ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ ।
ନୌମୀଡ୍ୟ ତେଽଭ୍ରଵପୁଷେ ତଡିଦଂବରାୟ
ଗୁଂଜାଵତଂସପରିପିଚ୍ଛଲସନ୍ମୁଖାୟ ।
ଵନ୍ୟସ୍ରଜେ କଵଲଵେତ୍ରଵିଷାଣଵେଣୁ-
ଲକ୍ଷ୍ମଶ୍ରିୟେ ମୃଦୁପଦେ ପଶୁପାଂଗଜାୟ ॥ 1 ॥
ଅସ୍ୟାପି ଦେଵ ଵପୁଷୋ ମଦନୁଗ୍ରହସ୍ୟ
ସ୍ଵେଚ୍ଛାମୟସ୍ୟ ନ ତୁ ଭୂତମୟସ୍ୟ କୋଽପି ।
ନେଶେମହି ତ୍ଵଵସିତୁଂ ମନସାଂତରେଣ
ସାକ୍ଷାତ୍ତଵୈଵ କିମୁତାତ୍ମସୁଖାନୁଭୂତେଃ ॥ 2 ॥
ଜ୍ଞାନେ ପ୍ରୟାସମୁଦପାସ୍ୟ ନମଂତ ଏଵ
ଜୀଵଂତି ସନ୍ମୁଖରିତାଂ ଭଵଦୀୟଵାର୍ତାମ୍ ।
ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥିତାଃ ଶ୍ରୁତିଗତାଂ ତନୁଵାଂମନୋଭିଃ
ୟେ ପ୍ରାୟଶୋଽଜିତ ଜିତୋଽପ୍ୟସି ତୈସ୍ତ୍ରିଲୋକ୍ୟାମ୍ ॥ 3 ॥
ଶ୍ରେୟଃସ୍ରୁତିଂ ଭକ୍ତିମୁଦସ୍ୟ ତେ ଵିଭୋ କ୍ଲିଶ୍ୟଂତି ୟେ କେଵଲବୋଧଲବ୍ଧୟେ ।
ତେଷାମସୌ କ୍ଲେଶଲ ଏଵ ଶିଷ୍ୟତେ ନାନ୍ୟଦ୍ୟଥା ସ୍ଥୂଲତୁଷାଵଘାତିନାମ୍ ॥ 4 ॥
ପୁରେହ ଭୂମନ୍ ବହଵୋଽପି ୟୋଗିନସ୍ତ୍ଵଦର୍ପିତେହା ନିଜକର୍ମଲବ୍ଧୟା ।
ଵିବୁଧ୍ୟ ଭକ୍ତ୍ୟୈଵ କଥୋପନୀତୟା ପ୍ରପେଦିରେଽଂଜୋଽଚ୍ୟୁତ ତେ ଗତିଂ ପରାମ୍ ॥ 5 ॥
ତଥାପି ଭୂମନ୍ ମହିମାଽଗୁଣସ୍ୟ ତେ ଵିବୋଦ୍ଧୁମର୍ହତ୍ୟମଲାଂତରାତ୍ମଭିଃ ।
ଅଵିକ୍ରିୟାତ୍ସ୍ଵାନୁଭଵାଦରୂପତୋ ହ୍ୟନନ୍ୟବୋଧ୍ୟାତ୍ମତୟା ନ ଚାନ୍ୟଥା ॥ 6 ॥
ଗୁଣାତ୍ମନସ୍ତେଽପି ଗୁଣାନ୍ ଵିମାତୁଂ ହିତାଵତୀର୍ଣସ୍ୟ କ ଈଶିରେଽସ୍ୟ ।
କାଲେନ ୟୈର୍ଵା ଵିମିତାଃ ସୁକଲ୍ପୈର୍ଭୂପାଂସଵଃ ଖେ ମିହିକା ଦ୍ୟୁଭାସଃ ॥ 7 ॥
ତତ୍ତେଽନୁକଂପାଂ ସୁସମୀକ୍ଷମାଣୋ ଭୁଂଜାନ ଏଵାତ୍ମକୃତଂ ଵିପାକମ୍ ।
ହୃଦ୍ଵାଗ୍ଵପୁର୍ଭିର୍ଵିଦଧନ୍ନମସ୍ତେ ଜୀଵେତ ୟୋ ମୁକ୍ତିପଦେ ସ ଦାୟଭାକ୍ ॥ 8 ॥
ପଶ୍ୟେଶ ମେଽନାର୍ୟମନଂତ ଆଦ୍ୟେ ପରାତ୍ମନି ତ୍ଵୟ୍ୟପି ମାୟିମାୟିନି ।
ମାୟାଂ ଵିତତ୍ୟେକ୍ଷିତୁମାତ୍ମଵୈଭଵଂ ହ୍ୟହଂ କିୟାନୈଚ୍ଛମିଵାର୍ଚିରଗ୍ନୌ ॥ 9 ॥
ଅତଃ କ୍ଷମସ୍ଵାଚ୍ୟୁତ ମେ ରଜୋଭୁଵୋ ହ୍ୟଜାନତସ୍ତ୍ଵତ୍ପୃଥଗୀଶମାନିନଃ ।
ଅଜାଵଲେପାଂଧତମୋଽଂଧଚକ୍ଷୁଷ ଏଷୋଽନୁକଂପ୍ୟୋ ମୟି ନାଥଵାନିତି ॥ 10 ॥
କ୍ଵାହଂ ତମୋମହଦହଂଖଚରାଗ୍ନିଵାର୍ଭୂସଂଵେଷ୍ଟିତାଂଡଘଟସପ୍ତଵିତସ୍ତକାୟଃ ।
କ୍ଵେଦୃଗ୍ଵିଧାଵିଗଣିତାଂଡପରାଣୁଚର୍ୟାଵାତାଧ୍ଵରୋମଵିଵରସ୍ୟ ଚ ତେ ମହିତ୍ଵମ୍ ॥ 11 ॥
ଉତ୍କ୍ଷେପଣଂ ଗର୍ଭଗତସ୍ୟ ପାଦୟୋଃ କିଂ କଲ୍ପତେ ମାତୁରଧୋଽକ୍ଷଜାଗସେ ।
କିମସ୍ତି ନାସ୍ତିଵ୍ୟପଦେଶଭୂଷିତଂ ତଵାସ୍ତି କୁକ୍ଷେଃ କିୟଦପ୍ୟନଂତଃ ॥ 12 ॥
ଜଗତ୍ତ୍ରୟାଂତୋଦଧିସଂପ୍ଲଵୋଦେ ନାରାୟଣସ୍ୟୋଦରନାଭିନାଲାତ୍ ।
ଵିନିର୍ଗତୋଽଜସ୍ତ୍ଵିତି ଵାଂନ ଵୈ ମୃଷା କିଂ ତ୍ଵୀଶ୍ଵରତ୍ଵାନ୍ନ ଵିନିର୍ଗତୋଽସ୍ମି . ।
ନାରାୟଣସ୍ତ୍ଵଂ ନ ହି ସର୍ଵଦେହିନାମାତ୍ମାସ୍ୟଧୀଶାଖିଲଲୋକସାକ୍ଷୀ ।
ନାରାୟଣୋଽଂଗଂ ନରଭୂଜଲାୟନାତ୍ତଚ୍ଚାପି ସତ୍ୟଂ ନ ତଵୈଵ ମାୟା ॥ 14 ॥
ତଚ୍ଚେଜ୍ଜଲସ୍ଥଂ ତଵ ସଜ୍ଜଗଦ୍ଵପୁଃ କିଂ ମେ ନ ଦୃଷ୍ଟଂ ଭଗଵଂସ୍ତଦୈଵ ।
କିଂ ଵା ସୁଦୃଷ୍ଟଂ ହୃଦି ମେ ତଦୈଵ କିଂ ନୋ ସପଦ୍ୟେଵ ପୁନର୍ଵ୍ୟଦର୍ଶି ॥ 15 ॥
ଅତ୍ରୈଵ ମାୟାଦମନାଵତାରେ ହ୍ୟସ୍ୟ ପ୍ରପଂଚସ୍ୟ ବହିଃ ସ୍ଫୁଟସ୍ୟ ।
କୃତ୍ସ୍ନସ୍ୟ ଚାଂତର୍ଜଠରେ ଜନନ୍ୟା ମାୟାତ୍ଵମେଵ ପ୍ରକଟୀକୃତଂ ତେ ॥ 16 ॥
ୟସ୍ୟ କୁକ୍ଷାଵିଦଂ ସର୍ଵଂ ସାତ୍ମଂ ଭାତି ୟଥା ତଥା ।
ତତ୍ତ୍ଵୟ୍ୟପୀହ ତତ୍ସର୍ଵଂ କିମିଦଂ ମାୟୟା ଵିନା ॥ 17 ॥
ଅଦ୍ୟୈଵ ତ୍ଵଦୃତେଽସ୍ୟ କିଂ ମମ ନ ତେ ମାୟାତ୍ଵମାଦର୍ଶିତଂ
ଏକୋଽସି ପ୍ରଥମଂ ତତୋ ଵ୍ରଜସୁହୃଦ୍ଵତ୍ସାଃ ସମସ୍ତା ଅପି ।
ତାଵଂତୋଽସି ଚତୁର୍ଭୁଜାସ୍ତଦଖିଲୈଃ ସାକଂ ମୟୋପାସିତା-
ସ୍ତାଵଂତ୍ୟେଵ ଜଗଂତ୍ୟଭୂସ୍ତଦମିତଂ ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଵୟଂ ଶିଷ୍ୟତେ ॥ 18 ॥
ଅଜାନତାଂ ତ୍ଵତ୍ପଦଵୀମନାତ୍ମନ୍ୟାତ୍ମାଽତ୍ମନା ଭାସି ଵିତତ୍ୟ ମାୟାମ୍ ।
ସୃଷ୍ଟାଵିଵାହଂ ଜଗତୋ ଵିଧାନ ଇଵ ତ୍ଵମେଷୋଽଂତ ଇଵ ତ୍ରିନେତ୍ରଃ ॥ 19 ॥
ସୁରେଷ୍ଵୃଷିଷ୍ଵୀଶ ତଥୈଵ ନୃଷ୍ଵପି ତିର୍ୟକ୍ଷୁ ୟାଦଃସ୍ଵପି ତେଽଜନସ୍ୟ ।
ଜନ୍ମାସତାଂ ଦୁର୍ମଦନିଗ୍ରହାୟ ପ୍ରଭୋ ଵିଧାତଃ ସଦନୁଗ୍ରହାୟ ଚ ॥ 20 ॥
କୋ ଵେତ୍ତି ଭୂମନ୍ ଭଗଵନ୍ ପରାତ୍ମନ୍ ୟୋଗେଶ୍ଵରୋତୀର୍ଭଵତସ୍ତ୍ରିଲୋକ୍ୟାମ୍ ।
କ୍ଵ ଵା କଥଂ ଵା କତି ଵା କଦେତି ଵିସ୍ତାରୟନ୍ କ୍ରୀଡସି ୟୋଗମାୟାମ୍ ॥ 21 ॥
ତସ୍ମାଦିଦଂ ଜଗଦଶେଷମସତ୍ସ୍ଵରୂପଂ ସ୍ଵପ୍ନାଭମସ୍ତଧିଷଣଂ ପୁରୁଦୁଃଖଦୁଃଖମ୍ ।
ତ୍ଵୟ୍ୟେଵ ନିତ୍ୟସୁଖବୋଧତନାଵନଂତେ ମାୟାତ ଉଦ୍ୟଦପି ୟତ୍ସଦିଵାଵଭାତି ॥ 22 ॥
ଏକସ୍ତ୍ଵମାତ୍ମା ପୁରୁଷଃ ପୁରାଣଃ ସତ୍ୟଃ ସ୍ଵୟଂଜ୍ୟୋତିରନଂତ ଆଦ୍ୟଃ ।
ନିତ୍ୟୋଽକ୍ଷରୋଽଜସ୍ରସୁଖୋ ନିରଂଜନଃ ପୂର୍ଣୋଽଦ୍ଵୟୋ ମୁକ୍ତ ଉପାଧିତୋଽମୃତଃ ॥ 23 ॥
ଏଵଂଵିଧଂ ତ୍ଵାଂ ସକଲାତ୍ମନାମପି ସ୍ଵାତ୍ମାନମାତ୍ମାଽତ୍ମତୟା ଵିଚକ୍ଷତେ ।
ଗୁର୍ଵର୍କଲବ୍ଧୋପନିଷତ୍ସୁଚକ୍ଷୁଷା ୟେ ତେ ତରଂତୀଵ ଭଵାନୃତାଂବୁଧିମ୍ ॥ 24 ॥
ଆତ୍ମାନମେଵାତ୍ମତୟାଽଵିଜାନତାଂ ତେନୈଵ ଜାତଂ ନିଖିଲଂ ପ୍ରପଂଚିତମ୍ ।
ଜ୍ଞାନେନ ଭୂୟୋଽପି ଚ ତତ୍ପ୍ରଲୀୟତେ ରଜ୍ଜ୍ଵାମହେର୍ଭୋଗଭଵାଭଵୌ ୟଥା ॥ 25 ॥
ଅଜ୍ଞାନସଂଜ୍ଞୌ ଭଵବଂଧମୋକ୍ଷୌ ଦ୍ଵୌ ନାମ ନାନ୍ୟୌ ସ୍ତ ଋତଜ୍ଞଭାଵାତ୍ ।
ଅଜସ୍ରଚିତ୍ୟାଽତ୍ମନି କେଵଲେ ପରେ ଵିଚାର୍ୟମାଣେ ତରଣାଵିଵାହନୀ ॥ 26 ॥
ତ୍ଵାମାତ୍ମାନଂ ପରଂ ମତ୍ଵା ପରମାତ୍ମାନମେଵ ଚ ।
ଆତ୍ମା ପୁନର୍ବହିର୍ମୃଗ୍ୟ ଅହୋଽଜ୍ଞଜନତାଽଜ୍ଞତା ॥ 27 ॥
ଅଂତର୍ଭଵେଽନଂତ ଭଵଂତମେଵ ହ୍ୟତତ୍ତ୍ୟଜଂତୋ ମୃଗୟଂତି ସଂତଃ ।
ଅସଂତମପ୍ୟଂତ୍ୟହିମଂତରେଣ ସଂତଂ ଗୁଣଂ ତଂ କିମୁ ୟଂତି ସଂତଃ ॥ 28 ॥
ଅଥାପି ତେ ଦେଵ ପଦାଂବୁଜଦ୍ଵୟପ୍ରସାଦଲେଶାନୁଗୃହୀତ ଏଵ ହି ।
ଜାନାତି ତତ୍ତ୍ଵଂ ଭଗଵନ୍ ମହିମ୍ନୋ ନ ଚାନ୍ୟ ଏକୋଽପି ଚିରଂ ଵିଚିନ୍ଵନ୍ ॥ 29 ॥
ତଦସ୍ତୁ ମେ ନାଥ ସ ଭୂରିଭାଗୋ ଭଵେଽତ୍ର ଵାନ୍ୟତ୍ର ତୁ ଵା ତିରଶ୍ଚାମ୍ ।
ୟେନାହମେକୋଽପି ଭଵଜ୍ଜନାନାଂ ଭୂତ୍ଵା ନିଷେଵେ ତଵ ପାଦପଲ୍ଲଵମ୍ ॥ 30 ॥
ଅହୋଽତିଧନ୍ୟା ଵ୍ରଜଗୋରମଣ୍ୟଃ ସ୍ତନ୍ୟାମୃତଂ ପୀତମତୀଵ ତେ ମୁଦା ।
ୟାସାଂ ଵିଭୋ ଵତ୍ସତରାତ୍ମଜାତ୍ମନା ୟତ୍ତୃପ୍ତୟେଽଦ୍ୟାପି ନ ଚାଲମଧ୍ଵରାଃ ॥ 31 ॥
ଅହୋ ଭାଗ୍ୟମହୋ ଭାଗ୍ୟଂ ନଂଦଗୋପଵ୍ରଜୌକସାମ୍ ।
ୟନ୍ମିତ୍ରଂ ପରମାନଂଦଂ ପୂର୍ଣଂ ବ୍ରହ୍ମ ସନାତନମ୍ ॥ 32 ॥
ଏଷାଂ ତୁ ଭାଗ୍ୟମହିମାଽଚ୍ୟୁତ ତାଵଦାସ୍ତା-
ମେକାଦଶୈଵ ହି ଵୟଂ ବତ ଭୂରିଭାଗାଃ ।
ଏତଦ୍ଧୃଷୀକଚଷକୈରସକୃତ୍ପିବାମଃ
ଶର୍ଵାଦୟୋଽଂଘ୍ର୍ୟୁଦଜମଧ୍ଵମୃତାସଵଂ ତେ ॥ 33 ॥
ତଦ୍ଭୂରିଭାଗ୍ୟମିହ ଜନ୍ମ କିମପ୍ୟଟଵ୍ୟାଂ
ୟଦ୍ଗୋକୁଲେଽପି କତମାଂଘ୍ରିରଜୋଽଭିଷେକମ୍ ।
ୟଜ୍ଜୀଵିତଂ ତୁ ନିଖିଲଂ ଭଗଵାନ୍ ମୁକୁଂଦ-
ସ୍ତ୍ଵଦ୍ୟାପି ୟତ୍ପଦରଜଃ ଶ୍ରୁତିମୃଗ୍ୟମେଵ ॥ 34 ॥
ଏଷାଂ ଘୋଷନିଵାସିନାମୁତ ଭଵାନ୍ କିଂ ଦେଵ ରାତେତି ନଃ
ଚେତୋ ଵିଶ୍ଵଫଲାତ୍ଫଲଂ ତ୍ଵଦପରଂ କୁତ୍ରାପ୍ୟୟନ୍ ମୁହ୍ୟତି ।
ସଦ୍ଵେଷାଦିଵ ପୂତନାଽପି ସକୁଲା ତ୍ଵାମେଵ ଦେଵାପିତା
ୟଦ୍ଧାମାର୍ଥସୁହୃତ୍ପ୍ରିୟାତ୍ମତନୟପ୍ରାଣାଶୟାସ୍ତ୍ଵତ୍କୃତେ ॥ 35 ॥
ତାଵଦ୍ରାଗାଦୟଃ ସ୍ତେନାସ୍ତାଵତ୍କାରାଗୃହଂ ଗୃହମ୍ ।
ତାଵନ୍ମୋହୋଽଂଘ୍ରିନିଗଡୋ ୟାଵତ୍କୃଷ୍ଣ ନ ତେ ଜନାଃ ॥ 36 ॥
ପ୍ରପଂଚଂ ନିଷ୍ପ୍ରପଂଚୋଽପି ଵିଡଂବୟସି ଭୂତଲେ ।
ପ୍ରପନ୍ନଜନତାନଂଦସଂଦୋହଂ ପ୍ରଥିତୁଂ ପ୍ରଭୋ ॥ 37 ॥
ଜାନଂତ ଏଵ ଜାନଂତୁ କିଂ ବହୂକ୍ତ୍ୟା ନ ମେ ପ୍ରଭୋ ।
ମନସୋ ଵପୁଷୋ ଵାଚୋ ଵୈଭଵଂ ତଵ ଗୋଚରଃ ॥ 38 ॥
ଅନୁଜାନୀହି ମାଂ କୃଷ୍ଣ ସର୍ଵଂ ତ୍ଵଂ ଵେତ୍ସି ସର୍ଵଦୃକ୍ ।
ତ୍ଵମେଵ ଜଗତାଂ ନାଥୋ ଜଗଦେତତ୍ତଵାର୍ପିତମ୍ ॥ 39 ॥
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଵୃଷ୍ଣିକୁଲପୁଷ୍କରଜୋଷଦାୟିନ୍
କ୍ଷ୍ମାନିର୍ଜରଦ୍ଵିଜପଶୂଦଧିଵୃଦ୍ଧିକାରିନ୍ ।
ଉଦ୍ଧର୍ମଶାର୍ଵରହର କ୍ଷିତିରାକ୍ଷସଧ୍ରୁଗ୍
ଆକଲ୍ପମାର୍କମର୍ହନ୍ ଭଗଵନ୍ ନମସ୍ତେ ॥ 40 ॥
ଇତି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମହାପୁରାଣେ ଦଶମସ୍କଂଧେ ପୂର୍ଵାର୍ଧେ
ଚତୁର୍ଦଶାଧ୍ୟାୟାଂତର୍ଗତଂ ବ୍ରହ୍ମକୃତଂ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣସ୍ତୁତିଃ ସମାପ୍ତା ।
ଭାଗଵତପୁରାଣ . ଅଧ୍ୟାୟ 10/14/1-40 . ।
