కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ద్వితీయాష్టకే పఞ్చమః ప్రపాఠకః - ఉపహోమశేషః

ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,
శ్రీ గురుభ్యో నమః । హ॒రిః॒ ఓమ్ ॥

2.5.1 ఉపహోమాః
ప్రా॒ణో ర॑ఖ్షతి॒ విశ్వ॒మేజ॑త్ । ఇర్యో॑ భూ॒త్వా బ॑హు॒ధా బ॒హూని॑ । స ఇథ్సర్వం॒-వ్యాఀ ॑నశే ॥ యో దే॒వో దే॒వేషు॑ వి॒భూర॒న్తః । ఆవృ॑దూ॒దా-త్ఖ్షేత్రియ॑ద్ధ్వ॒గద్వృషా᳚ । తమి-త్ప్రా॒ణ-మ్మన॒సో ప॑శిఖ్షత । అగ్ర॑-న్దే॒వానా॑-మి॒దమ॑త్తు నో హ॒విః ॥ మన॑స॒శ్చిత్తే॒దమ్ । భూ॒త-మ్భవ్య॑-ఞ్చ గుప్యతే । తద్ధి దే॒వేష్వ॑గ్రి॒యమ్ ॥ 1 ॥

ఆ న॑ ఏతు పురశ్చ॒రమ్ । స॒హ దే॒వైరి॒మగ్ం హవ᳚మ్ । మన॒-శ్శ్రేయ॑సి శ్రేయసి । కర్మ॑న్. య॒జ్ఞప॑తి॒-న్దధ॑త్ ॥ జు॒షతా᳚-మ్మే॒ వాగి॒దగ్ం హ॒విః । వి॒రాడ్దే॒వీ పు॒రోహి॑తా । హ॒వ్య॒వాడన॑ పాయినీ ॥ యయా॑ రూ॒పాణి॑ బహు॒ధా వద॑న్తి । పేశాగ్ం॑సి దే॒వాః ప॑ర॒మే జ॒నిత్రే᳚ । సానో॑ వి॒రాడన॑పస్ఫురన్తీ ॥ 2 ॥

వాగ్దే॒వీ జు॑షతామి॒దగ్ం హ॒విః ॥ చఖ్షు॑-ర్దే॒వానా॒-ఞ్జ్యోతి॑ర॒మృతే॒ న్య॑క్తమ్ । అ॒స్య వి॒జ్ఞానా॑య బహు॒ధా నిధీ॑యతే । తస్య॑ సు॒మ్న-మ॑శీమహి । మా నో॑ హాసీ-ద్విచఖ్ష॒ణమ్ ॥ ఆయు॒రిన్నః॒ ప్రతీ᳚ర్యతామ్ । అన॑న్ధా॒-శ్చఖ్షు॑షా వ॒యమ్ । జీ॒వా జ్యోతి॑రశీమహి । సువ॒ర్జ్యోతి॑-రు॒తామృత᳚మ్ ॥ శ్రోత్రే॑ణ భ॒ద్ర ము॒త శృ॑ణ్వన్తి స॒త్యమ్ । శ్రోత్రే॑ణ॒ వాచ॑-మ్బహు॒ధోద్య మా॑నామ్ । శ్రోత్రే॑ణ॒ మోద॑శ్చ॒ మహ॑శ్చ శ్రూయతే । శ్రోత్రే॑ణ॒ సర్వా॒ దిశ॒ ఆశృ॑ణోమి ॥ యేన॒ ప్రాచ్యా॑ ఉ॒త ద॑ఖ్షి॒ణా । ప్ర॒తీచ్యై॑ ది॒శ-శ్శృ॒ణ్వన్త్యు॑త్త॒రాత్ । తదిచ్ఛ్రోత్ర॑-మ్బహు॒ధోద్యమా॑నమ్ । అ॒రాన్న నే॒మిః పరి॒ సర్వ॑-మ్బభూవ ॥ 3 ॥
(అ॒గ్రి॒ - యమన॑పస్ఫురన్తీ - స॒త్యగ్ం స॒ప్త చ॑) (అ. 1)

2.5.2 ఉపహోమాః
ఉ॒దేహి॑ వాజి॒న్యో అ॑స్య॒ఫ్స్వ॑న్తః । ఇ॒దగ్ం రా॒ష్ట్రమావి॑శ సూ॒నృతా॑వత్ । యో రోహి॑తో॒ విశ్వ॑మి॒ద-ఞ్జ॒జాన॑ । స నో॑ రా॒ష్ట్రేషు॒ సుధి॑తాన్దధాతు ॥ రోహగ్ం॑ రోహ॒గ్ం॒ రోహి॑త॒ ఆరు॑రోహ । ప్ర॒జాభి॒ర్వృద్ధి॑-ఞ్జ॒నుషా॑ము॒పస్థ᳚మ్ । తాభి॒-స్సగ్ంర॑బ్ధో అవిద॒థ్షడు॒ర్వీః । గా॒తు-మ్ప్ర॒పశ్య॑న్ని॒హ రా॒ష్ట్రమాహాః᳚ ॥ ఆహా॑ర్​షీ-ద్రా॒ష్ట్రమి॒హ రోహి॑తః । మృధో॒ వ్యా᳚స్థ॒దభ॑య-న్నో అస్తు ॥ 4 ॥

అ॒స్మభ్య॑-న్ద్యావాపృథివీ॒ శక్వ॑రీభిః । రా॒ష్ట్ర-న్దు॑హాథామి॒హ రే॒వతీ॑భిః ॥ విమ॑మర్​శ॒ రోహి॑తో వి॒శ్వరూ॑పః । స॒మా॒చ॒క్రా॒ణః ప్ర॒రుహో॒ రుహ॑శ్చ । దివ॑గ॒న్త్వాయ॑ మహ॒తా మ॑హి॒మ్నా । వి నో॑ రా॒ష్ట్రము॑నత్తు॒ పయ॑సా॒ స్వేన॑ ॥ యాస్తే॒ విశ॒స్తప॑సా సమ్బభూ॒వుః । గా॒య॒త్రం-వఀ॒థ్సమను॒ తాస్త॒ ఆగుః॑ । తాస్త్వా వి॑శన్తు॒ మహ॑సా॒ స్వేన॑ । స-మ్మా॑తా పు॒త్రో అ॒భ్యే॑తు॒ రోహి॑తః ॥ 5 ॥

యూ॒యము॑గ్రా మరుతః పృశ్నిమాతరః । ఇన్ద్రే॑ణ స॒యుజా॒ ప్రమృ॑ణీథ॒ శత్రూన్॑ । ఆ వో॒ రోహి॑తో అశృణోదభిద్యవః । త్రిస॑ప్తాసో మరుత-స్స్వాదుసమ్ముదః ॥ రోహి॑తో॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ జ॑జాన । తస్మి॒గ్గ్॒స్తన్తు॑-మ్పరమే॒ష్ఠీ త॑తాన । తస్మి॑ఞ్ఛిశ్రియే అ॒జ ఏక॑పాత్ । అదృగ్ం॑ హ॒ద్ద్యావా॑పృథి॒వీ బలే॑న ॥ రోహి॑తో॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ అ॑దృగ్ంహత్ । తేన॒ సువ॑-స్స్తభి॒త-న్తేన॒ నాకః॑ ॥ 6 ॥

సో అ॒న్తరి॑ఖ్షే॒ రజ॑సో వి॒మానః॑ । తేన॑ దే॒వా-స్సువ॒రన్వ॑విన్దన్న్ ॥ సు॒శేవ॑-న్త్వా భా॒నవో॑ దీది॒వాగ్ంస᳚మ్ । సమ॑గ్రాసో జు॒హ్వో॑ జాతవేదః । ఉ॒ఖ్షన్తి॑ త్వా వా॒జిన॒మా ఘృ॒తేన॑ । సగ్ంస॑మగ్నే యువసే॒ భోజ॑నాని ॥ అగ్నే॒ శర్ధ॑ మహ॒తే సౌభ॑గాయ । తవ॑ ద్యు॒మ్నా-న్యు॑త్త॒మాని॑ సన్తు । స-ఞ్జా᳚స్ప॒త్యగ్ం సు॒యమ॒మాకృ॑ణుష్వ । శ॒త్రూ॒య॒తామ॒భితి॑ష్ఠా॒ మహా॑సి ॥ 7 ॥
(అ॒- స్త్వే॒తు॒ రోహి॑తో॒ - నాకో॒ - మహాగ్ం॑సి) (అ. 2)

2.5.3 ఉపహోమాః
పున॑ర్న॒ ఇన్ద్రో॑ మ॒ఘవా॑ దదాతు । ధనా॑ని శ॒క్రో ఘన్య॑-స్సు॒రాధాః᳚ । అ॒ర్వా॒చీన॑-ఙ్కృణుతాం-యాఀచి॒తో మనః॑ । శ్రు॒ష్టీ నో॑ అ॒స్య హ॒విషో॑ జుషా॒ణః ॥ యాని॑ నో జి॒న-న్ధనా॑ని । జ॒హర్థ॑ శూర మ॒న్యునా᳚ । ఇన్ద్రాను॑విన్ద న॒స్తాని॑ । అ॒నేన॑ హ॒విషా॒ పునః॑ ॥ ఇన్ద్ర॒ ఆశా᳚భ్యః॒ పరి॑ । సర్వా॒భ్యో-ఽభ॑య-ఙ్కరత్ ॥ 8 ॥

జేతా॒ శత్రూ॒న్॒. విచ॑ర్​షణిః ॥ ఆకూ᳚త్యై త్వా॒ కామా॑య త్వా స॒మృధే᳚ త్వా । పు॒రో ద॑ధే అమృత॒త్వాయ॑ జీ॒వసే᳚ ॥ ఆకూ॑తిమ॒స్యావ॑సే । కామ॑మస్య॒ సమృ॑ద్ధ్యై । ఇన్ద్ర॑స్య యుఞ్జతే॒ ధియః॑ ॥ ఆకూ॑తి-న్దే॒వీ-మ్మన॑సః పు॒రో ద॑ధే । య॒జ్ఞస్య॑ మా॒తా సు॒హవా॑ మే అస్తు । యది॒చ్ఛామి॒ మన॑సా॒ సకా॑మః । వి॒దేయ॑మేన॒ద్ధృద॑యే॒ నివి॑ష్టమ్ ॥ 9 ॥

సేద॒గ్నిర॒గ్నీగ్ం రత్యే᳚త్య॒న్యాన్ । యత్ర॑ వా॒జీ తన॑యో వీ॒డుపా॑ణిః । స॒హస్ర॑పాథా అ॒ఖ్షరా॑ స॒మేతి॑ ॥ ఆశా॑నా-న్త్వా ఽఽశాపా॒లేభ్యః॑ । చ॒తుర్భ్యో॑ అ॒మృతే᳚భ్యః । ఇ॒ద-మ్భూ॒తస్యాద్ధ్య॑ఖ్షేభ్యః । వి॒ధేమ॑ హ॒విషా॑ వ॒యమ్ ॥ విశ్వా॒ ఆశా॒ మధు॑నా॒ సగ్ంసృ॑జామి । అ॒న॒మీ॒వా ఆప॒ ఓష॑ధయో భవన్తు । అ॒యం-యఀజ॑మానో॒ మృధో॒ వ్య॑స్యతామ్ ॥ 10 ॥

అగృ॑భీతాః ప॒శవ॑-స్సన్తు॒ సర్వే᳚ ॥ అ॒గ్ని-స్సోమో॒ వరు॑ణో మి॒త్ర ఇన్ద్రః॑ । బృహ॒స్పతి॑-స్సవి॒తా య-స్స॑హ॒స్రీ । పూ॒షా నో॒ గోభి॒రవ॑సా॒ సర॑స్వతీ । త్వష్టా॑ రూ॒పాణి॒ సమ॑నక్తు య॒జ్ఞైః ॥ త్వష్టా॑ రూ॒పాణి॒ దధ॑తీ॒ సర॑స్వతీ । పూ॒షా భగగ్ం॑ సవి॒తా నో॑ దదాతు । బృహ॒స్పతి॒-ర్దద॒దిన్ద్ర॑-స్స॒హస్ర᳚మ్ । మి॒త్రో దా॒తా వరు॑ణ॒-స్సోమో॑ అ॒గ్నిః ॥ 11 ॥
(క॒ర॒న్ - నివి॑ష్ట - మస్యతాం॒ - +నవ॑ చ) (అ. 3)

2.5.4 ఉపహోమాః
ఆ నో॑ భర॒ భగ॑మిన్ద్ర ద్యు॒మన్త᳚మ్ । ని తే॑ దే॒ష్ణస్య॑ ధీమహి ప్రరే॒కే । ఉ॒ర్వ ఇ॑వ పప్రథే॒ కామో॑ అ॒స్మే । తమాపృ॑ణా వసుపతే॒ వసూ॑నామ్ ॥ ఇ॒మ-ఙ్కామ॑-మ్మన్దయా॒ గోభి॒రశ్వైః᳚ । చ॒న్ద్రవ॑తా॒ రాధ॑సా ప॒ప్రథ॑శ్చ । సు॒వ॒ర్యవో॑ మ॒తిభి॒స్తుభ్యం॒-విఀప్రాః᳚ । ఇన్ద్రా॑య॒ వాహః॑ కుశి॒కాసో॑ అక్రన్న్ ॥ ఇన్ద్ర॑స్య॒ ను వీ॒ర్యా॑ణి॒ ప్రవో॑చమ్ । యాని॑ చ॒కార॑ ప్రథ॒మాని॑ వ॒జ్రీ ॥ 12 ॥

అహ॒-న్నహి॒మన్వ॒పస్త॑తర్ద । ప్ర వ॒ఖ్షణా॑ అభిన॒-త్పర్వ॑తానామ్ ॥ అహ॒న్నహి॒-మ్పర్వ॑తే శిశ్రియా॒ణమ్ । త్వష్టా᳚-ఽస్మై॒ వజ్రగ్గ్॑ స్వ॒ర్య॑-న్తతఖ్ష । వా॒శ్రా ఇ॑వ ధే॒నవ॒-స్స్యన్ద॑మానాః । అఞ్జ॑-స్సము॒ద్ర-మవ॑జగ్ము॒రాపః॑ ॥ వృ॒షా॒యమా॑ణో-ఽవృణీత॒ సోమ᳚మ్ । త్రిక॑ద్రుకేష్వ-పిబ-థ్సు॒తస్య॑ । ఆ సాయ॑క-మ్మ॒ఘవా॑ దత్త॒ వజ్ర᳚మ్ । అహ॑న్నేన-మ్ప్రథమ॒జా మహీ॑నామ్ ॥ 13 ॥

యదిన్ద్రాహ॑న్-ప్రథమ॒జా మహీ॑నామ్ । ఆన్మా॒యినా॒మమి॑నాః॒ ప్రోత మా॒యాః । ఆ-థ్సూర్య॑-ఞ్జ॒నయ॒-న్ద్యాము॒షాస᳚మ్ । తా॒దీక్నా॒ శత్రూ॒న్న కిలా॑వివిథ్సే ॥ అహ॑న్ వృ॒త్రం-వృఀ ॑త్ర॒తరం॒-వ్యఀగ్ంస᳚మ్ । ఇన్ద్రో॒ వజ్రే॑ణ మహ॒తా వ॒ధేన॑ । స్కన్ధాగ్ం॑సీవ॒ కులి॑శేనా॒ వివృ॑క్ణా । అహి॑-శ్శయత ఉప॒పృక్-పృ॑థి॒వ్యామ్ ॥ అ॒యో॒ద్ధ్యేవ దు॒ర్మద॒ ఆ హి జు॒హ్వే । మ॒హా॒వీ॒ర-న్తు॑ విబా॒ధ-మృ॑జీ॒షమ్ ॥ 14 ॥

నాతా॑రీరస్య॒ సమృ॑తిం-వఀ॒ధానా᳚మ్ । సగ్ం రు॒జానాః᳚ పిపిష॒ ఇన్ద్ర॑శత్రుః ॥ విశ్వో॒ విహా॑యా అర॒తిః । వసు॑ర్దధే॒ హస్తే॒ దఖ్షి॑ణే । త॒రణి॒ర్న శి॑శ్రథత్ । శ్ర॒వ॒స్య॑యా॒ న శి॑శ్రథత్ । విశ్వ॑స్మా॒ ఇది॑షుద్ధ్య॒సే । దే॒వ॒త్రా హ॒వ్యమూహి॑షే । విశ్వ॑స్మా॒ ఇథ్సు॒కృతే॒ వార॑మృణ్వతి । అ॒గ్ని-ర్ద్వారా॒ వ్యృ॑ణ్వతి ॥ 15 ॥

ఉదు॒జ్జిహా॑నో అ॒భి కామ॑మీ॒రయన్న్॑ । ప్ర॒పృ॒ఞ్చన్ విశ్వా॒ భువ॑నాని పూ॒ర్వథా᳚ । ఆ కే॒తునా॒ సుష॑మిద్ధో॒ యజి॑ష్ఠః । కామ॑-న్నో అగ్నే అ॒భిహ॑ర్య ది॒గ్భ్యః ॥ జు॒షా॒ణో హ॒వ్యమ॒మృతే॑షు దూ॒ఢ్యః॑ । ఆ నో॑ ర॒యి-మ్బ॑హు॒లా-ఙ్గోమ॑తీ॒మిష᳚మ్ । నిధే॑హి॒ యఖ్ష॑ద॒మృతే॑షు॒ భూషన్న్॑ ॥ అశ్వి॑నా య॒జ్ఞమాగ॑తమ్ । దా॒శుషః॒ పురు॑దగ్ంససా । పూ॒షా ర॑ఖ్షతు నో ర॒యిమ్ ॥ 16 ॥

ఇ॒మం-యఀ॒జ్ఞమ॒శ్వినా॑ వ॒ర్ధయ॑న్తా । ఇ॒మౌ ర॒యిం-యఀజ॑మానాయ ధత్తమ్ । ఇ॒మౌ ప॒శూ-న్ర॑ఖ్షతాం-విఀ॒శ్వతో॑ నః । పూ॒షా నః॑ పాతు॒ సద॒మ-ప్ర॑యుచ్ఛన్న్ ॥ ప్ర తే॑ మ॒హే స॑రస్వతి । సుభ॑గే॒ వాజి॑నీవతి । స॒త్య॒వాచే॑ భరే మ॒తిమ్ ॥ ఇ॒ద-న్తే॑ హ॒వ్య-ఙ్ఘృ॒తవ॑-థ్సరస్వతి । స॒త్య॒వాచే॒ ప్రభ॑రేమా హ॒వీగ్ంషి॑ । ఇ॒మాని॑ తే దురి॒తా సౌభ॑గాని । తేభి॑ర్వ॒యగ్ం సు॒భగా॑స-స్స్యామ ॥ 17 ॥
(వ॒జ్ - య్రహీ॑నా - మృజీ॒షం - ఀవ్యృ॑ణ్వతి - రఖ్షతు నో ర॒యిగ్ం - సౌభ॑గా॒న్యేక॑-ఞ్చ) (అ. 4)

2.5.5 ఉపహోమాః
య॒జ్ఞో రా॒యో య॒జ్ఞ ఈ॑శే॒ వసూ॑నామ్ । య॒జ్ఞ-స్స॒స్యానా॑ము॒త సు॑ఖ్షితీ॒నామ్ । య॒జ్ఞ ఇ॒ష్టః పూ॒ర్వచి॑త్తి-న్దధాతు । య॒జ్ఞో బ్ర॑హ్మ॒ణ్వాగ్ం అప్యే॑తు దే॒వాన్ ॥ అ॒యం-యఀ॒జ్ఞో వ॑ర్ధతా॒-ఙ్గోభి॒రశ్వైః᳚ । ఇ॒యం-వేఀది॑-స్స్వప॒త్యా సు॒వీరా᳚ । ఇ॒ద-మ్బ॒ర్॒హిరతి॑ బ॒ర॒ఃఈగ్​ష్య॒న్యా । ఇ॒మం-యఀ॒జ్ఞం-విఀశ్వే॑ అవన్తు దే॒వాః ॥ భగ॑ ఏ॒వ భగ॑వాగ్ం అస్తు దేవాః । తేన॑ వ॒య-మ్భగ॑వన్త-స్స్యామ ॥ 18 ॥

త-న్త్వా॑ భగ॒ సర్వ॒ ఇజ్జో॑హవీమి । స నో॑ భగ పుర ఏ॒తా భ॑వే॒హ ॥ భగ॒ ప్రణే॑త॒-ర్భగ॒ సత్య॑రాధః । భగే॒మా-న్ధియ॒ముద॑వ॒ దద॑న్నః । భగ॒ ప్రణో॑ జనయ॒ గోభి॒రశ్వైః᳚ । భగ॒ ప్ర నృభి॑-ర్నృ॒వన్త॑-స్స్యామ ॥ శశ్వ॑తీ॒-స్సమా॒ ఉప॑యన్తి లో॒కాః । శశ్వ॑తీ॒-స్సమా॒ ఉప॑య॒న్త్యాపః॑ । ఇ॒ష్ట-మ్పూ॒ర్తగ్ం శశ్వ॑తీనా॒గ్ం॒ సమా॑నాగ్ం శాశ్వ॒తేన॑ । హ॒విషే॒ష్ట్వా ఽన॒న్తం-లోఀ॒క-మ్పర॒మారు॑రోహ ॥ 19 ॥

ఇ॒యమే॒వ సా యా ప్ర॑థ॒మా వ్యౌచ్ఛ॑త్ । సా రూ॒పాణి॑ కురుతే॒ పఞ్చ॑ దే॒వీ ॥ ద్వే స్వసా॑రౌ వయత॒స్తన్త్ర॑మే॒తత్ । స॒నా॒తనం॒-విఀత॑త॒గ్ం॒ షణ్మ॑యూఖమ్ । అవా॒న్యాగ్​ స్తన్తూ᳚న్ కి॒రతో॑ ధ॒త్తో అ॒న్యాన్ । నావ॑పృ॒జ్యాతే॒ న గ॑మాతే॒ అన్త᳚మ్ ॥ ఆ వో॑ యన్తూదవా॒హాసో॑ అ॒ద్య । వృష్టిం॒-యేఀ విశ్వే॑ మ॒రుతో॑ జు॒నన్తి॑ । అ॒యం-యోఀ అ॒గ్ని-ర్మ॑రుత॒-స్సమి॑ద్ధః । ఏ॒త-ఞ్జు॑షద్ధ్వ-ఙ్కవయో యువానః ॥ 20 ॥

ధా॒రా॒వ॒రా మ॒రుతో॑ ధృ॒ష్ణువో॑జసః । మృ॒గా న భీ॒మాస్త॑వి॒షేభి॑-రూ॒ర్మిభిః॑ । అ॒గ్నయో॒ న శు॑శుచా॒నా ఋ॑జీ॒షిణః॑ । భ్రుమి॒-న్ధమ॑న్త॒ ఉప॒ గా అ॑వృణ్వత ॥ విచ॑క్రమే పృథి॒వీమే॒ష ఏ॒తామ్ । ఖ్షేత్రా॑య॒ విష్ణు॒-ర్మను॑షే దశ॒స్యన్న్ । ధ్రు॒వాసో॑ అస్య కీ॒రయో॒ జనా॑సః । ఉ॒రు॒ఖ్షి॒తిగ్ం సు॒జని॑మా చకార ॥, త్రిర్దే॒వః పృ॑థి॒వీమే॒ష ఏ॒తామ్ । విచ॑క్రమే శ॒తర్చ॑స-మ్మహి॒త్వా । ప్ర విష్ణు॑-రస్తు త॒వస॒స్త వీ॑యాన్ । త్వే॒షగ్గ్​ హ్య॑స్య॒ స్థవి॑రస్య॒ నామ॑ ॥॥ ఆవే॒ధస॒-న్నీల॑పృష్ఠ-మ్బృ॒హన్త᳚మ్ । బృహ॒స్పతి॒గ్ం॒ సద॑నే సాదయద్ధ్వమ్ । సా॒దద్యో॑ని॒-న్దమ॒ ఆదీ॑ది॒వాగ్ంస᳚మ్ । హిర॑ణ్యవర్ణమరు॒షగ్ం స॑పేమ ॥ స హి శుచి॑-శ్శ॒తప॑త్ర॒-స్స శు॒న్ధ్యూః ॥ 21 ॥

హిర॑ణ్యవాశీరిషి॒ర-స్సు॑వ॒ర॒.షాః । బృహ॒స్పతి॒-స్స స్వా॑వే॒శ ఋ॒ష్వాః । పూ॒రూ సఖి॑భ్య ఆ సు॒తి-ఙ్క॑రిష్ఠః ॥ పూష॒గ్గ్॒స్తవ॑ వ్ర॒తే వ॒యమ్ । న రి॑ష్యేమ క॒దా చ॒న । స్తో॒తార॑స్త ఇ॒హ స్మ॑సి ॥ యాస్తే॑ పూష॒న్నావో॑ అ॒న్త-స్స॑ము॒ద్రే । హి॒ర॒ణ్యయీ॑ర॒న్తరి॑ఖ్షే॒ చర॑న్తి । యాభి॑ర్యాసి దూ॒త్యాగ్ం సూర్య॑స్య । కామే॑న కృ॒త-శ్శ్రవ॑ ఇ॒చ్ఛమా॑నః ॥ 22 ॥

అర॑ణ్యా॒న్యర॑ణ్యాన్య॒సౌ । యా ప్రేవ॒ నశ్య॑సి । క॒థా గ్రామ॒-న్న పృ॑చ్ఛసి । న త్వా॒ భీరి॑వ విన్దతీ(3) ॥ వృ॒షా॒ర॒వాయ॒ వద॑తే । యదు॒పావ॑తి చిచ్చి॒కః । ఆ॒ఘా॒టీభి॑రివ ధా॒వయన్న్॑ । అ॒ర॒ణ్యా॒ని-ర్మ॑హీయతే ॥ ఉ॒త గావ॑ ఇవాదన్న్ । ఉ॒తో వేశ్మే॑వ దృశ్యతే ॥ 23 ॥

ఉ॒తో అ॑రణ్యా॒ని-స్సా॒యమ్ । శ॒క॒టీరి॑వ సర్జతి ॥ గామ॒ఙ్గైష॒ ఆహ్వ॑యతి । దార్వ॒ఙ్గైష॒ ఉపా॑వధీత్ । వస॑న్నరణ్యా॒న్యాగ్ం సా॒యమ్ । అక్రు॑ఖ్ష॒దితి॑ మన్యతే ॥ న వా అ॑రణ్యా॒నిర్​హ॑న్తి । అ॒న్యశ్చేన్నాభి॒గచ్ఛ॑తి । స్వా॒దోః ఫల॑స్య జ॒గ్ధ్వా । యత్ర॒ కామ॒-న్నిప॑ద్యతే ॥ ఆఞ్జ॑నగన్ధీగ్ం సుర॒భీమ్ । బ॒హ్వ॒న్నామకృ॑షీవలామ్ । ప్రాహ-మ్మృ॒గాణా᳚-మ్మా॒తర᳚మ్ । అ॒ర॒ణ్యా॒నీమ॑శగ్ం-సిషమ్ ॥ 24 ॥
(స్యా॒మ॒ - రు॒రో॒హ॒ - యు॒వా॒నః॒ - శు॒న్ధ్ - యూరి॒చ్ఛమా॑నో - దృశ్యతే॒ - నిప॑ద్యతే చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 5)

2.5.6 ఉపహోమాః
వార్త్ర॑హత్యాయ॒ శవ॑సే । పృ॒త॒నా॒-సాహ్యా॑య చ । ఇన్ద్ర॒త్వా-ఽఽవ॑ర్తయామసి ॥ సు॒బ్రహ్మా॑ణం-వీఀ॒రవ॑న్త-మ్బృ॒హన్త᳚మ్ । ఉ॒రు-ఙ్గ॑భీ॒ర-మ్పృ॒థుబు॑ద్ధ్నమిన్ద్ర । శ్రు॒తర్​షి॑-ము॒గ్రమ॑భి-మాతి॒షాహ᳚మ్ । అ॒స్మభ్య॑-ఞ్చి॒త్రం-వృఀష॑ణగ్ం ర॒యి-న్దాః᳚ ॥ ఖ్షే॒త్రి॒యై త్వా॒ నిర్-ఋ॑త్యై త్వా । ద్రు॒హో ము॑ఞ్చామి॒ వరు॑ణస్య॒ పాశా᳚త్ । అ॒నా॒గస॒-మ్బ్రహ్మ॑ణే త్వా కరోమి ॥ 25 ॥

శి॒వే తే॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ ఉ॒భే ఇ॒మే ॥ శ-న్తే॑ అ॒గ్ని-స్స॒హాద్భిర॑స్తు । శ-న్ద్యావా॑పృథి॒వీ స॒హౌష॑ధీభిః । శమ॒న్తరి॑ఖ్షగ్ం స॒హ వాతే॑న తే । శ-న్తే॒ చత॑స్రః ప్ర॒దిశో॑ భవన్తు ॥ యా దైవీ॒శ్చత॑స్రః ప్ర॒దిశః॑ । వాత॑పత్నీర॒భి సూర్యో॑ విచ॒ష్టే । తాసా᳚-న్త్వా జ॒రస॒ ఆద॑ధామి । ప్ర యఖ్ష్మ॑ ఏతు॒ నిర్-ఋ॑తి-మ్పరా॒చైః ॥ అమో॑చి॒ యఖ్ష్మా᳚-ద్దురి॒తా-దవ॑ర్త్యై ॥ 26 ॥

ద్రు॒హః పాశా॒న్నిర్-ఋ॑త్యై॒ చోద॑మోచి । అహా॒ అవ॑ర్తి॒మవి॑ద-థ్స్యో॒నమ్ । అప్య॑భూ-ద్భ॒ద్రే సు॑కృ॒తస్య॑ లో॒కే ॥ సూర్య॑మృ॒త-న్తమ॑సో॒ గ్రాహ్యా॒ యత్ । దే॒వా అము॑ఞ్చ॒-న్నసృ॑జ॒న్వ్యే॑నసః । ఏ॒వమ॒హమి॒మ-ఙ్ఖ్షే᳚త్రి॒యాజ్జా॑మిశ॒గ్ం॒సాత్ । ద్రు॒హో ము॑ఞ్చామి॒ వరు॑ణస్య॒ పాశా᳚త్ ॥ బృహ॑స్పతే యు॒వమిన్ద్ర॑శ్చ॒ వస్వః॑ । ది॒వ్యస్యే॑శాథే ఉ॒త పార్థి॑వస్య । ధ॒త్తగ్ం ర॒యిగ్గ్​ స్తు॑వ॒తే కీ॒రయే॑ చిత్ ॥ 27 ॥

యూ॒య-మ్పా॑త స్వ॒స్తిభి॒-స్సదా॑ నః ॥ దే॒వా॒యుధ॒మిన్ద్ర॒మాజోహు॑వానాః । వి॒శ్వా॒వృధ॑మ॒భి యే రఖ్ష॑మాణాః । యేన॑ హ॒తా దీ॒ర్ఘమద్ధ్వా॑న॒మాయన్న్॑ । అ॒న॒న్తమర్థ॒మని॑వర్-థ్స్యమానాః ॥ యత్తే॑ సుజాతే హి॒మవ॑థ్సు భేష॒జమ్ । మ॒యో॒భూ-శ్శన్త॑మా॒ యద్ధృ॒దో-ఽసి॑ । తతో॑ నో దేహి సీబలే ॥ అ॒దో గి॒రిభ్యో॒ అధి॒ యత్ప్ర॒ధావ॑సి । స॒గ్ం॒శోభ॑మానా క॒న్యే॑వ శుభ్రే ॥ 28 ॥

తా-న్త్వా॒ ముద్గ॑లా హ॒విషా॑ వర్ధయన్తి । సా న॑-స్సీబలే ర॒యిమాభా॑జయే॒హ ॥ పూర్వ॑-న్దేవా॒ అప॑రేణా-ను॒పశ్య॒ఞ్జన్మ॑భిః । జన్మా॒న్యవ॑రైః॒ పరా॑ణి । వేదా॑ని దేవా అ॒యమ॒స్మీతి॒ మామ్ । అ॒హగ్ం హి॒త్వా శరీ॑ర-ఞ్జ॒రసః॑ ప॒రస్తా᳚త్ ॥ ప్రా॒ణా॒పా॒నౌ చఖ్షు॒-శ్శ్రోత్ర᳚మ్ । వాచ॒-మ్మన॑సి॒ సమ్భృ॑తామ్ । హి॒త్వా శరీ॑ర-ఞ్జ॒రసః॑ ప॒రస్తా᳚త్ । ఆ భూతి॒-మ్భూతిం॑-వఀ॒యమ॑శ్నవామహై ॥ ఇ॒మా ఏ॒వ తా ఉ॒షసో॒ యాః ప్ర॑థ॒మా వ్యౌచ్ఛన్న్॑ । తా దే॒వ్యః॑ కుర్వతే॒ పఞ్చ॑ రూ॒పా । శశ్వ॑తీ॒ర్నావ॑పృజ్యన్తి । న గ॑మ॒న్త్యన్త᳚మ్ ॥ 29 ॥
(క॒రో॒ - మ్యవ॑ర్త్యై - చి - చ్ఛుభ్రే - ఽశ్నవామహై చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 6)

2.5.7 ఉపహోమాః
వసూ॑నా॒-న్త్వా-ఽఽధీ॑తేన । రు॒ద్రాణా॑మూ॒ర్మ్యా । ఆ॒ది॒త్యానా॒-న్తేజ॑సా । విశ్వే॑షా-న్దే॒వానా॒-ఙ్క్రతు॑నా । మ॒రుతా॒మేమ్నా॑ జుహోమి॒ స్వాహా᳚ ॥ అ॒భిభూ॑తి-ర॒హమాగ॑మమ్ । ఇన్ద్ర॑సఖా స్వా॒యుధః॑ । ఆస్వాశా॑సు దు॒ష్షహః॑ ॥ ఇ॒దం-వఀర్చో॑ అ॒గ్నినా॑ ద॒త్తమాగా᳚త్ । యశో॒ భర్గ॒-స్సహ॒ ఓజో॒ బల॑-ఞ్చ ॥ 30 ॥

దీ॒ర్ఘా॒యు॒త్వాయ॑ శ॒తశా॑రదాయ । ప్రతి॑గృభ్ణామి మహ॒తే వీ॒ర్యా॑య ॥ ఆయు॑రసి వి॒శ్వాయు॑రసి । స॒ర్వాయు॑రసి॒ సర్వ॒మాయు॑రసి । సర్వ॑-మ్మ॒ ఆయు॑ర్భూయాత్ । సర్వ॒మాయు॑ర్గేషమ్ ॥ భూర్భువ॒-స్సువః॑ ॥ అ॒గ్ని-ర్ధర్మే॑ణాన్నా॒దః । మృ॒త్యు-ర్ధర్మే॒ణాన్న॑పతిః । బ్రహ్మ॑ ఖ్ష॒త్రగ్గ్​ స్వాహా᳚ ॥ 31 ॥

ప్ర॒జాప॑తిః ప్రణే॒తా । బృహ॒స్పతిః॑ పుర ఏ॒తా । య॒మః పన్థాః᳚ । చ॒న్ద్రమాః᳚ పునర॒సు-స్స్వాహా᳚ ॥ అ॒గ్నిర॑న్నా॒దో-ఽన్న॑పతిః । అ॒న్నాద్య॑మ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ సోమో॒ రాజా॒ రాజ॑పతిః । రా॒జ్యమ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ వరు॑ణ-స్స॒మ్రా-ట్థ్స॒మ్రాట్ప॑తిః । సామ్రా᳚జ్యమ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ 32 ॥

మి॒త్రః, ఖ్ష॒త్ర-ఙ్ఖ్ష॒త్రప॑తిః । ఖ్ష॒త్రమ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ ఇన్ద్రో॒ బల॒-మ్బల॑పతిః । బల॑మ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ బృహ॒స్పతి॒-ర్బ్రహ్మ॒ బ్రహ్మ॑పతిః । బ్రహ్మా॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ స॒వి॒తా రా॒ష్ట్రగ్ం రా॒ష్ట్రప॑తిః । రా॒ష్ట్రమ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ పూ॒షా వి॒శాం-విఀట్ప॑తిః । విశ॑మ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ సర॑స్వతీ॒ పుష్టిః॒ పుష్టి॑పత్నీ । పుష్టి॑మ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ త్వష్టా॑ పశూ॒నా-మ్మి॑థు॒నానాగ్ం॑ రూప॒కృ-ద్రూ॒పప॑తిః । రూ॒పేణా॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ ప॒శూ-న్ద॑దాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ 33 ॥
(చ - స్వాహా॒ - సామ్రా᳚జ్యమ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా॒ - విశ॑మ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే యజ॑మానాయ దదాతు॒ స్వాహా॑ చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 7)

(అ॒గ్ని-స్సోమో॒ వరు॑ణో మి॒త్ర ఇన్ద్రో॒ బృహ॒స్పతి॑-స్సవి॒తా పూ॒షా సరస్వతీ॒ త్వష్టా॒ దశ॑)

2.5.8 ఉపహోమాః
స ఈ᳚-మ్పాహి॒ య ఋ॑జీ॒షీ తరు॑త్రః । య-శ్శిప్ర॑వాన్ వృష॒భో యో మ॑తీ॒నామ్ । యో గో᳚త్ర॒భి-ద్వ॑జ్ర॒భృద్యో హ॑రి॒ష్ఠాః । స ఇ॑న్ద్ర చి॒త్రాగ్ం అ॒భితృ॑న్ధి॒ వాజాన్॑ ॥ ఆ తే॒ శుష్మో॑ వృష॒భ ఏ॑తు ప॒శ్చాత్ । ఓత్త॒రాద॑ధ॒రాగా పు॒రస్తా᳚త్ । ఆ వి॒శ్వతో॑ అ॒భి సమే᳚త్వ॒ర్వామ్ । ఇన్ద్ర॑ ద్యు॒మ్నగ్ం సువ॑ర్వద్ధేహ్య॒స్మే ॥ ప్రోష్వ॑స్మై పురోర॒థమ్ । ఇన్ద్రా॑య శూ॒షమ॑ర్చత ॥ 34 ॥

అ॒భీకే॑ చిదు లోక॒కృత్ । స॒ఙ్గే స॒మథ్సు॑ వృత్ర॒హా । అ॒స్మాక॑-మ్బోధి చోది॒తా । నభ॑న్తా-మన్య॒కేషా᳚మ్ । జ్యా॒కా అధి॒ ధన్వ॑సు ॥ ఇన్ద్రం॑-వఀ॒యగ్ం శు॑నా॒సీర᳚మ్ । అ॒స్మిన్. య॒జ్ఞే హ॑వామహే । ఆవాజై॒రుప॑ నో గమత్ ॥ ఇన్ద్రా॑య॒ శునా॒సీరా॑య । స్రు॒చా జు॑హుత నో హ॒విః ॥ 35 ॥

జు॒షతా॒-మ్ప్రతి॒ మేధి॑రః ॥ ప్ర హ॒వ్యాని॑ ఘృ॒తవ॑న్త్యస్మై । హర్య॑శ్వాయ భరతా స॒జోషాః᳚ । ఇన్ద్ర॒ర్తుభి॒-ర్బ్రహ్మ॑ణా వావృధా॒నః । శు॒నా॒సీ॒రీ హ॒విరి॒ద-ఞ్జు॑షస్వ ॥ వయ॑-స్సుప॒ర్ణా ఉప॑సేదు॒రిన్ద్ర᳚మ్ । ప్రి॒యమే॑ధా॒ ఋష॑యో॒ నాధ॑మానాః । అప॑ ధ్వా॒న్తమూ᳚ర్ణు॒హి పూ॒ర్ధి చఖ్షుః॑ । ము॒ము॒గ్ధ్య॑స్మా-న్ని॒ధయే॑వ బ॒ద్ధాన్ ॥ బృ॒హదిన్ద్రా॑య గాయత ॥ 36 ॥

మరు॑తో వృత్ర॒హన్త॑మమ్ । యేన॒ జ్యోతి॒-రజ॑నయన్నృతా॒వృధః॑ । దే॒వ-న్దే॒వాయ॒ జాగృ॑వి ॥ కా మి॒హైకాః॒ క ఇ॒మే ప॑త॒ఙ్గాః । మా॒న్థా॒లాః కులి॒ పరి॑ మా పతన్తి । అనా॑వృతైనా॒న్-ప్రధ॑మన్తు దే॒వాః । సౌప॑ర్ణ॒-ఞ్చఖ్షు॑స్త॒నువా॑ విదేయ ॥ ఏ॒వా వ॑న్దస్వ॒ వరు॑ణ-మ్బృ॒హన్త᳚మ్ । న॒మ॒స్యా ధీర॑మ॒మృత॑స్య గో॒పామ్ । స న॒-శ్శర్మ॑ త్రి॒వరూ॑థం॒-విఀయగ్ం॑సత్ ॥ 37 ॥

యూ॒య-మ్పా॑త స్వ॒స్తిభి॒-స్సదా॑ నః ॥ నాకే॑ సుప॒ర్ణముప॒ యత్-పత॑న్తమ్ । హృ॒దా వేన॑న్తో అ॒భ్యచ॑ఖ్షత త్వా । హిర॑ణ్యపఖ్షం॒-వఀరు॑ణస్య దూ॒తమ్ । య॒మస్య॒ యోనౌ॑ శకు॒న-మ్భు॑ర॒ణ్యుమ్ ॥ శ-న్నో॑ దే॒వీర॒భిష్ట॑యే । ఆపో॑ భవన్తు పీ॒తయే᳚ । శం-యోఀర॒భిస్ర॑వన్తు నః ॥ ఈశా॑నా॒ వార్యా॑ణామ్ । ఖ్షయ॑న్తీ-శ్చర్​షణీ॒నామ్ ॥ 38 ॥

అ॒పో యా॑చామి భేష॒జమ్ ॥ అ॒ఫ్సు మే॒ సోమో॑ అబ్రవీత్ । అ॒న్త-ర్విశ్వా॑ని భేష॒జా । అ॒గ్ని-ఞ్చ॑ వి॒శ్వశ॑మ్భువమ్ । ఆప॑శ్చ వి॒శ్వభే॑షజీః ॥ యద॒ఫ్సు తే॑ సరస్వతి । గోష్వశ్వే॑షు॒ యన్మధు॑ । తేన॑ మే వాజినీవతి । ముఖ॑మఙ్గ్ధి సరస్వతి ॥ యా సర॑స్వతీ వైశమ్భ॒ల్యా ॥ 39 ॥

తస్యా᳚-మ్మే రాస్వ । తస్యా᳚స్తే భఖ్షీయ । తస్యా᳚స్తే భూయిష్ఠ॒భాజో॑ భూయాస్మ ॥ అ॒హ-న్త్వద॑స్మి॒ మద॑సి॒ త్వమే॒తత్ । మమా॑సి॒ యోని॒స్తవ॒ యోని॑రస్మి । మమే॒వ సన్వహ॑ హ॒వ్యాన్య॑గ్నే । పు॒త్రః పి॒త్రే లో॑క॒కృజ్జా॑తవేదః ॥ ఇ॒హైవ సన్తత్ర॒ సన్త॑-న్త్వా ఽగ్నే । ప్రా॒ణేన॑ వా॒చా మన॑సా బిభర్మి । తి॒రో మా॒ సన్త॒మాయు॒ర్మా ప్రహా॑సీత్ ॥ 40 ॥

జ్యోతి॑షా త్వా వైశ్వాన॒రేణోప॑తిష్ఠే ॥ అ॒య-న్తే॒ యోని॑ర్-ఋ॒త్వియః॑ । యతో॑ జా॒తో అరో॑చథాః । త-ఞ్జా॒నన్న॑గ్న॒ ఆరో॑హ । అథా॑ నో వర్ధయా ర॒యిమ్ ॥ యా తే॑ అగ్నే య॒జ్ఞియా॑ త॒నూస్తయే-హ్యారో॑హా॒త్మా-ఽఽత్మాన᳚మ్ । అచ్ఛా॒ వసూ॑ని కృ॒ణ్వన్న॒స్మే నర్యా॑ పు॒రూణి॑ । య॒జ్ఞో భూ॒త్వా య॒జ్ఞమాసీ॑ద॒ స్వాం-యోఀని᳚మ్ । జాత॑వేదో॒ భువ॒ ఆజాయ॑మాన॒-స్సఖ్ష॑య॒ ఏహి॑ ॥ ఉ॒పావ॑రోహ జాతవేదః॒ పున॒స్త్వమ్ ॥ 41 ॥

దే॒వేభ్యో॑ హ॒వ్యం-వఀ ॑హ నః ప్రజా॒నన్న్ । ఆయుః॑ ప్ర॒జాగ్ం ర॒యిమ॒స్మాసు॑ ధేహి । అజ॑స్రో దీదిహి నో దురో॒ణే ॥ తమిన్ద్ర॑-ఞ్జోహవీమి మ॒ఘవా॑నము॒గ్రమ్ । స॒త్రాదధా॑న॒-మప్ర॑తిష్కుత॒గ్ం॒ శవాగ్ం॑సి । మగ్ంహి॑ష్ఠో గీ॒ర్భిరా చ॑ య॒జ్ఞియో॑ ఽవ॒వర్త॑త్ । రా॒యే నో॒ విశ్వా॑ సు॒పథా॑ కృణోతు వ॒జ్రీ ॥ త్రిక॑ద్రుకేషు మహి॒షో యవా॑శిర-న్తువి॒శుష్మ॑స్తృ॒పత్ । సోమ॑మపిబ॒-ద్విష్ణు॑నా సు॒తం-యఀథావ॑శత్ । స ఈ᳚-మ్మమాద॒ మహి॒ కర్మ॒ కర్త॑వే మ॒హాము॒రుమ్ ॥ 42 ॥

సైనగ్ం॑ సశ్చ-ద్దే॒వ-న్దే॒వ-స్స॒త్యమిన్దుగ్ం॑ స॒త్య ఇన్ద్రః॑ ॥ వి॒దద్యతీ॑ స॒రమా॑ రు॒గ్ణమద్రేః᳚ । మహి॒ పాథః॑ పూ॒ర్వ్యగ్ం స॒ద్ధ్రియ॑క్కః । అగ్ర॑-న్నయ-థ్సు॒పద్యఖ్ష॑రాణామ్ । అచ్ఛా॒ రవ॑-మ్ప్రథ॒మా జా॑న॒తీ గా᳚త్ ॥ వి॒ద-ద్గవ్యగ్ం॑ స॒రమా॑ దృ॒ఢమూ॒ర్వమ్ । యేనా॒ నుక॒-మ్మాను॑షీ॒ భోజ॑తే॒ విట్ । ఆ యే విశ్వా᳚ స్వప॒త్యాని॑ చ॒క్రుః । కృ॒ణ్వా॒నాసో॑ అమృత॒త్వాయ॑ గా॒తుమ్ ॥ త్వ-న్నృభి॑ర్నృపతే దే॒వహూ॑తౌ ॥ 43 ॥

భూరీ॑ణి వృ॒త్వా హ॑ర్యశ్వ హగ్ంసి । త్వ-న్నిద॑స్యు॒-ఞ్చుము॑రిమ్ । ధుని॒-ఞ్చాస్వా॑పయో ద॒భీత॑యే సు॒హన్తు॑ ॥ ఏ॒వా పా॑హి ప్ర॒త్నథా॒ మన్ద॑తు త్వా । శ్రు॒ధి బ్రహ్మ॑ వావృధస్వో॒త గీ॒ర్భిః । ఆ॒వి-స్సూర్య॑-ఙ్కృణు॒హి పీ॒పిహీ॒షః । జ॒హి శత్రూగ్ం॑ర॒భి గా ఇ॑న్ద్ర తృన్ధి ॥ అగ్నే॒ బాధ॑స్వ॒ విమృధో॑ నుదస్వ । అపామీ॑వా॒ అప॒ రఖ్షాగ్ం॑సి సేధ । అ॒స్మా-థ్స॑ము॒ద్రా-ద్బృ॑హ॒తో ది॒వో నః॑ ॥ 44 ॥

అ॒పా-మ్భూ॒మాన॒ముప॑ న-స్సృజే॒హ ॥ యజ్ఞ॒ ప్రతి॑తిష్ఠ సుమ॒తౌ సు॒శేవా॒ ఆ త్వా᳚ । వసూ॑ని పురు॒ధా వి॑శన్తు । దీ॒ర్ఘమాయు॒-ర్యజ॑మానాయ కృ॒ణ్వన్న్ । అథా॒మృతే॑న జరి॒తార॑మఙ్గ్ధి ॥ ఇన్ద్ర॑-శ్శు॒నావ॒-ద్విత॑నోతి॒ సీర᳚మ్ । సం॒​వఀ॒థ్స॒రస్య॑ ప్రతి॒మాణ॑మే॒తత్ । అ॒ర్కస్య॒ జ్యోతి॒స్తదిదా॑స॒ జ్యేష్ఠ᳚మ్ । సం॒​వఀ॒థ్స॒రగ్ం శు॒నవ॒థ్సీర॑మే॒తత్ ॥ ఇన్ద్ర॑స్య॒ రాధః॒ ప్రయ॑త-మ్పు॒రు త్మనా᳚ । తద॑ర్కరూ॒పం-విఀ॒మిమా॑నమేతి । ద్వాద॑శారే॒ ప్రతి॑తిష్ఠ॒తీ-ద్వృషా᳚ ॥ అ॒శ్వా॒యన్తో॑ గ॒వ్యన్తో॑ వా॒జయ॑న్తః । హవా॑మహే॒ త్వోప॑గన్త॒ వా ఉ॑ । ఆ॒భూష॑న్తస్త్వా సుమ॒తౌ నవా॑యామ్ । వ॒యమి॑న్ద్ర త్వా శు॒నగ్ం హు॑వేమ ॥ 45 ॥
(అ॒ర్చ॒త॒ - హ॒వి--ర్ గా॑యత - యగ్ంసచ్ - చర్​షణీ॒నాం - ఀవై॑శమ్భ॒ల్యా - హా॑సీ॒త్ - త్వ - ము॒రుం - దే॒వహూ॑తౌ - నః॒ - త్మనా॒ షట్ చ॑) (అ. 8)

(ప్రా॒ణ - ఉ॒దేహి॒ - పున॑ర్న॒ - ఆ నో॑ భర - య॒జ్ఞో రా॒యో - వార్త్ర॑హత్యాయ॒ - వసూ॑నా॒గ్ం॒ - స ఈ॑-మ్పాహ్య॒ ష్టౌ)

(ప్రా॒ణో ర॑ఖ్ష॒ - త్యగృ॑భీతా - ధారావ॒రా మ॒రుతో॑ - దీర్ఘాయు॒త్వాయ॒ - జ్యోతి॑షా త్వా॒ పఞ్చ॑చత్వారిగ్ంశత్ )

(ప్రా॒ణః - శు॒నగ్ం హు॑వేమ)

॥ హరిః॑ ఓమ్ ॥

॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ద్వితీయాష్టకే పఞ్చమః ప్రపాఠక-స్సమాప్తః ॥