කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය බ්රාහ්මණේ තෘතීයාෂ්ටකේ නවමඃ ප්රපාඨකඃ - අෂ්ටාදශිනා-ම්පශූනා-ම්ප්රයෝගඃ
ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,
ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ । හ॒රිඃ॒ ඕම් ॥
(අශ්වමේධස්ය ද්විතීය-තෘතීයා හර්විධානම්)
අනුවාකං 1 - අෂ්ටාදශිනා-ඞ්ග්රාභ්යාණාං ආරණ්යානා-ඤ්ච පශූනා-ම්ප්රයෝගඃ
ප්ර॒ජාප॑ති-රශ්වමේ॒ධම॑සෘජත । සෝ᳚-ऽස්මාථ්සෘ॒ෂ්ටෝ-ऽපා᳚ක්රාමත් ।
තම॑ෂ්ටාද॒ශිභි॒රනු॒ ප්රායු॑ඞ්ක්ත । තමා᳚ප්නෝත් । තමා॒ප්ත්වා ऽෂ්ටා॑ද॒ශිභි॒රවා॑රුන්ධ ।
යද॑ෂ්ටාද॒ශින॑ ආල॒භ්යන්තේ᳚ । ය॒ජ්ඤමේ॒ව තෛරා॒ප්ත්වා යජ॑මා॒නෝ-ऽව॑රුන්ධේ ॥
සං॒වඁ॒ථ්ස॒රස්ය॒ වා ඒ॒ෂා ප්ර॑ති॒මා । යද॑ෂ්ටාද॒ශිනඃ॑ ।
ද්වාද॑ශ॒ මාසාඃ॒ පඤ්ච॒ර්තවඃ॑ ॥ 1 ॥
සං॒වඁ॒ථ්ස॒රෝ᳚-ऽෂ්ටාද॒ශඃ । යද॑ෂ්ටාද॒ශින॑ ආල॒භ්යන්තේ॑ ।
සං॒වඁ॒ථ්ස॒රමේ॒ව තෛරා॒ප්ත්වා
යජමා॒නෝ-ऽව॑රුන්ධේ ॥
අ॒ග්නි॒ෂ්ඨේ᳚ ऽන්යා-න්ප॒ශූනු॑පා-ක॒රෝති॑ ।
ඉත॑රේෂු॒ යූපේ᳚ෂ්වෂ්ටාද॒ශිනෝ-ऽජා॑මිත්වාය ॥
නව॑ න॒වාල॑භ්යන්තේ සවීර්ය॒ත්වාය॑ ॥ යදා॑ර॒ණ්යෛ-ස්සග්ග්॑ ස්ථා॒පයේ᳚ත් । ව්යව॑ස්යේතා-ම්පිතා පු॒ත්රෞ । ව්යද්ධ්වා॑නඃ ක්රාමේයුඃ ।
විදූ॑ර॒-ඞ්ග්රාම॑යෝ ර්ග්රාමා॒න්තෞ ස්යා॑තාම් ॥ 2 ॥
ඍ॒ක්ෂීකාඃ᳚ පුරුෂව්යා॒ඝ්රාඃ ප॑රිමෝ॒ෂිණ॑ ආව්යා॒ධිනී॒-ස්තස්ක॑රා॒ අර॑ණ්යේ॒ෂ්වා-ජා॑යේරන්න් ॥
තදා॑හුඃ । අප॑ශවෝ॒ වා ඒ॒තේ । යදා॑ර॒ණ්යාඃ ।
යදා॑ර॒ණ්යෛ-ස්සග්ග්॑ස්ථා॒පයේ᳚ත । ක්ෂි॒ප්රේ යජ॑මාන॒-මර॑ණ්ය-ම්මෘ॒තග්ම් හ॑රේයුඃ ।
අර॑ණ්යායතනා॒ හ්යා॑ර॒ණ්යාඃ ප॒ශව॒ ඉති॑ । යත්ප॒ශූන්නාලභේ॑ත । අන॑වරුද්ධා අස්ය ප॒ශව॑-ස්ස්යුඃ । යත්පර්ය॑ග්නි-කෘතානුථ්සෘ॒ජේත් ॥ 3 ॥
ය॒ජ්ඤ॒වේ॒ශ॒ස-ඞ්කු॑ර්යාත් ॥ යත්ප॒ශූනා॒ලභ॑තේ । තේනෛ॒ව ප॒ශූනව॑රුන්ධේ ।
යත්පර්ය॑ග්නි-කෘතානුථ්සෘ॒ජත්ය-ය॑ජ්ඤවේශසාය ।
අව॑රුද්ධා අස්ය ප॒ශවෝ॒ භව॑න්ති ।
න ය॑ජ්ඤවේශ॒ සම්භ॑වති ।
න යජ॑මාන॒-මර॑ණ්ය-ම්මෘ॒තග්ම් හ॑රන්ති ॥
ග්රා॒ම්යෛ-ස්සග්ග්ස්ථා॑පයති । ඒ॒තේ වෛ ප॒ශවඃ॒, ක්ෂේමෝ॒ නාම॑ । ස-ම්පි॑තා පු॒ත්රාව ව॑ස්යතඃ । සමද්ධ්වා॑නඃ ක්රාමන්ති ।
ස॒ම॒න්ති॒ක-ඞ්ග්රාම॑යෝ-ර්ග්රාමා॒න්තෞ භ॑වතඃ ।
නර්ක්ෂීකාඃ᳚ පුරුෂව්යා॒ඝ්රාඃ ප॑රිමෝ॒ෂිණ॑ ආව්යා॒ධිනී॒-ස්තස්ක॑රා॒ අර॑ණ්යේ॒ෂ්වා ජා॑යන්තේ ॥ 4 ॥
(ඍ॒තවඃ॑ - ස්යාතා - මුථ්සෘ॒ජේථ් - ස්ය॑ත॒ස්ත්රීණි॑ ච)(ආ1)
අනුවාකං 2 - චාතුර්මාස්යපශූනා-ම්ප්රයෝගඃ
ප්ර॒ජාප॑තිර-කාමයතෝ॒භෞ ලෝ॒කාව-ව॑රුන්ධී॒යේති॑ ।
ස ඒ॒තානු॒භයා᳚-න්ප॒ශූන॑ පශ්යත් । ග්රා॒ම්යාග්ශ්චා॑-ර॒ණ්යාග්ශ්ච॑ । තානාල॑භත ।
තෛර්වෛ ස උ॒භෞ ලෝ॒කාව වා॑රුන්ධ । ග්රා॒ම්යෛරේ॒ව ප॒ශුභි॑රි॒මං-ලෝඁ॒කම වා॑රුන්ධ ।
ආ॒ර॒ණ්යෛර॒මුම් । යද්ග්රා॒ම්යා-න්ප॒ශූනා॒ලභ॑තේ ।
ඉ॒මමේ॒ව තෛර්ලෝ॒කමව॑රුන්ධේ । යදා॑ර॒ණ්යාන් ॥ 5 ॥
අ॒මු-න්තෛඃ ॥ අන॑වරුද්ධෝ॒ වා ඒ॒තස්ය॑ සංවඁථ්ස॒ර ඉත්යා॑හුඃ । ය ඉ॒ත ඉ॒තශ්චාතුර්මා॒ස්යානි॑ සං॒වඁථ්ස॒ර-ම්ප්ර॑යු॒ඞ්ක්ත ඉති॑ ।
ඒ॒තාවා॒න්॒. වෛ සං॑වඁථ්ස॒රඃ । යච්චා॑තුර්මා॒ස්යානි॑ । යදේ॒තේ චාතු॑ර්මා॒ස්යාඃ ප॒ශව॑ ආල॒භ්යන්තේ᳚ । ප්ර॒ත්යක්ෂ॑මේ॒ව තෛ-ස්සං॑වඁථ්ස॒රං-යඁජ॑මා॒නෝ-ऽව॑රුන්ධේ । ॥
වි වා ඒ॒ෂ ප්ර॒ජයා॑ ප॒ශුභි॑ර්-ඍද්ධ්යතේ ।
ය-ස්සං॑වඁථ්ස॒ර-ම්ප්ර॑යු॒ඞ්ක්තේ । සං॒වඁ॒ථ්ස॒ර-ස්සු॑ව॒ර්ගෝ ලෝ॒කඃ ॥ 6 ॥
සු॒ව॒ර්ග-න්තු ලෝ॒ක-න්නාප॑රාද්ධ්නෝති ।
ප්ර॒ජා වෛ ප॒ශව॑ ඒකාද॒ශිනී᳚ ।
යදේ॒ත ඓ॑කාදශි॒නාඃ ප॒ශව॑ ආල॒භ්යන්තේ᳚ ।
සා॒ක්ෂාදේ॒ව ප්ර॒ජා-ම්ප॒ශූන්. යජ॑මා॒නෝ-ऽව॑රුන්ධේ ॥ ප්ර॒ජාප॑ති-ර්වි॒රාජ॑මසෘජත ।
සා සෘ॒ෂ්ටා-ऽශ්ව॑මේ॒ධ-ම්ප්රාවි॑ශත් ।
තා-න්ද॒ශිභි॒රනු॒ ප්රායු॑ඞ්ක්ත । තාමා᳚ප්නෝත් ।
තාමා॒ප්ත්වා ද॒ශිභි॒රවා॑රුන්ධ । යද්ද॒ශින॑ ආල॒භ්යන්තේ᳚ ॥ 7 ॥
වි॒රාජ॑මේ॒ව තෛරා॒ප්ත්වා යජ॑මා॒නෝ-ऽව॑රුන්ධේ ॥
ඒකා॑දශ ද॒ශත॒ ආල॑භ්යන්තේ । ඒකා॑දශාක්ෂරා ත්රි॒ෂ්ටුප් । ත්රෛෂ්ටු॑භාඃ ප॒ශවඃ॑ । ප॒ශූනේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ වෛ॒ශ්ව॒දේ॒වෝ වා අශ්වඃ॑। නා॒නා॒දේ॒ව॒ත්යාඃ᳚ ප॒ශවෝ॑ භවන්ති ।
අශ්ව॑ස්ය සර්ව॒ත්වාය॑ । නානා॑රූපා භවන්ති । තස්මා॒න්නානා॑රූපාඃ ප॒ශවඃ॑( ) ।
බ॒හු॒රූ॒පා භ॑වන්ති । තස්මා᳚-ද්බහුරූ॒පාඃ ප॒ශව॒-ස්සමෘ॑ද්ධ්යෛ ॥ 8 ॥
(ආ॒ර॒ණ්යාන්-ඁලෝ॒කෝ-ද॒ශින॑ ආල॒භ්යන්තේ॒-නානා॑රූපාඃ ප॒ශවෝ॒ ද්වේ ච॑) (අ. 2)
අනුවාකං 3 - රෝහිතාදීනා-ම්පශූනාං-වඁපාහෝමසාහිත්යම්
අ॒ස්මෛ වෛ ලෝ॒කාය॑ ග්රා॒ම්යාඃ ප॒ශව॒ ආල॑භ්යන්තේ । අ॒මුෂ්මා॑ ආර॒ණ්යාඃ । යද්ග්රා॒ම්යා-න්ප॒ශූනා॒ලභ॑තේ । ඉ॒මමේ॒ව තෛර්ලෝ॒කමව॑රුන්ධේ । යදා॑ර॒ණ්යාන් । අ॒මු-න්තෛඃ । උ॒භයා᳚-න්ප॒ශූනාල॑භතේ । ග්රා॒ම්යාග්ශ්චා॑-ර॒ණ්යාග්ශ්ච॑ ।
උ॒භයෝ᳚-ර්ලෝ॒කයෝ॒ර ව॑රුද්ධ්යෛ । උ॒භයා᳚-න්ප॒ශූනාල॑භතේ ॥ 9 ॥
ග්රා॒ම්යාග්ශ්චා॑-ර॒ණ්යාග්ශ්ච॑ । උ॒භය॑ස්යා॒-න්නාද්ය॒ස්යා-ව॑රුද්ධ්යෛ । උභයා᳚-න්ප॒ශූනාලභතේ । ග්රාම්යාග්ශ්චා॑ර॒ණ්යාග්ශ්ච॑ ।
උ॒භයේ॑ෂා-ම්පශූ॒නාමව॑රුද්ධ්යෛ ॥
ත්රය॑ස්ත්රයෝ භවන්ති । ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කාඃ ।
ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॒මාප්ත්යෛ᳚ ॥ බ්ර॒හ්ම॒වා॒දිනෝ॑ වදන්ති । කස්මා᳚ථ්ස॒ත්යාත් ॥ 10 ॥
අ॒ස්මින් ඁලෝ॒කේ බ॒හවඃ॒ කාමා॒ ඉති॑ ।
යථ්ස॑මා॒නීභ්යෝ॑ දේ॒වතා᳚භ්යෝ॒-ऽන්යේ᳚-ऽන්යේ ප॒ශව॑ ආල॒භ්යන්තේ᳚ । අ॒ස්මින්නේ॒ව තල්ලෝ॒කේ කාමා᳚න්දධාති । තස්මා॑ද॒ස්මින්-ඁලෝ॒කේ බ॒හවඃ॒ කාමාඃ᳚ ॥ ත්ර॒යා॒ණා-න්ත්ර॑යාණාග්ම් ස॒හ ව॒පා ජු॑හෝති । ත්ර්යා॑වෘතෝ॒ වෛ දේ॒වාඃ ।
ත්ර්යා॑වෘත ඉ॒මේ ලෝ॒කාඃ । ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॒මාප්ත්යෛ᳚ । ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॒-ඞ්ක්ලෘප්ත්යෛ᳚ ॥ පර්ය॑ග්නි-කෘතා-නාර॒ණ්යා-නුථ්සෘ॑ජ॒න්ත්යහිග්ම්॑සායෛ ॥ 11 ॥
(අව॑රුද්ධ්යා උ॒භයා᳚-න්ප॒ශූනාල॑භතේ - ස॒ත්යා - දහිග්ම්॑සායෛ)(ආ3)
අනුවාකං 4 - අශ්වස්ය රථයෝජනාලඞ්කාරාදයඃ
යු॒ඤ්ජන්ති॑ බ්ර॒ද්ධ්නමිත්යා॑හ । අ॒සෞ වා ආ॑දි॒ත්යෝ බ්ර॒ද්ධ්නඃ । ආ॒දි॒ත්ය-මේ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති । අ॒රු॒ෂමිත්යා॑හ । අ॒ග්නිර්වා අ॑රු॒ෂඃ ।
අ॒ග්නිමේ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති । චර॑න්ත॒මිත්යා॑හ । වා॒යුර්වෛ චරන්න්॑ । වා॒යුමේ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති । පරි॑ත॒ස්ථුෂ॒ ඉත්යා॑හ ॥ 12 ॥
ඉ॒මේ වෛ ලෝ॒කාඃ පරි॑ත॒ස්ථුෂඃ॑ । ඉ॒මනේ॒වාස්මෛ॑ ලෝ॒කාන්. යු॑නක්ති ॥ රෝච॑න්තේ රෝච॒නා දි॒වීත්යා॑හ । නක්ෂ॑ත්රාණි॒ වෛ රෝ॑ච॒නා දි॒වි ।
නක්ෂ॑ත්රාණ්යේ॒වාස්මෛ॑ රෝචයති ॥ යු॒ඤ්ජන්ත්ය॑ස්ය॒ කාම්යේත්යා॑හ । කාමා॑නේ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති ॥ හරී॒ විප॑ක්ෂ॒සේත්යා॑හ ।
ඉ॒මේ වෛ හරී॒ විප॑ක්ෂසා । ඉ॒මේ ඒ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති ॥ 13 ॥
ශෝණා॑ ධෘ॒ෂ්ණූ නෘ॒වාහ॒සේත්යා॑හ । අ॒හෝ॒රා॒ත්රේ වෛ නෘ॒වාහ॑සා । අ॒හෝ॒රා॒ත්රේ ඒ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ති ॥ ඒ॒තා ඒ॒වාස්මෛ॑ දේ॒වතා॑ යුනක්ති ।
සු॒ව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්ය॒ සම॑ෂ්ට්යෛ ॥
කේ॒තු-ඞ්කෘ॒ණ්වන්න॑-කේ॒තව॒ ඉති॑ ද්ධ්ව॒ජ-ම්ප්රති॑මුඤ්චති । යශ॑ ඒ॒වෛන॒ග්ම්॒ රාජ්ඤා᳚-ඞ්ගමයති ॥ ජී॒මූත॑ස්යේව භවති॒ ප්රතී॑ක॒මිත්යා॑හ । ය॒ථා॒ ය॒ජුරේ॒වෛතත් ॥ යේ තේ॒ පන්ථා॑න-ස්සවිතඃ පූ॒ර්ව්යාස॒ ඉත්ය॑ද්ධ්ව॒ර්යු-ර්යජ॑මානං
ඁවාචයත්ය॒භිජි॑ත්යෛ ॥ 14 ॥
පරා॒ වා ඒ॒තස්ය॑ ය॒ජ්ඤ ඒ॑ති । යස්ය॑ ප॒ශුරු॒පා-කෘ॑තෝ॒-ऽන්යත්ර॒ වේද්යා॒ ඒති॑ । ඒතග්ග් ස්තෝ॑තරේ॒තේන॑ ප॒ථා පුන॒රශ්ව॒-මාව॑ර්තයාසි න॒ ඉත්යා॑හ ।
වා॒යුර්වෛ ස්තෝතා᳚ । වා॒යුමේ॒වාස්ය॑ ප॒රස්තා᳚-ද්දධා॒ත්යාවෘ॑ත්ත්යෛ ॥ යථා॒ වෛ හ॒විෂෝ॑ ගෘහී॒තස්ය॒ ස්කන්ද॑ති । ඒ॒වං-වාඁ ඒ॒තදශ්ව॑ස්ය ස්කන්දති । යද॑ස්යෝ॒පාකෘ॑තස්ය॒ ලෝමා॑නි॒ ශීය॑න්තේ । යද්වාලේ॑ෂු කා॒චානා॒වය॑න්ති ।
ලෝමා᳚න්යේ॒වාස්ය॒ තථ්සම්භ॑රන්ති ॥ 15 ॥
භූර්භුව॒ස්සුව॒රිති॑ ප්රාජාප॒ත්යා-භි॒රාව॑යන්ති । ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යෝ වා අශ්වඃ॑ ।
ස්වයෛ॒වෛන॑-න්දේ॒වත॑යා॒ සම॑ද්ර්ධයන්ති ॥ භූරිති॒ මහි॑ෂී । භුව॒ ඉති॑ වා॒වාතා᳚ ।
සුව॒රිති॑ පරිවෘ॒ක්තී । ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॑-ම॒භිජි॑ත්යෛ ॥ හි॒ර॒ණ්යයාඃ᳚ කා॒චා භ॑වන්ති । ජ්යෝති॒ර්වෛ හිර॑ණ්යම් । රා॒ෂ්ට්රම॑ශ්වමේ॒ධඃ ॥ 16 ॥
ජ්යෝති॑ශ්චෛ॒වාස්මෛ॑ රා॒ෂ්ට්ර-ඤ්ච॑ ස॒මීචී॑ දධාති ॥ ස॒හස්ර॑-ම්භවන්ති । ස॒හස්ර॑ සම්මිත-ස්සුව॒ර්ගෝ ලෝ॒කඃ । සු॒ව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා॒-භිජි॑ත්යෛ ॥
අප॒ වා ඒ॒තස්මා॒ත්තේජ॑ ඉන්ද්රි॒ය-ම්ප॒ශව॒-ශ්ශ්රීඃ ක්රා॑මන්ති । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
වස॑වස්ත්වා-ऽඤ්ජන්තු ගාය॒ත්රේණ॒ ඡන්ද॒සේති॒ මහි॑ෂ්ය॒භ්ය॑නක්ති । තේජෝ॒ වා ආජ්ය᳚ම් । තේජෝ॑ ගාය॒ත්රී । තේජ॑සෛ॒වාස්මෛ॒ තේජෝ-ऽව॑රුන්ධේ ॥ 17 ॥
රු॒ද්රාස්ත්වා᳚-ऽඤ්ජන්තු॒ ත්රෛෂ්ටු॑භේන॒ ඡන්ද॒සේති॑ වා॒වාතා᳚ । තේජෝ॒ වා ආජ්ය᳚ම් । ඉ॒න්ද්රි॒ය-න්ත්රි॒ෂ්ටුප් । තේජ॑සෛ॒වාස්මා॑ ඉන්ද්රි॒යමව॑රුන්ධේ ।
ආ॒දි॒ත්යා-ස්ත්වා᳚-ऽඤ්ජන්තු॒ ජාග॑තේන॒ ඡන්ද॒සේති॑ පරිවෘ॒ක්තී । තේජෝ॒ වා ආජ්ය᳚ම් । ප॒ශවෝ॒ ජග॑තී ।
තේජ॑සෛ॒වාස්මෛ॑ ප॒ශූනව॑රුන්ධේ ॥
පත්න॑යෝ॒-ऽභ්ය॑ඤ්ජන්ති । ශ්රි॒යා වා ඒ॒ත-ද්රූ॒පම් ॥ 18 ॥
යත්පත්න॑යඃ । ශ්රිය॑-මේ॒වාස්මි॒-න්තද්ද॑ධති ।
නාස්මා॒ත්තේජ॑ ඉන්ද්රි॒ය-ම්ප॒ශව॒-ශ්ශ්රීරප॑ක්රාමන්ති ॥
ලාජී(3)ඤ්ඡාචී(3)න්. යශෝ॑ ම॒මාඁ(4) ඉත්යති॑රික්ත॒-මන්න॒මශ්වා॑යෝ॒ පාහ॑රන්ති ।
ප්ර॒ජාමේ॒වාන්නා॒දී-ඞ්කු॑ර්වතේ ॥
ඒ॒තද්දේ॑වා॒ අන්න॑මත්තෛ॒ත-දන්න॑මද්ධි ප්රජාපත॒ ඉත්යා॑හ । ප්ර॒ජායා॑මේ॒වාන්නාද්ය॑-න්දධතේ ॥
යදි॒ නාව॒ජිඝ්ර᳚ත් । අ॒ග්නිඃ ප॒ශුරා॑සී॒දිත්යව॑-ඝ්රාපයේත් । අව॑ හෛ॒ව ජි॑ඝ්රති ॥
ආක්රාන॑. වා॒ජී ක්රමෛ॒රත්ය॑-ක්රමීද්වා॒ජී ද්යෞස්තේ॑ පෘ॒ෂ්ඨ-ම්පෘ॑ථි॒වී
ස॒ධස්ථ॒මිත්යශ්ව॒-මනු॑මන්ත්රයතේ ।
ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॑-ම॒භිජි॑ත්යෛ ॥
සමි॑ද්ධෝ අ॒ඤ්ජන්කෘද॑ර-ම්මතී॒නා-මිත්යශ්ව॑ස්යා॒ ප්රියෝ॑ භවන්ති සරූප॒ත්වාය॑ ॥ 19 ॥
(පරි॑ත॒ස්ථුෂ॒ ඉත්යා॑හේ॒ - මේ ඒ॒වාස්මෛ॑ යුනක්ත්ය॒ - භිජි॑ත්යෛ-භර-න්ත්යශ්වමේ॒ධෝ - රු॑න්ධේ - රූ॒පම් - ජි॑ඝ්රති॒ ත්රීණි॑ ච) (අ. 4)
අනුවාකං 5 - බ්රහ්මෝද්යනාමකඃ හෝතෘබ්රාහ්මණෝස්සංවාඁදඃ
තේජ॑සා॒ වා ඒ॒ෂ බ්ර॑හ්මවර්ච॒සේන॒ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
හෝතා॑ ච බ්ර॒හ්මා ච॑ බ්ර॒හ්මෝද්යං॑-වඁදතඃ ।
තේජ॑සා චෛ॒වෛන॑-ම්බ්රහ්මවර්ච॒සේන॑ ච॒ සම॑ද්ර්ධයතඃ ॥ ද॒ක්ෂි॒ණ॒තෝ බ්ර॒හ්මා භ॑වති ।
ද॒ක්ෂි॒ණ॒ත ආ॑යතනෝ॒ වෛ බ්ර॒හ්මා । බා॒ර්॒හ॒ස්ප॒ත්යෝ වෛ බ්ර॒හ්මා ।
බ්ර॒හ්ම॒ව॒ර්ච॒සමේ॒වාස්ය॑ දක්ෂිණ॒තෝ (දක්ෂි॒ණතෝ) ද॑ධාති ।
තස්මා॒-ද්දක්ෂි॒ණෝ-ऽද්ර්ධෝ᳚ බ්රහ්මවර්ච॒සිත॑රඃ ॥
උ॒ත්ත॒ර॒තෝ හෝතා॑ භවති ॥ 20 ॥
උ॒ත්ත॒ර॒ත ආ॑යතනෝ॒ වෛ හෝතා᳚ । ආ॒ග්නේ॒යෝ වෛ හෝතා᳚ । තේජෝ॒ වා අ॒ග්නිඃ । තේජ॑ ඒ॒වාස්යෝ᳚ත්තර॒තෝ ද॑ධාති । තස්මා॒දුත්ත॒රෝ-ऽද්ර්ධ॑-ස්තේජ॒ස්විත॑රඃ ॥
යූප॑ම॒භිතෝ॑ වදතඃ । ය॒ජ॒මා॒න॒දේ॒ව॒ත්යෝ॑ වෛ යූපඃ॑ । යජ॑මානමේ॒ව තේජ॑සා ච බ්රහ්මවර්ච॒සේන॑ ච॒ සම॑ද්ර්ධයතඃ ॥
කිග්ග් ස්වි॑දාසීත්-පූ॒ර්වචි॑ත්ති॒-රිත්යා॑හ ।
ද්යෞර්වෛ වෘෂ්ටිඃ॑ පූ॒ර්වචි॑ත්තිඃ ॥ 21 ॥
දිව॑මේ॒ව වෘෂ්ටි॒මව॑රුන්ධේ ॥ කිග්ග් ස්වි॑දාසී-ද්බෘ॒හද්වය॒ ඉත්යා॑හ । අශ්වෝ॒ වෛ බෘ॒හද්වයඃ॑ । අශ්ව॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ කිග්ග් ස්වි॑දාසීත්-පිශඞ්ගි॒ලේත්යා॑හ । රාත්රි॒ර්වෛ පි॑ශඞ්ගි॒ලා ।
රාත්රි॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ කිග්ග් ස්වි॑දාසීත්-පිලිප්පි॒ලේත්යා॑හ । ශ්රීර්වෛ පි॑ලිප්පි॒ලා । අ॒න්නාද්ය॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ 22 ॥
ක-ස්ස්වි॑දේකා॒කී ච॑ර॒තීත්යා॑හ । අ॒සෞ වා ආ॑දි॒ත්ය ඒ॑කා॒කී ච॑රති । තේජ॑ ඒ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
ක උ॑ ස්විජ්ජායතේ॒ පුන॒රිත්යා॑හ ।
ච॒න්ද්රමා॒ වෛ ජා॑යතේ॒ පුනඃ॑ ।
ආයු॑රේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
කිග්ග් ස්වි॑ද්ධි॒මස්ය॑ භේෂ॒ජමිත්යා॑හ ।
අ॒ග්නිර්වෛ හි॒මස්ය॑ භේෂ॒ජම් । බ්ර॒හ්ම॒ව॒ර්ච॒සමේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
කිග්ග් ස්වි॑දා॒-වප॑න-ම්ම॒හදිත්යා॑හ ॥ 23 ॥
අ॒යං-වෛඁ ලෝ॒ක ආ॒වප॑න-ම්ම॒හත් ।
අ॒ස්මින්නේ॒ව ලෝ॒කේ ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥
පෘ॒ච්ඡාමි॑ ත්වා॒ පර॒මන්ත॑-ම්පෘථි॒ව්යා ඉත්යා॑හ । වේදි॒ර්වෛ පරෝ-ऽන්තඃ॑ පෘථි॒ව්යාඃ ।
වේදි॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ පෘ॒ච්ඡාමි॑ ත්වා॒ භුව॑නස්ය॒ නාභි॒මිත්යා॑හ ।
ය॒ජ්ඤෝ වෛ භුව॑නස්ය॒ නාභිඃ॑ । ය॒ජ්ඤමේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
පෘ॒ච්ඡාමි॑ ත්වා॒ වෘෂ්ණෝ॒ අශ්ව॑ස්ය॒ රේත॒ ඉත්යා॑හ ।
සෝමෝ॒ වෛ වෘෂ්ණෝ॒ අශ්ව॑ස්ය॒ රේතඃ॑ । සෝ॒ම॒පී॒ථ-මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
පෘ॒ච්ඡාමි॑ වා॒චඃ ප॑ර॒මං-ව්යෝඁ ॑මේත්යා॑හ । බ්රහ්ම॒ වෛ වා॒චඃ ප॑ර॒මං-ව්යෝඁ ॑ම ।
බ්ර॒හ්ම॒ව॒ර්ච॒ස-මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ 24 ॥
(හෝතා॑ භවති॒ - වෛ වෘෂ්ටිඃ॑ පූ॒ර්වචි॑ත්ති - ර॒න්නාද්ය॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ - ම॒හදිත්යා॑හ॒ - සෝමෝ॒ වෛ වෘෂ්ණෝ॒ අශ්ව॑ස්ය॒ රේත॑ශ්ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 5)
අනුවාකං 6 - අශ්වස්ය මෘතෝපචාර-ස්සඤ්ජ්ඤපනප්රකාරඃ
අප॒ වා ඒ॒තස්මා᳚-ත්ප්රා॒ණාඃ ක්රා॑මන්ති । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
ප්රා॒ණාය॒ ස්වාහා᳚ ව්යා॒නාය॒ ස්වාහේති॑ සඤ්ජ්ඤ॒ප්යමා॑න॒ ආහු॑තී-ර්ජුහෝති ।
ප්රා॒ණානේ॒වාස්මි॑න්දධාති । නාස්මා᳚ත්ප්රා॒ණා අප॑ක්රාමන්ති ॥ අව॑න්තීඃ॒-ස්ථාව॑න්තී-ස්ත්වා-ऽවන්තු । ප්රි॒ය-න්ත්වා᳚ ප්රි॒යාණා᳚ම් । වර්ෂි॑ෂ්ඨ॒මාප්යානාම් । නි॒ධී॒නා-න්ත්වා॑ නිධි॒පතිග්ම්॑ හවාමහේ
වසෝම॒-මේත්යා॑හ ।
අපෛ॒වාස්මෛ॒ තද්ධ්නු॑වතේ ॥ 25 ॥
අථෝ॑ ධු॒වන්ත්යේ॒වෛන᳚ම් । අථෝ॒ න්යේ॑වාස්මෛ᳚ හ්නුවතේ ॥ ත්රිඃ පරි॑යන්ති । ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කාඃ । ඒ॒භ්ය ඒ॒වෛනං॑-ලෝඁ॒කේභ්යෝ॑ ධුවතේ ॥ ත්රිඃ පුනඃ॒ පරි॑යන්ති । ෂට්-ථ්සම්ප॑ද්යන්තේ । ෂඩ්වා ඍ॒තවඃ॑ ।
ඍ॒තුභි॑රේ॒වෛන॑-න්ධුවතේ ॥ අප॒ වා ඒ॒තේභ්යඃ॑ ප්රා॒ණාඃ ක්රා॑මන්ති ॥ 26 ॥
යේ ය॒ජ්ඤේ ධුව॑න-න්ත॒න්වතේ᳚ । න॒ව॒කෘත්වඃ॒ පරි॑යන්ති । නව॒ වෛ පුරු॑ෂේ ප්රා॒ණාඃ ।
ප්රා॒ණානේ॒වාත්මන්ද॑ධතේ । නෛභ්යඃ॑ ප්රා॒ණා අප॑ක්රාමන්ති ॥ අම්බේ॒ අම්බා॒ල්යම්බි॑ක॒ ඉති॒ පත්නී॑මු॒දාන॑යති । අහ්ව॑තෛ॒වෛනා᳚ම් ॥
සුභ॑ගේ॒ කාම්පී॑ල-වාසි॒නීත්යා॑හ । තප॑ ඒ॒වෛනා॒-මුප॑නයති ॥ සු॒ව॒ර්ගේ ලෝ॒කේ සම්ප්රෝර්ණ්වා॑ථා॒-මිත්යා॑හ ॥ 27 ॥
සු॒ව॒ර්ගමේ॒වෛනාං᳚-ලෝඁ॒ක-ඞ්ග॑මයති ॥
ආ-ऽහම॑ජානි ගර්භ॒ධමා ත්වම॑ජාසි ගර්භ॒ධමිත්යා॑හ । ප්ර॒ජා වෛ ප॒ශවෝ॒ ගර්භඃ॑ । ප්ර॒ජාමේ॒ව ප॒ශූනා॒ත්මන්ධ॑ත්තේ ॥
දේ॒වා වා අ॑ශ්වමේ॒ධේ පව॑මානේ । සු॒ව॒ර්ගං-ලෝඁ॒ක-න්න ප්රාජා॑නන්න් । තමශ්වඃ॒ ප්රාජා॑නාත් । යථ්සූ॒චීභි॑-රසිප॒ථා-න්ක॒ල්පය॑න්ති ।
සු॒ව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්ය॒ ප්රජ්ඤා᳚ත්යෛ ॥ ගා॒ය॒ත්රී ත්රි॒ෂ්ටුබ්ජග॒තීත්යා॑හ ॥ 28 ॥
ය॒ථා॒ ය॒ජුරේ॒වෛතත් ॥ ත්ර॒ය්ය-ස්සූ॒ච්යෝ॑ භවන්ති ।
අ॒ය॒ස්මය්යෝ॑ රජ॒තා හරි॑ණ්යඃ । අ॒ස්ය වෛ ලෝ॒කස්ය॑ රූ॒පම॑ය॒ස්මය්යඃ॑ । අ॒න්තරි॑ක්ෂස්ය රජ॒තාඃ । දි॒වෝ හරි॑ණ්යඃ । දිශෝ॒ වා අ॑ය॒ස්මය්යඃ॑ ।
අ॒වා॒න්ත॒ර॒දි॒ශා ර॑ජ॒තාඃ । ඌ॒ද්ර්ධ්වා හරි॑ණ්යඃ ।
දිශ॑ ඒ॒වාස්මෛ॑ කල්පයති ॥
කස්ත්වා᳚-ඡ්යති॒ කස්ත්වා॒ විශා॒ස්තී-ත්යා॒හා හිග්ම්॑සායෛ ॥ 29 ॥
(හ්නු॒ව॒තේ॒-ක්රා॒ම॒-න්ත්යූ॒ර්ණ්වා॒ථා॒මිත්යා॑හ॒-ජග॒තීත්යා॑හ-කල්පය॒ත්යේක॑-ඤ්ච) (අ. 6)
අනුවාකං 7 - තත්ර මන්ත්රාඃ
අප॒ වා ඒ॒තස්මා॒ච්ඡ්රී රා॒ෂ්ට්ර-ඞ්ක්රා॑මති । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
ඌ॒ද්ර්ධ්වාමේ॑නා॒-මුච්ඡ්ර॑යතා॒-දිත්යා॑හ ।
ශ්රීර්වෛ රා॒ෂ්ට්රම॑ශ්වමේ॒ධඃ ।
ශ්රිය॑මේ॒වාස්ම॑ රා॒ෂ්ට්රමූ॒ද්ර්ධ්ව-මුච්ඡ්ර॑යති ॥ වේ॒ණු॒භා॒ර-ඞ්ගි॒රාවි॒-වේත්යා॑හ ।
රා॒ෂ්ට්රං-වෛඁ භා॒රඃ । රා॒ෂ්ට්රමේ॒වාස්මෛ॒ පර්යූ॑හති ॥ අථා᳚ස්යා॒ මද්ධ්ය॑මේධතා॒-මිත්යා॑හ । ශ්රීර්වෛ රා॒ෂ්ට්රස්ය॒ මද්ධ්ය᳚ම් ॥ 30 ॥
ශ්රිය॑මේ॒වා-ව॑රුන්ධේ ॥ ශී॒තේ වාතේ॑ පු॒නන්නි॒-වේත්යා॑හ । ක්ෂේමෝ॒ වෛ රා॒ෂ්ට්රස්ය॑ ශී॒තෝ වාතඃ॑ । ක්ෂේම॑මේ॒වා-ව॑රුන්ධේ ॥ යද්ධ॑රි॒ණී යව॒මත්තීත්යා॑හ । විඩ්වෛ හ॑රි॒ණී । රා॒ෂ්ට්රං-යඁවඃ॑ । විශ॑-ඤ්චෛ॒වාස්මෛ॑ රා॒ෂ්ට්ර-ඤ්ච॑ ස॒මීචී॑ දධාති ॥
න පු॒ෂ්ට-ම්ප॒ශු ම॑න්යත॒ ඉත්යා॑හ ।
තස්මා॒-ද්රාජා॑ ප॒ශූන්න පුෂ්ය॑ති ॥ 31 ॥
ශූ॒ද්රා යදර්ය॑ජාරා॒ න පෝෂා॑ය ධනාය॒තීත්යා॑හ ।
තස්මා᳚-ද්වෛශීපු॒ත්ර-න්නාභිෂි॑ඤ්චන්තේ ॥ ඉ॒යං-යඁ॒කා ශ॑කුන්ති॒කේත්යා॑හ । විඩ්වෛ ශ॑කුන්ති॒කා । රා॒ෂ්ට්රම॑ශ්වමේ॒ධඃ । විශ॑-ඤ්චෛ॒වාස්මෛ॑ රා॒ෂ්ට්ර-ඤ්ච॑ ස॒මීචී॑ දධාති ॥
ආ॒හල॒මිති॒ සර්ප॒තීත්යා॑හ । තස්මා᳚-ද්රා॒ෂ්ට්රාය॒ විශ॑-ස්සර්පන්ති ॥ ආහ॑ත-ඞ්ග॒භේ පස॒ ඉත්යා॑හ । විඩ්වෛ ගභඃ॑ ॥ 32 ॥
රා॒ෂ්ට්ර-ම්පසඃ॑ । රා॒ෂ්ට්රම॒ව වි॒ශ්යාහ॑න්ති । තස්මා᳚-ද්රා॒ෂ්ට්රං-විඁශ॒-ඞ්ඝාතු॑කම් ॥
මා॒තා ච॑ තේ පි॒තා ච॑ ත॒ ඉත්යා॑හ । ඉ॒යං-වෛඁ මා॒තා । අ॒සෞ පි॒තා । ආ॒භ්යාමේ॒වෛන॒-ම්පරි॑දදාති ॥
අග්රං॑-වෘඁ॒ක්ෂස්ය॑ රෝහත॒ ඉත්යා॑හ ।
ශ්රීර්වෛ ව॒ක්ෂස්යාග්ර᳚ම් । ශ්රිය॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ 33 ॥
ප්රසු॑ලා॒මීති॑ තේ පි॒තා ග॒භේ මු॒ෂ්ටිම॑තග්ම්සය॒-දිත්යා॑හ । විඩ්වෛ ගභඃ॑ । රා॒ෂ්ට්ර-ම්මු॒ෂ්ටිඃ । රා॒ෂ්ට්රමේ॒ව වි॒ශ්යාහ॑න්ති । තස්මා᳚-ද්රා॒ෂ්ට්රං-විඁශ॒-ඞ්ඝාතු॑කම් ॥ අප॒ වා ඒ॒තේභ්යඃ॑ ප්රා॒ණාඃ ක්රා॑මන්ති । යේ ය॒ජ්ඤේ-ऽපූ॑තං॒-වඁද॑න්ති ।
ද॒ධි॒ක්රාව්.ණ්ණෝ॑ අකාරිෂ॒මිති॑ සුරභි॒-මතී॒මෘචං॑-වඁදන්ති ।
ප්රා॒ණා වෛ සු॑ර॒භයඃ॑ । ප්රා॒ණානේ॒වාත්මන්ද॑ධතේ । නෛභ්යඃ॑ ප්රා॒ණා අප॑ක්රාමන්ති ॥
ආපෝ॒ හිෂ්ඨා ම॑යෝ॒භුව॒ ඉත්ය॒ද්භිර්මා᳚ර්ජයන්තේ । ආපෝ॒ වෛ සර්වා॑ දේ॒වතාඃ᳚ ।
දේ॒වතා॑භිරේ॒-වාත්මාන॑-ම්පවයන්තේ ॥ 34 ॥
(රා॒ෂ්ට්රස්ය॒ මද්ධ්ය॒ම් - පුෂ්ය॑ති॒ - ගභෝ॑ - රුන්ධේ - දධතේ ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 7)
අනුවාකං 8 - අශ්වමේධස්ය තත්පශූනා-ඤ්ච ප්රශංසා
ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජා-ස්සෘ॒ෂ්ට්වා ප්රේ॒ණා-ऽනු॒ ප්රාවි॑ශත් । තාභ්යඃ॒ පුන॒-ස්සම්භ॑විතු॒-න්නාශ॑ක්නෝත් । සෝ᳚-ऽබ්රවීත් । ඍ॒ද්ධ්නව॒දිථ්සඃ । යෝ මේ॒තඃ පුන॑-ස්ස॒භංර॒දිති॑ । ත-න්දේ॒වා අ॑ශ්වමේ॒ධේනෛ॒ව සම॑භරන්න් । තතෝ॒ වෛ ත ආ᳚ද්ර්ධ්නුවන්න । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
ප්ර॒ජාප॑තිමේ॒ව සම්භ॑රත්යෘ॒ද්ධ්නෝති॑ ॥ පුරු॑ෂ॒මාල॑භතේ ॥ 35 ॥
වෛ॒රා॒ජෝ වෛ පුරු॑ෂඃ । වි॒රාජ॑-මේ॒වාල॑භතේ । අථෝ॒ අන්නං॒-වෛඁ වි॒රාට් । අන්න॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ අශ්ව॒මාල॑භතේ । ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යෝ වා අශ්වඃ॑ ।
ප්ර॒ජාප॑ති-මේ॒වාල॑භතේ । අථෝ॒ ශ්රීර්වා ඒක॑ශඵම් ।
ශ්රිය॑-මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ ගාමාල॑භතේ ॥ 36 ॥
ය॒ජ්ඤෝ වෛ ගෞඃ । ය॒ජ්ඤමේ॒වාල॑භතේ ।
අථෝ॒ අන්නං॒-වෛඁ ගෞඃ । අන්න॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
අ॒ජා॒වී ආල॑භතේ භූ॒ම්නේ । අථෝ॒ පුෂ්ටි॒ර්වෛ භූ॒මා ।
පුෂ්ටි॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
පර්ය॑ග්නිකෘත॒-ම්පුරු॑ෂ-ඤ්චාර॒ණ්යාග්-ශ්චෝ-ථ්සෘ॑ජ॒න්ත්යහිග්ම්॑සායෛ ॥ උ॒භෞ වා ඒ॒තෞ ප॒ශූ ආල॑භ්යේතේ । යශ්චා॑ව॒මෝ යශ්ච॑ පර॒මඃ ।
තේ᳚-ऽස්යෝ॒භයේ॑ ය॒ජ්ඤේ බ॒ද්ධාඃ । අ॒භීෂ්ටා॑ අ॒භිප්රී॑තාඃ । අ॒භිජි॑තා අ॒භිහු॑තා භවන්ති ॥ නෛන॑-න්ද॒ඞ්ක්ෂ්ණවඃ॑ ප॒ශවෝ॑ ය॒ජ්ඤේ බ॒ද්ධාඃ ।
අ॒භීෂ්ටා॑ අ॒භිප්රී॑තාඃ । අ॒භිජි॑තා අ॒භිහු॑තා හිග්ම්සන්ති । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । ය උ॑ චෛනමේ॒වං-වේඁද॑ ॥ 37 ॥
(ල॒භ॒තේ॒ - ගාමාල॑භතේ - පර॒මෝ᳚-ऽෂ්ටෞ ච॑) (අ. 8)
අනුවාකං 9 - උත්තමේ-ऽහනි ප්රශවඃ
ප්ර॒ථ॒මේන॒ වා ඒ॒ෂ ස්තෝම॑න රා॒ද්ධ්වා ।
ච॒තු॒ෂ්ටෝ॒මේන॑ කෘ॒තේනායා॑නා॒-මුත්ත॒රේ-ऽහන්න්॑ ।
ඒ॒ක॒වි॒ග්ම්॒ශේ ප්ර॑ති॒ෂ්ඨායා॒-ම්ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥
ඒ॒ක॒වි॒ග්ම්॒ශා-ත්ප්ර॑ති॒ෂ්ඨායා॑ ඍ॒තූන॒න්වාරෝ॑හති । ඍ॒තවෝ॒ වෛ පෘ॒ෂ්ඨානි॑ । ඍ॒තව॑-ස්සංවඁථ්ස॒රඃ । ඍ॒තුෂ්වේ॒ව සං॑වඁථ්ස॒රේ ප්ර॑ති॒ෂ්ඨාය॑ । දේ॒වතා॑ අ॒භ්යාරෝ॑හති । ශක්ව॑රයඃ පෘ॒ෂ්ඨ-ම්භ॑වන්ත්ය॒-න්යද॑න්ය॒-ච්ඡන්දඃ॑ । අ॒න්යේ᳚-ऽන්යේ॒ වා ඒ॒තේ ප॒ශව॒ ආල॑භ්යන්තේ ॥ 38 ॥
උ॒තේව॑ ග්රා॒ම්යාඃ । උ॒තේවා॑ර॒ණ්යාඃ । අහ॑රේ॒ව රූ॒පේණ॒ සම॑ද්ර්ධයති । අථෝ॒ අහ්න॑ ඒ॒වෛෂ බ॒ලිර්හ්රි॑යතේ ॥ තදා॑හුඃ । අප॑ශවෝ॒ වා ඒ॒තේ ।
යද॑ජා॒-වය॑ශ්චාර॒ණ්යාශ්ච॑ । ඒ॒තේ වෛ සර්වේ॑ ප॒ශවඃ॑ । යද්ග॒ව්යා ඉති॑ ।
ග॒ව්යා-න්ප॒ශූනු॑ත්ත॒මේ-ऽහ॒න්නාල॑භතේ ॥ 39 ॥
තේනෛ॒වෝභයා᳚-න්ප॒ශූනව॑රුන්ධේ ॥ ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යා භ॑වන්ති । අන॑භිජිතස්යා॒-භිජි॑ත්යෛ ॥ සෞ॒රීර්නව॑ ශ්වේ॒තාව॒ශා අ॑නූබ॒න්ධ්යා॑ භවන්ති ।
අ॒න්ත॒ත ඒ॒ව බ॑හ්මවර්ච॒සමව॑රුන්ධේ ॥
සෝමා॑ය ස්ව॒රාජ්ඤේ॑-ऽනෝවා॒හා-ව॑න॒ඩ්වාහා॒විති॑ ද්ව॒න්ද්විනඃ॑ ප॒ශූනාල॑භතේ ।
අ॒හෝ॒රා॒ත්රාණා॑-ම॒භිජි॑ත්යෛ ॥ ප॒ශුභි॒ර්වා ඒ॒ෂ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
ඡ॒ග॒ල-ඞ්ක॒ල්මාෂ॑-ඞ්කිකිදී॒විං-විඁ ॑දී॒ගය॒මිති॑ ත්වා॒ෂ්ට්රා-න්ප॒ශූනාල॑භතේ ।
ප॒ශුභි॑රේ॒වාත්මාන॒ග්ම්॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥
ඍ॒තුභි॒ර්වා ඒ॒ෂ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
පි॒ශඞ්ගා॒-ස්ත්රයෝ॑ වාස॒න්තා ඉත්යෘ॑තු-ප॒ශූනාල॑භතේ । ඍ॒තුභි॑රේ॒-වාත්මාන॒ග්ම්॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥
ආ වා ඒ॒ෂ ප॒ශුභ්යෝ॑ වෘශ්ච්යතේ ।
යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । පර්ය॑ග්නිකෘතා॒ උථ්සෘ॑ජ॒න්ත්යනා᳚ව්රස්කාය ॥ 40 ॥
(ල॒භ්ය॒න්තේ॒ - ල॒භ॒තේ॒ - ත්වා॒ෂ්ට්රා-න්ප॒ශූනාල॑භතේ॒-ऽෂ්ටෞ ච॑) (අ. 9)
අනුවාකං 10 - මහිමාභිධානෞ ප්රහෞ
ප්ර॒ජාප॑ති-රකාමයත ම॒හාන॑න්නා॒ද-ස්ස්යා॒මිති॑ ।
ස ඒ॒තාව॑ශ්වමේ॒ධේ ම॑හි॒මානා॑වපශ්යත් । තාව॑ගෘහ්ණීත । තතෝ॒ වෛ ස ම॒හාන॑න්නා॒දෝ॑-ऽභවත් । යඃ කා॒මයේ॑ත ම॒හාන॑න්නා॒ද-ස්ස්යා॒මිති॑ । ස ඒ॒තාව॑ශ්වමේ॒ධේ ම॑හි॒මානෞ॑ ගෘහ්ණීත ।
ම॒හානේ॒වාන්නා॒දෝ භ॑වති ॥ ය॒ජ॒මා॒න॒දේ॒ව॒ත්යා॑ වෛ ව॒පා । රාජා॑ මහි॒මා ।
යද්ව॒පා-ම්ම॑හි॒ම්නෝභ॒යතඃ॑ පරි॒යජ॑ති ।
යජ॑මානමේ॒ව රා॒ජ්යේනෝ॑භ॒යතඃ॒ පරි॑ගෘහ්ණාති ॥
පු॒රස්තා᳚-ථ්ස්වාහාකාරා॒ වා අ॒න්යේ දේ॒වාඃ ।
උ॒පරි॑ෂ්ටා-ථ්ස්වාහාකාරා අ॒න්යේ । තේ වා ඒ॒තේ-ऽශ්ව॑ ඒ॒ව මේද්ධ්ය॑ උ॒භයේ-ऽව॑රුද්ධ්යන්තේ ।
යද්ව॒පා-ම්ම॑හි॒ම්නෝභ॒යතඃ॑ පරි॒යජ॑ති । තානේ॒වෝභයා᳚-න්ප්රීණාති ॥ 41 ॥
(ප॒රි॒යජ॑ති॒ ෂට්ච॑) (අ. 10)
අනුවාකං 11 - ශරීරහෝමා-ස්ස්විෂ්ටකෘදාදයශ්ච
වෛ॒ශ්ව॒දේ॒වෝ වා අශ්වඃ॑ । තං-යඁත්ප්රා॑ජාප॒ත්ය-ඞ්කු॒ර්යාත් । යා දේ॒වතා॒ අපි॑භාගාඃ ।
තා භා॑ග॒ධේයේ॑න॒ ව්ය॑ද්ර්ධයේත් । දේ॒වතා᳚භ්ය-ස්ස॒මද॑-න්දද්ධ්යාත් । ස්තේ॒ගාන්-දග්ග්ෂ්ට්රා᳚භ්යා-ම්ම॒ණ්ඩූකා॒-ඤ්ජම්භ්යේ॑-භි॒රිති॑ ।
ආජ්ය॑-මව॒දාන॑-ඞ්කෘ॒ත්වා ප්රති॑ස॒ඞ්ඛ්යාය॒-මාහු॑තී-ර්ජුහෝති । යා ඒ॒ව දේ॒වතා॒ අපි॑භාගාඃ । තා භා॑ග॒ධේයේ॑න॒ සම॑ද්ර්ධයති ।
න දේ॒වතා᳚භ්ය-ස්ස॒මද॑-න්දධාති ॥ 42 ॥
චතු॑ර්දශෛ॒තා-න॑නුවා॒කාඤ්ජු॑හෝ॒ත්ය-න॑න්තරිත්යෛ ॥
ප්ර॒යා॒සාය॒ ස්වාහේති॑ පඤ්චද॒ශම් । පඤ්ච॑දශ॒ වා අ॑ද්ර්ධමා॒සස්ය॒ රාත්ර॑යඃ ।
අ॒ද්ර්ධ॒මා॒ස॒ශ-ස්සං॑වඁථ්ස॒ර ආ᳚ප්යතේ ॥ දේ॒වා॒සු॒රා-ස්සංයඁ ॑න්ත්තා ආසන්න් ।
තේ᳚-ऽබ්රුවන්න॒ග්නය॑-ස්ස්විෂ්ට॒කෘතඃ॑ । අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය ව॒යමු॑ද්ධා॒ර-මුද්ධ॑රාමහෛ ।
අථෛ॒තාන॒භි-භ॑වා॒මේති॑ । තේ ලෝහි॑ත॒-මුද॑හරන්ත ।
තතෝ॑ දේ॒වා අභ॑වන්න් ॥ 43 ॥
පරා-ऽසු॑රාඃ । යථ්ස්වි॑ෂ්ට॒කෘද්භ්යෝ॒ ලෝහි॑ත-ඤ්ජු॒හෝති॒ භ්රාතෘ॑ව්යාභිභූත්යෛ । භව॑ත්යා॒ත්මනා᳚ । පරා᳚-ऽස්ය॒ භ්රාතෘ॑ව්යෝ භවති ॥
ගෝ॒මෘ॒ග॒ක॒ණ්ඨේන॑ ප්රථ॒මා-මාහු॑ති-ඤ්ජුහෝති ।
ප॒ශවෝ॒ වෛ ගෝ॑මෘ॒ගඃ । රු॒ද්රෝ᳚-ऽග්නි-ස්ස්වි॑ෂ්ට॒කෘත් । රු॒ද්රාදේ॒ව ප॒ශූන॒න්තර්ද॑ධාති । අථෝ॒ යත්රෛ॒ෂා-ऽऽහු॑තිර්-හූ॒යතේ᳚ ।
න තත්ර॑ රු॒ද්රඃ ප॒ශූන॒භිම॑න්යතේ ॥ 44 ॥
අ॒ශ්ව॒ශ॒ඵේන॑ ද්වි॒තීයා॒-මාහු॑ති-ඤ්ජුහෝති । ප॒ශවෝ॒ වා ඒක॑ශඵම් । රු॒ද්රෝ᳚-ऽග්නි-ස්ස්වි॑ෂ්ට॒කෘත් । රු॒ද්රාදේ॒ව ප॒ශූන॒න්තර්ද॑ධාති ।
අථෝ॒ යත්රෛ॒ෂා-ऽऽහු॑තිරඃඅ॒යතේ᳚ ।
න තත්ර॑ රු॒ද්රඃ ප॒ශූන॒භිම॑න්යතේ ॥
අ॒ය॒ස්මයේ॑න කම॒ණ්ඩලු॑නා තෘ॒තීයා᳚ම් ।
ආහු॑ති-ඤ්ජුහෝත්යා-ය॒ස්යෝ॑ වෛ ප්ර॒ජාඃ । රු॒ද්රෝ᳚-ऽග්නි-ස්ස්වි॑ෂ්ට॒කෘත් । රු॒ද්රාදේ॒ව ප්ර॒ජා අ॒න්තර්ද॑ධාති । අථෝ॒ යත්රෛ॒ෂා-ऽऽහු॑තිර්-හූ॒යතේ᳚ ।
න තත්ර॑ රු॒ද්රඃ ප්ර॒ජා අ॒භිම॑න්යතේ ॥ 45 ॥
(ද॒ධා॒ - ත්යභ॑වන් - මන්යතේ - ප්ර॒ජා අ॒න්ත-ර්ද॑ධාති॒ ද්වේ ච॑) (අ. 11)
අනුවාකං 12 - තදුභයහෝමමධ්යවර්ත්යශ්චස්තෝමීයහෝමඃ
අශ්ව॑ස්ය॒ වා ආල॑බ්ධස්ය॒ මේධ॒ උද॑ක්රාමත් । තද॑ශ්වස්තෝ॒මීය॑-මභවත් ।
යද॑ශ්වස්තෝ॒මීය॑-ඤ්ජු॒හෝති॑ । සමේ॑ධමේ॒වෛන॒-මාල॑භතේ ॥ ආජ්යේ॑න ජුහෝති । මේධෝ॒ වා ආජ්ය᳚ම් । මේධෝ᳚-ऽශ්වස්තෝ॒මීය᳚ම් । මේධේ॑නෛ॒වාස්මි॒-න්මේධ॑-න්දධාති ॥ ෂටත්රග්ම්॑ශත-ඤ්ජුහෝති ।
ෂටත්රග්ම්॑ශදක්ෂරා බෘහ॒තී ॥ 46 ॥
බාර්හ॑තාඃ ප॒ශවඃ॑ । සා ප॑ශූ॒නා-ම්මාත්රා᳚ । ප॒ශූනේ॒ව මාත්ර॑යා॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥
තා යද්භූය॑සීර්වා॒ කනී॑යසීර්වා ජුහු॒යාත් । ප॒ශූන්මාත්ර॑යා॒ ව්ය॑ද්ර්ධයේත් ।
ෂටත්රග්ම්॑ශත-ඤ්ජුහෝති । ෂටත්රග්ම්॑ශදක්ෂරා බෘහ॒තී । බාර්හ॑තාඃ ප॒ශවඃ॑ ।
සා ප॑ශූ॒නා-ම්මාත්රා᳚ । ප॒ශූනේ॒ව මාත්ර॑යා॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥ 47 ॥
අ॒ශ්ව॒ස්තෝ॒මීයග්ම්॑ හු॒ත්වා ද්වි॒පදා॑ ජුහෝති । ද්වි॒පාද්වෛ පුරු॑ෂෝ॒ ද්විප්ර॑තිෂ්ඨඃ ।
තදේ॑න-ම්ප්රති॒ෂ්ඨයා॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥ තදා॑හුඃ । අ॒ශ්ව॒ස්තෝ॒මීය॒-ම්පූර්වග්ම්॑ හෝත॒ව්යා(3)-න්ද්වි॒පදා(3) ඉති॑ । අශ්වෝ॒ වා අ॑ශ්වස්තෝ॒මීය᳚ම් । පුරු॑ෂෝ ද්වි॒පදාඃ᳚ । අ॒ශ්ව॒ස්තෝ॒මීයග්ම්॑ හු॒ත්වා ද්වි॒පදා॑ ජුහෝති । තස්මා᳚-ද්ද්වි॒පාච්චතු॑ෂ්පාදමත්ති ।
අථෝ᳚ ද්වි॒පද්යේ॒ව චතු॑ෂ්පදඃ॒ ප්රති॑ෂ්ඨාපයති ॥ ද්වි॒පදා॑ හු॒ත්වා । නාන්යාමුත්ත॑රා॒-මාහු॑ති-ඤ්ජුහුයාත් । යද॒න්යාමුත්ත॑රා॒-මාහු॑ති-ඤ්ජුහු॒යාත් ।
ප්ර ප්ර॑ති॒ෂ්ඨායා᳚ශ්ච්යවේත । ද්වි॒පදා॑ අන්ත॒තෝ ජ॑හෝති॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ ॥ 48 ॥
(බෘ॒හ॒ - ත්ය॑ද්ර්ධයති - ස්ථාපයති॒ පඤ්ච॑ ච) (අ. 12)
අනුවාකං 13 - සංවඁථ්සරානුෂ්ඨානමිෂ්ටීනාම්
ප්ර॒ජාප॑ති-රශ්වමේ॒ධ-ම॑සෘජත ।
සෝ᳚-ऽස්මාථ්සෘ॒ෂ්ටෝ-ऽපා᳚ක්රාමත් ।
තං-යඁ ॑ජ්ඤ-ක්ර॒තුභි॒-රන්වෛ᳚ච්ඡත් । තං-යඁ ॑ජ්ඤ-ක්ර॒තුභි॒-ර්නාන්ව॑වින්දත් । තමිෂ්ටි॑භි॒-රන්වෛ᳚ච්ඡත් । තමිෂ්ටි॑භි॒-රන්ව॑වින්දත් । තදිෂ්ටී॑නා-මිෂ්ටි॒ත්වම් ।
යථ්සං॑වඁථ්ස॒ර-මිෂ්ටි॑භි॒-ර්යජ॑තේ । අශ්ව॑මේ॒ව තදන්වි॑ච්ඡති ॥
සා॒වි॒ත්රියෝ॑ භවන්ති ॥ 49 ॥
ඉ॒යං-වෛඁ ස॑වි॒තා । යෝ වා අ॒ස්යා-න්නශ්ය॑ති॒ යෝ නි॒ලය॑තේ । අ॒ස්යාං-වාඁව තං-විඁ ॑න්දන්ති । න වා ඉ॒මා-ඞ්කශ්ච॒නේත්යා॑හුඃ । ති॒ර්යන්නෝද්ර්ධ්වෝ-ऽත්යේ॑තුමර්හ॒තීති॑ । යථ්සා॑වි॒ත්රියෝ॒ භව॑න්ති ।
ස॒වි॒තෘ-ප්ර॑සූත ඒ॒වෛන॑මිච්ඡති ॥
ඊ॒ශ්ව॒රෝ වා අශ්වඃ॒ ප්රමු॑ක්තඃ॒ පරා᳚-ම්පරා॒වත॒-ඞ්ගන්තෝඃ᳚ । යථ්සා॒ය-න්ධෘතී᳚ර්ජු॒හෝති॑ । අශ්ව॑ස්ය॒ යත්යෛ॒ ධෘත්යෛ᳚ ॥ 50 ॥
යත්ප්රා॒තරිෂ්ටි॑භි॒-ර්යජ॑තේ । අශ්ව॑මේ॒ව තදන්වි॑ච්ඡති । යථ්සා॒ය-න්ධෘතී᳚ර්ජු॒හෝති॑ । අශ්ව॑ස්යෛ॒ව යත්යෛ॒ ධෘත්යෛ᳚ । තස්මා᳚ථ්සා॒ය-ම්ප්ර॒ජාඃ, ක්ෂේ॒ම්යා॑
භවන්ති ॥ යත්ප්රා॒ත-රිෂ්ටි॑භි॒-ර්යජ॑තේ ।
අශ්ව॑මේ॒ව තදන්වි॑ච්ඡති । තස්මා॒ද්දිවා॑ නෂ්ටෛ॒ෂ ඒ॑ති ॥ යත්ප්රා॒තරිෂ්ටි॑භි॒-ර්යජ॑තේ සා॒ය-න්ධෘතී᳚ර්ජු॒හෝති॑ । අ॒හෝ॒රා॒ත්රාභ්යා॑-මේ॒වෛන॒-මන්වි॑ච්ඡති । අථෝ॑ අහෝරා॒ත්රාභ්යා॑-මේ॒වාස්මෛ॑ යෝගක්ෂේ॒ම-ඞ්ක॑ල්පයති ॥ 51 ॥
(භ॒ව॒න්ති॒ - ධෘත්යා॑ - ඒන॒ මන්වි॑ච්ඡ॒ත්යේක॑-ඤ්ච) (අ. 13)
අනුවාකං 14 - තාස්විෂ්ටිෂු බ්රාහ්මණරාජන්යයෝර්ගානම්
අප॒ වා ඒ॒තස්මා॒ච්ඡ්රී රා॒ෂ්ට්ර-ඞ්ක්රා॑මති । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । බ්රා॒හ්ම॒ණෞ වී॑ණාගා॒ථිනෞ॑ ගායතඃ । ශ්රි॒යා වා ඒ॒ත-ද්රූ॒පම් । යද්වීණා᳚ । ශ්රිය॑-මේ॒වාස්මි॒-න්තද්ධ॑ත්තඃ । ය॒දා ඛලු॒ වෛ පුරු॑ෂ॒-ශ්ශ්රිය॑මශ්නු॒තේ ।
වීණා᳚-ऽස්මෛ වාද්යතේ ॥ තදා॑හුඃ ।
යදු॒භෞ බ්රා᳚හ්ම॒ණෞ ගායේ॑තාම් ॥ 52 ॥
ප්ර॒භ්රග්ම්ශු॑කා-ऽස්මා॒ච්ඡ්රී-ස්ස්යා᳚ත් ।
න වෛ බ්රා᳚හ්ම॒ණේ ශ්රී ර॑මත॒ ඉති॑ ।
බ්රා॒හ්ම॒ණෝ᳚-ऽන්යෝ ගායේ᳚ත් । රා॒ජ॒න්යෝ᳚-ऽන්යඃ ।
බ්රහ්ම॒ වෛ බ්රා᳚හ්ම॒ණඃ । ක්ෂ॒ත්රග්ම් රා॑ජ॒න්යඃ॑ ।
තථා॑ හාස්ය॒ බ්රහ්ම॑ණා ච ක්ෂ॒ත්රේණ॑ චෝභ॒යත॒-ශ්ශ්රීඃ පරි॑ගෘහීතා භවති ॥
තදා॑හුඃ । යදු॒භෞ දිවා॒ ගායේ॑තාම් ।
අපා᳚ස්මා-ද්රා॒ෂ්ට්ර-ඞ්ක්රා॑මේත් ॥ 53 ॥
න වෛ බ්රා᳚හ්ම॒ණේ රා॒ෂ්ට්රග්ම් ර॑මත॒ ඉති॑ । ය॒දා ඛලු॒ වෛ රාජා॑ කා॒මය॑තේ । අථ॑ බ්රාහ්ම॒ණ-ඤ්ජි॑නාති । දිවා᳚ බ්රාහ්ම॒ණෝ ගා॑යේත් । නක්තග්ම්॑ රාජ॒න්යඃ॑ ।
බ්රහ්ම॑ණෝ॒ වෛ රූ॒පමහඃ॑ । ක්ෂ॒ත්රස්ය॒ රාත්රිඃ॑ ।
තථා॑ හාස්ය॒ බ්රහ්ම॑ණා ච ක්ෂ॒ත්රේණ॑ චෝභ॒යතෝ॑ රා॒ෂ්ට්ර-ම්පරි॑ගෘහීත-ම්භවති ॥ ඉත්ය॑දදා॒ ඉත්ය॑යජථා॒ ඉත්ය॑පච॒ ඉති॑ බ්රාහ්ම॒ණෝ ගායේ᳚ත් ।
ඉ॒ෂ්ටා॒පූ॒ර්තං-වෛඁ බ්රා᳚හ්ම॒ණස්ය॑ ॥ 54 ॥
ඉ॒ෂ්ටා॒පූ॒ර්තේ-නෛ॒වෛන॒ග්ම්॒ ස සම॑ද්ර්ධයති ॥
ඉත්ය॑ජිනා॒ ඉත්ය॑යුද්ධ්යථා॒ ඉත්ය॒මුග්ම් ස॑ග්රා॒ම්ම-ම॑හ॒න්නිති॑ රාජ॒න්යඃ॑ । යු॒ද්ධං-වෛඁ රා॑ජ॒න්ය॑ස්ය । යු॒ද්ධේනෛ॒වෛන॒ග්ම්॒ ස සම॑ද්ර්ධයති ॥ අක්ලෘ॑ප්තා॒ වා ඒ॒තස්ය॒ර්තව॒ ඉත්යා॑හුඃ । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑ත॒ ඉති॑ ।
ති॒ස්රෝ᳚-ऽන්යෝ ගාය॑ති ති॒ස්රෝ᳚-ऽන්යඃ । ෂට්ථ්සම්ප॑ද්යන්තේ । ෂඩ්වා ඍ॒තවඃ॑ ।
ඍ॒තූනේ॒වාස්මෛ॑ කල්පයතඃ ॥ තාභ්යාග්ම්॑ ස॒ග්ග්॒ස්ථායා᳚ම් । අ॒නෝ॒යු॒ක්තේ ච॑ ශ॒තේ ච॑ දදාති । ශ॒තායුඃ॒ පුරු॑ෂ-ශ්ශ॒තේන්ද්රි॑යඃ ।
ආයු॑ෂ්යේ॒වේන්ද්රි॒යේ ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥ 55 ॥
(ගායේ॑තාම් - ක්රාමේ-ද්- බ්රාහ්ම॒ණස්ය॑ - කල්පයතශ්ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 14)
අනුවාකං 15 - අවභෘථහෝමවිශේෂාඃ
සර්වේ॑ෂු॒ වා ඒ॒ෂු ලෝ॒කේෂු॑ මෘ॒ත්යවෝ॒-ऽන්වාය॑ත්තාඃ । තේභ්යෝ॒ යදාහු॑තී॒ර්න ජු॑හු॒යාත් । ලෝ॒කේ ලෝ॑ක ඒන-ම්මෘ॒ත්යුර්වි॑න්දේත් ।
මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහා॑ මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහේත්ය॑භි පූ॒ර්වමාහු॑තී-ර්ජුහෝති ।
ලෝ॒කාල්ලෝ॑කාදේ॒ව මෘ॒ත්යුමව॑යජතේ ।
නෛනං॑-ලෝඁ॒කේ ලා॑කේ මෘ॒ත්යුර්වි॑න්දති ॥
යද॒මුෂ්මෛ॒ ස්වාහා॒-ऽමුෂ්මෛ॒ ස්වාහේති॒ ජුහ්ව॑ථ්ස॒-ඤ්චක්ෂී॑ත । බ॒හු-ම්මෘ॒ත්යුම॒මිත්ර॑-ඞ්කුර්වීත । මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහේත්යේක॑ස්මා ඒ॒වෛකා᳚-ඤ්ජුහුයාත් । ඒකෝ॒ වා අ॒මුෂ්මි॑න් ඁලා॒කේ මෘ॒ත්යුඃ ॥ 56 ॥
අ॒ශ॒න॒යා॒ මෘ॒ත්යුරේ॒ව । තමේ॒වාමුෂ්මි॑න් ඁලෝ॒කේ-ऽව॑යජතේ ॥ භ්රූ॒ණ॒හ॒ත්යායෛ॒ ස්වාහේත්ය॑වභෘ॒ථ ආහු॑ති-ඤ්ජුහෝති ।
භ්රූ॒ණ॒හ॒ත්යාමේ॒ වා ව॑යජතේ ॥ තදා॑හුඃ । යද්භ්රූ॑ණහ॒ත්යා ऽපා॒ත්ර්යා-ऽථ॑ ।
කස්මා᳚-ද්ය॒ජ්ඤේ-ऽපි॑ ක්රියත॒ ඉති॑ ॥
අමෘ॑ත්යු॒ර්වා අ॒න්යෝ භ්රූ॑ණහ॒ත්යායා॒ ඉත්යා॑හුඃ ।
භ්රූ॒ණ॒හ॒ත්යා වාව මෘ॒ත්යුරිති॑ ।
යද්භ්රූ॑ණහ॒ත්යායෛ॒ ස්වාහේත්ය॑වභෘ॒ථ ආහුති॑-ඤ්ජු॒හෝති॑ ॥ 57 ॥
මෘ॒ත්යුමේ॒ වා හු॑ත්යා තර්පයි॒ත්වා ප॑රි॒පාණ॑-ඞ්කෘ॒ත්වා ।
භ්රූ॒ණ॒ඝ්නේ භේ॑ෂ॒ජ-ඞ්ක॑රෝති ॥ ඒ॒තාග්ම් හ॒ වෛ මු॑ණ්ඩි॒භ ඖ॑දන්ය॒වඃ ।
භ්රූ॒ණ॒හ॒ත්යායෛ॒ ප්රාය॑ශ්චිත්තිං-විඁ॒දාඤ්ච॑කාර ।
යෝ හා॒ස්යාපි॑ ප්ර॒ජායා᳚-ම්බ්රාහ්ම॒ණග්ම් හන්ති॑ । සර්ව॑ස්මෛ॒ තස්මෛ॑ භේෂ॒ජ-ඞ්ක॑රෝති ॥
ජු॒ම්බ॒කාය॒ ස්වාහේත්ය॑වභෘ॒ථ උ॑ත්ත॒මාමාහු॑ති-ඤ්ජුහෝති । වරු॑ණෝ॒ වෛ ජු॑ම්බ॒කඃ । අ॒න්ත॒ත ඒ॒ව වරු॑ණ॒-මව॑යජතේ ॥ ඛ॒ල॒තේර්වි॑ක්ලි॒ධස්ය॑ ශු॒ක්ලස්ය॑ පිඞ්ගා॒ක්ෂස්ය॑ මූ॒ද්ර්ධඤ්ජු॑හෝති ।
ඒ॒තද්වෛ වරු॑ණස්ය රූ॒පම් । රූ॒පේණෛ॒ව වරු॑ණ॒මව॑යජතේ ॥ 58 ॥
(ලෝ॒කේ මෘ॒ත්යු--ර් ජු॒හෝති॑ - මූ॒ද්ර්ධඤ්ජු॑හෝති॒ ද්වේ ච॑) (අ. 15)
අනුවාකං 16 - උපාකරණමන්ත්රව්යාඛ්යානාදිඃ
වා॒රු॒ණෝ වා අශ්වඃ॑ । ත-න්දේ॒වත॑යා॒ ව්ය॑ද්ර්ධයති । යත්ප්රා॑ජාප॒ත්ය-ඞ්ක॒රෝති॑ ।
නමෝ॒ රාජ්ඤේ॒ නමෝ॒ වරු॑ණා॒යේත්යා॑හ । වා॒රු॒ණෝ වා අශ්වඃ॑ । ස්වයෛ॒වෛන॑-න්දේ॒වත॑යා॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥ නමෝ-ऽශ්වා॑ය॒ නමඃ॑ ප්ර॒ජාප॑තය॒ ඉත්යා॑හ । ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යෝ වා අශ්වඃ॑ । ස්වයෛ॒වෛන॑-න්දේ॒වත॑යා॒ සම॑ද්ර්ධයති ॥
නමෝ-ऽධි॑පතය॒ ඉත්යා॑හ ॥ 59 ॥
ධර්මෝ॒ වා අධි॑පතිඃ । ධර්ම॑මේ॒වා-ව॑රුන්ධේ ॥
අධි॑පති-ර॒ස්යධි॑පති-ම්මා කු॒ර්වධි॑පතිර॒හ-ම්ප්ර॒ජානා᳚-ම්භූයාස॒-මිත්යා॑හ ।
අධි॑පති-ම॒වෛනග්ම්॑ සමා॒නානා᳚-ඞ්කරෝති ॥
මා-න්ධ॑හි॒ මයි॑ ධ॒හීත්යා॑හ ।
ආ॒ශිෂ॑මේ॒වෛතාමාශා᳚ස්තේ ॥
උ॒පාකෘ॑තාය॒ ස්වාහේත්යු॒පාකෘ॑තේ ජුහෝති ।
ආල॑බ්ධාය॒ ස්වාහේති॒ නියු॑ක්තේ ජුහෝති ।
හු॒තාය॒ ස්වාහේති॑ හු॒තේ ජු॑හෝති ।
ඒ॒ෂාං-ලෝඁ॒කානා॑-ම॒භිජි॑ත්යෛ ॥ 60 ॥
ප්ර වා ඒ॒ෂ ඒ॒භ්යෝ ලෝ॒කේභ්ය॑ශ්ච්යවතේ । යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ।
ආ॒ග්නේ॒ය-මෛ᳚න්ද්රා॒ග්න-මා᳚ශ්වි॒නම් ।
තා-න්ප॒ශූනාල॑භතේ॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ ॥
යදා᳚-ऽග්නේ॒යෝ භව॑ති । අ॒ග්නි-ස්සර්වා॑ දේ॒වතාඃ᳚ । දේ॒වතා॑ ඒ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
බ්රහ්ම॒ වා අ॒ග්නිඃ । ක්ෂ॒ත්රමින්ද්රඃ॑ । යදෛ᳚න්ද්රා॒ග්නෝ භව॑ති ॥ 61 ॥
බ්ර॒හ්ම॒ක්ෂ॒ත්රේ ඒ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
යදා᳚-ऽශ්වි॒නෝ භව॑ති । ආ॒ශිෂා॒මව॑රුද්ධ්යෛ ॥
ත්රයෝ॑ භවන්ති । ත්රය॑ ඉ॒මේ ලෝ॒කාඃ ।
ඒ॒ෂ්වේ॑ව ලෝ॒කේෂු॒ ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥
අ॒ග්නයේ-ऽග්ම්॑හෝ॒මුචේ॒-ऽෂ්ටාක॑පාල॒ ඉති॒ දශ॑හවිෂ॒මිෂ්ටි॒-න්නිර්ව॑පති ।
දශා᳚ක්ෂරා වි॒රාට් । අන්නං॑-විඁ॒රාට් ।
වි॒රාජෛ॒-වාන්නාද්ය॒-මව॑රුන්ධේ ॥
අ॒ග්නේර්ම॑න්වේ ප්රථ॒මස්ය॒ ප්රචේ॑තස॒ ඉති॑ යාජ්යානුවා॒ක්යා॑ භවන්ති සර්ව॒ත්වාය॑ ॥ 62 ॥
(අධි॑පතය॒ ඉත්යා॑ - හා॒භිජි॑ත්යා - ඓන්ද්රා॒ග්නෝ භව॑ති - රුන්ධ॒ ඒක॑-ඤ්ච) (අ. 16)
අනුවාකං 17 - අශ්වස්ය රෝගාදිනිමිත්ත-ම්ප්රායශ්චිත්තම්
යද්යශ්ව॑මුප॒තප॑ද්වි॒න්දේත් ।
ආ॒ග්නේ॒ය-ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්නිර්ව॑පේත් ।
සෞ॒ම්ය-ඤ්ච॒රුම් । සා॒වි॒ත්ර-ම॒ෂ්ටාක॑පාලම් ॥ යදා᳚ග්නේ॒යෝ භව॑ති ।
අ॒ග්නි-ස්සර්වා॑ දේ॒වතාඃ᳚ । දේ॒වතා॑-භිරේ॒වෛන॑-ම්භිෂජ්යති ॥ යථ්සෞ॒ම්යෝ භව॑ති ।
සෝමෝ॒ වා ඕෂ॑ධීනා॒ග්ම්॒ රාජා᳚ ।
යාභ්ය॑ ඒ॒වෛනං॑-විඁ॒න්දති॑ ॥ 63 ॥
තාභි॑රේ॒වෛන॑-ම්භිෂජ්යති ॥ යථ්සා॑වි॒ත්රෝ භව॑ති ।
ස॒වි॒තෘප්ර॑සූත ඒ॒වෛන॑-ම්භිෂජ්යති ॥ ඒ॒තාභි॑රේ॒වෛන॑-න්දේ॒වතා॑භි-ර්භිෂජ්යති ।
අ॒ග॒දෝ හෛ॒ව භ॑වති ॥ පෞ॒ෂ්ණ-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේත් । යදි॑ ශ්ලෝ॒ණ-ස්ස්යාත් । පූ॒ෂා වෛ ශ්ලෞණ්ය॑ස්ය භි॒ෂක් । ස ඒ॒වෛන॑-ම්භිෂජ්යති । අශ්ලෝ॑ණෝ හෛ॒ව භ॑වති ॥ 64 ॥
රෞ॒ද්ර-ඤ්ච॒රු-න්නිර්ව॑පේත් । යදි॑ මහ॒තී දේ॒වතා॑-ऽභි॒මන්යේ॑ත । ඒ॒ත॒ද්දේ॒ව॒ත්යෝ॑ වා අශ්වඃ॑ । ස්වයෛ॒වෛන॑-න්දේ॒වත॑යා භිෂජ්යති ।
අ॒ග॒දෝ හෛ॒ව භ॑වති ॥ වෛ॒ශ්වා॒න॒ර-න්ද්වාද॑ශ-කපාල॒-න්නිර්ව॑පේන්මෘගාඛ॒රේ යදි॒ නාගච්ඡේ᳚ත් ।
ඉ॒යං-වාඁ අ॒ග්නිර්වෛ᳚ශ්වාන॒රඃ । ඉ॒යමේ॒වෛන॑-ම॒ර්චිභ්යා᳚-ම්පරි॒රෝධ॒මාන॑යති ।
ආ හෛ॒ව සුත්ය॒මහ॑-ර්ගච්ඡති ॥ යද්ය॑ධී॒යාත් ॥ 65 ॥
අ॒ග්නයේ-ऽග්ම්॑හෝ॒මුචේ॒-ऽෂ්ටාක॑පාලඃ । සෞ॒ර්ය-ම්පයඃ॑ । වා॒ය॒ව්ය॑ ආජ්ය॑භාගඃ ॥ යජ॑මානෝ॒ වා අශ්වඃ॑ । අග්ම්හ॑සා॒ වා ඒ॒ෂ ගෘ॑හී॒තඃ ।
යස්යාශ්වෝ॒ මේධා॑ය॒ ප්රෝක්ෂි॑තෝ॒-ऽද්ධ්යේති॑ । යදග්ම්॑හෝ॒මුචේ॑ නි॒ර්වප॑ති ।
අග්ම්හ॑ස ඒ॒ව තේන॑ මුච්යතේ ॥ යජ॑මානෝ॒ වා අශ්වඃ॑ । රේත॑සා॒ වා ඒ॒ෂ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ ॥ 66 ॥
යස්යාශ්වෝ॒ මේධා॑ය॒ ප්රෝක්ෂි॑තෝ॒-ऽද්ධ්යේති॑ । සෞ॒ර්යග්ම් රේතඃ॑ । යථ්සෞ॒ර්ය-ම්පයෝ॒ භව॑ති । රේත॑සෛ॒වෛන॒ග්ම්॒ ස සම॑ද්ර්ධයති ॥
යජ॑මානෝ॒ වා අශ්වඃ॑ । ගර්භෛ॒ර්වා ඒ॒ෂ ව්යෘ॑ද්ධ්යතේ । යස්යාශ්වෝ॒ මේධා॑ය॒ ප්රෝක්ෂි॑තෝ॒-ऽද්ධ්යේති॑ । වා॒ය॒ව්යා॑ ගර්භාඃ᳚ ।
යද්වා॑ය॒ව්ය॑ ආජ්ය॑භාගෝ॒ භව॑ති । ගර්භෛ॑රේ॒වෛන॒ග්ම්॒ ස සම॑ද්ර්ධයති ॥
අථෝ॒ යස්යෛ॒ෂා-ऽශ්ව॑මේ॒ධේ ප්රාය॑ශ්චිත්තඃ ක්රි॒යතේ᳚ । ඉ॒ෂ්ට්වා වසී॑යා-න්භවති ॥ 67 ॥
(වි॒න්ද - ත්යශ්ලෝ॑ණෝ හෛ॒ව භ॑ව - ත්යධී॒යා - දෘ॑ද්ධ්යතේ॒ - ගර්භෛ॑රේ॒වෛන॒ග්ම්॒ ස සම॑ද්ර්ධයති॒ ද්වේ ච॑) (අ. 17)
අනුවාකං 18 - බ්රහ්මෞදනා උච්යන්තේ
තදා॑හුඃ । ද්වාද॑ශ බ්රහ්මෞද॒නා-න්ථ්සග්ග්ස්ථි॑ත॒ නිර්ව॑පේත් । ද්වා॒ද॒ශභි॒ර්වේෂ්ටි॑භි॒-ර්යජේ॒තේති॑ ॥ යදිෂ්ටි॑-භි॒ර්යජේ॑ත । උ॒ප॒නාමු॑ක ඒනං-යඁ॒ජ්ඤ-ස්ස්යා᳚ත් । පාපී॑යා॒ග්॒ස්තු ස්යා᳚ත් ।
ආ॒ප්තානි॒ වා ඒ॒තස්ය॒ ඡන්දාග්ම්॑සි । ය ඊ॑ජා॒නඃ ।
තානි॒ ක ඒ॒තාව॑දාශු॒ පුනඃ॒ ප්රයු॑ඤ්ජී॒තේති॑ ।
සර්වා॒ වෛ සග්ග්ස්ථි॑තේ ය॒ජ්ඤේ වාගා᳚ප්යතේ ॥ 68 ॥
සා-ऽऽප්තා භ॑වති යා॒තයා᳚ම්නී । ක්රූ॒රීකෘ॑තේව॒ හි භව॒ත්යරු॑ෂ්කෘතා । සා න පුනඃ॑ ප්ර॒යුජ්යේත්යා॑හුඃ ॥ ද්වාද॑ශෛ॒ව බ්ර॑හ්මෞද॒නා-න්ථ්සග්ග්ස්ථි॑තේ॒ නිර්ව॑පේත් । ප්ර॒ජාප॑ති॒ර්වා ඕ॑ද॒නඃ । ය॒ජ්ඤඃ ප්ර॒ජාප॑තිඃ । උ॒ප॒නාමු॑ක ඒනං-යඁ॒ජ්ඤෝ භ॑වති ।
න පාපී॑යා-න්භවති ॥ ද්වාද॑ශ භවන්ති ।
ද්වාද॑ශ॒ මාසා᳚-ස්සංවඁථ්ස॒රඃ ।
සං॒වඁ॒ථ්ස॒ර ඒ॒ව ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥ 69 ॥
(ආ॒ප්ය॒තේ॒ - සං॒වඁ॒ථ්ස॒ර ඒක॑-ඤ්ච) (අ. 18)
අනුවාකං 19 - විභුත්වාදිභිඃ ද්වාදශභිර්ගුණෞරශ්වමේධප්රශංසා
ඒ॒ෂ වෛ වි॒භූර්නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ । සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॑ වි॒භු භ॑වති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ ඒ॒ෂ වෛ ප්ර॒භූර්නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ । සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॑ ප්ර॒භු භ॑වති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ ඒ॒ෂ වා ඌර්ජ॑ස්වා॒න්නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ । සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්රෝර්ජ॑ස්ව-ද්භවති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ ඒ॒ෂ වෛ පය॑ස්වා॒න්නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ॥ 70 ॥
සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॒ පය॑ස්ව-ද්භවති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වෛ විධෘ॑තෝ॒ නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॒ විධෘ॑ත-ම්භවති ।
යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ ඒ॒ෂ වෛ ව්යාවෘ॑ත්තෝ॒ නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॒ ව්යාවෘ॑ත්ත-ම්භවති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වෛ ප්රති॑ෂ්ඨිතෝ॒ නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත-ම්භවති ॥ 71 ॥
යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ ඒ॒ෂ වෛ තේ॑ජ॒ස්වී නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ । සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॑ තේජ॒ස්වි භ॑වති । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වෛ බ්ර॑හ්මවර්ච॒සී නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
ආ හ॒ වෛ තත්ර॑ බ්රාහ්ම॒ණෝ බ්ර॑හ්මවර්ච॒සී ජා॑යතේ । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වා අ॑තිව්යා॒ධී නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
ආ හ॒ වෛ තත්ර॑ රාජ॒න්යෝ॑-ऽතිව්යා॒ධී ජා॑යතේ । යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වෛ දී॒ර්ඝෝ නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
දී॒ර්ඝායු॑ෂෝ හ॒ වෛ තත්ර॑ මනු॒ෂ්යා॑ භවන්ති ।
යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥
ඒ॒ෂ වෛ ක්ලෘ॒ප්තෝ නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ ।
කල්ප॑තේ හ॒ වෛ තත්ර॑ ප්ර॒ජාභ්යෝ॑ යෝගක්ෂේ॒මඃ ।
යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ ॥ 72 ॥
(පය॑ස්වා॒න්නාම॑ ය॒ජ්ඤඃ - ප්රති॑ෂ්ඨිත-ම්භවති॒ - යත්රෛ॒තේන॑ ය॒ජ්ඤේන॒ යජ॑න්තේ॒ ෂට්ච॑) (අ. 19)
(ඒ॒ෂ වෛ වි॒භූඃ ප්ර॒භූරූර්ජ॑ස්වා॒-න්පය॑ස්වා॒න්॒. විධෘ॑තෝ॒ ව්යාවෘ॑ත්තඃ॒ ප්රති॑ෂ්ඨිතස්තේජ॒ස්වී බ්ර॑හ්මවර්ච॒ස්ය॑තිව්යා॒ධී දී॒ර්ඝඃ ක්ලු॒ප්තෝ ද්වාද॑ශ)
අනුවාකං 20 - අශ්වසඤ්ජ්ඤපනප්රකාරඃ
තා॒ර්ප්යේණාශ්ව॒ග්ම්॒ සඤ්ජ්ඤ॑පයන්ති । ය॒ජ්ඤෝ වෛ තා॒ර්ප්යම් । ය॒ජ්ඤේනෛ॒වෛන॒ග්ම්॒ සම॑ද්ර්ධයන්ති ॥ යා॒මේන॒ සාම්නා᳚ ප්රස්තෝ॒තා-ऽනූප॑තිෂ්ඨතේ ।
ය॒ම॒ලෝ॒ක-මේ॒වෛන॑-ඞ්ගමයති ॥
තා॒ර්ප්යේ ච॑ කෘත්ත්යධීවා॒සේ චාශ්ව॒ග්ම්॒ සඤ්ජ්ඤ॑පයන්ති । ඒ॒තද්වෛ ප॑ශූ॒නාග්ම් රූ॒පම් । රූ॒පේණෛ॒ව ප॒ශූනව॑රුන්ධේ ॥
හි॒ර॒ණ්ය॒ක॒ශි॒පු භ॑වති । තේජ॒සෝ-ऽව॑රුද්ධ්යෛ ॥ 73 ॥
රු॒ක්මෝ භ॑වති । සු॒ව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා-නු॑ඛ්යාත්යෛ ॥ අශ්වෝ॑ භවති । ප්ර॒ජාප॑තේ॒-රාප්ත්යෛ᳚ ॥ අ॒ස්ය වෛ ලෝ॒කස්ය॑ රූ॒ප-න්තා॒ර්ප්යම් । අ॒න්තරි॑ක්ෂස්ය කෘත්ත්යධීවා॒සඃ । දි॒වෝ හි॑රණ්යකශි॒පු ।
ආ॒දි॒ත්යස්ය॑ රු॒ක්මඃ । ප්ර॒ජාප॑තේ॒රශ්වඃ॑ ।
ඉ॒මමේ॒ව ලෝ॒ක-න්තා॒ර්ප්යේණා᳚ප්නෝති ॥ 74 ॥
අ॒න්තරි॑ක්ෂ-ඞ්කෘත්යධීවා॒සේන॑ । දිවග්ම්॑ හිරණ්යකශි॒පුනා᳚ । ආ॒දි॒ත්යග්ම් රු॒ක්මේණ॑ ।
අශ්වේ॑නෛ॒ව මේද්ධ්යේ॑න ප්ර॒ජාප॑තේ॒-ස්සායු॑ජ්යග්ම් සලෝ॒කතා॑-මාප්නෝති ॥ ඒ॒තාසා॑මේ॒ව දේ॒වතා॑නා॒ග්ම්॒ සායු॑ජ්යම් ।
සා॒ර්ෂ්ටිතාග්ම්॑ සමාන ලෝ॒කතා॑මාප්නෝති ।
යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । ය උ॑ චෛනමේ॒වං-වේඁද॑ ॥ 75 ॥
(අව॑රුද්ධ්යා - ආප්නෝත්ය॒ -+ෂ්ටෞ ච॑) (අ. 20)
අනුවාකං 21 - උත්තරවේද්යුපවාපඃ
ආ॒දි॒ත්යාශ්චාඞ්ගි॑රසශ්ච සුව॒ර්ගේ ලෝ॒කේ᳚-ऽස්පද්ර්ධන්ත । තේ-ऽඞ්ගි॑රස ආදි॒ත්යේභ්යඃ॑ ।
අ॒මුමා॑දි॒ත්ය-මශ්වග්ග්॑ ශ්වේ॒ත-ම්භූ॒ත-න්දක්ෂි॑ණා-මනයන්න් । තේ᳚-ऽබ්රුවන්න් ।
ය-න්නෝ-ऽන᳚ෂ්ට । ස වර්යෝ॑-ऽභූ॒දිති॑ । තස්මා॒දශ්ව॒ග්ම්॒ සව॒ර්යේත්යා-හ්ව॑යන්ති ।
තස්මා᳚ද්ය॒ජ්ඤේ වරෝ॑ දීයතේ ॥ යත්ප්ර॒ජාප॑ති॒-රාල॒බ්ධෝ-ऽශ්වෝ-ऽභ॑වත් ।
තස්මා॒දශ්වෝ॒ නාම॑ ॥ 76 ॥
යච්ඡ්වය॒දරු॒රාසී᳚ත් । තස්මා॒දර්වා॒ නාම॑ ॥
යථ්ස॒ද්යෝ වාජා᳚-න්ථ්ස॒මජ॑යත් । තස්මා᳚ද්වා॒ජී නාම॑ ॥ යදසු॑රාණාං-ලෝඁ॒කානාද॑ත්ත । තස්මා॑දාදි॒ත්යෝ නාම॑ ॥ අ॒ග්නිර්වා අ॑ශ්වමේ॒ධස්ය॒ යෝනි॑රා॒යත॑නම් । සූර්යෝ॒-ऽග්නේර්යෝනි॑-රා॒යත॑නම් ।
යද॑ශ්වමේ॒ධේ᳚-ऽග්නෞ චිත්ය॑ උත්තරවේ॒දි-මු॑ප॒වප॑ති । යෝනි॑-මන්තමේ॒වෛන॑-මා॒යත॑නවන්ත-ඞ්කරෝති ॥ 77 ॥
යෝනි॑-මානා॒යත॑නවා-න්භවති । ස ඒ॒වං-වේඁද॑ ॥
ප්රා॒ණා॒පා॒නෞ වා ඒ॒තෞ දේ॒වානා᳚ම් । යද॑ර්කාශ්වමේ॒ධෞ । ප්රා॒ණා॒පා॒නාවේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥ ඕජෝ॒ බලං॒-වාඁ ඒ॒තෞ දේ॒වානා᳚ම් ।
යද॑ර්කාශ්වමේ॒ධෞ । ඕජෝ॒ බල॑මේ॒වාව॑රුන්ධේ ॥
අ॒ග්නිර්වා අ॑ශ්වමේ॒ධස්ය॒ යෝනි॑-රා॒යත॑නම් ।
සූර්යෝ॒-ऽග්නේර්යෝනි॑-රා॒යත॑නම් ।
යද॑ශ්වමේ॒ධේ᳚-ऽග්නෞ චිත්ය॑ උත්තරවේ॒දි-ඤ්චි॒නෝති॑ ।
තාව॑ර්කාශ්වමේ॒ධෞ । අ॒ර්කා॒ශ්ව॒මේ॒ධාවේ॒වා ව॑රුන්ධේ । අථෝ॑ අර්කාශ්ව-මේ॒ධයෝ॑රේ॒ව ප්රති॑තිෂ්ඨති ॥ 78 ॥
(නාම॑ - කරෝති॒ - සූර්යෝ॒-ऽග්නේර්යෝනි॑රා॒යත॑න-ඤ්ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 21)
අනුවාකං 22 - ඍෂභාලම්භඃ
ප්ර॒ජාප॑තිං॒-වෛඁ දේ॒වාඃ පි॒තර᳚ම් ।
ප॒ශු-ම්භූ॒ත-ම්මේධා॒යාල॑භන්ත ।
තමා॒ලභ්යෝපා॑වසන්න් । ප්රා॒තර්යෂ්ටා᳚ස්මහ॒ ඉති॑ ।
ඒකං॒-වාඁ ඒ॒තද්දේ॒වානා॒මහඃ॑ । යථ්සං॑වඁථ්ස॒රඃ । තස්මා॒දශ්වඃ॑ පු॒රස්තා᳚-ථ්සංවඁථ්ස॒ර ආල॑භ්යතේ ॥
යත්ප්ර॒ජාප॑ති॒-රාල॒බ්ධෝ-ऽශ්වෝ-ऽභ॑වත් । තස්මා॒දශ්වඃ॑ । යථ්ස॒ද්යෝ මේධෝ-ऽභ॑වත් ॥ 79 ॥
තස්මා॑දශ්වමේ॒ධඃ ॥ වේදු॒කෝ-ऽශ්ව॑මා॒ශු-ම්භ॑වති । ය ඒ॒වං-වේඁද॑ ॥ යද්වෛ තත්ප්ර॒ජාප॑ති॒-රාල॒බ්ධෝ-ऽශ්වෝ-ऽභ॑වත් । තස්මා॒දශ්වඃ॑ ප්ර॒ජාප॑තේඃ පශූ॒නා-මනු॑රූපතමඃ ॥
ආ-ऽස්ය॑ පු॒ත්රඃ ප්රති॑රූපෝ ජායතේ । ය ඒ॒වං-වේඁද॑ ॥ සර්වා॑ණි භූ॒තානි॑ ස॒භෘන්ත්යාල॑භතේ ।
සමේ॑න-න්දේ॒වා-ස්තේජ॑සේ බ්රහ්මවර්ච॒සාය॑ භරන්ති ।
යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ ॥ 80 ॥
ය උ॑ චෛනමේ॒වං-වේඁද॑ ॥ ඒ॒තද්වෛ තද්දේ॒වා ඒ॒තා-න්දේ॒වතා᳚ම් । ප॒ශු-ම්භූ॒ත-ම්මේධා॒යාල॑භන්ත । ය॒ජ්ඤම॒ව । ය॒ජ්ඤේන॑ ය॒ජ්ඤම॑යජන්ත දේ॒වාඃ । කා॒ම॒ප්රං-යඁ॒ජ්ඤම॑ කුර්වත । තේ॑-ऽමෘත॒ත්වම॑කාමයන්ත ।
ත॑-ऽමෘත॒ත්ව-ම॑ගච්ඡන්න් ॥ යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । දේ॒වානා॑මේ॒වා-ය॑නේනෛති ॥ 81 ॥
ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යේනෛ॒ව ය॒ජ්ඤේන॑ යජතේ කාම॒ප්රේණ॑ । අපු॑නර්මාරමේ॒ව ග॑ච්ඡති ॥ ඒ॒තස්ය॒ වෛ රූ॒පේණ॑ පු॒රස්තා᳚-ත්ප්රාජාප॒ත්ය-මෘ॑ෂ॒භ-න්තූ॑ප॒රං
බ॑හුරූ॒ප-මාල॑භතේ । සර්වේ᳚භ්යඃ॒ කාමේ᳚භ්යඃ । සර්ව॒ස්යාප්ත්යෛ᳚ । සර්ව॑ස්ය॒ ජිත්යෛ᳚ ॥ සර්ව॑මේ॒ව තේනා᳚ප්නෝති । සර්ව॑-ඤ්ජයති ।
යෝ᳚-ऽශ්වමේ॒ධේන॒ යජ॑තේ । ය උ॑ චෛනමේ॒වං-වේඁද॑ ॥ 82 ॥
(මේධෝ-ऽභ॑ව॒--ද්යජ॑ත - ඒති॒ - වේද॑) (අ. 22)
අනුවාකං 23 - අශ්වාවයවේෂූපාසනම්
යෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝම॑නී॒ වේද॑ ।
අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝමං॑-ලෝඁමඤ්ජුහෝති ।
අ॒හෝ॒රා॒ත්රේ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝම॑නී । යථ්සා॒ය-ම්ප්රා॑තර්ජු॒හෝති॑ । අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝමං॑-ලෝඁමඤ්ජුහෝති ।
ඒ॒තද॑නුකෘති හස්ම॒ වෛ පු॒රා । අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝමං॑-ලෝඁමඤ්ජුහ්වති ॥
යෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය ප॒දේ වේද॑ ।
අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය ප॒දේ ප॑දේ ජුහෝති ।
ද॒ර්॒ශ॒පූ॒ර්ණ॒මා॒සෞ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය ප॒දේ ॥ 83 ॥
යද්ද॑ර්ශපූර්ණමා॒සෞ යජ॑තේ ।
අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය ප॒දේ ප॑දේ ජුහෝති ।
ඒ॒තද॑නුකෘති හ ස්ම॒ වෛ පු॒රා ।
අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය ප॒දේ ප॑දේ ජුහ්වති ॥
යෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය වි॒වර්ත॑නං॒-වේඁද॑ । අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය වි॒වර්ත॑නේ විවර්තනේ ජුහෝති । අ॒සෞ වා ආ॑දි॒ත්යෝ-ऽශ්වඃ॑ । ස ආ॑හව॒නීය॒-මාග॑ච්ඡති । තද්විව॑ර්තතේ ।
යද॑ග්නිහෝ॒ත්ර-ඤ්ජු॒හෝති॑ ।
අශ්ව॑ස්යෛ॒ව මේද්ධ්ය॑ස්ය වි॒වර්ත॑නේ විවර්තනේ ජුහෝති । ඒ॒තද॑නුකෘති හ ස්ම॒ වෛ පු॒රා ।
අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය වි॒වර්ත॑නේ විවර්තනේ ජුහ්වති ॥ 84 ॥
(ප॒දේ - අ॑ග්නිහෝ॒ත්ර-ඤ්ජු॒හෝති॒ ත්රීණි॑ ච) (අ. 23)
(ප්ර॒ජාප॑ති॒ස්තම॑ෂ්ටාද॒ශිභිඃ॑ - ප්ර॒ජාප॑තිරකාමයතෝ॒භා - ව॒ස්මෛ - යු॒ඤ්ජන්ති॒-තේජ॒සා - ऽප॑ ප්රා॒ණා - අප॒ ශ්රීරූ॒ද්ර්ධ්වම් - ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්රේ॒ණා-ऽනු॑ - ප්රථ॒මේන॑ - ප්ර॒ජාප॑තිරකාමයත ම॒හාන්. - වෛ᳚ශ්වදේ॒වෝ වා අශ්වෝ - ऽශ්ව॑ස්ය - ප්ර॒ජාප॑ති॒ස්තං-යඁ ॑ජ්ඤක්ර॒තුභි॒ - රප॒ ශ්රීර්බ්රා᳚හ්ම॒ණෞ - සර්වේ॑ෂු- වාරු॒ණෝ - යද්යශ්ව॒ම් - තදා॑හු- රේ॒ෂ වෛ වි॒භූ - ස්තා॒ර්ප්යේණා॑- දි॒ත්යාඃ - ප්ර॒ජාප॑ති-ම්පි॒තරං॒ - ඁයෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ලෝම॑නී॒ ත්රයෝ॑විග්ම්ශතිඃ)
(ප්ර॒ජාප॑තිර॒ - ස්මින් ඁලෝ॒කේ - උ॑ත්තර॒තඃ - ශ්රිය॑මේ॒ව - ප්ර॒ජාප॑තිරකාමයත ම॒හාන්.-ය-ත්ප්රා॒ත - ප්ර වා ඒ॒ෂ ඒ॒භ්යෝ
ලෝ॒කේභ්යඃ॒- සර්වග්ම්॑ හ॒ වෛ තත්ර॒ පය॑ස්ව॒ද්ය -උ॑ චෛනමේ॒වං-වේඁද॑ ච॒ත්වාර්යශී॑තිඃ)
(ප්ර॒ජාප॑තිරශ්වමේ॒ධං - ජු॑හ්වති)
॥ හරිඃ ඕම් ॥
॥ කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය බ්රාහ්මණේ තෘතීයාෂ්ටකේ නවමඃ ප්රපාඨක-ස්සමාප්තඃ ॥
++++++++++++++++++++
