| | English | | Devanagari | | Telugu | | Tamil | | Kannada | | Malayalam | | Gujarati | | Odia | | Bengali | | |
| | Marathi | | Assamese | | Punjabi | | Hindi | | Samskritam | | Konkani | | Nepali | | Sinhala | | Grantha | | |
|
1.6 - రాజసూయానుబ్రాహ్మణం - కృష్ణ యజుర్వేద తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణ పాఠః - అనుమత్యై పురోడాశం కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ప్రథమాష్టకే షష్ఠః ప్రపాఠకః - రాజసూయానుబ్రాహ్మణం ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః, అనువాకం 1 - అనుమత్యాద్యా ఇష్టయః అను॑మత్యై పురో॒డాశ॑-మ॒ష్టాక॑పాల॒-న్నిర్వ॑పతి । యే ప్ర॒త్యఞ్చ॒-శ్శమ్యా॑యా అవ॒శీయ॑న్తే । తన్నైర్॑ఋ॒త-మేక॑కపాలమ్ । ఇ॒యం-వాఀ అను॑మతిః । ఇ॒య-న్నిర్-ఋ॑తిః । నై॒ర్॒ఋ॒తేన॒ పూర్వే॑ణ॒ ప్రచ॑రతి । పా॒ప్మాన॑మే॒వ నిర్-ఋ॑తి॒-మ్పూర్వా᳚-న్ని॒రవ॑దయతే । ఏక॑ కపాలో భవతి । ఏ॒క॒ధైవ నిర్-ఋ॑తి-న్ని॒రవ॑దయతే । యదహు॑త్వా॒ గార్హ॑పత్య ఈ॒యుః ॥ 1 ॥ రు॒ద్రో భూ॒త్వా-ఽగ్నిర॑నూ॒త్థాయ॑ । అ॒ద్ధ్వ॒ర్యు-ఞ్చ॒ యజ॑మాన-ఞ్చ హన్యాత్ । వీహి॒ స్వాహా ఽఽహు॑తి-ఞ్జుషా॒ణ ఇత్యా॑హ । ఆహు॑త్యై॒వైనగ్ం॑ శమయతి । నార్తి॒మార్చ్ఛ॑-త్యద్ధ్వ॒ర్యుర్న యజ॑మానః । ఏ॒కో॒ల్ము॒కేన॑ యన్తి । తద్ధి నిర్-ఋ॑త్యై భాగ॒ధేయ᳚మ్ । ఇ॒మా-న్దిశం॑-యఀన్తి । ఏ॒షా వై నిర్-ఋ॑త్యై॒ దిక్ । స్వాయా॑మే॒వ ది॒శి నిర్-ఋ॑తి-న్ని॒రవ॑దయతే ॥ 2 ॥ స్వకృ॑త॒ ఇరి॑ణే జుహోతి ప్రద॒రే వా᳚ । ఏ॒తద్వై నిర్-ఋ॑త్యా ఆ॒యత॑నమ్ । స్వ ఏ॒వాయత॑నే॒ నిర్-ఋ॑తి-న్ని॒రవ॑దయతే । ఏ॒ష తే॑ నిర్-ఋతే భా॒గ ఇత్యా॑హ । నిర్ది॑శత్యే॒వైనా᳚మ్ । భూతే॑ హ॒విష్మ॑త్య॒సీత్యా॑హ । భూతి॑మే॒వోపావ॑ర్తతే । ము॒ఞ్చేమమగ్ంహ॑స॒ ఇత్యా॑హ । అగ్ంహ॑స ఏ॒వైన॑-మ్ముఞ్చతి । అ॒ఙ్గు॒ష్ఠాభ్యా᳚-ఞ్జుహోతి ॥ 3 ॥ అ॒న్త॒త ఏ॒వ నిర్-ఋ॑తి-న్ని॒రవ॑దయతే । కృ॒ష్ణం-వాఀసః॑ కృ॒ష్ణతూ॑ష॒-న్దఖ్షి॑ణా । ఏ॒త-ద్వై నిర్-ఋ॑త్యై రూ॒పమ్ । రూ॒పేణై॒వ నిర్-ఋ॑తి-న్ని॒రవ॑దయతే । అప్ర॑తీఖ్ష॒మాయ॑న్తి । నిర్-ఋ॑త్యా అ॒న్తర్హి॑త్యై । స్వాహా॒ నమో॒ య ఇ॒ద-ఞ్చ॒కారేతి॒ పున॒రేత్య॒ గార్హ॑పత్యే జుహోతి । ఆహు॑త్యై॒వ న॑మ॒స్యన్తో॒ గార్హ॑పత్య-ము॒పావ॑ర్తన్తే । ఆ॒ను॒మ॒తేన॒ ప్రచ॑రతి । ఇ॒యం-వాఀ అను॑మతిః ॥ 4 ॥ ఇ॒యమే॒వాస్మై॑ రా॒జ్యమను॑మన్యతే । ధే॒ను-ర్దఖ్షి॑ణా । ఇ॒మామే॒వ ధే॒ను-ఙ్కు॑రుతే । ఆ॒ది॒త్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పతి । ఉ॒భయీ᳚ష్వే॒వ ప్ర॒జాస్వ॒భిషి॑చ్యతే । దైవీ॑షు చ॒ మాను॑షీషు చ । వరో॒ దఖ్షి॑ణా । వరో॒ హి రా॒జ్యగ్ం సమృ॑ద్ధ్యై । ఆ॒గ్నా॒వై॒ష్ణ॒వ-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిర్వ॑పతి । అ॒గ్ని-స్సర్వా॑ దే॒వతాః᳚ ॥ 5 ॥ విష్ణు॑ర్య॒జ్ఞః । దే॒వతా᳚శ్చై॒వ య॒జ్ఞ-ఞ్చావ॑ రున్ధే । వా॒మ॒నో వ॒హీ దఖ్షి॑ణా । య-ద్వ॒హీ । తేనా᳚గ్నే॒యః । య-ద్వా॑మ॒నః । తేన॑ వైష్ణ॒వ-స్సమృ॑ద్ధ్యై । అ॒గ్నీ॒షో॒మీయ॒-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిర్వ॑పతి । అ॒గ్నీషోమా᳚భ్యాం॒-వాఀ ఇన్ద్రో॑ వృ॒త్రమ॑హ॒న్నితి॑ । యద॑గ్నీషో॒మీయ॒-మేకా॑దశకపాల-న్ని॒ర్వప॑తి ॥ 6 ॥ వార్త్ర॑ఘ్నమే॒వ విజి॑త్యై । హిర॑ణ్య॒-న్దఖ్షి॑ణా॒ సమృ॑ద్ధ్యై । ఇన్ద్రో॑ వృ॒త్రగ్ం హ॒త్వా । దే॒వతా॑భిశ్చేన్ద్రి॒యేణ॑ చ॒ వ్యా᳚ర్ధ్యత । స ఏ॒తమై᳚న్ద్రా॒గ్న-మేకా॑దశకపాల-మపశ్యత్ । తన్నిర॑వపత్ । తేన॒ వై స దే॒వతా᳚శ్చేన్ద్రి॒య-ఞ్చావా॑రున్ధ । యదై᳚న్ద్రా॒గ్న-మేకా॑దశకపాల-న్ని॒ర్వప॑తి । దే॒వతా᳚శ్చై॒వ తేనే᳚న్ద్రి॒య-ఞ్చ॒ యజ॑మా॒నో-ఽవ॑ రున్ధే । ఋ॒ష॒భో వ॒హీ దఖ్షి॑ణా ॥ 7 ॥ య-ద్వ॒హీ । తేనా᳚గ్నే॒యః । యదృ॑ష॒భః । తేనై॒న్ద్ర-స్సమృ॑ద్ధ్యై । ఆ॒గ్నే॒యమ॒ష్టాక॑పాల॒-న్నిర్వ॑పతి । ఐ॒న్ద్ర-న్దధి॑ । యదా᳚గ్నే॒యో భవ॑తి । అ॒గ్నిర్వై య॑జ్ఞము॒ఖమ్ । య॒జ్ఞ॒ము॒ఖమే॒వర్ధి॑-మ్పు॒రాస్తా᳚ద్ధత్తే । యదై॒న్ద్ర-న్దధి॑ ॥ 8 ॥ ఇ॒న్ద్రి॒యమే॒వావ॑ రున్ధే । ఋ॒ష॒భో వ॒హీ దఖ్షి॑ణా । యద్వ॒హీ । తేనా᳚గ్నే॒యః । యదృ॑ష॒భః । తేనై॒న్ద్ర-స్సమృ॑ద్ధ్యై । యావ॑తీ॒ర్వై ప్ర॒జా ఓష॑ధీనా॒-మహు॑తానా॒-మాశ్ఞన్న్॑ । తాః పరా॑-ఽభవన్న్ । ఆ॒గ్ర॒య॒ణ-మ్భ॑వతి హు॒తాద్యా॑య । యజ॑మాన॒స్యాప॑రాభావాయ ॥ 9 ॥ దే॒వా వా ఓష॑ధీష్వా॒జిమ॑యుః । తా ఇ॑న్ద్రా॒గ్నీ ఉద॑జయతామ్ । తావే॒తమై᳚న్ద్రా॒గ్న-న్ద్వాద॑శకపాల॒-న్నిర॑వృణాతామ్ । యదై᳚న్ద్రా॒గ్నో భవ॒త్యుజ్జి॑త్యై । ద్వాద॑శకపాలో భవతి । ద్వాద॑శ॒ మాసా᳚-స్సంవఀథ్స॒రః । సం॒వఀ॒థ్స॒రేణై॒వాస్మా॒ అన్న॒మవ॑రున్ధే । వై॒శ్వ॒దే॒వశ్చ॒రు-ర్భ॑వతి । వై॒శ్వ॒దే॒వం-వాఀ అన్న᳚మ్ । అన్న॑మే॒వాస్మై᳚ స్వదయతి ॥ 10 ॥ ప్ర॒థ॒మ॒జో వ॒థ్సో దఖ్షి॑ణా॒ సమృ॑ద్ధ్యై । సౌ॒మ్యగ్గ్ శ్యా॑మా॒క-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పతి । సోమో॒ వా అ॑కృష్టప॒చ్యస్య॒ రాజా᳚ । అ॒కృ॒ష్ట॒ప॒చ్యమే॒వాస్మై᳚ స్వదయతి । వాసో॒ దఖ్షి॑ణా । సౌ॒మ్యగ్ంహి దే॒వత॑యా॒ వాస॒-స్సమృ॑ద్ధ్యై । సర॑స్వత్యై చ॒రు-న్నిర్వ॑పతి । సర॑స్వతే చ॒రుమ్ । మి॒థు॒నమే॒వావ॑ రున్ధే । మి॒థు॒నౌ గావౌ॒ దఖ్షి॑ణా॒ సమృ॑ద్ధ్యై । ఏతి॒ వా ఏ॒ష య॑జ్ఞము॒ఖాదృద్ధ్యాః᳚ । యో᳚-ఽగ్నేర్దే॒వతా॑యా॒ ఏతి॑ । అ॒ష్టావే॒తాని॑ హ॒వీగ్ంషి॑ భవన్తి । అ॒ష్టాఖ్ష॑రా గాయ॒త్రీ । గా॒య॒త్రో᳚-ఽగ్నిః । తేనై॒వ య॑జ్ఞము॒ఖాదృద్ధ్యా॑ అ॒గ్నేర్దే॒వతా॑యై॒ నైతి॑ ॥ 11 ॥ అనువాకం 2 - చాతుర్మాస్యే వైశ్వదేవహవీంషి సోమో॒ రేతో॑-ఽదధాత్ । స॒వి॒తా ప్రాజ॑నయత్ । సర॑స్వతీ॒ వాచ॑మదధాత్ । పూ॒షా ఽపో॑షయత్ । తే వా ఏ॒తే త్రి-స్సం॑వఀథ్స॒రస్య॒ ప్రయు॑జ్యన్తే । యే దే॒వాః పుష్టి॑పతయః । సం॒వఀ॒థ్స॒రో వై ప్ర॒జాప॑తిః । సం॒వఀ॒థ్స॒రేణై॒వాస్మై᳚ ప్ర॒జాః ప్రాజ॑నయత్ । తాః ప్ర॒జా జా॒తా మ॒రుతో᳚ ఘ్నన్న్ । అ॒స్మానపి॒ న ప్రాయు॑ఖ్ష॒తేతి॑ ॥ 13 ॥ స ఏ॒త-మ్ప్ర॒జాప॑తిర్మారు॒తగ్ం స॒ప్తక॑పాల-మపశ్యత్ । త-న్నిర॑వపత్ । తతో॒ వై ప్ర॒జాభ్యో॑కల్పత । యన్మా॑రు॒తో ని॑రు॒ప్యతే᳚ । య॒జ్ఞస్య॒ క్లృప్త్యై᳚ । ప్ర॒జానా॒-మఘా॑తాయ । స॒ప్తక॑పాలో భవతి । స॒ప్తగ॑ణా॒ వై మ॒రుతః॑ । గ॒ణ॒శ ఏ॒వాస్మై॒ విశ॑-ఙ్కల్పయతి । స ప్ర॒జాప॑తి-రశోచత్ ॥ 14 ॥ యాః పూర్వాః᳚ ప్ర॒జా అసృ॑ఖ్షి । మ॒రుత॒స్తా అ॑వధిషుః । క॒థమప॑రా-స్సృజే॒యేతి॑ । తస్య॒ శుష్మ॑ ఆ॒ణ్డ-మ్భూ॒త-న్నిర॑వర్తత । తద్వ్యుద॑హరత్ । తద॑పోషయత్ । త-త్ప్రాజా॑యత । ఆ॒ణ్డస్య॒ వా ఏ॒త-ద్రూ॒పమ్ । యదా॒మిఖ్షా᳚ । యద్వ్యు॒ద్ధర॑తి ॥ 15 ॥ ప్ర॒జా ఏ॒వ త-ద్యజ॑మానః పోషయతి । వై॒శ్వ॒దే॒వ్యా॑మిఖ్షా॑ భవతి । వై॒శ్వ॒దే॒వ్యో॑ వై ప్ర॒జాః । ప్ర॒జా ఏ॒వాస్మై॒ ప్రజ॑నయతి । వాజి॑న॒మాన॑యతి । ప్ర॒జాస్వే॒వ ప్రజా॑తాసు॒ రేతో॑ దధాతి । ద్యా॒వా॒పృ॒థి॒వ్య॑ ఏక॑కపాలో భవతి । ప్ర॒జా ఏ॒వ ప్రజా॑తా॒ ద్యావా॑పృథి॒వీభ్యా॑-ముభ॒యతః॒ పరి॑ గృహ్ణాతి । దే॒వా॒సు॒రా-స్సంయఀ ॑త్తా ఆసన్న్ । సా᳚-ఽగ్నిర॑బ్రవీత్ ॥ 16 ॥ మామగ్రే॑ యజత । మయా॒ ముఖే॒నాసు॑రా-ఞ్జేష్య॒థేతి॑ । మా-న్ద్వి॒తీయ॒మితి॒ సోమో᳚-ఽబ్రవీత్ । మయా॒ రాజ్ఞా॑ జేష్య॒థేతి॑ । మా-న్తృ॒తీయ॒మితి॑ సవి॒తా । మయా॒ ప్రసూ॑తా జేష్య॒థేతి॑ । మా-ఞ్చ॑తు॒ర్థీమితి॒ సర॑స్వతీ । ఇ॒న్ద్రి॒యం-వోఀ॒-ఽహ-న్ధా᳚స్యా॒మీతి॑ । మా-మ్ప॑ఞ్చ॒మమితి॑ పూ॒షా । మయా᳚ ప్రతి॒ష్ఠయా॑ జేష్య॒థేతి॑ ॥ 17 ॥ తే᳚-ఽగ్నినా॒ ముఖే॒నాసు॑రానజయన్న్ । సోమే॑న॒ రాజ్ఞా᳚ । స॒వి॒త్రా ప్రసూ॑తాః । సర॑స్వతీన్ద్రి॒య-మ॑దధాత్ । పూ॒షా ప్ర॑తి॒ష్ఠా ఽఽసీ᳚త్ । తతో॒ వై దే॒వా వ్య॑జయన్త । యదే॒తాని॑ హ॒వీగ్ంషి॑ నిరు॒ప్యన్తే॒ విజి॑త్యై । నోత్త॑రవే॒దిముప॑- వపతి । ప॒శవో॒ వా ఉ॑త్తరవే॒దిః । అజా॑తా ఇవ॒ హ్యే॑తర్హి॑ ప॒శవః॑ ॥ 18 ॥ అనువాకం 3 - వైశ్వదేవపర్గతాని విశ్వేషాఙ్గాని అ॒స్మిన్నే॒వ తేన॑ లో॒కే ప్రతి॑ తిష్ఠతి । ప్ర॒సువో॑ భవన్తి । ప్ర॒థ॒మ॒జామే॒వ పుష్టి॒మవ॑ రున్ధే । ప్ర॒థ॒మ॒జో వ॒థ్సో దఖ్షి॑ణా॒ సమృ॑ద్ధ్యై । పృ॒ష॒దా॒జ్య-ఙ్గృ॑హ్ణాతి । ప॒శవో॒ వై పృ॑షదా॒జ్యమ్ । ప॒శూనే॒వావ॑ రున్ధే । ప॒ఞ్చ॒గృ॒హీ॒త-మ్భ॑వతి । పాఙ్క్తా॒ హి ప॒శవః॑ । బ॒హు॒రూ॒ప-మ్భ॑వతి ॥ 20 ॥ బ॒హు॒రూ॒పా హి ప॒శవ॒-స్సమృ॑ద్ధ్యై । అ॒గ్ని-మ్మ॑న్థన్తి । అ॒గ్నిము॑ఖా॒ వై ప్ర॒జాప॑తిః ప్ర॒జా అ॑సృజత । యద॒గ్ని-మ్మన్థ॑న్తి । అ॒గ్నిము॑ఖా ఏ॒వ త-త్ప్ర॒జా యజ॑మాన-స్సృజతే । నవ॑ ప్రయా॒జా ఇ॑జ్యన్తే । నవా॑నూయా॒జాః । అ॒ష్టౌ హ॒వీగ్ంషి॑ । ద్వావా॑ఘా॒రౌ । ద్వావాజ్య॑భాగౌ ॥ 21 ॥ త్రి॒గ్ం॒శ-థ్సమ్ప॑ద్యన్తే । త్రి॒గ్ం॒శద॑ఖ్షరా వి॒రాట్ । అన్నం॑-విఀ॒రాట్ । వి॒రాజై॒వాన్నాద్య॒మవ॑ రున్ధే । యజ॑మానో॒ వా ఏక॑కపాలః । తేజ॒ ఆజ్య᳚మ్ । యదేక॑కపాల॒ ఆజ్య॑మా॒నయ॑తి । యజ॑మానమే॒వ తేజ॑సా॒ సమ॑ర్ధయతి । యజ॑మానో॒ వా ఏక॑కపాలః । ప॒శవ॒ ఆజ్య᳚మ్ ॥ 22 ॥ యదేక॑కపాల॒ ఆజ్య॑మా॒నయ॑తి । యజ॑మానమే॒వ ప॒శుభి॒-స్సమ॑ర్ధయతి । యదల్ప॑మా॒నయే᳚త్ । అల్పా॑ ఏన-మ్ప॒శవో॑ భు॒ఞ్జన్త॒ ఉప॑తిష్ఠేరన్న్ । య-ద్బ॒హ్వా॑నయే᳚త్ । బ॒హవ॑ ఏన-మ్ప॒శవో భు॑ఞ్జన్త॒ ఉప॑తిష్ఠేరన్న్ । బ॒హ్వా॑నీయా॒విః పృ॑ష్ఠ-ఙ్కుర్యాత్ । బ॒హవ॑ ఏ॒వైన॑-మ్ప॒శవో॑ భు॒ఞ్జన్త॒ ఉప॑తిష్ఠన్తే । యజ॑మానో॒ వా ఏక॑కపాలః । యదేక॑కపాలస్యావ॒ద్యేత్ ॥ 23 ॥ యజ॑మాన॒స్యావ॑ద్యేత్ । ఉద్వా॒ మాద్యే॒-ద్యజ॑మానః । ప్ర వా॑ మీయేత । స॒కృదే॒వ హో॑త॒వ్యః॑ । స॒కృది॑వ॒ హి సు॑వ॒ర్గో లో॒కః । హు॒త్వా-ఽభి జు॑హోతి । యజ॑మానమే॒వ సు॑వ॒ర్గం-లోఀ॒క-ఙ్గ॑మయి॒త్వా । తేజ॑సా॒ సమ॑ర్ధయతి । యజ॑మానో॒ వా ఏక॑కపాలః । సు॒వ॒ర్గో లో॒క ఆ॑హవ॒నీయః॑ ॥ 24 ॥ యదేక॑కపాల-మాహవ॒నీయే॑ జు॒హోతి॑ । యజ॑మానమే॒వ సు॑వ॒ర్గం-లోఀ॒క-ఙ్గ॑మయతి । యద్ధస్తే॑న జుహు॒యాత్ । సు॒వ॒ర్గా-ల్లో॒కా-ద్యజ॑మాన॒-మవ॑విద్ధ్యేత్ । స్రు॒చా జు॑హోతి । సు॒వ॒ర్గస్య॑ లో॒కస్య॒ సమ॑ష్ట్యై । య-త్ప్రామ్పద్యే॑త । దే॒వ॒లో॒కమ॒భి జ॑యేత్ । య-ద్ద॑ఖ్షి॒ణా పి॑తృలో॒కమ్ । య-త్ప్ర॒త్యక్ ॥ 25 ॥ రఖ్షాగ్ం॑సి య॒జ్ఞగ్ం హ॑న్యుః । యదుదఙ్ఙ్॑ । మ॒ను॒ష్య॒లో॒క-మ॒భిజ॑యేత్ । ప్రతి॑ష్ఠితో హోత॒వ్యః॑ । ఏక॑కపాలం॒-వైఀ ప్ర॑తి॒తిష్ఠ॑న్త॒-న్ద్యావా॑పృథి॒వీ అను॒ ప్రతి॑తిష్ఠతః । ద్యావా॑పృథి॒వీ ఋ॒తవః॑ । ఋ॒తూన్. య॒జ్ఞః । య॒జ్ఞం-యఀజ॑మానః । యజ॑మాన-మ్ప్ర॒జాః । తస్మా॒త్-ప్రతి॑ష్ఠితో హోత॒వ్యః॑ ॥ 26 ॥ వా॒జినో॑ యజతి । అ॒గ్నిర్వా॒యు-స్సూర్యః॑ । తే వై వా॒జినః॑ । తానే॒వ త-ద్య॑జతి । అథో॒ ఖల్వా॑హుః । ఛన్దాగ్ం॑సి॒ వై వా॒జిన॒ ఇతి॑ । తాన్యే॒వ త-ద్య॑జతి । ఋ॒ఖ్సా॒మే వా ఇన్ద్ర॑స్య॒ హరీ॑ సోమ॒పానౌ᳚ । తయోః᳚ పరి॒ధయ॑ ఆ॒ధాన᳚మ్ । వాజి॑న-మ్భాగ॒ధేయ᳚మ్ ॥ 27 ॥ యదప్ర॑హృత్య పరి॒ధీఞ్జు॑హు॒యాత్ । అ॒న్తరా॑ధానాభ్యా-ఙ్ఘా॒స-మ్ప్రయ॑చ్ఛేత్ । ప్ర॒హృత్య॑ పరి॒ధీఞ్జు॑హోతి । నిరా॑ధానాభ్యామే॒వ ఘా॒స-మ్ప్రయ॑చ్ఛతి । బ॒ర్॒హిషి॑ విషి॒ఞ్చన్వాజి॑న॒-మాన॑యతి । ప్ర॒జా వై బ॒ర॒ఃఇః । రేతో॒ వాజి॑నమ్ । ప్ర॒జాస్వే॒వ రేతో॑ దధాతి । స॒ము॒ప॒హూయ॑ భఖ్షయన్తి । ఏ॒త-థ్సో॑మపీథా॒ హ్యే॑తే । అథో॑ ఆ॒త్మన్నే॒వ రేతో॑ దధతే । యజ॑మాన ఉత్త॒మో భ॑ఖ్షయతి । ప॒శవో॒ వై వాజి॑నమ్ । యజ॑మాన ఏ॒వ ప॒శూ-న్ప్రతి॑ష్ఠాపయన్తి ॥ 28 ॥ అనువాకం 4 - వరుణప్రఘాసాః ప్ర॒జానా॒మవ॑రుణగ్రాహాయ । తాసా॒-న్దఖ్షి॑ణో బా॒హు-ర్న్య॑క్న॒ ఆసీ᳚త్ । స॒వ్యః ప్రసృ॑తః । స ఏ॒తా-న్ద్వి॒తీయా᳚-న్దఖ్షిణ॒తో వేది॒ముద॑హన్న్ । తతో॒ వై స ప్ర॒జానా॒-న్దఖ్షి॑ణ-మ్బా॒హు-మ్ప్రాసా॑రయత్ । య-ద్ద్వి॒తీయా᳚-న్దఖ్షిణ॒తో వేది॑ము॒ద్ధన్తి॑ । ప్ర॒జానా॑మే॒వ త-ద్యజ॑మానో॒ దఖ్షి॑ణ-మ్బా॒హు-మ్ప్రసా॑రయతి । తస్మా᳚చ్చాతుర్మాస్యయా॒జ్య॑ముష్మి॑న్ ఀలో॒క ఉ॑భ॒యాబా॑హుః । య॒జ్ఞాభి॑జిత॒గ్గ్॒ హ్య॑స్య । పృ॒థ॒మా॒త్రా-ద్వేదీ॒ అస॑భిన్న్నే భవతః ॥ 30 ॥ తస్మా᳚త్-పృథమా॒త్రం-వ్యఀగ్ంసౌ᳚ । ఉత్త॑రస్యాం॒-వేఀద్యా॑ముత్తరవే॒దిముప॑ వపతి । ప॒శవో॒ వా ఉ॑త్తరవే॒దిః । ప॒శూనే॒వావ॑ రున్ధే । అథో॑ యజ్ఞప॒రుషో-ఽన॑న్తరిత్యై । ఏ॒త-ద్బ్రా᳚హ్మణాన్యే॒వ పఞ్చ॑ హ॒వీగ్ంషి॑ । అథై॒ష ఐ᳚న్ద్రా॒గ్నో భ॑వతి । ప్రా॒ణా॒పా॒నౌ వా ఏ॒తౌ దే॒వానా᳚మ్ । యది॑న్ద్రా॒గ్నీ । యదై᳚న్ద్రా॒గ్నో భవ॑తి ॥ 31 ॥ ప్రా॒ణా॒పా॒నావే॒వావ॑ రున్ధే । ఓజో॒ బలం॒-వాఀ ఏ॒తౌ దే॒వానా᳚మ్ । యది॑న్ద్రా॒గ్నీ । యదై᳚న్ద్రా॒గ్నో భవ॑తి । ఓజో॒ బల॑మే॒వావ॑ రున్ధే । మా॒రు॒త్యా॑మిఖ్షా॑ భవతి । వా॒రు॒ణ్యా॑మిఖ్షా᳚ । మే॒షీ చ॑ మే॒షశ్చ॑ భవతః । మి॒థు॒నా ఏ॒వ ప్ర॒జా వ॑రుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి । లో॒మ॒శౌ భ॑వతో మేద్ధ్య॒త్వాయ॑ ॥ 32 ॥ శ॒మీ॒ప॒ర్ణాన్యుప॑ వపతి । ఘా॒సమే॒వాభ్యా॒మపి॑ యచ్ఛతి । ప్ర॒జాప॑తిమ॒న్నాద్య॒-న్నోపా॑నమత్ । స ఏ॒తేన॑ శ॒తేద్ధ్మే॑న హ॒విషా॒ ఽన్నాద్య॒మ-వా॑రున్ధ । య-త్ప॑ర-శ్శ॒తాని॑ శమీప॒ర్ణాని॒ భవ॑న్తి । అ॒న్నాద్య॒స్యావ॑-రుద్ధ్యై । సౌ॒మ్యాని॒ వై క॒రీరా॑ణి । సౌ॒మ్యా ఖలు॒ వా ఆహు॑తి-ర్ది॒వో వృష్టి॑-ఞ్చ్యావయతి । యత్-క॒రీరా॑ణి॒ భవ॑న్తి । సౌ॒మ్యయై॒వాహు॑త్యా ది॒వో వృష్టి॒మవ॑ రున్ధే । కా॒య ఏక॑కపాలో భవతి । ప్ర॒జానా᳚-ఙ్క॒త్వాంయఀ ॑ । ప్ర॒తి॒పూ॒రు॒ష-ఙ్క॑రమ్భ పా॒త్రాణి॑ భవన్తి । జా॒తా ఏ॒వ ప్ర॒జా వ॑రుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి । ఏక॒-మతి॑రిక్తమ్ । జ॒ని॒ష్యమా॑ణా ఏ॒వ ప్ర॒జా వ॑రుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి ॥ 33 ॥ అనువాకం 5 - తచ్ఛేషః త-త్ప్ర॑తిప్రస్థా॒తా క॑రోతి । తస్మా॒-ద్యచ్ఛ్రేయా᳚న్-క॒రోతి॑ । త-త్పాపీ॑యాన్-కరోతి । పత్నీం᳚ ఀవాచయతి । మేద్ధ్యా॑మే॒వైనా᳚-ఙ్కరోతి । అథో॒ తప॑ ఏ॒వైనా॒ముప॑ నయతి । యజ్జా॒రగ్ం సన్త॒-న్న ప్ర॑బ్రూ॒యాత్ । ప్రి॒య-ఞ్జ్ఞా॒తిగ్ం రు॑న్ధ్యాత్ । అ॒సౌ మే॑ జా॒ర ఇతి॒ నిర్ది॑శేత్ । ని॒ర్దిశ్యై॒వైనం॑-వఀరుణపా॒శేన॑ గ్రాహయతి ॥ 35 ॥ ప్ర॒ఘా॒స్యాన్॑. హవామహ॒ ఇతి॒ పత్నీ॑-ము॒దాన॑యతి । అహ్వ॑తై॒వైనా᳚మ్ । యత్-పత్నీ॑ పురోనువా॒క్యా॑మను బ్రూ॒యాత్ । నిర్వీ᳚ర్యో॒ యజ॑మాన-స్స్యాత్ । యజ॑మా॒నో ఽన్వా॑హ । ఆ॒త్మన్నే॒వ వీ॒ర్య॑-న్ధత్తే । ఉ॒భౌ యా॒జ్యాగ్ం॑ సవీర్య॒త్వాయ॑ । యద్గ్రామే॒ యదర॑ణ్య॒ ఇత్యా॑హ । య॒థో॒ది॒తమే॒వ వరు॑ణ॒మవ॑ యజతే । య॒జ॒మా॒న॒దే॒వ॒త్యో॑ వా ఆ॑హవ॒నీయః॑ ॥ 36 ॥ భ్రా॒తృ॒వ్య॒ దే॒వ॒త్యో॑ దఖ్షి॑ణః । యదా॑హవ॒నీయే॑ జుహు॒యాత్ । యజ॑మానం-వఀరుణపా॒శేన॑ గ్రాహయేత్ । దఖ్షి॑ణే॒ ఽగ్నౌ జు॑హోతి । భ్రాతృ॑వ్యమే॒వ వ॑రుణపా॒శేన॑ గ్రాహయతి । శూర్పే॑ణ జుహోతి । అన్య॑మే॒వ వరు॑ణ॒మవ॑యజతే । శీ॒ర్॒షన్న॑ధి ని॒ధాయ॑ జుహోతి । శీ॒ర్॒ష॒త ఏ॒వ వరు॑ణ॒మవ॑ యజతే । ప్ర॒త్యన్తిష్ఠ॑ఞ్జుహోతి ॥ 37 ॥ ప్ర॒త్యఙ్ఙే॒వ వరు॑ణపా॒శా-న్నిర్ము॑చ్యతే । అక్ర॒న్కర్మ॑ కర్మ॒కృత॒ ఇత్యా॑హ । దే॒వానృ॒ణ-న్ని॑రవ॒దాయ॑ । అ॒నృ॒ణా గృ॒హానుప॒-ప్రేతేతి॒ వావైతదా॑హ । వరు॑ణ గృహీతం॒-వాఀ ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॑ । య-ద్యజు॑షా గృహీ॒తస్యా॑తి॒రిచ్య॑తే । తుషా᳚శ్చ నిష్కా॒సశ్చ॑ । తుషై᳚శ్చ నిష్కా॒సేన॑ చావభృ॒థమవై॑తి । వరు॑ణ-గృహీతేనై॒వ వరు॑ణ॒మవ॑యజతే । అ॒పో॑-ఽవభృ॒థమవై॑తి ॥ 38 ॥ అ॒ఫ్సు వై వరు॑ణః । సా॒ఖ్షాదే॒వ వరు॑ణ॒మవ॑ యజతే । ప్రతి॑యుతో॒ వరు॑ణస్య॒ పాశ॒ ఇత్యా॑హ । వ॒రు॒ణ॒పా॒శాదే॒వ నిర్ము॑చ్యతే । అప్ర॑తీఖ్ష॒-మాయ॑న్తి । వరు॑ణస్యా॒న్తర్హి॑త్యై । ఏధో᳚-ఽస్యేధిషీ॒మహీత్యా॑హ । స॒మిధై॒వాగ్ని-న్న॑మ॒స్యన్త॑ ఉ॒పాయ॑న్తి । తేజో॑-ఽసి॒ తేజో॒ మయి॑ ధే॒హీత్యా॑హ । తేజ॑ ఏ॒వాత్మన్ధ॑త్తే ॥ 39 ॥ అనువాకం 6 - సాకమేధాః యద॒గ్నయే-ఽనీ॑కవతే పురో॒డాశ॑మ॒ష్టాక॑పాల-న్ని॒ర్వప॑తి । అ॒గ్నిమే॒వానీ॑కవన్త॒గ్గ్॒ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॑న ప్రీణాతి । సో᳚-ఽగ్నిరనీ॑కవా॒న్-థ్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॑న ప్రీ॒తః । చ॒తు॒ర్ధా ఽనీ॑కాని జనయతే । అ॒సౌ వా ఆ॑ది॒త్యో᳚-ఽగ్ని-రనీ॑కవాన్ । తస్య॑ ర॒శ్మయో-ఽనీ॑కాని । సా॒కగ్ం సూర్యే॑ణోద్య॒తా నిర్వ॑పతి । సా॒ఖ్షాదే॒వాస్మా॒ అనీ॑కాని జనయతి । తే-ఽసు॑రాః॒ పరా॑జితా॒ యన్తః॑ । ద్యావా॑పృథి॒వీ ఉపా᳚శ్రయన్న్ ॥ 41 ॥ తే దే॒వా మ॒రుద్భ్య॑-స్సాన్తప॒నేభ్య॑శ్చ॒రు-న్నిర॑వపన్న్ । తా-న్ద్యావా॑పృథి॒వీభ్యా॑-మే॒వోభ॒యత॒-స్సమ॑తపన్న్ । యన్మ॒రుద్భ్య॑-స్సాన్తప॒నేభ్య॑శ్చ॒రు-న్ని॒ర్వప॑తి । ద్యావా॑పృథి॒వీభ్యా॑మే॒వ తదు॑భ॒యతో॒ యజ॑మానో॒ భ్రాతృ॑వ్యా॒న్-థ్సన్త॑పతి । మ॒ద్ధ్యన్ది॑నే॒ నిర్వ॑పతి । తర్హి॒ హి తే-ఽఖ్ష్ణి॑ష్ఠ॒-న్తప॑తి । చ॒రుర్భ॑వతి । స॒ర్వత॑ ఏ॒వైనా॒న్-థ్సన్త॑పతి । తే దే॒వా-శ్శ్వో॑ విజ॒యిన॒-స్సన్తః॑ । సర్వా॑సా-న్దు॒గ్ధే గృ॑హమే॒ధీయ॑-ఞ్చ॒రు-న్నిర॑వపన్న్ ॥ 42 ॥ ఆశి॑తా ఏ॒వాద్యోప॑వసామ । కస్య॒ వా-ఽహే॒దమ్ । కస్య॑ వా॒ శ్వో భ॑వి॒తేతి॑ । స శృ॒తో॑-ఽభవత్ । తస్యాహు॑తస్య॒ నాశ్ఞన్న్॑ । న హి దే॒వా అహు॑తస్యా॒శ్ఞన్తి॑ । తే᳚-ఽబ్రువన్న్ । కస్మా॑ ఇ॒మగ్ం హో᳚ష్యామ॒ ఇతి॑ । మ॒రుద్భ్యో॑ గృహమే॒ధిభ్య॒ ఇత్య॑బ్రువన్న్ । త-మ్మ॒రుద్భ్యో॑ గృహమే॒ధిభ్యో॑-ఽజుహవుః ॥ 43 ॥ తతో॑ దే॒వా అభ॑వన్న్ । పరా-ఽసు॑రాః । యస్యై॒వం-విఀ॒దుషో॑ మ॒రుద్భ్యో॑ గృహమే॒ధిభ్యో॑ గృ॒హే జుహ్వ॑తి । భవ॑త్యా॒త్మనా᳚ । పరా᳚-ఽస్య॒ భ్రాతృ॑వ్యో భవతి । యద్వై య॒జ్ఞస్య॑ పాక॒త్రా క్రి॒యతే᳚ । ప॒శ॒వ్య॑-న్తత్ । పా॒క॒త్రా వా ఏ॒తత్క్రి॑యతే । యన్నేద్ధ్మాబ॒ర్॒హి-ర్భవ॑తి । న సా॑మిధే॒నీ-ర॒న్వాహ॑ ॥ 44 ॥ న ప్ర॑యా॒జా ఇ॒జ్యన్తే᳚ । నానూ॑యా॒జాః । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । ప॒శు॒మా-న్భ॑వతి । ఆజ్య॑భాగౌ యజతి । య॒జ్ఞస్యై॒వ చఖ్షు॑షీ॒ నాన్తరే॑తి । మ॒రుతో॑ గృహమే॒ధినో॑ యజతి । భా॒గ॒ధేయే॑-నై॒వైనా॒న్-థ్సమ॑ర్ధయతి । అ॒గ్నిగ్గ్ స్వి॑ష్ట॒కృతం॑-యఀజతి॒ ప్రతి॑ష్ఠిత్యై । ఇడా᳚న్తో భవతి । ప॒శవో॒ వా ఇడా᳚ । ప॒శుష్వే॒వోపరి॑ష్టా॒-త్ప్రతి॑ తిష్ఠతి ॥ 45 ॥ అనువాకం 7 - తచ్ఛేషః తే దే॒వా గృ॑హమే॒ధీయే॑నే॒ష్ట్వా । ఆశి॑తా అభవన్న్ । ఆఞ్జ॑తా॒భ్య॑ఞ్జత । అను॑ వ॒థ్సా-న॑వాసయన్న్ । తేభ్యో-ఽసు॑రాః॒, ఖ్షుధ॒-మ్ప్రాహి॑ణ్వన్న్ । సా దే॒వేషు॑ లో॒కమవి॑త్త్వా । అసు॑రా॒న్-పున॑రగచ్ఛత్ । గృ॒హ॒మే॒ధీయే॑నే॒ష్ట్వా । ఆశి॑తా భవన్తి । ఆఞ్జ॑తే॒-ఽభ్య॑ఞ్జతే ॥ 47 ॥ అను॑ వ॒థ్సాన్. వా॑సయన్తి । భ్రాతృ॑వ్యాయై॒వ త-ద్యజ॑మానః॒, ఖ్షుధ॒-మ్ప్రహి॑ణోతి । తే దే॒వా గృ॑హమే॒ధీయే॑నే॒ష్ట్వా । ఇన్ద్రా॑య నిష్కా॒స-న్న్య॑దధుః । అ॒స్మానే॒వ శ్వ ఇన్ద్రో॒ నిహి॑తభాగ ఉపావర్తి॒తేతి॑ । తానిన్ద్రో॒ నిహి॑తభాగ ఉ॒పావ॑ర్తత । గృ॒హ॒మే॒ధీయే॑నే॒ష్ట్వా । ఇన్ద్రా॑య నిష్కా॒స-న్నిద॑ద్ధ్యాత్ । ఇన్ద్ర॑ ఏ॒వైన॒-న్నిహి॑తభాగ ఉ॒పావ॑ర్తతే । గార్హ॑పత్యే జుహోతి ॥ 48 ॥ భా॒గ॒ధేయే॑నే॒వైన॒గ్ం॒ సమ॑ర్ధయతి । ఋ॒ష॒భమాహ్వ॑యతి । వ॒ష॒ట్కా॒ర ఏ॒వాస్య॒ సః । అథో॑ ఇన్ద్రి॒యమే॒వ త-ద్వీ॒ర్యం॑-యఀజ॑మానో॒ భ్రాతృ॑వ్యస్య వృఙ్క్తే । ఇన్ద్రో॑ వృ॒త్రగ్ం హ॒త్వా । పరా᳚-మ్పరా॒వత॑-మగచ్ఛత్ । అపా॑రాధ॒మితి॒ మన్య॑మానః । సో᳚-ఽబ్రవీత్ । క ఇ॒దం-వేఀ ॑దిష్య॒తీతి॑ । తే᳚-ఽబ్రువ-న్మ॒రుతో॒ వరం॑-వృఀణామహై ॥ 49 ॥ అథ॑ వ॒యం-వేఀ ॑దామ । అ॒స్మభ్య॑మే॒వ ప్ర॑థ॒మగ్ం హ॒విర్నిరు॑ప్యాతా॒ ఇతి॑ । త ఏ॑న॒మద్ధ్య॑-క్రీడన్న్ । తత్క్రీ॒డినా᳚-ఙ్క్రీడి॒త్వమ్ । య-న్మ॒రుద్భ్యః॑ క్రీ॒డిభ్యః॑ ప్రథ॒మగ్ం హ॒విర్ని॑రు॒ప్యతే॒ విజి॑త్యై । సా॒కగ్ం సూర్యే॑ణోద్య॒తా నిర్వ॑పతి । ఏ॒తస్మి॒న్ వై లో॒క ఇన్ద్రో॑ వృ॒త్రమ॑హ॒న్-థ్సమృ॑ద్ధ్యై । ఏ॒త-ద్బ్రా᳚హ్మణాన్యే॒వ పఞ్చ॑ హ॒వీగ్ంషి॑ । ఏ॒త-ద్బ్రా᳚హ్మణ ఐన్ద్రా॒గ్నః । అథై॒ష ఐ॒న్ద్రశ్చ॒రు-ర్భ॑వతి ॥ 50 ॥ ఉ॒ద్ధా॒రం-వాఀ ఏ॒తమిన్ద్ర॒ ఉద॑హరత । వృ॒త్రగ్ం హ॒త్వా । అ॒న్యాసు॑ దే॒వతా॒స్వధి॑ । యదే॒ష ఐ॒న్ద్ర-శ్చ॒రు-ర్భవ॑తి । ఉ॒ద్ధా॒రమే॒వ తం-యఀజ॑మాన॒ ఉద్ధ॑రతే । అ॒న్యాసు॑ ప్ర॒జాస్వధి॑ । వై॒శ్వ॒క॒ర్మ॒ణ ఏక॑కపాలో భవతి । విశ్వా᳚న్యే॒వ తేన॒ కర్మా॑ణి॒ యజ॑మా॒నో ఽవ॑రున్ధే ॥ 51 ॥ అనువాకం 8 - పితృయజ్ఞః పి॒తృ॒య॒జ్ఞేన॑ సువ॒ర్గం-లోఀ॒క-ఙ్గ॑మయతి । ద॒ఖ్షి॒ణ॒తః ప్రా॑చీనావీ॒తీ నిర్వ॑పతి । ద॒ఖ్షి॒ణావృ॒ద్ధి పి॑తృ॒ణామ్ । అనా॑దృత్య॒ తత్ । ఉ॒త్త॒ర॒త ఏ॒వోప॒వీయ॒ నిర్వ॑పేత్ । ఉ॒భయే॒ హి దే॒వాశ్చ॑ పి॒తర॑శ్చే॒జ్యన్తే᳚ । అథో॒ యదే॒వ ద॑ఖ్షిణా॒ర్ధే॑-ఽధి॒ శ్రయ॑తి । తేన॑ దఖ్షి॒ణావృ॑త్ । సోమా॑య పితృ॒మతే॑ పురో॒డాశ॒గ్ం॒ షట్క॑పాల॒-న్నిర్వ॑పతి । సం॒వఀ॒థ్స॒రో వై సోమః॑ పితృ॒మాన్ ॥ 53 ॥ సం॒వఀ॒థ్స॒రమే॒వ ప్రీ॑ణాతి । పి॒తృభ్యో॑ బర్హి॒షద్భ్యో॑ ధా॒నాః । మాసా॒ వై పి॒తరో॑ బర్హి॒షదః॑ । మాసా॑నే॒వ ప్రీ॑ణాతి । యస్మి॒న్ వా ఋ॒తౌ పురు॑షః ప్ర॒మీయ॑తే । సో᳚-ఽస్యా॒ముష్మి॑న్ ఀలో॒కే భ॑వతి । బ॒హు॒రూ॒పా ధా॒నా భ॑వన్తి । అ॒హో॒రా॒త్రాణా॑-మ॒భిజి॑త్యై । పి॒తృభ్యో᳚ ఽగ్నిష్వా॒త్తేభ్యో॑ మ॒న్థమ్ । అ॒ర్ధ॒మా॒సా వై పి॒తరో᳚-ఽగ్నిష్వా॒త్తాః ॥ 54 ॥ అ॒ర్ధ॒మా॒సానే॒వ ప్రీ॑ణాతి । అ॒భి॒వా॒న్యా॑యై దు॒గ్ధే భ॑వతి । సా హి పి॑తృదేవ॒త్య॑-న్దు॒హే । య-త్పూ॒ర్ణమ్ । త-న్మ॑ను॒ష్యా॑ణామ్ । ఉ॒ప॒ర్య॒ర్ధో దే॒వానా᳚మ్ । అ॒ర్ధః పి॑తృ॒ణామ్ । అ॒ర్ధ ఉప॑మన్థతి । అ॒ర్ధో హి పి॑తృ॒ణామ్ । ఏక॒యోప॑మన్థతి ॥ 55 ॥ ఏకా॒ హి పి॑తృ॒ణామ్ । ద॒ఖ్షి॒ణోప॑మన్థతి । ద॒ఖ్షి॒ణా వృ॒ద్ధి పి॑తృ॒ణామ్ । అనా॑ర॒భ్యోప॑మన్థతి । తద్ధి పి॒తౄన్-గచ్ఛ॑తి । ఇ॒మా-న్దిశం॒-వేఀది॒ముద్ధ॑న్తి । ఉ॒భయే॒ హి దే॒వాశ్చ॑ పి॒తర॑శ్చే॒జ్యన్తే᳚ । చతు॑-స్స్రక్తిర్భవతి । సర్వా॒ హ్యను॒ దిశః॑ పి॒తరః॑ । అఖా॑తా భవతి ॥ 56 ॥ ఖా॒తా హి దే॒వానా᳚మ్ । మ॒ద్ధ్య॒తో᳚ ఽగ్నిరాధీ॑యతే । అ॒న్త॒తో హి దే॒వానా॑-మాధీ॒యతే᳚ । వర్షీ॑యాని॒ద్ధ్మ ఇ॒ద్ధ్మా-ద్భ॑వతి॒ వ్యావృ॑త్త్యై । పరి॑ శ్రయతి । అ॒న్తర్హి॑తో॒ హి పి॑తృలో॒కో మ॑నుష్యలో॒కాత్ । యత్-పరు॑షి ది॒నమ్ । త-ద్దే॒వానా᳚మ్ । యద॑న్త॒రా । త-న్మ॑ను॒ష్యా॑ణామ్ ॥ 57 ॥ య-థ్సమూ॑లమ్ । త-త్పి॑తృ॒ణామ్ । సమూ॑ల-మ్బ॒ర్॒హి-ర్భ॑వతి॒ వ్యావృ॑త్త్యై । ద॒ఖ్షి॒ణా స్తృ॑ణాతి । ద॒ఖ్షి॒ణా వృ॒ద్ధి పి॑తృ॒ణామ్ । త్రిః పర్యే॑తి । తృ॒తీయే॒ వా ఇ॒తో లో॒కే పి॒తరః॑ । తానే॒వ ప్రీ॑ణాతి । త్రిః పునః॒ పర్యే॑తి । షట్థ్సమ్ప॑ద్యన్తే ॥ 58 ॥ షడ్వా ఋ॒తవః॑ । ఋ॒తూనే॒వ ప్రీ॑ణాతి । య-త్ప్ర॑స్త॒రం-యఀజు॑షా గృహ్ణీ॒యాత్ । ప్ర॒మాయు॑కో॒ యజ॑మాన-స్స్యాత్ । యన్న గృ॑హ్ణీ॒యాత్ । అ॒నా॒య॒త॒న-స్స్యా᳚త్ । తూ॒ష్ణీమే॒వ న్య॑స్యేత్ । న ప్ర॒మాయు॑కో॒ భవ॑తి । నానా॑యత॒నః । యత్-త్రీన్-ప॑రి॒ధీ-న్ప॑రిద॒ద్ధ్యాత్ ॥ 59 ॥ మృ॒త్యునా॒ యజ॑మాన॒-మ్పరి॑ గృహ్ణీయాత్ । యన్న ప॑రి-ద॒ద్ధ్యాత్ । రఖ్షాగ్ం॑సి య॒జ్ఞగ్ం హ॑న్యుః । ద్వౌ ప॑రి॒ధీ పరి॑దధాతి । రఖ్ష॑సా॒-మప॑హత్యై । అథో॑ మృ॒త్యోరే॒వ యజ॑మాన॒-ముథ్సృ॑జతి । య-త్త్రీణి॑ త్రీణి హ॒వీగ్ష్యు॑దా॒హరే॑యుః । త్రయ॑స్త్రయ ఏషాగ్ం సా॒క-మ్ప్రమీ॑యేరన్న్ । ఏకై॑క-మనూ॒చీనా᳚-న్యు॒దాహ॑రన్తి । ఏకై॑క ఏ॒వైషా॑మ॒న్వఞ్చః॒ ప్రమీ॑యతే । క॒శిపు॑ కశిప॒వ్యా॑య । ఉ॒ప॒బర్హ॑ణ-ముపబర్హ॒ణ్యా॑య । ఆఞ్జ॑న-మాఞ్జ॒న్యా॑య । అ॒భ్యఞ్జ॑న-మభ్యఞ్జ॒న్యా॑య । య॒థా॒భా॒గమే॒వైనా᳚-న్ప్రీణాతి ॥ 60 ॥ (ని॒రవ॑దయతే - పితృ॒మా - న॑గ్నిష్వా॒త్తా - ఏక॒యోప॑ మన్థ॒ - త్యఖా॑తా భవతి-మను॒ష్యా॑ణాం - పద్యన్తే - పరిద॒ద్ధ్యాన్ - మీ॑యతే॒ పఞ్చ॑ చ) (అ. 8) అనువాకం 9 - తచ్ఛేషః యదా॑ర్షే॒యం-వృఀ ॑ణీ॒త । యద్ధోతా॑రమ్ । ప్ర॒మాయు॑కో॒ యజ॑మాన-స్స్యాత్ । ప్ర॒మాయు॑కో॒ హోతా᳚ । తస్మా॒న్న వృ॑ణీతే । యజ॑మానస్య॒ హోతు॑-ర్గోపీ॒థాయ॑ । అప॑బర్హిషః ప్రయా॒జాన్.-య॑జతి । ప్ర॒జా వై బ॒ర్॒హిః । ప్ర॒జా ఏ॒వ మృ॒త్యోరుథ్సృ॑జతి । ఆజ్య॑భాగౌ యజతి ॥ 62 ॥ య॒జ్ఞస్యై॒వ చఖ్షు॑షీ॒ నాన్తరే॑తి । ప్రా॒చీ॒నా॒వీ॒తీ సోమం॑-యఀజతి । పి॒తృ॒దే॒వ॒త్యా॑ హి । ఏ॒షా ఽఽహు॑తిః । పఞ్చ॒ కృత్వో-ఽవ॑ద్యతి । పఞ్చ॒ హ్యే॑తా దే॒వతాః᳚ । ద్వే పు॑రో-ఽనువా॒క్యే᳚ । యా॒జ్యా॑ దే॒వతా॑ వషట్కా॒రః । తా ఏ॒వ ప్రీ॑ణాతి । సన్త॑త॒మవ॑ ద్యతి ॥ 63 ॥ ఋ॒తూ॒నాగ్ం సన్త॑త్యై । ప్రైవైభ్యః॒ పూర్వ॑యా పురో-ఽనువా॒క్య॑యా ఽఽహ । ప్రణ॑యతి ద్వి॒తీయ॑యా । గ॒మయ॑తి యా॒జ్య॑యా । తృ॒తీయే॒ వా ఇ॒తో లో॒కే పి॒తరః॑ । అహ్న॑ ఏ॒వైనా॒-న్పూర్వ॑యా పురో-ఽనువా॒క్య॑యా॒ ఽత్యాన॑యతి । రాత్రి॑యై ద్వి॒తీయ॑యా । ఐవైనాన్॑. యా॒జ్య॑యా గమయతి । ద॒ఖ్షి॒ణ॒తో॑-ఽవ॒దాయ॑ । ఉద॒ఙ్ఙతి॑ క్రామతి॒ వ్యావృ॑త్త్యై ॥ 64 ॥ ఆ స్వ॒ధేత్యా-శ్రా॑వయతి । అస్తు॑ స్వ॒ధేతి॑ ప్ర॒త్యాశ్రా॑వయతి । స్వ॒ధా నమ॒ ఇతి॒ వష॑ట్కరోతి । స్వ॒ధా॒కా॒రో హి పి॑తృ॒ణామ్ । సోమ॒మగ్రే॑ యజతి । సోమ॑ ప్రయాజా॒ హి పి॒తరః॑ । సోమ॑-మ్పితృ॒మన్తం॑-యఀజతి । సం॒వఀ॒థ్స॒రో వై సోమః॑ పితృ॒మాన్ । సం॒వఀ॒థ్స॒రమే॒వ త-ద్య॑జతి । పి॒తౄన్-బ॑ర్హి॒షదో॑ యజతి ॥ 65 ॥ యే వై యజ్వా॑నః । తే పి॒తరో॑ బర్హి॒షదః॑ । తానే॒వ త-ద్య॑జతి । పి॒తౄన॑గ్నిష్వా॒త్తాన్. య॑జతి । యే వా అయ॑జ్వానో గృహమే॒ధినః॑ । తే పి॒తరో᳚-ఽగ్నిష్వా॒త్తాః । తానే॒వ త-ద్య॑జతి । అ॒గ్ని-ఙ్క॑వ్య॒వాహ॑నం-యఀజతి । య ఏ॒వ పి॑తృ॒ణామ॒గ్నిః । తమే॒వ త-ద్య॑జతి ॥ 66 ॥ అథో॒ యథా॒-ఽగ్నిగ్గ్ స్వి॑ష్ట॒కృతం॒-యఀజ॑తి । తా॒దృగే॒వ తత్ । ఏ॒తత్తే॑ తత॒ యే చ॒ త్వామన్వితి॑ తి॒సృషు॑ స్ర॒క్తీషు॒ నిద॑ధాతి । తస్మా॒దా తృ॒తీయా॒-త్పురు॑షా॒న్నామ॒ న గృ॑హ్ణన్తి । ఏ॒తావ॑న్తో॒ హీజ్యన్తే᳚ । అత్ర॑ పితరో యథాభా॒గ-మ్మ॑న్దద్ధ్వ॒మిత్యా॑హ । హ్లీకా॒ హి పి॒తరః॑ । ఉద॑ఞ్చో॒ నిష్క్రా॑మన్తి । ఏ॒షా వై మ॑ను॒ష్యా॑ణా॒-న్దిక్ । స్వామే॒వ త-ద్దిశ॒మను॒ నిష్క్రా॑మన్తి ॥ 67 ॥ ఆ॒హ॒వ॒నీయ॒-ముప॑తిష్ఠన్తే । న్యే॑వాస్మై॒ తద్ధ్ను॑వతే । యథ్స॒త్యా॑హవ॒నీయే᳚ । అథా॒న్యత్ర॒ చర॑న్తి । ఆతమి॑తో॒రుప॑తిష్ఠన్తే । అ॒గ్నిమే॒వోప॑ద్ర॒ష్టార॑-ఙ్కృ॒త్వా । పి॒తౄ-న్ని॒రవ॑దయన్తే । అన్తం॒-వాఀ ఏ॒తే ప్రా॒ణానా᳚-ఙ్గచ్ఛన్తి । య ఆతమి॑తోరుప॒తిష్ఠ॑న్తే । సు॒స॒న్దృశ॑-న్త్వా వ॒యమిత్యా॑హ ॥ 68 ॥ ప్రా॒ణో వై సు॑స॒న్దృక్ । ప్రా॒ణమే॒వాత్మన్-ద॑ధతే । యోజా॒ న్వి॑న్ద్ర తే॒ హరీ॒ ఇత్యా॑హ । ప్రా॒ణమే॒వ పున॑రయుక్త । అఖ్ష॒న్నమీ॑మదన్త॒ హీతి॒ గార్హ॑పత్య॒-ముప॑తిష్ఠన్తే । అఖ్ష॒న్నమీ॑మద॒న్తాథ॒ త్వోప॑తిష్ఠామహ॒ ఇతి॒ వావైతదా॑హ । అమీ॑మదన్త పి॒తర॑-స్సో॒మ్యా ఇత్య॒భి ప్రప॑ద్యన్తే । అమీ॑మదన్త పి॒తరో-ఽథ॑ త్వా॒-ఽభి ప్రప॑ద్యామహ॒ ఇతి॒ వావైతదా॑హ । అ॒పః పరి॑షిఞ్చతి । మా॒ర్జయ॑త్యే॒వైనాన్॑ ॥ 69 ॥ అథో॑ త॒ర్పయ॑త్యే॒వ । తృప్య॑తి ప్ర॒జయా॑ ప॒శుభిః॑ । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । అప॑ బర్హిషావనూయా॒జౌ య॑జతి । ప్ర॒జా వై బ॒ర్॒హిః । ప్ర॒జా ఏ॒వ మృ॒త్యోరుథ్సృ॑జతి । చ॒తురః॑ ప్రయా॒జాన్. య॑జతి । ద్వావ॑నూయా॒జౌ । షట్థ్సమ్ప॑ద్యన్తే । షడ్వా ఋ॒తవః॑ ॥ 70 ॥ ఋ॒తూనే॒వ ప్రీ॑ణాతి । న పత్న్యన్వా᳚స్తే । న సంయాఀ ॑జయన్తి । యత్పత్న్య॒న్వాసీ॑త । యథ్సం॑యాఀ॒జయే॑యుః । ప్ర॒మాయు॑కా స్యాత్ । తస్మా॒న్నాన్వా᳚స్తే । న సంయాఀ ॑జయన్తి । పత్ని॑యై గోపీ॒థాయ॑ ॥ 71 ॥ అనువాకం 10 - త్ర్యమ్బకహవీంషి తద్ధి రు॒ద్రస్య॑ భాగ॒ధేయ᳚మ్ । ఇ॒మా-న్దిశం॑-యఀన్తి । ఏ॒షా వై రు॒ద్రస్య॒ దిక్ । స్వాయా॑మే॒వ ది॒శి రు॒ద్ర-న్ని॒రవ॑దయతే । రు॒ద్రో వా అ॑ప॒శుకా॑యా॒ ఆహు॑త్యై॒ నాతి॑ష్ఠత । అ॒సౌ తే॑ ప॒శురితి॒ నిర్ది॑శే॒ద్య-న్ద్వి॒ష్యాత్ । యమే॒వ ద్వేష్టి॑ । తమ॑స్మై ప॒శు-న్నిర్ది॑శతి । యది॒ న ద్వి॒ష్యాత్ । ఆ॒ఖుస్తే॑ ప॒శురితి॑ బ్రూయాత్ ॥ 73 ॥ న గ్రా॒మ్యా-న్ప॒శూన్. హి॒నస్తి॑ । నార॒ణ్యాన్ । చ॒తు॒ష్ప॒థే జు॑హోతి । ఏ॒ష వా అ॑గ్నీ॒నా-మ్పడ్బీ॑శో॒ నామ॑ । అ॒గ్ని॒వత్యే॒వ జు॑హోతి । మ॒ద్ధ్య॒మేన॑ ప॒ర్ణేన॑ జుహోతి । స్రుగ్ఘ్యే॑షా । అథో॒ ఖలు॑ । అ॒న్త॒మేనై॒వ హో॑త॒వ్య᳚మ్ । అ॒న్త॒త ఏ॒వ రు॒ద్ర-న్ని॒రవ॑దయతే ॥ 74 ॥ ఏ॒ష తే॑ రుద్ర భా॒గ-స్స॒హ స్వస్రా-ఽమ్బి॑క॒యేత్యా॑హ । శ॒రద్వా అ॒స్యామ్బి॑కా॒ స్వసా᳚ । తయా॒ వా ఏ॒ష హి॑నస్తి । యగ్ం హి॒నస్తి॑ । తయై॒వైనగ్ం॑ స॒హ శ॑మయతి । భే॒ష॒జ-ఙ్గవ॒ ఇత్యా॑హ । యావ॑న్త ఏ॒వ గ్రా॒మ్యాః ప॒శవః॑ । తేభ్యో॑ భేష॒జ-ఙ్క॑రోతి । అవా᳚మ్బ రు॒ద్రమ॑దిమ॒హీత్యా॑హ । ఆ॒శిష॑మే॒వైతామాశా᳚స్తే ॥ 75 ॥ త్ర్య॑మ్బకం-యఀజామహ॒ ఇత్యా॑హ । మృ॒త్యో-ర్ము॑ఖ్షీయ॒ మా ఽమృతా॒దితి॒ వావైతదా॑హ । ఉత్కి॑రన్తి । భగ॑స్య లీఫ్సన్తే । మూతే॑ కృ॒త్వా-ఽఽస॑జన్తి । యథా॒ జనం॑-యఀ॒తే॑-ఽవ॒స-ఙ్క॒రోతి॑ । తా॒దృగే॒వతత్ । ఏ॒ష తే॑ రుద్ర భా॒గ ఇత్యా॑హ ని॒రవ॑త్త్యై । అప్ర॑తీఖ్ష॒మాయ॑న్తి । అ॒పః పరి॑షిఞ్చతి । రు॒ద్రస్యా॒న్తర్హి॑త్యై । ప్ర వా ఏ॒తే᳚-ఽస్మా-ల్లో॒కాచ్చ్య॑వన్తే । యే త్ర్య॑మ్బకై॒శ్చర॑న్తి । ఆ॒ది॒త్య-ఞ్చ॒రు-మ్పున॒రేత్య॒ నిర్వ॑పతి । ఇ॒యం-వాఀ అది॑తిః । అ॒స్యామే॒వ ప్రతి॑ తిష్ఠన్తి ॥ 76 ॥ (అను॑మత్యై - వైశ్వదే॒వేన॒ తా-స్సృ॒ష్టా - స్త్రి॒వృత్ - ప్ర॒జాప॑తి-స్సవి॒ - తోత్త॑రస్యాం - దేవాసు॒రా-స్సో᳚-ఽగ్ని--ర్ య-త్పత్నీ॑ -వైశ్వదే॒వేన॒ తా వ॑రుణప్రఘా॒సై - ర॒గ్నయే॑ దే॒వేభ్యః॑ - ప్రతిపూరు॒ష-న్దశ॑) (అను॑మత్యై - ప్రథమ॒జో వ॒థ్సో - బ॑హురూ॒పా హి ప॒శవ॒ - స్తస్మా᳚-త్పృథమా॒త్రం - ఀయద॒గ్నయే-ఽనీ॑కవత - ఉద్ధా॒రం-వాఀ - అ॒గ్నయే॑ దే॒వేభ్య॑ - ఋ॒తూనే॒వ షట్థ్స॑ప్తతిః) (అను॑మత్యై॒ - ప్రతి॑ తిష్ఠన్తి) ॥ హరిః॑ ఓమ్ ॥ ॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే ప్రథమాష్టకే షష్ఠః ప్రపాఠక-స్సమాప్తః ॥
|