പയോ॑-ഽസി । തത്തേ॒ പ്രയ॑ച്ഛാമി । പയ॑സ്വദസ്തു മേ॒ മുഖ᳚മ് । പയ॑സ്വ॒ച്ഛിരോ॑ അസ്തു മേ । പയ॑സ്വാന്. വി॒ശ്വതഃ॑ പ്ര॒ത്യമ് । പയ॑സാ॒ സമ്പി॑പൃഗ്ധി മാ ॥ 57 ॥

ആയു॑രസി । തത്തേ॒ പ്രയ॑ച്ഛാമി । ആയു॑ഷ്മദസ്തു മേ॒ മുഖ᳚മ് । ആയു॑ഷ്മ॒ച്ഛിരോ॑ അസ്തു മേ । ആയു॑ഷ്മാന്. വി॒ശ്വതഃ॑ പ്ര॒ത്യമ് । ആയു॑ഷാ॒ സമ്പി॑പൃഗ്ധി മാ । ഇ॒മ മ॑ഗ്ന॒ ആയു॑ഷേ॒ വര്ച॑സേ കൃധി । പ്രി॒യഗ്​മ് രേതോ॑ വരുണ സോമ രാജന്ന് । മാ॒ തേ വാ᳚സ്മാ അദിതേ॒ ശര്മ॑ യച്ഛ । വിശ്വേ॑ ദേവാ॒ ജര॑ദഷ്ടി॒-ര്യഥാ-ഽസ॑ത് ॥ 58 ॥

ആയു॑രസി വി॒ശ്വായു॑രസി । സ॒ർവായു॑രസി॒ സർവ॒മായു॑രസി । യതോ॒ വാതോ॒ മനോ॑ജവാഃ । യതഃ॒, ക്ഷര॑ന്തി॒ സിന്ധ॑വഃ । താസാം᳚ ത്വാ॒ സർവാ॑സാഗ്​മ് രു॒ചാ । അ॒ഭിഷി॑ഞ്ചാമി॒ വര്ച॑സാ । സ॒മു॒ദ്ര ഇ॑വാസി ഗ॒ഹ്മനാ᳚ । സോമ॑ ഇവാ॒സ്യദാ᳚ഭ്യഃ । അ॒ഗ്നിരി॑വ വി॒ശ്വതഃ॑ പ്ര॒ത്യമ് । സൂര്യ॑ ഇവ॒ ജ്യോതി॑ഷാ വി॒ഭൂഃ ॥ 59 ॥

അ॒പാം-യോഁ ദ്രവ॑ണേ॒ രസഃ॑ । തമ॒ഹമ॒സ്മാ ആ॑മുഷ്യായ॒ണായ॑ । തേജ॑സേ ബ്രഹ്മവര്ച॒സായ॑ ഗൃഹ്ണാമി । അ॒പാം-യഁ ഊ॒ര്മൌ രസഃ॑ । തമ॒ഹമ॒സ്മാ ആ॑മുഷ്യായ॒ണായ॑ । ഓജ॑സേ വീ॒ര്യാ॑യ ഗൃഹ്ണാമി । അ॒പാം-യോഁ മ॑ദ്ധ്യ॒തോ രസഃ॑ । തമ॒ഹമ॒സ്മാ ആ॑മുഷ്യായ॒ണായ॑ । പുഷ്ടൈ᳚ പ്ര॒ജന॑നായ ഗൃഹ്ണാമി । അ॒പാം-യോഁ യ॒ജ്ഞിയോ॒ രസഃ॑ । തമ॒ഹമ॒സ്മാ ആ॑മുഷ്യായ॒ണായ॑ । ആയു॑ഷേ ദീര്ഘായു॒ത്വായ॑ ഗൃഹ്ണാമി ॥ 60 (23) ॥

1.28 അന്ന സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.1-2.8.8.4)
അ॒ഹമ॑സ്മി പ്രഥമ॒ജാ ഋ॒തസ്യ॑ । പൂർവം॑ ദേ॒വേഭ്യോ॑ അ॒മൃത॑സ്യ॒ നാഭിഃ॑ ।
യോ മാ॒ ദദാ॑തി॒ സ ഇ ദേ॒വ മാ വാഃ᳚ । അ॒ഹമന്ന॒ മന്ന॑ മ॒ദന്ത॑മദ്മി । പൂർവ॑-മ॒ഗ്നേരപി॑ ദഹ॒ത്യന്നം᳚ । യ॒ത്തൌ ഹാ॑സാതേ അഹമുത്ത॒രേഷു॑ । വ്യാത്ത॑മസ്യ പ॒ശവ॑-സ്സു॒ജമ്ഭ᳚മ് । പശ്യ॑ന്തി॒ ധീരാഃ॒ പ്രച॑രന്തി॒ പാകാഃ᳚ ।
ജഹാ᳚മ്യ॒ന്യ-ന്ന ജ॑ഹാമ്യ॒ന്യമ് । അ॒ഹമന്നം॒ ഁവശ॒മിച്ച॑രാമി ॥ 61 ॥

സ॒മാ॒നമര്ഥം॒ പര്യേ॑മി ഭു॒ഞ്ജത് । കോ മാ മന്നം॑ മനു॒ഷ്യോ॑ ദയേത ।
പരാ॑കേ॒ അന്നം॒ നിഹി॑തം-ലോഁ॒ക ഏ॒തത് । വിശ്വൈ᳚-ര്ദേ॒വൈഃ പി॒തൃഭി॑-ര്ഗു॒പ്തമന്ന᳚മ് ।
യദ॒ദ്യതേ॑ ലു॒പ്യതേ॒ യ-ത്പ॑രോ॒പ്യതേ᳚ । ശ॒ത॒-ത॒മീസാ ത॒നൂര്മേ॑ ബഭൂവ ।
മ॒ഹാന്തൌ॑ ച॒രൂ സ॑കൃ-ദ്ദു॒ഗ്ധേന॑ പപ്രൌ । ദിവ॑ഞ്ച॒ പൃശ്ഞി॑ പൃഥി॒വീ-ഞ്ച॑ സാ॒കമ് ।
തഥ്സം॒-പിബ॑ന്തോ॒ നമി॑നന്തി വേ॒ധസഃ॑ । നൈതദ്ഭൂയോ॒ ഭവ॑തി॒ നോ കനീ॑യഃ ॥ 62 ॥

അന്നം॑ പ്രാ॒ണമന്ന॑ മപാ॒ന-മാ॑ഹുഃ । അന്നം॑ മൃ॒ത്യു-ന്തമു॑ ജീ॒വാതു॑ മാഹുഃ ।
അന്നം॑ ബ്ര॒ഹ്മാണോ॑ ജ॒രസം॑ ഁവദന്തി । അന്ന॑മാഹുഃ പ്ര॒ജന॑ന-മ്പ്ര॒ജാനാ᳚മ് ।
മോഘ॒-മന്നം॑ ഁവിന്ദതേ॒ അപ്ര॑ചേതാഃ । സ॒ത്യ-മ്ബ്ര॑വീമി വ॒ധ ഇഥ്സ തസ്യ॑ ।
നാര്യ॒മണം॒ പുഷ്യ॑തി॒ നോ സഖാ॑യമ് । കേവ॑ലാഘോ ഭവതി കേവലാ॒ദീ ।
അ॒ഹ-മ്മേ॒ഘ സ്സ്ത॒നയ॒ന് വര്​ഷ॑ന്നസ്മി । മാമ॑ദന്ത്യ॒-ഹമ॑ദ്മ്യ॒ന്യാന് ॥ അ॒ഹഗ്​മ് സദ॒മൃതോ॑ ഭവാമി । മദാ॑ദി॒ത്യാ അധി॒ സർവേ॑ തപന്തി ॥ 63 ॥

1.29 വാ-ഖ്സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.4)
ദേ॒വീം-വാഁച॑മ ജനയന്ത॒ യ-ദ്വാഗ്വദ॑ന്തി ॥ 64 ॥

ദേ॒വീം-വാഁച॑മജനയന്ത ദേ॒വാഃ । താം-വിഁ॒ശ്വരൂ॑പാഃ പ॒ശവോ॑ വദന്തി । സാ നോ॑ മ॒ന്ദ്രേഷ॒ മൂര്ജം॒ ദുഹാ॑നാ । ധേ॒നുർവാഗ॒സ്മാ-നുപ॒സുഷ്ടു॒തൈതു॑ ॥ 64അ ॥

യ-ദ്വാഗ്വദ॑ന്ത്യ വിചേത॒നാനി॑ । രാഷ്ട്രീ॑ ദേ॒വാനാ᳚-ന്നിഷ॒സാദ॑ മ॒ന്ദ്രാ । ചത॑സ്ര॒ ഊര്ജം॑ ദുദുഹേ॒ പയാഗ്​മ്॑സി । ക്വ॑സ്വി ദസ്യാഃ പര॒മ-ഞ്ജ॑ഗാമ ॥ 64ബ് ॥

(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.4-2.8.8.5)
അ॒ന॒ന്താ-മന്താ॒ദധി॒ നിര്മി॑താ-മ്മ॒ഹീമ് । യസ്യാം᳚ ദേ॒വാ അ॑ദധു॒-ര്ഭോജ॑നാനി । ഏകാ᳚ക്ഷരാ-ന്ദ്വി॒പദാ॒ഗ്​മ്॒ ഷട്പ॑ദാഞ്ച । വാച॑-ന്ദേ॒വാ ഉപ॑ജീവന്തി॒ വിശ്വേ᳚ । വാച॑-ന്ദേ॒വാ ഉപ॑ജീവന്തി॒ വിശ്വേ᳚ । വാച॑-ങ്ഗന്ധ॒ർവാഃ പ॒ശവോ॑ മനു॒ഷ്യാഃ᳚ । വാ॒ചീമാ വിശ്വാ॒ ഭുവ॑നാ॒-ന്യര്പി॑താ । സാ നോ॒ ഹവം॑ ജുഷതാ॒-മിന്ദ്ര॑ പത്നീ ।
വാഗ॒ക്ഷരം॑ പ്രഥമ॒ജാ ഋ॒തസ്യ॑ । വേദാ॑നാ-മ്മാ॒താ-ഽമൃത॑സ്യ॒ നാഭിഃ॑ ॥ 65 ॥

സാ നോ॑ ജുഷാ॒ണോപ॑ യ॒ജ്ഞ മാഗാ᳚ത് । അവ॑ന്തീ ദേ॒വീ സു॒ഹവാ॑ മേ അസ്തു । യാ മൃഷ॑യോ മന്ത്ര॒ കൃതോ॑ മനീ॒ഷിണഃ॑ । അ॒ന്വൈച്ഛ॑-ന്ദേ॒വാ-സ്തപ॑സാ॒ ശ്രമേ॑ണ । താ-ന്ദേ॒വീം-വാഁചഗ്​മ്॑ ഹ॒വിഷാ॑ യജാമഹേ । സാ നോ॑ ദധാതു സുകൃ॒തസ്യ॑ ലോ॒കേ ।
ച॒ത്വാരി॒ വാ-ക്പരി॑മിതാ പ॒ദാനി॑ । താനി॑ വിദു-ര്ബ്രാഹ്മ॒ണാ യേ മ॑നീ॒ഷിണഃ॑ । ഗുഹാ॒ ത്രീണി॒ നിഹി॑താ॒ നേങ്ഗ॑യന്തി । തു॒രീയം॑ ഁവാ॒ചോ മ॑നു॒ഷ്യാ॑ വദന്തി ॥ 66 ॥

1.30 ശ്രദ്ധാ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.5-2.8.8.8)
ശ്ര॒ദ്ധയാ॒-ഽഗ്നി സ്സമി॑ധ്യതേ । ശ്ര॒ദ്ധയാ॑ വിന്ദതേ ഹ॒വിഃ । ശ്ര॒ദ്ധാ-മ്ഭഗ॑സ്യ മൂ॒ര്ധനി॑ । വച॒സാ വേ॑ദയാമസി । പ്രി॒യഗ്ഗ്​ ശ്ര॑ദ്ധേ॒ ദദ॑തഃ । പ്രി॒യഗ്ഗ്​ ശ്ര॑ദ്ധേ॒ ദിദാ॑സതഃ । പ്രി॒യ-മ്ഭോ॒ജേഷു॒ യജ്വ॑സു । ഇ॒ദ-മ്മ॑ ഉദി॒ത-ങ്കൃ॑ധി । യഥാ॑ ദേ॒വാ അസു॑രേഷു । ശ്ര॒ദ്ധാ മു॒ഗ്രേഷു॑ ചക്രി॒രേ ॥ 67 ॥

ഏ॒വ-മ്ഭോ॒ജേഷു॒ യജ്വ॑സു । അ॒സ്മാക॑-മുദി॒ത-ങ്കൃ॑ധി । ശ്ര॒ദ്ധാ-ന്ദേ॑വാ॒ യജ॑മാനാഃ । വാ॒യു-ഗോ॑പാ॒ ഉപാ॑സതേ । ശ്ര॒ദ്ധാഗ്​മ് ഹൃ॑ദ॒യ്യ॑യാ-ഽഽകൂ᳚ത്യാ । ശ്ര॒ദ്ധയാ॑ ഹൂയതേ ഹ॒വിഃ ।
ശ്ര॒ദ്ധാ-മ്പ്രാ॒തര്-ഹ॑വാമഹേ । ശ്ര॒ദ്ധാ-മ്മ॒ദ്ധ്യന്ദി॑നം॒ പരി॑ । ശ്ര॒ദ്ധാഗ്​മ് സൂര്യ॑സ്യ നി॒മ്രുചി॑ । ശ്രദ്ധേ॒ ശ്രദ്ധാ॑പയേ॒ ഹമാ᳚ ॥ 68 ॥

ശ്ര॒ദ്ധാ ദേ॒വാന-ധി॑വസ്തേ । ശ്ര॒ദ്ധാ വിശ്വ॑ മി॒ദ-ഞ്ജഗ॑ത് । ശ്ര॒ദ്ധാ-ങ്കാമ॑സ്യ മാ॒തര᳚മ് । ഹ॒വിഷാ॑ വര്ധയാമസി ॥ 69അ ॥

1.31 ബ്രഹ്മ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.10-2.8.8.11)
ബ്രഹ്മ॑ജജ്ഞാ॒ന-മ്പ്ര॑ഥ॒മ-മ്പു॒രസ്താ᳚ത് । വിസീ॑മ॒ത-സ്സു॒രുചോ॑ വേ॒ന ആ॑വഃ ।
സ ബു॒ദ്ധ്നിയാ॑ ഉപ॒മാ അ॑സ്യ വി॒ഷ്ഠാഃ । സ॒തശ്ച॒ യോനി॒-മസ॑തശ്ച॒ വിവഃ॑ ॥ പി॒താ-വി॒രാജാ॑ മൃഷ॒ഭോ-ര॑യീ॒ണാമ് । അ॒ന്തരി॑ക്ഷം-വിഁ॒ശ്വരൂ॑പ॒ ആവി॑വേശ ॥ 69ബ് ॥

തമ॒ര്കൈര॒ഭ്യ॑ര്ച്ചന്തി വ॒ഥ്സമ് । ബ്രഹ്മ॒ സന്ത॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ വ॒ര്ധയ॑ന്തഃ ॥ ബ്രഹ്മ॑ ദേ॒വാന॑ജനയത് । ബ്രഹ്മ॒ വിശ്വ॑മി॒ദ-ഞ്ജഗ॑ത് ॥
ബ്രഹ്മ॑ണഃ, ക്ഷ॒ത്ര-ന്നിര്മി॑തമ് । ബ്രഹ്മ॑ ബ്രാഹ്മ॒ണ ആ॒ത്മനാ᳚ ॥ അ॒ന്തര॑സ്മി-ന്നി॒മേ ലോ॒കാഃ । അ॒ന്ത ർവിശ്വ॑മി॒ദ-ഞ്ജഗ॑ത് । ബ്രഹ്മൈ॒വ ഭൂ॒താനാ॒-ഞ്ജ്യേഷ്ഠ᳚മ് । തേന॒ കോ॑-ഽര്​ഹതി॒ സ്പര്ധി॑തുമ് ॥ 70 ॥

ബ്രഹ്മം॑ ദേ॒വാ-സ്ത്രയ॑സ്ത്രിഗ്​മ്ശത് । ബ്രഹ്മ॑-ന്നിന്ദ്ര പ്രജാപ॒തീ । ബ്രഹ്മ॑നഃഅ॒ വിശ്വാ॑ ഭൂ॒താനി॑ । നാ॒വീ വാ॒ന്ത-സ്സ॒മാഹി॑താ ॥ ചത॑സ്ര॒ ആശാഃ॒ പ്രച॑രന്ത്വ॒-ഗ്നയഃ॑ । ഇ॒മന്നോ॑ യ॒ജ്ഞന്ന॑യതു പ്രജാ॒നന്ന് ।
ഘൃ॒ത-മ്പിന്വ॑ന്ന॒ ജരഗ്​മ്॑ സു॒വീര᳚മ് । ബ്രഹ്മ॑ സ॒മി-ദ്ഭ॑വ॒ത്യാഹു॑തീനാമ് ॥ 71 ॥

1.32 ഗോ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.11)
ആഗാവോ॑ അഗ്മന്നു॒ത ഭ॒ദ്ര-മ॑ക്രന്ന് । സീദ॑ന്തു ഗോ॒ഷ്ഠേ-ര॒ണയ॑ന്ത്വ॒സ്മേ ॥ പ്ര॒ജാവ॑തീഃ പുരു॒ രൂപാ॑ ഇ॒ഹ സ്യുഃ । ഇന്ദ്രാ॑യ പൂ॒ർവീ രു॒ഷസോ॒ ദുഹാ॑നാഃ । ഇന്ദ്രോ॒ യജ്വ॑നേ പൃണ॒തേ ച॑ ശിക്ഷതി । ഉപേദ്ദ॑ദാതി॒ ന സ്വ-മ്മു॑ഷായതി । ഭൂയോ॑ ഭൂയോ ര॒യിമിദ॑സ്യ വ॒ര്ധയന്ന്॑ । അഭി॑ന്നേ ഖി॒ല്ലേ നിദ॑ധാതി ദേവ॒യുമ് ।
ന താ ന॑ശന്തി॒ ന താ അർവാ᳚ ॥ 72 ॥

ന താ ന॑ശന്തി॒ നദ॑ഭാതി॒ തസ്ക॑രഃ । നൈനാ॑ അമി॒ത്രോ വ്യഥി॒രാ ദ॑ധര്​ഷതി ।
ദേ॒വാഗ്​ശ്ച॒ യാഭി॒-ര്യജ॑തേ॒ ദദാ॑തി ച । ജ്യോഗിത്താഭി॑ സ്സചതേ॒ ഗോപ॑തി സ്സ॒ഹ ॥ 72അ ॥

ന താ അർവാ॑ രേ॒ണു ക॑കാടോ അശ്നുതേ । ന സഗ്ഗ്॑ സ്കൃത॒ത്ര-മുപ॑യന്തി॒ താ അ॒ഭി ।
ഉ॒രു॒ഗാ॒യമ॑ഭയ॒-ന്തസ്യ॒ താ അനു॑ । ഗാവോ॒ മര്ത്യ॑സ്യ॒ വിച॑രന്തി॒ യജ്വ॑നഃ ॥ 72ബ് ॥

(തൈ. ബ്രാ. 2.8.8.12)
ഗാവോ॒ ഭഗോ॒ ഗാവ॒ ഇന്ദ്രോ॑ മേ അച്ഛാത് । ഗാവ॒ സ്സോമ॑സ്യ പ്രഥ॒മസ്യ॑ ഭ॒ക്ഷഃ ।
ഇ॒മാ യാ ഗാവ॒-സ്സജ॑നാസ॒ ഇന്ദ്രഃ॑ । ഇ॒ച്ഛാമീ-ദ്ധൃ॒ദാ മന॑സാ-ചി॒ദിന്ദ്ര᳚മ് ।
യൂ॒യ-ങ്ഗാ॑വോ മേദയഥാ കൃ॒ശഞ്ചി॑ത് । അ॒ശ്ലീ॒ല-ഞ്ചി॑-ത്കൃണുഥാ സു॒പ്രതീ॑കമ് ॥ 73 ॥

ഭ॒ദ്ര-ങ്ഗൃ॒ഹ-ങ്കൃ॑ണുഥ ഭദ്ര വാചഃ । ബൃ॒ഹദ്വോ॒ വയ॑ ഉച്യതേ സ॒ഭാസു॑ । പ്ര॒ജാവ॑തീ സ്സൂ॒യവ॑സഗ്​മ്-രി॒ശന്തീഃ᳚ । ശു॒ദ്ധാ അ॒പ സ്സു॑പ്രപാ॒ണേ പിബ॑ന്തീഃ ।
മാവ॑ സ്തേ॒ന ഈ॑ശത॒ മാഘശഗ്​മ്॑സഃ । പരി॑വോ ഹേ॒തീ രു॒ദ്രസ്യ॑ വൃഞ്ജ്യാത് । ഉപേ॒ദ-മു॑പ॒-പര്ച॑നമ് । ആ॒സു ഗോഷൂപ॑ പൃച്യതാമ് । ഉപ॑ര്​ഷ॒ഭസ്യ॒ രേത॑സി । ഉപേ᳚ന്ദ്ര॒ തവ॑ വീ॒ര്യേ᳚ ॥ 74 (24) ॥

1.33 സൂര്യാ ചന്ദ്രമസാ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.9.1)
താ സൂ᳚ര്യാ ചന്ദ്ര॒മസാ॑ വിശ്വ॒-ഭൃത്ത॑മാ മ॒ഹത് । തേജോ॒ വസു॑മദ്രാജതോ ദി॒വി । സാമാ᳚ത്മാനാ ചരത സ്സാമ-ചാ॒രിണാ᳚ । യയോ᳚ർവ്ര॒ത-ന്നമ॒മേ ജാതു॑ ദേ॒വയോഃ᳚ । ഉ॒ഭാവന്തൌ॒ പരി॑യാത॒ അര്മ്യാ᳚ । ദി॒വോ ന ര॒ശ്മീഗ്​ സ്ത॑നു॒തോ-വ്യ॑ര്ണ॒വേ । ഉ॒ഭാ ഭു॑വ॒ന്തീ ഭുവ॑നാ ക॒വിക്ര॑തൂ । സൂര്യാ॒ ന ച॒ന്ദ്രാ ച॑രതോ ഹ॒താമ॑തീ । പതീ᳚ദ്യു॒മ-ദ്വി॑ശ്വ॒-വിദാ॑ ഉ॒ഭാ ദി॒വഃ । സൂര്യാ॑ ഉ॒ഭാ ച॒ന്ദ്രമ॑സാ വിചക്ഷ॒ണാ ॥ 75 ॥

വി॒ശ്വവാ॑രാ വരിവോ॒ ഭാ വരേ᳚ണ്യാ । താ നോ॑-ഽവത-മ്മതി॒മന്താ॒ മഹി॑വ്രതാ । വി॒ശ്വ॒വപ॑രീ പ്ര॒തര॑ണാ തര॒ന്താ । സു॒വ॒ർവിദാ॑ ദൃ॒ശയേ॒ ഭൂരി॑ രശ്മീ । സൂര്യാ॒ ഹി ച॒ന്ദ്രാ വസു॑ത്വേ॒ഷ-ദ॑ര്​ശതാ । മ॒ന॒സ്വിനോ॒ ഽഭാനു॑ചര॒തോനു॒-സന്ദിവ᳚മ് । അ॒സ്യ ശ്രവോ॑ ന॒ദ്യ॑ സ്സ॒പ്ത ബി॑ഭ്രതി । ദ്യാവാ॒ ക്ഷാമാ॑ പൃഥി॒വീ ദ॑ര്​ശ॒തം-വഁപുഃ॑ । അ॒സ്മേ സൂ᳚ര്യാ ചന്ദ്ര॒മസാ॑-ഽഭി॒ചക്ഷേ᳚ । ശ്ര॒ദ്ധേക-മി॑ന്ദ്ര ചരതോ വിചര്തു॒രമ് ॥ 76 ॥
പൂ॒ർവാ॒പ॒ര-ഞ്ച॑രതോ മാ॒യ യൈ॒തൌ । ശിശൂ॒ ക്രീഡ॑ന്തൌ॒ പരി॑യാതോ അധ്വ॒രമ് । വിശ്വാ᳚ന്യ॒ന്യോ ഭുവ॑നാ ഽഭി॒ചഷ്ടേ᳚ । ഋ॒തൂന॒ന്യോ വി॒ദധ॑ജ്ജായതേ॒ പുനഃ॑ । ഹിര॑ണ്യവര്ണാ॒-ശ്ശുച॑യഃ പാവ॒കാ യാസാ॒ഗ്​മ്॒ രാജാ᳚ । യാസാം᳚ ദേ॒വാ ശ്ശി॒വേന॑ മാ॒ ചക്ഷു॑ഷാ പശ്യത । ആപോ॑ ഭ॒ദ്രാ ആദിത്പ॑ശ്യാമി ॥ 77 ॥

ഹിര॑ണ്യവര്ണാ॒-ശ്ശുച॑യഃ പാവ॒കാ യാസു॑ ജാ॒തഃ ക॒ശ്യപോ॒ യാസ്വിന്ദ്രഃ॑ । അ॒ഗ്നിം-യാഁ ഗര്ഭം॑ ദധി॒രേ വിരൂ॑പാ॒സ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥
യാസാ॒ഗ്​മ്॒ രാജാ॒ വരു॑ണോ॒ യാതി॒ മധ്യേ॑ സത്യാനൃ॒തേ അ॑വ॒പശ്യം॒ ജനാ॑നാമ് ।
മ॒ധു॒ശ്ചുത॒-ശ്ശുച॑യോ॒ യാഃ പാ॑വ॒കാസ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥ 77അ ॥

യാസാം᳚ ദേ॒വാ ദി॒വി കൃ॒ണ്വന്തി॑ ഭ॒ക്ഷയ്യാ അ॒ന്തരി॑ക്ഷേ ബഹു॒ധാ ഭവ॑ന്തി ।
യാഃ പൃ॑ഥി॒വീ-മ്പയ॑സോ॒ന്ദന്തി॑ ശു॒ക്രാസ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥
ശി॒വേന॑ മാ॒ ചക്ഷു॑ഷാ പശ്യതാപ ശ്ശി॒വയാ॑ ത॒നുവോപ॑ സ്പൃശത॒ ത്വച॑-മ്മേ ।
സർവാഗ്​മ്॑ അ॒ഗ്നീഗ്​മ് ര॑ഫ്സു॒ഷദോ॑ ഹുവേ വോ॒ മയി॒ വര്ചോ॒ ബല॒മോജോ॒ നിധ॑ത്ത ॥ 77ബ് ॥

ആപോ॑ ഭ॒ദ്രാ ഘൃ॒തമിദാപ॑ ആസുര॒ഗ്നീ-ഷോമൌ॑ ബിഭ്ര॒ത്യാപ॒ ഇത്താഃ । തീ॒വ്രോ രസോ॑ മധു॒പൃചാ॑-മരങ്ഗ॒മ ആ മാ᳚ പ്രാ॒ണേന॑ സ॒ഹ വര്ച॑സാ ഗന്ന് ।
ആദിത്പ॑ശ്യാ മ്യു॒തവാ॑ ശൃണോ॒മ്യാമാ॒ ഘോഷോ॑ ഗച്ഛതി॒ വാന്ന॑ ആസാമ് । മന്യേ॑ ഭേജാ॒നോ അ॒മൃത॑സ്യ॒ തര്​ഹി॒ ഹിര॑ണ്യവര്ണാ॒ അതൃ॑പം-യഁ॒ദാ വഃ॑ ॥ 77ച് ॥

1.34 നാസദാസീയ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.9.3-2.8.9.7)
നാസ॑ദാസീ॒ന്നോ സദാ॑സീത്ത॒ദാനീ᳚മ് । നാസീ॒ദ്രജോ॒ നോ വ്യോ॑മാ-പ॒രോയത് । കിമാ വ॑രീവഃ॒ കുഹ॒കസ്യ॒ ശര്മന്ന്॑ । അഭംഃ॒ കിമാ॑സീ॒-ദ്ഗഹ॑ന-ങ്ഗഭീ॒രമ് ॥ 78 ॥
ന മൃ॒ത്യു-ര॒മൃത॒-ന്തര്​ഹി॒ ന । രാത്രി॑യാ॒ അഹ്ന॑ ആസീ-ത്പ്രകേ॒തഃ । ആനീ॑ദ വാ॒തഗ്ഗ്​ സ്വ॒ധയാ॒ തദേക᳚മ് । തസ്മാ᳚ദ്ധാ॒ന്യ-ന്ന പ॒രഃ കിഞ്ച॒നാസ॑ ।
തമ॑ ആസീ॒-ത്തമ॑സാ ഗൂ॒ഢമഗ്രേ᳚ പ്രകേ॒തമ് । സ॒ലി॒ലഗ്​മ് സർവ॑ മാ ഇ॒ദമ് । തു॒ച്ഛേ നാ॒ഭ്വപി॑ഹിതം॒ ഁയദാസീ᳚ത് । തമ॑സ॒സ് തന്മ॑ഹി॒നാ ജാ॑യ॒തൈക᳚മ് ।
കാമ॒സ്തദഗ്രേ॒ സമ॑വര്ത॒താധി॑ । മന॑സോ॒ രേതഃ॑ പ്രഥ॒മം-യഁദാസീ᳚ത് ॥ 79 ॥

സ॒ തോ ബന്ധു॒മസ॑തി॒ നിര॑വിന്ദന്ന് । ഹൃ॒ദി-പ്ര॒തീഷ്യാ॑ ക॒വയോ॑ മനീ॒ഷാ ।
തി॒ര॒ശ്ചീനോ॒ വിത॑തോ ര॒ശ്മി-രേ॑ഷാമ് । അ॒ധസ്വി॑ദാ॒സീ(3) ദു॒പരി॑സ്വിദാസീ(3)ത് ।
രേ॒തോ॒ധാ ആ॑സ-ന്മഹി॒മാന॑ ആസന്ന് । സ്വ॒ധാ അ॒വസ്താ॒-ത്പ്രയ॑തിഃ പ॒രസ്താ᳚ത് ।
കോ അ॒ദ്ധാ വേ॑ദ॒ക ഇ॒ഹ പ്രവോ॑ചത് । കുത॒ ആജാ॑താ॒ കുത॑ ഇ॒യം-വിഁസൃ॑ഷ്ടിഃ ।
അ॒ർവാഗ് ദേ॒വാ അ॒സ്യ വി॒സര്ജ॑നായ । അഥാ॒ കോ വേ॑ദ॒ യത॑ ആ ബ॒ഭൂവ॑ ॥ 80 ॥

ഇ॒യം-വിഁസൃ॑ഷ്ടി॒-ര്യത॑ ആബ॒ഭൂവ॑ । യദി॑ വാ ദ॒ധേ യദി॑ വാ॒ ന ।
യോ അ॒സ്യാദ്ധ്യ॑ക്ഷഃ പര॒മേ വ്യോ॑മന്ന് । സോ അ॒ങ്ഗവേ॑ദ॒ യദി॑ വാ॒ ന വേദ॑ ।
കിഗ്ഗ്​സ്വി॒ദ്വനം॒ ക ഉ॒സ വൃ॒ക്ഷ ആ॑സീത് । യതോ॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ നി॑ഷ്ടത॒ക്ഷുഃ ।
മനീ॑ഷിണോ॒ മന॑സാ പൃ॒ച്ഛതേദു॒തത് । യദ॒ദ്ധ്യതി॑ഷ്ഠ॒-ദ്ഭുവ॑നാനി ധാ॒രയന്ന്॑ । ബ്രഹ്മ॒വനം॒ ബ്രഹ്മ॒ സ വൃ॒ക്ഷ ആ॑സീത് । യതോ॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ നി॑ഷ്ടത॒ക്ഷുഃ ॥ മനീ॑ഷിണോ॒ മന॑സാ॒ വിബ്ര॑വീമി വഃ । ബ്രഹ്മാ॒ദ്ധ്യതി॑ഷ്ഠ॒-ദ്ഭുവ॑നാനി ധാ॒രയന്ന്॑ ॥ 81 ॥

1.35 ഭാഗ്യ സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 2.8.9.7-2.8.9.9)
പ്രാ॒തര॒ഗ്നി-മ്പ്രാ॒തരിന്ദ്രഗ്​മ്॑ ഹവാമഹേ । പ്രാ॒ത-ര്മി॒ത്രാ വരു॑ണാ പ്രാ॒തര॒ശ്വിനാ᳚ ।
പ്രാ॒ത-ര്ഭഗം॑ പൂ॒ഷണം॒ ബ്രഹ്മ॑ണ॒സ്പതി᳚മ് । പ്രാ॒തസ്സോമ॑ മു॒ത രു॒ദ്രഗ്​മ് ഹു॑വേമ ॥ പ്ര॒ത॒ര്ജിതം॒ ഭഗ॑മു॒ഗ്രഗ്​മ് ഹു॑വേമ । വ॒യ-മ്പു॒ത്രമദി॑തേ॒ര്യോ വി॑ധ॒ര്താ । ആ॒ധ്രശ്ചി॒ദ്യ-മ്മന്യ॑മാന-സ്തു॒രശ്ചി॑ത് । രാജാ॑ ചി॒ദ്യ-മ്ഭഗം॑ ഭ॒ക്ഷീത്യാഹ॑ ॥ 82 ॥

ഭഗ॒പ്രണേ॑ത॒-ര്ഭഗ॒സത്യ॑രാധഃ । ഭഗേ॒മാ-ന്ധിയ॒മുദ॑വ॒ ദദ॑ന്നഃ । ഭഗ॒പ്രണോ॑ ജനയ॒ ഗോഭി॒രശ്വൈഃ᳚ । ഭഗ॒ പ്രനൃഭി॑-ര്നൃ॒വന്ത॑സ്സ്യാമ ॥ ഉ॒തേദാനീം॒ ഭഗ॑വന്തസ്സ്യാമ । ഉ॒ത പ്രപി॒ത്വ ഉ॒ത മദ്ധ്യേ॒ അഹ്നാ᳚മ് । ഉ॒തോദി॑താ മഘവ॒ന്-ഥ്സൂര്യ॑സ്യ । വ॒യ-ന്ദേ॒വാനാഗ്​മ്॑ സുമ॒തൌ സ്യാ॑മ ॥ ഭഗ॑ ഏ॒വ ഭഗ॑വാഗ്​മ് അസ്തു ദേവാഃ । തേന॑ വ॒യ-മ്ഭഗ॑വന്ത സ്സ്യാമ ॥ 83 ॥

തന്ത്വാ॑ ഭഗ॒ സർവ॒ ഇജ്ജോ॑ഹവീമി । സനോ॑ ഭഗ പുര ഏ॒താ ഭ॑വേ॒ഹ ॥ സമ॑ധ്വ॒രാ-യോ॒ഷസോ॑-ഽനമന്ത । ദ॒ധി॒ക്രാവേ॑വ॒ ശുച॑യേ പ॒ദായ॑ । അ॒ർവാ॒ചീ॒നം-വഁ ॑സു॒വിദം॒ ഭഗ॑ന്നഃ । രഥ॑മി॒വാശ്വാ॑ വാ॒ജിന॒ ആവ॑ഹന്തു ॥ അശ്വാ॑വതീ॒-ര്ഗോമ॑തീ-ര്ന ഉ॒ഷാസഃ॑ । വീ॒രവ॑തീ॒-സ്സദ॑മുച്ഛന്തു ഭ॒ദ്രാഃ । ഘൃ॒ത-ന്ദുഹാ॑നാ വി॒ശ്വതഃ॒ പ്രപീ॑നാഃ । യൂ॒യ-മ്പാ॑ത സ്വ॒സ്തിഭി॒-സ്സദാ॑നഃ ॥ 84 (25) ॥

1.36 നക്ഷത്ര സൂക്തം
(തൈ. ബ്രാ. 3.1.1.1-3.1.3.3)
1ംഅക്ഷത്രം - കൃത്തികാ ദേവതാ - അഗ്നിഃ
അ॒ഗ്നിര്നഃ॑ പാതു॒ കൃത്തി॑കാഃ । നക്ഷ॑ത്ര-ന്ദേ॒വമി॑ന്ദ്രി॒യമ് । ഇ॒ദമാ॑സാം​വിഁചക്ഷ॒ണമ് । ഹ॒വിരാ॒സന് ജു॑ഹോതന । യസ്യ॒ ഭാന്തി॑ ര॒ശ്മയോ॒ യസ്യ॑ കേ॒തവഃ॑ । യസ്യേ॒മാ വിശ്വാ॒ ഭുവ॑നാനി॒ സർവാ᳚ । സ കൃത്തി॑കാ ഭിര॒ഭി-സം॒​വഁസാ॑നഃ । അ॒ഗ്നിര്നോ॑ ദേ॒വസ്സു॑വി॒തേ ദ॑ധാതു ॥ 1 ॥

2. നക്ഷത്രം - രോഹിണീ ദേവതാ - പ്രജാപതിഃ
പ്ര॒ജാപ॑തേ രോഹി॒ണീ വേ॑തു॒ പത്നീ᳚ । വി॒ശ്വരൂ॑പാ ബൃഹ॒തീ ചി॒ത്രഭാ॑നുഃ ॥ 85 ॥
സാ നോ॑ യ॒ജ്ഞസ്യ॑ സുവി॒തേ ദ॑ധാതു । യഥാ॒ ജീവേ॑മ ശ॒രദ॒സ്സവീ॑രാഃ । രോ॒ഹി॒ണീ ദേ॒വ്യുദ॑ഗാ-ത്പു॒രസ്താ᳚ത് । വിശ്വാ॑ രൂ॒പാണി॑ പ്രതി॒മോദ॑മാനാ । പ്ര॒ജാപ॑തിഗ്​മ് ഹ॒വിഷാ॑ വ॒ര്ധയ॑ന്തീ । പ്രി॒യാ ദേ॒വാനാ॒-മുപ॑യാതു യ॒ജ്ഞമ് ॥ 2 ॥

3ംഅക്ഷത്രം - മൃഗശീര്​ഷഃ ദേവതാ - സോമഃ
സോമോ॒ രാജാ॑ മൃഗശീ॒ര॒.ഷേണ॒ ആഗന്ന്॑ । ശി॒വ-ന്നക്ഷ॑ത്ര-മ്പ്രി॒യമ॑സ്യ॒ ധാമ॑ । ആ॒പ്യായ॑മാനോ ബഹു॒ധാ ജനേ॑ഷു । രേതഃ॑ പ്ര॒ജാം-യഁജ॑മാനേ ദധാതു ॥ 86 ॥
യത്തേ॒ നക്ഷ॑ത്ര-മ്മൃഗശീ॒ര്॒ഷമസ്തി॑ । പ്രി॒യഗ്​മ് രാ॑ജ-ന്പ്രി॒യത॑മ-മ്പ്രി॒യാണാ᳚മ് । തസ്മൈ॑ തേ സോമ ഹ॒വിഷാ॑ വിധേമ । ശന്ന॑ ഏധി ദ്വി॒പദേ॒ ശഞ്ചതു॑ഷ്പദേ ॥ 3 ॥
4. നക്ഷത്രം - ആര്ദ്രാ ദേവതാ - രുദ്രഃ
ആ॒ര്ദ്രയാ॑ രു॒ദ്രഃ പ്രഥ॑മാ ന ഏതി । ശ്രേഷ്ഠോ॑ ദേ॒വാനാം॒ പതി॑രഘ്നി॒യാനാ᳚മ് । നക്ഷ॑ത്രമസ്യ ഹ॒വിഷാ॑ വിധേമ । മാ നഃ॑ പ്ര॒ജാഗ്​മ് രീ॑രിഷ॒-ന്മോത വീ॒രാന് । ഹേ॒തീ രു॒ദ്രസ്യ॒ പരി॑ണോ വൃണക്തു । ആ॒ര്ദ്രാ നക്ഷ॑ത്ര-ഞ്ജുഷതാഗ്​മ് ഹ॒വിര്നഃ॑ ॥ 87 ॥
പ്ര॒മു॒ഞ്ചമാ॑നൌ ദുരി॒താനി॒ വിശ്വാ᳚ । അപാ॒ഘശഗ്​മ്॑ സന്നു-ദതാ॒മരാ॑തിമ് ॥ 4 ॥

5ംഅക്ഷത്രം - പുനർവസു ദേവതാ - അദിതിഃ
പുന॑ര്നോ ദേ॒വ്യദി॑തി-സ്സ്പൃണോതു । പുന॑ർവസൂ നഃ॒ പുന॒രേതാം᳚-യഁ॒ജ്ഞമ് । പുന॑ര്നോ ദേ॒വാ അ॒ഭിയ॑ന്തു॒ സർവേ᳚ । പുനഃ॑ പുനർവോ ഹ॒വിഷാ॑ യജാമഃ । ഏ॒വാ ന ദേ॒വ്യദി॑തിരന॒ർവാ । വിശ്വ॑സ്യ ഭ॒ര്ത്രീ ജഗ॑തഃ പ്രതി॒ഷ്ഠാ । പുന॑ർവസൂ ഹ॒വിഷാ॑ വ॒ര്ധയ॑ന്തീ । പ്രി॒യ-ന്ദേ॒വാനാ॒-മപ്യേ॑തു॒ പാഥഃ॑ ॥ 5 (88) ॥

6ംഅക്ഷത്രം - പുഷ്യഃ ദേവതാ - ബൃഹസ്പതിഃ
ബൃഹ॒സ്പതിഃ॑ പ്രഥ॒മഞ്ജായ॑മാനഃ । തി॒ഷ്യ॑-ന്നക്ഷ॑ത്രമ॒ഭി സമ്ബ॑ഭൂവ । ശ്രേഷ്ഠോ॑ ദേ॒വാനാം॒ പൃത॑നാസു ജി॒ഷ്ണുഃ । ദി॒ശോ നു॒ സർവാ॒ അഭ॑യന്നോ അസ്തു । തി॒ഷ്യഃ॑ പു॒രസ്താ॑ദു॒ത മ॑ധ്യ॒തോ നഃ॑ । ബൃഹ॒സ്പതി॑-ര്നഃ॒ പരി॑പാതു പ॒ശ്ചാത് । ബാധേ॑ താ॒-ന്ദ്വേഷോ॒ അഭ॑യ-ങ്കൃണുതാമ് । സു॒വീര്യ॑സ്യ॒ പത॑യസ്യാമ ॥ 6 ॥

7. നക്ഷത്രം -ആശ്രേഷം ദേവതാ - സര്പാഃ
ഇ॒ദഗ്​മ് സ॒ര്പേഭ്യോ॑ ഹ॒വിര॑സ്തു॒ ജുഷ്ട᳚മ് । ആ॒ശ്രേ॒ഷാ യേഷാ॑ മനു॒യന്തി॒ ചേതഃ॑ ॥ 89 ॥
യേ അ॒ന്തരി॑ക്ഷ-മ്പൃഥി॒വീം-ക്ഷി॒യന്തി॑ । തേന॑ സ്സ॒ര്പാസോ॒ ഹവ॒മാഗ॑മിഷ്ഠാഃ । യേ രോ॑ച॒നേ സൂര്യ॒സ്യാപി॑ സ॒ര്പാഃ । യേ ദിവം॑ ദേ॒വീ-മനു॑സ॒ഞ്ചര॑ന്തി । യേഷാ॑മാശ്രേ॒ഷാ അ॑നു॒യന്തി॒ കാമ᳚മ് । തേഭ്യ॑-സ്സ॒ര്പേഭ്യോ॒ മധു॑-മജ്ജുഹോമി ॥ 7 ॥

8ംഅക്ഷത്രം - മഘാ ദേവതാ - പിതരഃ
ഉപ॑ഹൂതാഃ പി॒തരോ॒ യേ മ॒ഘാസു॑ । മനോ॑ജവസ-സ്സു॒കൃത॑-സ്സുകൃ॒ത്യാഃ । തേ നോ॒ നക്ഷ॑ത്രേ॒ ഹവ॒മാഗ॑മിഷ്ഠാഃ । സ്വ॒ധാഭി॑-ര്യ॒ജ്ഞ-മ്പ്രയ॑ത-ഞ്ജുഷന്താമ് ॥ 90 ॥
യേ അ॑ഗ്നിദ॒ഗ്ധാ യേ-ഽന॑ഗ്നി-ദഗ്ധാഃ । യേ॑-ഽമുഁലോ॒ക-മ്പി॒തരഃ॑ ക്ഷി॒യന്തി॑ । യാഗ്​ശ്ച॑ വി॒ദ്മയാഗ്​മ് ഉ॑ ച॒ ന പ്ര॑വി॒ദ്മ । മ॒ഘാസു॑ യ॒ജ്ഞഗ്​മ് സുകൃ॑ത-ഞ്ജുഷന്താമ് ॥ 8 ॥

9ംഅക്ഷത്രം - പൂർവഫല്ഗു॑നീ ദേവതാ - അര്യമാ
ഗവാം॒ പതിഃ॒ ഫല്ഗു॑നീ-നാമസി॒ ത്വമ് । തദ॑ര്​യമന് വരുണ മിത്ര॒ ചാരു॑ । തന്ത്വാ॑ വ॒യഗ്​മ് സ॑നി॒താരഗ്​മ്॑ സനീ॒നാമ് । ജീ॒വാ ജീവ॑ന്ത॒മുപ॒ സം​വിഁ ॑ശേമ । യേനേ॒മാ വിശ്വാ॒ ഭുവ॑നാനി॒ സഞ്ജി॑താ । യസ്യ॑ ദേ॒വാ അ॑നുസം॒​യഁന്തി॒ ചേതഃ॑ ॥ 91 ॥
അ॒ര്യ॒മാ രാജാ॒-ഽജര॒സ്തു വി॑ഷ്മാന് । ഫല്ഗു॑നീനാ-മൃഷ॒ഭോ രോ॑രവീതി ॥ 9 ॥

10ംഅക്ഷത്രം - ഉത്തര ഫ॑ല്ഗുനീ ദേവതാ - ഭഗഃ
ശ്രേഷ്ഠോ॑ ദേ॒വാനാം᳚ ഭഗവോ ഭഗാസി । തത്ത്വാ॑ വിദുഃ॒ ഫല്ഗു॑നീ॒-സ്തസ്യ॑ വിത്താത് । അ॒സ്മഭ്യം॑-ക്ഷ॒ത്രമ॒ജരഗ്​മ്॑ സു॒വീര്യ᳚മ് । ഗോമ॒ദശ്വ॑-വ॒ദുപ॒സന്നു॑-ദേ॒ഹ । ഭഗോ॑ഹ ദാ॒താ ഭഗ॒ ഇത്പ്ര॑ദാ॒താ । ഭഗോ॑ ദേ॒വീഃ ഫല്ഗു॑നീ॒-രാവി॑വേശ । ഭഗ॒സ്യേത്ത-മ്പ്ര॑സ॒വ-ങ്ഗ॑മേമ । യത്ര॑ ദേ॒വൈ-സ്സ॑ധ॒മാദം॑ മദേമ । ॥ 10/ 92 ॥

11ംഅക്ഷത്രം - ഹസ്തഃ ദേവതാ - സവിത
ആയാ॑തു ദേ॒വ-സ്സ॑വി॒തോ പ॑യാതു । ഹി॒ര॒ണ്യയേ॑ന സു॒വൃതാ॒ രഥേ॑ന । വഹ॒ന്॒. ഹസ്തഗ്​മ്॑ സു॒ഭഗം॑ ഁവിദ്മ॒നാപ॑സമ് । പ്ര॒യച്ഛ॑ന്തം॒ പപു॑രിം॒ പുണ്യ॒മച്ഛ॑ । ഹസ്തഃ॒ പ്രയ॑ച്ഛ ത്വ॒മൃതം॒ ഁവസീ॑യഃ । ദക്ഷി॑ണേന॒ പ്രതി॑ഗൃഭ്ണീമ ഏനത് ।
ദാ॒താര॑-മ॒ദ്യ സ॑വി॒താ വി॑ദേയ । യോ നോ॒ ഹസ്താ॑യ പ്രസു॒വാതി॑ യ॒ജ്ഞമ് ॥ 11 ॥

12. നക്ഷത്രം - ചിത്രാ ദേവതാ - ത്വഷ്ടാ
ത്വഷ്ടാ॒ നക്ഷ॑ത്ര-മ॒ഭ്യേ॑തി ചി॒ത്രാമ് । സു॒ഭഗ്​മ് സ॑സം​യുഁവ॒തിഗ്​മ് രോച॑മാനാമ് ॥ 93 ॥
നി॒വേ॒ശയ॑ന്ന॒-മൃതാ॒-ന്മര്ത്യാഗ്॑ശ്ച । രൂ॒പാണി॑ പി॒ഗ്​മ്॒ശ-ന്ഭുവ॑നാനി॒ വിശ്വാ᳚ । തന്ന॒സ്ത്വഷ്ടാ॒ തദു॑ ചി॒ത്രാ വിച॑ഷ്ടാമ് । തന്നക്ഷ॑ത്ര-മ്ഭൂരി॒ദാ അ॑സ്തു॒ മഹ്യ᳚മ് । തന്നഃ॑ പ്ര॒ജാം-വീഁ॒രവ॑തീഗ്​മ് സനോതു । ഗോഭി॑ര്നോ॒ അശ്വൈ॒-സ്സമ॑നക്തു യ॒ജ്ഞമ് ॥ 12 ॥

13ംഅക്ഷത്രം - സ്വാതീ ദേവതാ - വായുഃ
വാ॒യു-ര്നക്ഷ॑ത്ര-മ॒ഭ്യേ॑തി॒ നിഷ്ട്യാ᳚മ് । തി॒ഗ്മശൃം॑ഗോ വൃഷ॒ഭോ രോരു॑വാണഃ । സ॒മീ॒രയ॒-ന്ഭുവ॑നാ മാത॒രിശ്വാ᳚ । അപ॒ ദ്വേഷാഗ്​മ്॑സി നുദതാ॒മരാ॑തീഃ ॥ 94 ॥
തന്നോ॑ വാ॒യസ്തദു॒ നിഷ്ട്യാ॑ ശൃണോതു । തന്നക്ഷ॑ത്ര-മ്ഭൂരി॒ദാ അ॑സ്തു॒ മഹ്യ᳚മ് । തന്നോ॑ ദേ॒വാസോ॒ അനു॑ ജാനന്തു॒ കാമ᳚മ് । യഥാ॒ തരേ॑മ ദുരി॒താനി॒ വിശ്വാ᳚ ॥ 13 ॥

14ംഅക്ഷത്രം - വിശാഖാ ദേവതാ - ഇന്ദ്രാഗ്നീഃ
ദൂ॒ര-മ॒സ്മച്ഛത്ര॑വോ യന്തു ഭീ॒താഃ । തദി॑ന്ദ്രാ॒ഗ്നീ കൃ॑ണുതാം॒ ത-ദ്വിശാ॑ഖേ । തന്നോ॑ ദേ॒വാ അനു॑മദന്തു യ॒ജ്ഞമ് । പ॒ശ്ചാ-ത്പു॒രസ്താ॒-ദഭ॑യന്നോ അസ്തു । നക്ഷ॑ത്രാണാ॒-മധി॑പത്നീ॒ വിശാ॑ഖേ । ശ്രേഷ്ഠാ॑-വിന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ഭുവ॑നസ്യ ഗോ॒പൌ ॥ 95 ॥
വിഷൂ॑ച॒-ശ്ശത്രൂ॑നപ॒ബാധ॑മാനൌ । അപ॒ക്ഷുധ॑-ന്നുദതാ॒മരാ॑തിമ് । ॥ 14 ॥

15. പൌര്ണമാസി
പൂ॒ര്ണാ പ॒ശ്ചാദു॒ത പൂ॒ര്ണാ പു॒രസ്താ᳚ത് । ഉന്മ॑ധ്യ॒തഃ പൌ᳚ര്ണമാ॒സീ ജി॑ഗായ । തസ്യാം᳚ ദേ॒വാ അധി॑ സം॒​വഁസ॑ന്തഃ । ഉ॒ത്ത॒മേ നാക॑ ഇ॒ഹ മാ॑ദയന്താമ് । പൃ॒ഥ്വീ സു॒വര്ചാ॑ യുവ॒തി-സ്സ॒ജോഷാഃ᳚ । പൌ॒ര്ണ॒മാ॒സ്യുദ॑ഗാ॒-ച്ഛോഭ॑മാനാ । ആ॒പ്യാ॒യ-യ॑ന്തീ ദുരി॒താനി॒ വിശ്വാ᳚ । ഉ॒രു-ന്ദുഹാം॒ യഁജ॑മാനായ യ॒ജ്ഞമ് ॥ 15/96 (26) ॥

16ംഅക്ഷത്രം - അനൂരാധാ ദേവതാ - മിത്രഃ
ഋ॒ദ്ധ്യാസ്മ॑ ഹ॒വ്യൈ-ര്നമ॑സോപ॒സദ്യ॑ । മി॒ത്ര-ന്ദേ॒വ-മ്മി॑ത്ര॒ധേയ॑ന്നോ അസ്തു । അ॒നൂ॒രാ॒ധാന്. ഹ॒വിഷാ॑ വ॒ര്ധയ॑ന്തഃ । ശ॒ത-ഞ്ജീ॑വേമ ശ॒രദ॒സ്സവീ॑രാഃ । ചി॒ത്രം-നക്ഷ॑ത്ര॒-മുദ॑ഗാ-ത്പു॒രസ്താ᳚ത് । അ॒നൂ॒രാ॒ധാസ॒ ഇതി॒ യ-ദ്വദ॑ന്തി । തന്മി॒ത്ര ഏ॑തി പ॒ഥിഭി॑-ര്ദേവ॒യാനൈഃ᳚ । ഹി॒ര॒ണ്യയൈ॒-ർവിത॑തൈ-ര॒ന്തരി॑ക്ഷേ ॥ 16 ॥

17ംഅക്ഷത്രം - ജ്യേഷ്ഠാ ദേവതാ - ഇന്ദ്രഃ
ഇന്ദ്രോ᳚ ജ്യേ॒ഷ്ഠാ മനു॒ നക്ഷ॑ത്രമേതി । യസ്മി॑ന് വൃ॒ത്രം-വൃഁ ॑ത്ര॒ തൂര്യേ॑ ത॒താര॑ ॥ 97 ॥
തസ്മി॑ന് വ॒യ-മ॒മൃതം॒ ദുഹാ॑നാഃ । ക്ഷുധ॑ന്തരേമ॒ ദുരി॑തിം॒ ദുരി॑ഷ്ടിമ് । പു॒ര॒ന്ദ॒രായ॑ വൃഷ॒ഭായ॑ ധൃ॒ഷ്ണവേ᳚ । അഷാ॑ഢായ॒ സഹ॑മാനായ മീ॒ഢുഷേ᳚ । ഇന്ദ്രാ॑യ ജ്യേ॒ഷ്ഠാ മധു॑മ॒ദ്ദുഹാ॑നാ । ഉ॒രു-ങ്കൃ॑ണോതു॒ യജ॑മാനായ ലോ॒കമ് ॥ 17 ॥

18ംഅക്ഷത്രം - മൂലം ദേവതാ - പ്രജാപതിഃ
മൂലം॑ പ്ര॒ജാം-വീഁ॒രവ॑തീം-വിഁദേയ । പരാ᳚ച്യേതു॒ നിര്-ഋ॑തിഃ പരാ॒ചാ । ഗോഭി॒-ര്നക്ഷ॑ത്ര-മ്പ॒ശുഭി॒-സ്സമ॑ക്തമ് । അഹ॑-ര്ഭൂയാ॒-ദ്യജ॑മാനായ॒ മഹ്യ᳚മ് ॥ 98 ॥
അഹ॑ര്നോ അ॒ദ്യ സു॑വി॒തേ ദ॑ധാതു । മൂലം॒ നക്ഷ॑ത്ര॒മിതി॒ യ-ദ്വദ॑ന്തി । പരാ॑ചീം-വാഁ॒ചാ നിര്-ഋ॑തി-ന്നുദാമി । ശി॒വ-മ്പ്ര॒ജായൈ॑ ശി॒വമ॑സ്തു॒ മഹ്യ᳚മ് ॥ 18 ॥

19ംഅക്ഷത്രം - പൂർവാഷാഢാ ദേവതാ - ആപഃ
യാ ദി॒വ്യാ ആപഃ॒ പയ॑സാ സമ്ബഭൂ॒വുഃ । യാ അ॒ന്തരി॑ക്ഷ ഉ॒ത പാര്ഥി॑വീ॒ര്യാഃ ।
യാസാ॑മഷാ॒ഢാ അ॑നു॒യന്തി॒ കാമ᳚മ് । താ ന॒ ആപ॒-ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു । യാശ്ച॒ കൂപ്യാ॒ യാശ്ച॑ നാ॒ദ്യാ᳚-സ്സമു॒ദ്രിയാഃ᳚ । യാശ്ച॑ വൈശ॒ന്തീരു॒ത പ്രാ॑സ॒ചീര്യാഃ ॥ 99 ॥
യാസാ॑മഷാ॒ഢാ മധു॑ ഭ॒ക്ഷയ॑ന്തി । താ ന॒ ആപ॒-ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥ 19 ॥

20ംഅക്ഷത്രം - ഉത്തരാഷാഢാ ദേവതാ - വിശ്വേദേവഃ
തന്നോ॒ വിശ്വേ॒ ഉപ॑ ശൃണ്വന്തു ദേ॒വാഃ । തദ॑ഷാ॒ഢാ അ॒ഭി സം​യഁ ॑ന്തു യ॒ജ്ഞമ് । തന്നക്ഷ॑ത്ര-മ്പ്രഥതാ-മ്പ॒ശുഭ്യഃ॑ । കൃ॒ഷി-ർവൃ॒ഷ്ടി-ര്യജ॑മാനായ കല്പതാമ് । ശു॒ഭ്രാഃ ക॒ന്യാ॑ യുവ॒തയ॑-സ്സു॒പേശ॑സഃ । ക॒ര്മ॒കൃത॑-സ്സു॒കൃതോ॑ വീ॒ര്യാ॑വതീഃ । വിശ്വാ᳚-ന്ദേ॒വാന്. ഹ॒വിഷാ॑ വ॒ര്ധയ॑ന്തീഃ । അ॒ഷാ॒ഢാഃ കാമ॒ മുപ॑യാന്തു യ॒ജ്ഞമ് ॥ 20/100 ॥

21ംഅക്ഷത്രം - അഭിജിദ ദേവതാ - ബ്രഹ്മാ
യസ്മി॒-ന്ബ്രഹ്മാ॒-ഽഭ്യജ॑യ॒-ഥ്സർവ॑മേ॒തത് । അ॒മുഞ്ച॑ ലോ॒ക മി॒ദമൂ॑ച॒ സർവം᳚। തന്നോ॒ നക്ഷ॑ത്ര-മഭി॒ജി-ദ്വി॒ജിത്യ॑ । ശ്രിയ॑-ന്ദധാ॒ത്വഹൃ॑ണീയമാനമ് । ഉ॒ഭൌ ലോ॒കൌ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ സഞ്ജി॑തേ॒മൌ । തന്നോ॒ നക്ഷ॑ത്ര-മഭി॒ജി-ദ്
വിച॑ഷ്ടാമ് । തസ്മി॑ന് വ॒യ-മ്പൃത॑നാ॒ സ്സഞ്ജ॑യേമ । തന്നോ॑ ദേ॒വാസോ॒ അനു॑ജാനന്തു॒ കാമ᳚മ് ॥ 21 ॥

22ംഅക്ഷത്രം - ശ്രവണം ദേവതാ - വിഷ്ണുഃ
ശൃ॒ണ്വന്തി॑ ശ്രോ॒ണാ-മ॒മൃത॑സ്യ ഗോ॒പാമ് । പുണ്യാ॑മസ്യാ॒ ഉപ॑ശൃണോമി॒ വാച᳚മ് ॥ 101 ॥
മ॒ഹീ-ന്ദേ॒വീം-വിഁഷ്ണു॑പത്നീ മജൂ॒ര്യാമ് । പ്ര॒തീചീ॑ മേനാഗ്​മ് ഹ॒വിഷാ॑ യജാമഃ । ത്രേ॒ധാ വിഷ്ണു॑-രുരുഗാ॒യോ വിച॑ക്രമേ । മ॒ഹീ-ന്ദിവം॑ പൃഥി॒വീ-മ॒ന്തരി॑ക്ഷമ് ।
തച്ഛ്രോ॒ണൈതി॒ ശ്രവ॑-ഇ॒ച്ഛമാ॑നാ । പുണ്യ॒ഗ്ഗ്॒ ശ്ലോകം॒ ഁയജ॑മാനായ കൃണ്വ॒തീ ॥ 22 ॥

23ംഅക്ഷത്രം - ശ്രവിഷ്ടാ ദേവതാ - വസവഃ
അ॒ഷ്ടൌ ദേ॒വാ വസ॑വസ്സോ॒മ്യാസഃ॑ । ചത॑സ്രോ ദേ॒വീ ര॒ജരാ॒-ശ്ശ്രവി॑ഷ്ഠാഃ । തേ യ॒ജ്ഞ-മ്പാ᳚ന്തു॒ രജ॑സഃ പ॒രസ്താ᳚ത് । സം॒​വഁ॒ഥ്സ॒രീണ॑-മ॒മൃതഗ്ഗ്॑ സ്വ॒സ്തി ॥ 102 ॥
യ॒ജ്ഞ-ന്നഃ॑ പാന്തു॒ വസ॑വഃ പു॒രസ്താ᳚ത് । ദ॒ക്ഷി॒ണ॒തോ॑-ഽഭിയ॑ന്തു॒ ശ്രവി॑ഷ്ഠാഃ । പുണ്യ॒ന്നക്ഷ॑ത്രമ॒ഭി സം​വിഁ ॑ശാമ । മാ നോ॒ അരാ॑തി-ര॒ഘശ॒ഗ്​മ്॒ സാഗന്ന്॑ ॥ 23 ॥

24ംഅക്ഷത്രം - ശതഭിഷക് ദേവതാ - വരുണഃ
ക്ഷ॒ത്രസ്യ॒ രാജാ॒ വരു॑ണോ-ഽധിരാ॒ജഃ । നക്ഷ॑ത്രാണാഗ്​മ് ശ॒തഭി॑ഷ॒ഗ് വസി॑ഷ്ഠഃ । തൌ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ കൃണുതോ ദീ॒ര്ഘമായുഃ॑ । ശ॒തഗ്​മ് സ॒ഹസ്രാ॑ ഭേഷ॒ജാനി॑ ധത്തഃ । യ॒ജ്ഞന്നോ॒ രാജാ॒ വരു॑ണ॒ ഉപ॑യാതു । തന്നോ॒ വിശ്വേ॑ അ॒ഭിസം​യഁ ॑ന്തു ദേ॒വാഃ ॥ 103 ॥
തന്നോ॒ നക്ഷ॑ത്രഗ്​മ് ശ॒തഭി॑ഷഗ് ജുഷാ॒ണമ് । ദീ॒ര്ഘമായുഃ॒ പ്രതി॑ര-ദ്ഭേഷ॒ജാനി॑ ॥ 24 ॥

25ംഅക്ഷത്രം - പൂർവപ്രോഷ്ഠപദാ ദേവതാ - അജയേകപാദഃ
അ॒ജ ഏക॑പാ॒-ദുദ॑ഗാ-ത്പു॒രസ്താ᳚ത് । വിശ്വാ॑ ഭൂ॒താനി॑ പ്രതി॒ മോദ॑മാനഃ । തസ്യ॑ ദേ॒വാഃ പ്ര॑സ॒വം-യഁ ॑ന്തി॒ സർവേ᳚ । പ്രോ॒ഷ്ഠ॒പ॒ദാസോ॑ അ॒മൃത॑സ്യ ഗോ॒പാഃ । വി॒ഭ്രാജ॑മാന-സ്സമിധാ॒ന ഉ॒ഗ്രഃ । ആ-ഽന്തരി॑ക്ഷ-മരുഹ॒ദ-ഗ॒ന്ദ്യാമ് । തഗ്​മ് സൂര്യ॑-ന്ദേ॒വ-മ॒ജമേക॑പാദമ് । പ്രോ॒ഷ്ഠ॒പ॒ദാസോ॒ അനു॑യന്തി॒ സർവേ᳚ ॥ 25 / 104 ॥

26ംഅക്ഷത്രം - ഉത്തരപ്രോഷ്ഠപദാ ദേവതാ - അഹിര്ബുദ്ധ്നിയഃ
അഹി॑ ര്ബു॒ദ്ധ്നിയഃ॒ പ്രഥ॑മാന ഏതി । ശ്രേഷ്ഠോ॑ ദേ॒വാനാ॑മു॒ത മാനു॑ഷാണാമ് । ത-മ്ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണാ-സ്സോ॑മ॒പാ-സ്സോ॒മ്യാസഃ॑ । പ്രോ॒ഷ്ഠ॒പ॒ദാസോ॑ അ॒ഭിര॑ക്ഷന്തി॒ സർവേ᳚ । ച॒ത്വാര॒ ഏക॑മ॒ഭി കര്മ॑ ദേ॒വാഃ । പ്രോ॒ഷ്ഠ॒പ॒ദാസ॒ ഇതി॒ യാന്. വദ॑ന്തി । തേ ബു॒ദ്ധനിയം॑ പരി॒ഷദ്യഗ്ഗ്॑ സ്തു॒വന്തഃ॑ । അഹിഗ്​മ്॑ രക്ഷന്തി॒ നമ॑സോപ॒സദ്യ॑ ॥ 26 ॥

27ംഅക്ഷത്രം - രേവതീ ദേവതാ - പൂഷാ
പൂ॒ഷാ രേ॒വത്യന്വേ॑തി॒ പന്ഥാ᳚മ് । പു॒ഷ്ടി॒പതീ॑ പശു॒പാ വാജ॑ബസ്ത്യൌ ॥ 105 ॥
ഇ॒മാനി॑ ഹ॒വ്യാ പ്രയ॑താ ജുഷാ॒ണാ । സു॒ഗൈര്നോ॒ യാനൈ॒രുപ॑യാതാം-യഁ॒ജ്ഞമ് । ക്ഷു॒ദ്രാ-ന്പ॒ശൂ-ന്ര॑ക്ഷതു രേ॒വതീ॑ നഃ । ഗാവോ॑ നോ॒ അശ്വാ॒ഗ്​മ്॒ അന്വേ॑തു പൂ॒ഷാ । അന്ന॒ഗ്​മ്॒ രക്ഷ॑ന്തൌ ബഹു॒ധാ വിരൂ॑പമ് । വാജഗ്​മ്॑ സനുതാം॒ ഁയജ॑മാനായ യ॒ജ്ഞമ് ॥ 27 ॥

28 നക്ഷത്രം - അശ്വിനീ ദേവതാ - അശ്വിനീ ദേവ
തദ॒ശ്വിനാ॑-വശ്വ॒യുജോപ॑യാതാമ് । ശുഭ॒ങ്ഗമി॑ഷ്ഠൌ സു॒യമേ॑ഭി॒രശ്വൈഃ᳚ । സ്വന്നക്ഷ॑ത്രഗ്​മ് ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑ന്തൌ । മധ്വാ॒ സമ്പൃ॑ക്തൌ॒ യജു॑ഷാ॒ സമ॑ക്തൌ ॥ 106 ॥
യൌ ദേ॒വാനാ᳚-മ്ഭി॒ഷജൌ॑ ഹവ്യവാ॒ഹൌ । വിശ്വ॑സ്യ ദൂ॒താ-വ॒മൃത॑സ്യ ഗോ॒പൌ । തൌ നക്ഷ॑ത്രം-ജുജുഷാ॒ണോ-പ॑യാതാമ് । നമോ॒-ഽശ്വിഭ്യാം᳚ കൃണുമോ-ഽശ്വ॒യുഗ്ഭ്യാ᳚മ് ॥ 28 ॥

29ംഅക്ഷത്രം - അപഭരണീ ദേവതാ - യമഃ
അപ॑ പാ॒പ്മാനം॒ ഭര॑ണീ-ര്ഭരന്തു । ത-ദ്യ॒മോ രാജാ॒ ഭഗ॑വാ॒ന്॒. വിച॑ഷ്ടാമ് । ലോ॒കസ്യ॒ രാജാ॑ മഹ॒തോ മ॒ഹാന്. ഹി । സു॒ഗന്നഃ॒ പന്ഥാ॒മഭ॑യ-ങ്കൃണോതു । യസ്മി॒-ന്നക്ഷ॑ത്രേ യ॒മ ഏതി॒ രാജാ᳚ । യസ്മി॑ന്നേന-മ॒ഭ്യഷിം॑ചന്ത ദേ॒വാഃ । തദ॑സ്യ ചി॒ത്രഗ്​മ് ഹ॒വിഷാ॑ യജാമ । അപ॑ പാ॒പ്മാനം॒ ഭര॑ണീ-ര്ഭരന്തു ॥ 29 ॥

30-ഽമാവാസി
നി॒വേശ॑നീ॒ യത്തേ॑ ദേ॒വാ അദ॑ധുഃ ।

നി॒വേശ॑നീ സ॒ങ്ഗമ॑നീ॒ വസൂ॑നാം॒ ഁവിശ്വാ॑ രൂ॒പാണി॒ വസൂ᳚ന്യാ-വേ॒ശയ॑ന്തീ । സ॒ഹ॒സ്ര॒പോ॒ഷഗ്​മ് സു॒ഭഗാ॒ രരാ॑ണാ॒ സാ ന॒ ആഗ॒ന് വര്ച॑സാ സം​വിഁദാ॒നാ ।
യത്തേ॑ ദേ॒വാ അദ॑ധു-ര്ഭാഗ॒ധേയ॒-മമാ॑വാസ്യേ
സം॒​വഁസ॑ന്തോ മഹി॒ത്വാ । സാ നോ॑ യ॒ജ്ഞ-മ്പി॑പൃഹി വിശ്വവാരേ ര॒യിന്നോ॑ ധേഹി സുഭഗേ സു॒വീരം᳚ ॥ 30/107 (27) ॥

31.ചന്ദ്രമാ
നവോ॑ നവോ ഭവതി॒ ജായ॑മാനോ॒ യമാ॑ദി॒ത്യാ അ॒ഗ്​മ്॒ശുമാ᳚-പ്യാ॒യയ॑ന്തി ।

നവോ॑ നവോ ഭവതി॒ ജായ॑മാ॒നോ-ഽഹ്നാ᳚-ങ്കേ॒തു-രു॒ഷസാ॑ മേ॒ത്യഗ്രേ᳚ ।
ഭാ॒ഗ-ന്ദേ॒വേഭ്യോ॒ വിദ॑ധാത്യാ॒യ-ന്പ്രച॒ന്ദ്രമാ᳚സ്തിരതി ദീ॒ര്ഘമായുഃ॑ ।
യമാ॑ദി॒ത്യാ അ॒ഗ്​മ്॒ശുമാ᳚പ്യാ॒യയ॑ന്തി॒ യമക്ഷി॑ത॒-മക്ഷി॑തയഃ॒ പിബ॑ന്തി ।
തേന॑ നോ॒ രാജാ॒ വരു॑ണോ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॒ രാപ്യാ॑യയന്തു॒ ഭുവ॑നസ്യ ഗോ॒പാഃ ।

32. അഹോ രാത്രീ
യേ വിരൂ॑പേ॒ സമ॑നസാ സം॒​വ്യഁയ॑ന്തീ । സ॒മാ॒ന-ന്തന്തും॑ പരിതാ-ത॒നാതേ᳚ ।
വി॒ഭൂ പ്ര॒ഭൂ അ॑നു॒ഭൂ വി॒ശ്വതോ॑ ഹുവേ । തേ നോ॒ നക്ഷ॑ത്രേ॒ ഹവ॒മാഗ॑മേതമ് ।
വ॒യ-ന്ദേ॒വീ ബ്രഹ്മ॑ണാ സം​വിഁദാ॒നാഃ । സു॒രത്നാ॑സോ ദേ॒വവീ॑തിം॒ ദധാ॑നാഃ ॥ 108 ॥
അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രേ ഹ॒വിഷാ॑ വ॒ര്ധയ॑ന്തഃ । അതി॑ പാ॒പ്മാന॒-മതി॑മുക്ത്യാ ഗമേമ ॥
33. ഉഷാ
പ്രത്യു॑വ ദൃശ്യായ॒തീ । വ്യു॒ച്ഛന്തീ॑ ദുഹി॒താ ദി॒വഃ । അ॒പോ മ॒ഹീ വൃ॑ണുതേ॒ ചക്ഷു॑ഷാ । തമോ॒ ജ്യോതി॑ഷ്-കൃണോതി സൂ॒നരീ᳚ ।
ഉദു॒ സ്ത്രിയാ᳚സ്സചതേ॒ സൂര്യഃ॑ । സ ചാ॑ ഉ॒ദ്യന്നക്ഷ॑ത്ര മര്ചി॒മത് ।
തവേ ദു॑ഷോ॒ വ്യുഷി॒ സൂര്യ॑സ്യ ച । സമ്ഭ॒ക്തേന॑ ഗമേമഹി ॥ 109 ॥

34. നക്ഷത്രഃ
തന്നോ॒ നക്ഷ॑ത്ര മര്ചി॒മത് । ഭാ॒നു॒മത്തേജ॑ ഉ॒ച്ഛര॑ത് । ഉപ॑ യ॒ജ്ഞമി॒ഹാഗ॑മത് । പ്രനക്ഷ॑ത്രായ ദേ॒വായ॑ । ഇന്ദ്രാ॒യേന്ദുഗ്​മ്॑ ഹവാമഹേ । സ ന॑ സ്സവി॒താ സു॑വ-ഥ്സ॒നിമ് । പു॒ഷ്ടി॒ദാം-വീഁ॒രവ॑ത്തമമ് ॥

35. സൂര്യഃ
ഉദു॒ത്യ-ഞ്ചി॒ത്രമ് ॥
ഉദു॒ത്യ-ഞ്ജാ॒തവേ॑ദസ-ന്ദേ॒വം-വഁ ॑ഹന്തി കേ॒തവഃ॑ । ദൃ॒ശേ വിശ്വാ॑യ॒ സൂര്യ᳚മ് ।
ചി॒ത്ര-ന്ദേ॒വാനാ॒ മുദ॑ഗാ॒ദനീ॑കം॒ ചക്ഷു॑-ര്മി॒ത്രസ്യ॒ വരു॑ണസ്യാ॒ഗ്നേഃ ॥ 110 ॥
ആ-ഽപ്രാ॒ ദ്യാവാ॑പൃ॒ഥിവീ അ॒ന്തരി॑ക്ഷ॒ സൂര്യ॑ ആ॒ത്മാ ജഗ॑തസ്ത॒സ്ഥുഷ॑ശ്ച ॥

36. അദിതിഃ
അദി॑തിര്ന ഉരുഷ്യതു മ॒ഹീമൂ॒ഷു മാ॒തര᳚മ് ॥

അദി॑തിര്ന ഉരുഷ്യ॒-ത്വദി॑തി॒-ശ്ശര്മ॑ യച്ഛതു । അദി॑തിഃ പാ॒ത്വഗ്​മ് ഹ॑സഃ ॥
മ॒ഹീമൂ॒ഷു മാ॒തരഗ്​മ്॑ സുവ്ര॒താനാ॑-മൃ॒തസ്യ॒ പത്നീ॒ മവ॑സേ ഹുവേമ ।
തു॒വി॒ക്ഷ॒ത്രാ-മ॒ജര॑ന്തീ മുരൂ॒ചീഗ്​മ് സു॒ശര്മാ॑ണ॒-മദി॑തിഗ്​മ് സു॒പ്രണീ॑തിമ് ।

37. വിഷ്ണുഃ
ഇ॒ദം-വിഁഷ്ണു॒ പ്രതദ്വിഷ്ണുഃ॑ ॥

ഇ॒ദം-വിഁഷ്ണു॒-ർവിച॑ക്രമേ ത്രേ॒ധാ നിദ॑ധേ പ॒ദമ് । സമൂ॑ഢമസ്യ പാഗ്​മ് സു॒രേ ॥

പ്രതദ്വിഷ്ണു॑ സ്തവതേ വീ॒ര്യാ॑യ । മൃ॒ഗോ ന ഭീ॒മഃ കു॑ച॒രോ ഗി॑രി॒ഷ്ഠാഃ । യസ്യോ॒രുഷു॑ ത്രി॒ഷു വി॒ക്രമ॑ണേഷു । അധി॑ക്ഷി॒യന്തി॒ ഭുവ॑നാനി॒ വിശ്വാ᳚ ॥ 111 ॥

38. അഗ്നിഃ
അ॒ഗ്നി-ര്മൂ॒ര്ധാ ഭുവഃ॑ ॥

അ॒ഗ്നി-ര്മൂ॒ര്ധാ ദി॒വഃ ക॒കുത്പതിഃ॑ പൃഥി॒വ്യാ അ॒യമ് । അ॒പാഗ്​മ് രേതാഗ്​മ്॑സി ജിന്വതി ॥ ഭുവോ॑ യ॒ജ്ഞസ്യ॒ രജ॑സശ്ച നേ॒താ യത്രാ॑ നി॒യുദ്ഭി॒-സ്സച॑സേ
ശി॒വാഭിഃ॑ । ദി॒വി മൂ॒ര്ധാനം॑ ദധിഷേ സുവ॒ര്॒ഷാ-ഞ്ജി॒ഹ്വാമ॑ഗ്നേ ചകൃഷേ ഹവ്യ॒വാഹ᳚മ് ।

39. അനുമത
അനു॑നോ॒-ഽദ്യാനു॑മതി॒-രന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വമ് ॥
അനു॑നോ॒-ഽദ്യാനു॑മതി ര്യ॒ജ്ഞ-ന്ദേ॒വേഷു॑ മന്യതാമ് । അ॒ഗ്നിശ്ച॑ ഹവ്യ॒വാഹ॑നോ॒ ഭവ॑താ-ന്ദാ॒ശുഷേ॒ മയഃ॑ ।
അന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വ-മ്മന്യാ॑സൈ॒ ശഞ്ച॑ നഃ കൃധി । ക്രത്വേ॒ ദക്ഷാ॑യ നോ ഹിനു॒ പ്രണ॒ ആയൂഗ്​മ്॑ഷി താരിഷഃ ।

40. ഹവ്യവാഹഃ (അഗ്നിഃ)
ഹ॒വ്യ॒വാഹ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വി॑ഷ്ടമ് ॥

ഹ॒വ്യ॒വാഹ॑മഭി-മാതി॒ഷാഹ᳚മ് । ര॒ക്ഷോ॒ഹണം॒ പൃത॑നാസു ജി॒ഷ്ണുമ് ।
ജ്യോതി॑ഷ്മന്തം॒ ദീദ്യ॑തം॒ പുര॑ന്ധിമ് । അ॒ഗ്നിഗ്ഗ്​ സ്വി॑ഷ്ട॒ കൃത॒മാ ഹു॑വേമ ।
സ്വി॑ഷ്ട മഗ്നേ അ॒ഭിത-ത്പൃ॑ണാഹി । വിശ്വാ॑ ദേവ॒ പൃത॑നാ അ॒ഭിഷ്യ ।
ഉ॒രുന്നഃ॒ പന്ഥാ᳚-മ്പ്രദി॒ശന് വിഭാ॑ഹി । ജ്യോതി॑ഷ്മദ്ധേഹ്യ॒ ജര॑ന്ന॒ ആയുഃ॑ ॥ 112/28 ॥

1.37 നക്ഷത്ര ഉപഹോമ മന്ത്രാഃ
(തൈ. ബ്രാ. 3.1.4.1-3.1.5.15)
1. കൃത്തികാ
അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ॒ കൃത്തി॑കാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । അ॒ബാം​യൈഁ॒ സ്വാഹാ॑ ദു॒ലായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । നി॒ത॒ത്ന്യൈ സ്വാഹാ॒ ഽഭ്രയ॑ന്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । മേ॒ഘയ॑ന്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ॑ വ॒ര്॒ഷയ॑ന്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । ചു॒പു॒ണീകാ॑യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

2. രോഹിണീ
പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ॑ രോഹി॒ണ്യൈ സ്വാഹാ᳚ । രോച॑മാനായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാഭ്യ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 3ംഋഗശീ.ര്​ഷഃ ॥
സോമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॑ മൃഗശീ॒ര്॒ഷായ॒ സ്വാഹാ᳚ । ഇ॒ന്വ॒കാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹൌഷ॑ധീഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । രാ॒ജ്യായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 113 ॥

4. ആര്ദ്രാ
രു॒ദ്രായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഽര്ദ്രായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । പിന്വ॑മാനായൈ॒ സ്വാഹാ॑ പ॒ശുഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

5. പുനർവസു
അദി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ॒ പുന॑ർവസുഭ്യാമ് । സ്വാഹാ ഭൂ᳚ത്യൈ॒ സ്വാഹാ॒ പ്രജാ᳚ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

6.പുഷ്യഃ​
ബൃഹ॒സ്പത॑യേ॒ സ്വാഹാ॑ തി॒ഷ്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । ബ്ര॒ഹ്മ॒വ॒ര്ച॒സായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

7. ആശ്രേഷ
സ॒ര്പേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ഽഽശ്രേ॒ഷാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । ദ॒ന്ദ॒ശൂകേ᳚ഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

8. മഘാ
പി॒തൃഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॑ മ॒ഘാഭ്യഃ॑ । സ്വാഹാ॑ ഽന॒ഘാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॑ ഽഗ॒ദാഭ്യഃ॑ । സ്വാഹാ॑രുന്ധ॒തീഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥ 114 ॥

9.പൂർവ ഫ॑ല്ഗുനീ
അ॒ര്യ॒മ്ണേ സ്വാഹാ॒ ഫല്ഗു॑നീഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । പ॒ശുഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

10. ഉത്തര ഫ॑ല്ഗുനീ
ഭഗാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ഫല്ഗു॑നീഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । ശ്രൈഷ്ഠ്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

11. ഹസ്തഃ
സ॒വി॒ത്രേ സ്വാഹാ॒ ഹസ്താ॑യ । സ്വാഹാ॑ ദദ॒തേ സ്വാഹാ॑ പൃണ॒തേ । സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒യച്ഛ॑തേ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്രതിഗൃഭ്ണ॒തേ സ്വാഹാ᳚ ॥

12. ചിത്രാ
ത്വഷ്ട്രേ॒ സ്വാഹാ॑ ചി॒ത്രായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । ചൈത്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

13. സ്വാതി
വാ॒യവേ॒ സ്വാഹാ॒ നിഷ്ട്യാ॑യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । കാ॒മ॒ചാരാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

14. വിശാഖാ
ഇ॒ന്ദ്രാ॒ഗ്നിഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ॒ വിശാ॑ഖാഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । ശ്രൈഷ്ഠ്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

15. പൌര്ണമാസി
പൌ॒ര്ണ॒മാ॒സ്യൈ സ്വാഹാ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ ഗ॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 115 (29) ॥

16. അനൂരാധാ
മി॒ത്രായ॒ സ്വാഹാ॑-ഽനൂരാ॒ധേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । മി॒ത്ര॒ധേയാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

17. ജ്യേഷ്ഠാ
ഇന്ദ്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ജ്യേ॒ഷ്ഠായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

18. മൂലം
പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ॒ മൂലാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । പ്ര॒ജായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

19. പൂർവാഷാഢാ
അ॒ദ്ഭ്യ സ്സ്വാഹാ॑ ഽഷാ॒ഢാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । സ॒മു॒ദ്രായ॒ സ്വാഹാ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । അ॒ഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

20. ഉത്തരാഷാഢാ
വിശ്വേ᳚ഭ്യോ ദേ॒വേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॑ ഽഷാ॒ഢാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । അ॒ന॒പ॒ജ॒യ്യായ॒ സ്വാഹാ॒ ജിത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 116 ॥

21. അഭിജിത്
ബ്രഹ്മ॑ണേ॒ സ്വാഹാ॑ ഽഭി॒ജിതേ॒ സ്വാഹാ᳚ । ബ്ര॒ഹ്മ॒ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

22. ശ്രവണം
വിഷ്ണ॑വേ॒ സ്വാഹാ᳚ ശ്രോ॒ണായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । ശ്ലോകാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ശ്രു॒തായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

23. ശ്രവിഷ്ഠാ
വസു॑ഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ॒ ശ്രവി॑ഷ്ഠാഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । അഗ്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ പരീ᳚ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

24. ശതഭിഷക്
വരു॑ണായ॒ സ്വാഹാ॑ ശ॒തഭി॑ഷജേ॒ സ്വാഹാ᳚ । ഭേ॒ഷ॒ജേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ ᳚ ॥

25. പൂർവ പ്രോഷ്ഠപദാ
അ॒ജായൈക॑പദേ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്രോഷ്ഠപ॒ദേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥ 117 ॥
തേജ॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ബ്രഹ്മവര്ച॒സായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

26. ഉത്തര പ്രോഷ്ഠപദാ
അഹ॑യേ ബു॒ധ്നിയാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്രോഷ്ഠപ॒ദേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । പ॒തി॒ഷ്ഠായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

27. രേവതി
പൂ॒ഷ്ണേ സ്വാഹാ॑ രേ॒വത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । പ॒ശുഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ ॥

28. അശ്വിനീ
അ॒ശ്വിഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ഽശ്വ॒യുഗ്ഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ ᳚। ശ്രോത്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ശ്രുത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

29. അപഭരണി
യ॒മായ॒ സ്വാഹാ॑ ഽപ॒ഭര॑ണീഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । രാ॒ജ്യായ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഭിജി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

30. അമാവാസി
അ॒മ॒വാ॒സ്യാ॑യൈ॒ സ്വാഹാ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ ഽഽഗ॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 118 (30) ॥

31. ചന്ദ്രമാ
ച॒ന്ദ്രമ॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്രതീ॒ദൃശ്യാ॑യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚-ഽര്ധമാ॒സേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । മാസേ᳚ഭ്യ॒ സ്സ്വാഹ॒ര്തുഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । സ॒വ॒ന്​ഥ്സ॒രായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

32. അഹോ രാത്രീ
അഹ്നേ॒ സ്വാഹാ॒ രാത്രി॑യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । അതി॑മുക്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

33. ഉഷാ
ഉ॒ഷസേ॒ സ്വാഹാ॒ വ്യു॑ഷ്ട്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । വ്യൂ॒ഷുഷ്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ വ്യു॒ച്ഛന്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । വ്യു॑ഷ്ടായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

34. നക്ഷത്രഃ
നക്ഷ॑ത്രായ॒ സ്വാഹോ॑ദേഷ്യതേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 119 ॥
ഉ॒ദ്യ॒തേ സ്വാഹോ-ദി॑തായ॒ സ്വാഹാ᳚ । ഹര॑സേ॒ സ്വാഹാ॒ ഭര॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
ഭ്രാജ॑സേ॒ സ്വാഹാ॒ തേജ॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ । തപ॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ബ്രഹ്മവര്ച॒സായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

35. സൂര്യഃ
സൂര്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ നക്ഷ॑ത്രേഭ്യ॒ സ്സ്വാഹാ᳚ । പ॒തി॒ഷ്ഠായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

36. അദിതിഃ
അദി॑ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്രതി॒ഷ്ഠായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥

37. വിഷ്ണുഃ
വിഷ്ണ॑വേ॒ സ്വാഹാ॑ യ॒ജ്ഞായ॒ സ്വാഹാ᳚ । പ്ര॒തി॒ഷ്ഠായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 120 ॥

ദ॒ധി॒ക്രാവ്ണ്ണോ॑ അകാരിഷം
ദ॒ധി॒ക്രാവ്ണ്ണോ॑ അകാരിഷമ് । ജി॒ഷ്ണോ രശ്വ॑സ്യ വാ॒ജിനഃ॑ । സു॒ര॒ഭി നോ॒ മുഖാ॑ കര॒ത് । പ്രണ॒ ആയൂഗ്​മ്॑ഷി താരിഷത് । ആപോ॒ഹിഷ്ഠാ മ॑യോ॒ഭുവ॒സ്താ ന॑ ഊ॒ര്ജേ ദ॑ധാതന । മ॒ഹേ രണാ॑യ॒ ചക്ഷ॑സേ ।
യോ വ॑ശ്ശി॒വത॑മോ॒ രസ॒സ്തസ്യ॑ ഭാജയതേ॒ ഹ നഃ॑ । ഉ॒ശ॒തീരി॑വ മാ॒തരഃ॑ । തസ്മാ॒ അര॑ങ്ഗമാമ വോ॒ യസ്യ॒ ക്ഷയാ॑യ॒ ജിന്വ॑ഥ । ആപോ॑ ജ॒നയ॑ഥാ ച നഃ ॥ 121 (32) ॥

1.38 വരുണ സൂക്തം
(തൈ. സം. 1.5.11.3)
ഉദു॑ത്ത॒മം-വഁ ॑രുണ॒ പാശ॑മ॒സ്മ-ദവാ॑ധ॒മം-വിഁമ॑ധ്യ॒മഗ്ഗ്​ ശ്ര॑ഥായ ।
അഥാ ॑വ॒യമാ॑ദിത്യ വ്ര॒തേ തവാനാ॑ഗസോ॒ അദി॑തയേ സ്യാമ ॥ (തൈ. സം. 1.2.8.1 )
അസ്ത॑ഭ്​നാ॒ദ്ധ്യാ-മൃ॑ഷ॒ഭോ അ॒ന്തരി॑ക്ഷ॒-മമി॑മീത-വരി॒മാണ॑-മ്പൃഥി॒വ്യാ
ആ-ഽസീ॑ദ॒ദ്വിശ്വാ॒ ഭുവ॑നാനി സ॒മ്രാ-ഡ്വിശ്വേത്താനി॒ വരു॑ണസ്യ വ്ര॒താനി॑ ॥ (തൈ. സം. 3.4.11.6)
യത്കിഞ്ചേ॒ദം-വഁ ॑രുണ॒ ദൈവ്യേ॒ ജനേ॑-ഽഭിദ്രോ॒ഹ-മ്മ॑നു॒ഷ്യാ᳚-ശ്ചരാ॑മസി ।
അചി॑ത്തീ॒-യത്തവ॒-ധര്മാ॑ യുയോപി॒മ-മാന॒സ്തസ്മാ॒ ദേന॑സോ ദേവ രീരിഷഃ ॥ (തൈ. സം. 3.4.11.6)
കി॒ത॒വാസോ॒ യദ്രി॑രി॒പുര്ന ദീ॒വി യദ്വാ॑ ഘാ സ॒ത്യ-മു॒തയന്ന വി॒ദ്മ ।
സർവാ॒താവിഷ്യ॑ ശിഥി॒രേവ॑ ദേ॒വാഥാ॑തേ-സ്യാമ വരുണ പ്രി॒യാസഃ॑ ॥ (തൈ. സം. 1.5.11.3)
അവ॑തേ॒ഹേഡോ॑ വരുണ॒ നമോ॑ഭി॒രവ॑ യ॒ജ്ഞേ-ഭി॑രീമഹേ ഹ॒വിര്ഭിഃ॑ ।
ക്ഷയ॑ന്ന॒ സ്മഭ്യ॑ മസുര-പ്രചേതോ॒ രാജ॒ന്നേനാഗ്​മ്॑സി ശിശ്രഥഃ കൃ॒താനി॑ ॥ (തൈ. സം. 2.1.11.6)
തത്വാ॑യാമി॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ വന്ദ॑മാന॒ സ്തദാശാ᳚സ്തേ॒ യജ॑മാനോ ഹ॒വിര്ഭിഃ॑ । അഹേ॑ഡമാനോ വരുണേ॒ഹ ബോ॒ദ്ധ്യുരു॑ശഗ്​മ് സ॒ മാ ന॒ ആയുഃ॒ പ്രമോ॑ഷീഃ ॥ 122 (33) ॥

1.39 പവമാന സൂക്തം
ഹിര॑ണ്യവര്ണാ॒-ശ്ശുച॑യഃ പാവ॒കാ യാസു॑ജാ॒തഃ ക॒ശ്യപോ॒ യാസ്വിന്ദ്രഃ॑ ।
അ॒ഗ്നിം​യാഁ ഗര്ഭം॑ദധി॒രേ വിരൂ॑പാ॒സ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥ യാസാ॒ഗ്​മ്॒ രാജാ॒ വരു॑ണോ॒ യാതി॒ മധ്യേ॑ സത്യാനൃ॒തേ അ॑വ॒പശ്യ॒ന് ജനാ॑നാമ് ।
മ॒ധു॒ശ്ചുത॒-ശ്ശുച॑യോ॒യാഃ പാ॑വ॒കാസ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥ യാസാം᳚ ദേ॒വാദി॒വി കൃ॒ണ്വന്തി॑ ഭ॒ക്ഷം​യാഁ അ॒ന്തരി॑ക്ഷേ ബഹു॒ധാ ഭവ॑ന്തി ।
യാഃ പൃ॑ഥി॒വീ-മ്പയ॑സോ॒ന്ദന്തി॑ ശു॒ക്രാസ്താ ന॒ ആപ॒ശ്ശഗ്ഗ്​ സ്യോ॒നാ ഭ॑വന്തു ॥ ശി॒വേന॑ മാ॒ ചക്ഷു॑ഷാ പശ്യതാപ ശ്ശി॒വയാ॑ ത॒നുവോ-പ॑സ്പൃശത॒ ത്വച॑മേമ് ।
സർവാഗ്​മ്॑ അ॒ഗ്നീഗ്​മ് ര॑ഫ്സു॒ഷദോ॑ ഹുവേ വോ॒ മയി॒ വര്ചോ॒ ബല॒മോജോ॒ നിധ॑ത്ത ॥ 123 (34) ॥

(തൈ. ബ്രാ. 1.4.8.1)
പവ॑മാന॒-സ്സുവ॒ര്ജനഃ॑ । പ॒വിത്രേ॑ണ॒ വിച॑ര്​ഷണിഃ । യഃ പോതാ॒ സ പു॑നാതു മാ । പു॒നന്തു॑ മാ ദേവജ॒നാഃ । പു॒നന്തു॒ മന॑
വോധി॒യാ । പു॒നന്തു॒ വിശ്വ॑ ആ॒യവഃ॑ । ജാത॑വേദഃ പ॒വിത്ര॑വത് । പ॒വിത്രേ॑ണ പുനാഹി മാ । ശു॒ക്രേണ॑ ദേവ॒ ദീദ്യ॑ത് । അഗ്നേ॒ ക്രത്വാ॒-ക്രതൂ॒ഗ്​മ്॒ രനു॑ ॥ 124 ॥

യത്തേ॑ പ॒വിത്ര॑-മ॒ര്ചിഷി॑ । അഗ്നേ॒ വിത॑ത-മന്ത॒രാ । ബ്രഹ്മ॒ തേന॑ പുനീമഹേ । ഉ॒ഭാഭ്യാം᳚ ദേവ സവിതഃ । പ॒വിത്രേ॑ണ സ॒വേന॑ ച । ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ പുനീമഹേ ।
വൈ॒ശ്വ॒ദേ॒വീ പു॑ന॒തീ ദേ॒വ്യാഗാ᳚ത് । യസ്യൈ॑ ബ॒ഹ്വീ-സ്ത॒നുവോ॑ വീ॒തപൃ॑ഷ്ഠാഃ । തയാ॒ മദ॑ന്ത-സ്സധ॒മാദ്യേ॑ഷു । വ॒യഗ്ഗ്​ സ്യാ॑മ॒ പത॑യോരയീ॒ണാമ് ॥ 125 ॥

വൈ॒ശ്വാ॒ന॒രോ ര॒ശ്മിഭി॑ര്മാ പുനാതു । വാതഃ॑ പ്രാ॒ണേനേ॑ ഷി॒രോ മ॑യോ॒ ഭൂഃ ।
ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ പയ॑സാ॒ പയോ॑ഭിഃ । ഋ॒താവ॑രീ യ॒ജ്ഞിയേ॑ മാ പുനീതാമ് । ബൃ॒ഹദ്ഭി॑-സ്സവി ത॒സ്തൃഭിഃ॑ । വര്​ഷി॑ഷ്ഠൈ--ര്ദേവ॒മന്മ॑ഭിഃ । അഗ്നേ॒ ദക്ഷൈഃ᳚ പുനാഹിമാ । യേന॑ ദേ॒വാ അപു॑നത । യേ നാപോ॑ ദി॒വ്യങ്കശഃ॑ । തേന॑ ദി॒വ്യേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ॥ 126 ॥

ഇ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ പുനീമഹേ । യഃ പാ॑വമാ॒നീ-ര॒ദ്ധയേതി॑ । ഋഷി॑ഭി॒-സ്സമ്ഭൃ॑ത॒ഗ്​മ്॒ രസ᳚മ് । സർവ॒ഗ്​മ്॒ സ പൂ॒തമ॑ശ്നാതി । സ്വ॒ദി॒ത-മ്മാ॑ത॒രിശ്വ॑നാ । പാ॒വ॒മാ॒നീ॒ര്യോ അ॒ദ്ധയേതി॑ ।
ഋഷി॑ഭി॒-സ്സമ്ഭൃ॑ത॒ഗ്​മ്॒ രസ᳚മ് । തസ്മൈ॒ സര॑സ്വതീ ദുഹേ । ക്ഷീ॒രഗ്​മ് സ॒ര്പി ര്മധൂ॑ദ॒കമ് । പാ॒വ॒മാ॒നീ-സ്സ്വ॒സ്ത്യയ॑നീഃ ॥ 127 ॥

സു॒ദുഘാ॒ഹി പയ॑സ്വതീഃ । ഋഷി॑ഭി॒-സ്സമ്ഭൃ॑തോ॒ രസഃ॑ । ബ്രാ॒ഹ്മ॒ണേഷ്വ॒-മൃതഗ്​മ്॑ ഹി॒തമ് । പാ॒വ॒മാ॒നീ-ര്ദി॑ശന്തു നഃ । ഇ॒മം ം​ലോഁ॒കമഥോ॑ അ॒മുമ് । കാമാ॒ന്-ഥ്സമ॑ര്ധ്യന്തു നഃ । ദേ॒വീര്ദേ॒വൈ-സ്സ॒മാ ഭൃ॑താഃ । പാ॒വ॒മാ॒നീ-സ്സ്വ॒സ്ത്യയ॑നീഃ । സു॒ദുഘാ॒ഹി ഘൃ॑ത॒ശ്ചുതഃ॑ । ഋഷി॑ഭി॒-സ്സമ്ഭൃ॑തോ॒ രസഃ॑ ॥ 128 ॥

ബ്രാ॒ഹ്മ॒ണേഷ്വ॒-മൃതഗ്​മ്॑ ഹി॒തമ് । യേന॑ ദേ॒വാഃ പ॒വിത്രേ॑ണ । ആ॒ത്മാനം॑ പു॒നതേ॒ സദാ᳚ । തേന॑ സ॒ഹസ്ര॑ ധാരേണ । പാ॒വ॒മാ॒ന്യഃ പു॑നന്തു മാ । പ്രാ॒ജാ॒പ॒ത്യ-മ്പ॒വിത്ര᳚മ് । ശ॒തോദ്യാ॑മഗ്​മ് ഹിര॒ണ്മയ᳚മ് । തേന॑ ബ്രഹ്മ॒ വിദോ॑ വ॒യമ് । പൂ॒ത-മ്ബ്രഹ്മ॑ പുനീമഹേ । ഇന്ദ്ര॑-സ്സുനീ॒തീ സ॒ഹ മാ॑ പുനാതു । സോമ॑-സ്സ്വ॒സ്ത്യാ വരു॑ണ-സ്സ॒മീച്യാ᳚ । യ॒മോ രാജാ᳚ പ്രമൃ॒ണാഭിഃ॑ പുനാതുമാ । ജാ॒തവേ॑ദാ മോ॒ര്ജയ॑ന്ത്യാ പുനാതു । ഓ-മ്ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॑ ॥ 129 ॥

(തൈ. ബ്രാ. 3.5.11.1)
തച്ഛം॒ഁയോരാ വൃ॑ണീമഹേ । ഗാ॒തും-യഁ॒ജ്ഞായ॑ । ഗാ॒തും-യഁ॒ജ്ഞപ॑തയേ । ദൈവീ᳚സ്വ॒സ്തി-ര॑സ്തുനഃ । സ്വ॒സ്തി-ര്മാനു॑ഷേഭ്യഃ । ഊ॒ര്ധ്വ-ഞ്ജി॑ഗാതു ഭേഷ॒ജമ് । ശന്നോ॑ അസ്തു ദ്വി॒പദേ᳚ । ശഞ്ചതു॑ഷ്പദേ ॥ 130 (36) ॥
ഓം ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തിഃ॑ ॥

1.40 ആയുഷ്യ സൂക്തം
യോ ബ്രഹ്മാബ്രഹ്മണ ഉജ്ജഭാര പ്രാണെശ്വരഃ (യോ ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മണ ഉജ്ജഹാര പ്രാണൈ-ശ്ശിരഃ) കൃത്തിവാസാഃ പിനാകീ ।
ഈശാനോ ദേവസ്സന ആയുര്ദധാതു തസ്മൈ ജുഹോമി ഹവിഷാ ഘൃതേന ॥ 1 ॥

വിഭ്രാജമാന-സ്സരിരസ്യ മദ്ധ്യാദ് രോചമാനോ ഘര്മരുചിര്യ ആഗാത് ।
സ മൃത്യുപാശാ-നപനുദ്യ ഘോരാ-നിഹായുഷേണോ ഘൃതമത്തു ദേവഃ ॥ 2 ॥

ബ്രഹ്മജ്യോതിര് ബ്രഹ്മപത്നീഷു ഗര്ഭം-യഁമാദധാ-ത്പുരുരൂപ-ഞ്ജയന്തമ് ।
സുവര്ണരമ്ഭ-ഗ്രഹ-മര്കമര്ച്യ-ന്തമായുഷേ വര്ധയാമോ ഘൃതേന ॥ 3 ॥

ശ്രിയം-ലഁക്ഷ്മീ-മൌപലാം അമ്ബിങ്കാ-ങ്ഗാം ഷഷ്ടീഞ്ച യാമിന്ദ്രസേനേത്യുദാഹുഃ ।
താം-വിഁദ്യാ-മ്ബ്രഹ്മയോനിഗ്​മ് സരൂപാ-മിഹായുഷേ തര്പയാമോ ഘൃതേന ॥ 4 ॥

ദാക്ഷായണ്യ-സ്സർവയോന്യ സ്സുയോന്യ-സ്സഹസ്രശോ വിശ്വ രൂപാ വിരൂപാഃ ।
സസൂനവ-സ്സപതയ-സ്സയൂഥ്യാ ആയുഷേണോ ഘൃതമിദ-ഞ്ജുഷന്താമ് ॥ 5 ॥

ദിവ്യാ ഗണാ ബഹുരൂപാഃ പുരാണാ ആയുശ്ഛിദോ നഃ പ്രമഥ്നന്തു വീരാന് ।
തേഭ്യോ ജുഹോമി ബഹുധാ ഘൃതേന മാ നഃ പ്രജാഗ്​മ് രീരിഷോ മോത വീരാന് ॥ 6 ॥

ഏകഃ പുരസ്താത് യ ഇദ-മ്ബഭൂവ യതോ ബഭൂവ ഭുവനസ്യ ഗോപാഃ ।
യമപ്യേതി ഭുവനഗ്​മ് സാമ്പരായേ സ നോ ഹവിര് ഘൃത-മിഹായുഷേ'ത്തു ദേവഃ ॥ 7 ॥

വസൂ-ന്രുദ്രാനാ-ദിത്യാ-ന്മരുതോ'ഥ സാദ്ധ്യാന് ഋഭൂന് യക്ഷാ-ന്ഗന്ധർവാഗ്​മ്ശ്ച പിതൃഗ്​മ്ശ്ച വിശ്വാന് ।
ഭൃഗൂന്-ഥ്സര്പാഗ്​മ്ശ്ചാ-ങ്ഗിഗരസോ'ഥ സർവാ-ന്ഘൃതഗ്​മ് ഹുത്വാ സ്വായുഷ്യാ മഹയാമ ശശ്വത് ॥ 8 ॥

വിഷ്ണോ॒ ത്വന്നോ॒ അന്ത॑മ॒-ശ്ശര്മ॑യച്ഛ സഹന്ത്യ ।
പ്രതേ॒ ധാരാ॑ മധു॒ശ്ചുത॒ ഉഥ്സ॑ന്ദുഹ്രതേ॒ അക്ഷി॑തമ് ॥ (തൈ. സം. 3.1.10) ॥

നമോ ബ്രഹ്മണേ നമോ അസ്ത്വഗ്നയേ നമഹ് പൃഥിവ്യൈ നമഹ് ഒഷധീഭ്യഃ ।
നമോ വാചേ നമോ വാചസ്പത॑യേ നമോ വിഷ്ണവേ ബൃഹതേ കരോമി ॥ (തൈ. അര. 2.1.2) ॥
(ഏവ-ന്ത്രിഃ)

യദക്ഷരപദഭ്രഷ്ട-മ്മാത്രാഹീന-ന്തു യദ്ഭവേത് ।
തത്സർവ-ങ്ക്ഷമ്യതാ-ന്ദേവ നാരായണ നമോ'സ്തുതേ ॥
വിസര്ഗ ബിന്ദു മാത്രാണി പദപാദാക്ഷരാണി ച ।

ന്യൂനാതിരിക്തം-യഁത്കിഞ്ചിദഭിഗീര്ഭിരുദീര്യതെ ॥
ആ॒ഭിര് ഗീ॒ര്ഭിര് യദതോ॑ന ഊ॒നമാപ്യാ॑യയ ഹരിവോ॒ വര്ധ॑മാനഃ ।
യ॒ദാ സ്തോ॒തൃഭ്യോ॒ മഹി॑ ഗോ॒ത്രാ രു॒ജാസി॑ ഭൂയിഷ്ഠ॒ഭാജോ॒ അധ॑തേ ശ്യാമ ।
ബ്രഹ്മ॒ പ്രാവാ॑ദിഷ്മ॒ തന്നോ॒ മാഹാ॑സീത് ।
ഓം ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തിഃ॑ ॥ (തൈ. അര. 4.4.2)

ഹരിഃ ഓമ് । ശ്രീകൃഷ്ണാര്പണമസ്തു ॥

ഓ-ന്തത്സത് ബ്രഹ്മാര്പണമസ്തു ॥

ഇത്യുദകശാന്തിമന്ത്രാഃ ॥