| | English | | Devanagari | | Telugu | | Tamil | | Kannada | | Malayalam | | Gujarati | | Odia | | Bengali | | |
| | Marathi | | Assamese | | Punjabi | | Hindi | | Samskritam | | Konkani | | Nepali | | Sinhala | | Grantha | | |
|
1.5 - ନକ୍ଷତ୍ରେଷ୍ଟିକାଣ୍ଡମ୍ - କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ - ଅଗ୍ନେଃ କୃତ୍ତିକାଃ କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦୀୟ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ନକ୍ଷତ୍ରେଷ୍ଟିକାଣ୍ଡମ୍ ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତୟେ ନମଃ, ଅନୁଵାକଂ 1 - ନକ୍ଷତ୍ରେଷ୍ଟକାମନ୍ତ୍ରାଃ, ଵିକୃତିରୂପଚୟନଗତାଃ ଅ॒ଗ୍ନେଃ କୃତ୍ତି॑କାଃ । ଶୁ॒କ୍ର-ମ୍ପ॒ରସ୍ତା॒-ଜ୍ଜ୍ୟୋତି॑-ର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ ରୋହି॒ଣୀ । ଆପଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॒ଦୋଷ॑ଧୟୋ॒ ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ସୋମ॑ସ୍ୟେନ୍ଵ॒କା ଵିତ॑ତାନି । ପ॒ରସ୍ତା॒ଦ୍ଵୟ॑ନ୍ତୋ॒ ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ୟ॑ ବା॒ହୂ । ମୃ॒ଗ॒ୟଵଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚ଦ୍ଵିକ୍ଷା॒ରୋ॑-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅଦି॑ତ୍ୟୈ॒ ପୁନ॑ର୍ଵସୂ । ଵାତଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॑ଦା॒ର୍ଦ୍ର-ମ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 1 ॥ ବୃହ॒ସ୍ପତେ᳚ସ୍ତି॒ଷ୍ୟଃ॑ । ଜୁହ୍ଵ॑ତଃ ପ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ୟଜ॑ମାନା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ସ॒ର୍ପାଣା॑-ମାଶ୍ରେ॒ଷାଃ । ଅ॒ଭ୍ୟା॒ଗଚ୍ଛ॑ନ୍ତଃ ପ॒ରସ୍ତା॑ଦଭ୍ୟା॒ନୃତ୍ୟ॑ନ୍ତୋ॒-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ପି॒ତୃ॒ଣା-ମ୍ମ॒ଘାଃ । ରୁ॒ଦନ୍ତଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॑ଦପଭ୍ର॒ଗ୍ମ୍॒ଶୋ॑-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅ॒ର୍ୟ॒ମ୍ଣଃ ପୂର୍ଵେ॒ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀ । ଜା॒ୟା ପ॒ରସ୍ତା॑ଦୃଷ॒ଭୋ॑-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଭଗ॒ସ୍ୟୋତ୍ତ॑ରେ । ଵ॒ହ॒ତଵଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॒ଦ୍ଵହ॑ମାନା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 2 ॥ ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ସଵି॒ତୁର୍-ହସ୍ତଃ॑ । ପ୍ର॒ସ॒ଵଃ ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଥ୍ସ॒ନିର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ଚି॒ତ୍ରା । ଋ॒ତ-ମ୍ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟ-ମ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଵା॒ୟୋ-ର୍ନିଷ୍ଟ୍ୟା᳚ ଵ୍ର॒ତତିଃ॑ । ପ॒ରସ୍ତା॒-ଦସି॑ଦ୍ଧି-ର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଗ୍ନି॒ୟୋ-ର୍ଵିଶା॑ଖେ । ୟୁ॒ଗାନି॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍-କୃ॒ଷମା॑ଣା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ମି॒ତ୍ରସ୍ୟା॑-ନୂରା॒ଧାଃ । ଅ॒ଭ୍ୟା॒ରୋହ॑ତ୍-ପ॒ରସ୍ତା॑-ଦ॒ଭ୍ୟାରୂ॑ଢ-ମ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 3 ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ରୋହି॒ଣୀ । ଶୃ॒ଣତ୍-ପ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍-ପ୍ରତିଶୃ॒ଣ-ଦ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ନିର୍-ଋ॑ତ୍ୟୈ-ମୂଲ॒ଵର୍ହ॑ଣୀ । ପ୍ର॒ତି॒ଭ॒ଞ୍ଜନ୍ତଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍-ପ୍ରତିଶୃ॒ଣନ୍ତୋ॒-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅ॒ପା-ମ୍ପୂର୍ଵା॑ ଅଷା॒ଢାଃ । ଵର୍ଚଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॒-ଥ୍ସମି॑ତି-ର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଵିଶ୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॒-ମୁତ୍ତ॑ରାଃ । ଅ॒ଭି॒ଜୟ॑ତ୍-ପ॒ରସ୍ତା॑-ଦ॒ଭିଜି॑ତ-ମ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଵି॒ଷ୍ଣୋ᳚-ଶ୍ଶ୍ରୋ॒ଣା ପୃ॒ଚ୍ଛମା॑ନାଃ । ପ॒ରସ୍ତା॒ତ୍-ପନ୍ଥା॑ ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ 4 ॥ ଵସୂ॑ନା॒ଗ୍॒ ଶ୍ରଵି॑ଷ୍ଠାଃ । ଭୂ॒ତ-ମ୍ପ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଭୂତି॑ର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ-ଶ॒ତଭି॑ଷକ୍ । ଵି॒ଶ୍ଵଵ୍ୟ॑ଚାଃ ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ଵି॒ଶ୍ଵକ୍ଷି॑ତି-ର॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅ॒ଜସ୍ୟୈକ॑ପଦଃ॒ ପୂର୍ଵେ᳚ ପ୍ରୋଷ୍ଠପ॒ଦାଃ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ର-ମ୍ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵାଵସ॒ଵ-ମ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅହେ᳚ର୍ବୁ॒ଧ୍ନିୟ॒-ସ୍ୟୋତ୍ତ॑ରେ । ଅ॒ଭି॒ଷି॒ଞ୍ଚନ୍ତଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॑-ଦଭିଷୁ॒ଣ୍ଵନ୍ତୋ॒-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ପୂ॒ଷ୍ଣୋ ରେ॒ଵତୀ᳚ । ଗାଵଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା᳚-ଦ୍ଵ॒ଥ୍ସା ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ଅ॒ଶ୍ଵିନୋ॑ରଶ୍ଵ॒ୟୁଜୌ᳚ । ଗ୍ରାମଃ॑ ପ॒ରସ୍ତା॒ଥ୍ସେନା॒ ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ୟ॒ମସ୍ୟା॑ପ॒ଭର॑ଣୀଃ । ଅ॒ପ॒କର୍ଷ॑ନ୍ତଃ ପ॒ରସ୍ତା॑-ଦପ॒ଵହ॑ନ୍ତୋ॒-ଽଵସ୍ତା᳚ତ୍ ॥ ପୂ॒ର୍ଣା ପ॒ଶ୍ଚାଦୁ॒ତ ପୂ॒ର୍ଣା ପୁ॒ରସ୍ତା॒ଦୁନ୍ମ॑ଧ୍ୟ॒ତଃ ପୌ᳚ର୍ଣମା॒ସୀ ଜି॑ଗାୟ । ତସ୍ୟା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅଧି॑ ସଂ॒ଵଁସ॑ନ୍ତ ଉତ୍ତ॒ମେ ନାକ॑ ଇ॒ହ ମା॑ଦୟନ୍ତାମ୍ ॥, ୟତ୍ତେ॑ ଦେ॒ଵା ଅଦ॑ଧୁ ର୍ଭାଗ॒ଧେୟ॒ମମା॑ଵାସ୍ୟେ ସଂ॒ଵଁସ॑ନ୍ତୋ ମହି॒ତ୍ଵା । ସାନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପି॑ପୃହି ଵିଶ୍ଵଵାରେ ର॒ୟି-ନ୍ନୋ॑ ଧେହି ସୁଭଗେ ସୁ॒ଵୀର᳚ମ୍ ॥ ॥ 5 ॥ ଅନୁଵାକଂ 2 - କର୍ମାନୁଷ୍ଠାନାର୍ହଃ ନକ୍ଷତ୍ରରୂପଃ ପୁଣ୍ୟକାଲଃ ୟୋ ଵୈ ନ॑କ୍ଷ॒ତ୍ରିୟ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଂ॒-ଵେଁଦ॑ । ଉ॒ଭୟୋ॑ରେନଂ-ଲୋଁ॒କୟୋ᳚ର୍ଵିଦୁଃ । ହସ୍ତ॑ ଏ॒ଵାସ୍ୟ॒ ହସ୍ତଃ॑ । ଚି॒ତ୍ରା ଶିରଃ॑ । ନିଷ୍ଟ୍ୟା॒ ହୃଦ॑ୟମ୍ । ଊ॒ରୂ ଵିଶା॑ଖେ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠା ଽନୂ॑ରା॒ଧାଃ । ଏ॒ଷ ଵୈ ନ॑କ୍ଷ॒ତ୍ରିୟଃ॑ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଉ॒ଭୟୋ॑ରେନଂ-ଲୋଁ॒କୟୋ᳚ର୍ଵିଦୁଃ ॥ 7 ॥ ଅ॒ସ୍ମିଗ୍ଗ୍ଶ୍ଚା॒-ମୁଷ୍ମିଗ୍ଗ୍॑ଶ୍ଚ ॥ ୟା-ଙ୍କା॒ମୟେ॑ତ ଦୁହି॒ତର॑-ମ୍ପ୍ରି॒ୟା ସ୍ୟା॒ଦିତି॑ । ତା-ନ୍ନିଷ୍ଟ୍ୟା॑ୟା-ନ୍ଦଦ୍ୟାତ୍ । ପ୍ରି॒ୟୈଵ ଭ॑ଵତି । ନେଵ॒ ତୁ ପୁନ॒ରାଗ॑ଚ୍ଛତି ॥ ଅ॒ଭି॒ଜିନ୍ନାମ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରମ୍ । ଉ॒ପରି॑ଷ୍ଟା-ଦଷା॒ଢାନା᳚ମ୍ । ଅ॒ଵସ୍ତା᳚ଚ୍ଛ୍ରୋ॒ଣାୟୈ᳚ । ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂୟଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ଦେ॒ଵାସ୍ତସ୍ମି॒-ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ॒-ଽଭ୍ୟ॑ଜୟନ୍ନ୍ ॥ 8 ॥ ୟଦ॒ଭ୍ୟଜ॑ୟନ୍ନ୍ । ତଦ॑ଭି॒ଜିତୋ॑-ଽଭିଜି॒ତ୍ତ୍ଵମ୍ । ୟ-ଙ୍କା॒ମୟେ॑ତା-ନପଜ॒ୟ୍ୟ-ଞ୍ଜ॑ୟେ॒ଦିତି॑ । ତମେ॒ତସ୍ମି॒-ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ ୟାତୟେତ୍ । ଅ॒ନ॒ପ॒ଜ॒ୟ୍ୟମେ॒ଵ ଜ॑ୟତି । ପା॒ପପ॑ରାଜିତମିଵ॒ ତୁ ॥ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପ॒ଶୂନ॑ସୃଜତ । ତେ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ନ୍ନକ୍ଷତ୍ର॒-ମୁପା॑ତିଷ୍ଠନ୍ତ । ତେ ସ॒ମାଵ॑ନ୍ତ ଏ॒ଵାଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ତେ ରେ॒ଵତୀ॒-ମୁପା॑ତିଷ୍ଠନ୍ତ ॥ 9 ॥ ତେ ରେ॒ଵତ୍ୟା॒-ମ୍ପ୍ରାଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ରେ॒ଵତ୍ୟା᳚-ମ୍ପଶୂ॒ନା-ଙ୍କୁ॑ର୍ଵୀତ । ୟ-ତ୍କିଞ୍ଚା᳚ର୍ଵା॒ଚୀନ॒ଗ୍ମ୍॒ ସୋମା᳚ତ୍ । ପ୍ରୈଵ ଭ॑ଵନ୍ତି ॥ ସ॒ଲି॒ଲଂ-ଵାଁ ଇ॒ଦମ॑ନ୍ତ॒ରାସୀ᳚ତ୍ । ୟଦତ॑ରନ୍ନ୍ । ତ-ତ୍ତାର॑କାଣା-ନ୍ତାରକ॒ତ୍ଵମ୍ । ୟୋ ଵା ଇ॒ହ ୟଜ॑ତେ । ଅ॒ମୁଗ୍ମ୍ ସଲୋ॒କ-ନ୍ନ॑କ୍ଷତେ । ତନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣା-ନ୍ନକ୍ଷତ୍ର॒ତ୍ଵମ୍ ॥ 10 ॥ ଦେ॒ଵ॒ଗୃ॒ହା ଵୈ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣି । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ । ଗୃ॒ହ୍ୟେ॑ଵ ଭ॑ଵତି ॥ ୟାନି॒ ଵା ଇ॒ମାନି॑ ପୃଥି॒ଵ୍ୟାଶ୍ଚି॒ତ୍ରାଣି॑ । ତାନି॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣି । ତସ୍ମା॑-ଦଶ୍ଲୀ॒ଲନା॑ମଗ୍ଗ୍-ଶ୍ଚି॒ତ୍ରେ । ନାଵ॑ସ୍ୟେ॒ନ୍ନ ୟ॑ଜେତ । ୟଥା॑ ପାପା॒ହେ କୁ॑ରୁ॒ତେ । ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ ॥ ଦେ॒ଵ॒ନ॒କ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॒ ଵା ଅ॒ନ୍ୟାନି॑ ॥ 11 ॥ ୟ॒ମ॒ନ॒କ୍ଷ॒ତ୍ରାଣ୍ୟ॒ନ୍ୟାନି॑ । କୃତ୍ତି॑କାଃ ପ୍ରଥ॒ମମ୍ । ଵିଶା॑ଖେ ଉତ୍ତ॒ମମ୍ । ତାନି॑ ଦେଵନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ । ଅ॒ନୂ॒ରା॒ଧାଃ ପ୍ର॑ଥ॒ମମ୍ । ଅ॒ପ॒ଭର॑ଣୀ-ରୁତ୍ତ॒ମମ୍ । ତାନି॑ ୟମନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ । ୟାନି॑ ଦେଵନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ । ତାନି॒ ଦକ୍ଷି॑ଣେନ॒ ପରି॑ୟନ୍ତି । ୟାନି॑ ୟମନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ ॥ 12 ॥ ତାନ୍ୟୁତ୍ତ॑ରେଣ ॥ ଅନ୍ଵେ॑ଷାମରା॒ଥ୍ସ୍ମେତି॑ । ତଦ॑ନୂରା॒ଧାଃ । ଜ୍ୟେ॒ଷ୍ଠମେ॑ଷା-ମଵଧି॒ଷ୍ମେତି॑ । ତଜ୍ଜ୍ୟେ᳚ଷ୍ଠ॒ଘ୍ନୀ । ମୂଲ॑ମେଷାମଵୃକ୍ଷା॒ମେତି॑ । ତ-ନ୍ମୂ॑ଲ॒ଵର୍ହ॑ଣୀ । ୟନ୍ନାସ॑ହନ୍ତ । ତଦ॑ଷା॒ଢାଃ । ୟଦଶ୍ଲୋ॑ଣତ୍ ॥ 13 ॥ ତଚ୍ଛ୍ରୋ॒ଣା । ୟଦଶୃ॑ଣୋତ୍ । ତଚ୍ଛ୍ରଵି॑ଷ୍ଠାଃ । ୟଚ୍ଛ॒ତ-ମଭି॑ଷଜ୍ୟନ୍ନ୍ । ତଚ୍ଛ॒ତଭି॑ଷକ୍ । ପ୍ରୋ॒ଷ୍ଠ॒ପ॒ଦେଷୂଦ॑ୟଚ୍ଛନ୍ତ । ରେ॒ଵତ୍ୟା॑ମରଵନ୍ତ । ଅ॒ଶ୍ଵ॒ୟୁଜୋ॑ରୟୁଞ୍ଜତ । ଅ॒ପ॒ଭର॑ଣୀ॒ଷ୍ଵ ପା॑ଵହନ୍ନ୍ । ତାନି॒ ଵା ଏ॒ତାନି॑ ୟମନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ ॥ ୟାନ୍ୟେ॒ଵ ଦେ॑ଵନକ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ । ତେଷୁ॑ କୁର୍ଵୀତ ୟତ୍କା॒ରୀ ସ୍ୟାତ୍ । ପୁ॒ଣ୍ୟା॒ହ ଏ॒ଵ କୁ॑ରୁତେ ॥ 14 ॥ ଅନୁଵାକଂ 3 - କର୍ମାନୁଷ୍ଠାନାର୍ହଃ ଦିଵସଭାଗରୂପଃ ହେୟୋପାଦେୟକାଲ ଵିଭାଗଃ ପ୍ରା॒ଚୀନ॑-ମ୍ମ॒ଦ୍ଧ୍ୟନ୍ଦି॑ନାତ୍ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଉ॒କ୍ଥ୍ୟ॑-ନ୍ନିର॑ମିମତ । ତତ୍-ତଦାତ୍ତ॑ଵୀର୍ୟ-ନ୍ନିର୍ମା॒ର୍ଗଃ ॥ ବୃହ॒ସ୍ପତେ᳚-ର୍ମ॒ଦ୍ଧ୍ୟନ୍ଦି॑ନଃ । ତତ୍-ପୁଣ୍ୟ॑-ନ୍ତେଜ॒ସ୍ଵ୍ୟହଃ॑ । ତସ୍ମା॒ତ୍ତର୍ହି॒ ତେକ୍ଷ୍ଣି॑ଷ୍ଠ-ନ୍ତପତି ॥ ୟତ୍-ପ୍ର॑ତୀ॒ଚୀନ॑-ମ୍ମ॒ଦ୍ଧ୍ୟନ୍ଦି॑ନାତ୍ । ପ୍ରା॒ଚୀନ॑-ମପରା॒ହ୍ଣାତ୍ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା-ଷ୍ଷୋ॑ଡ॒ଶିନ॒-ନ୍ନିର॑ମିମତ । ତତ୍ତଦାତ୍ତ॑ଵୀର୍ୟ-ନ୍ନିର୍ମା॒ର୍ଗଃ ॥ 16 ॥ ଭଗ॑ସ୍ୟାପରା॒ହ୍ଣଃ । ତତ୍-ପୁଣ୍ୟ॑-ନ୍ତେଜ॒ସ୍ଵ୍ୟହଃ॑ । ତସ୍ମା॑ଦପରା॒ହ୍ଣେ କୁ॑ମା॒ର୍ୟୋ॑ ଭଗ॑ମି॒ଚ୍ଛମା॑ନା-ଶ୍ଚରନ୍ତି ॥ ୟତ୍-ପ୍ର॑ତୀ॒ଚୀନ॑ମପରା॒ହ୍ଣାତ୍ । ପ୍ରା॒ଚୀନଗ୍ମ୍॑ ସା॒ୟାତ୍ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅ॑ତିରା॒ତ୍ର-ନ୍ନିର॑ମିମତ । ତତ୍ତଦାତ୍ତ॑ଵୀର୍ୟ-ନ୍ନିର୍ମା॒ର୍ଗଃ ॥ ଵରୁ॑ଣସ୍ୟ ସା॒ୟମ୍ । ତତ୍-ପୁଣ୍ୟ॑-ନ୍ତେଜ॒ସ୍ଵ୍ୟହଃ॑ । ତସ୍ମା॒ତ୍ତର୍ହି॒ ନାନୃ॑ତଂ-ଵଁଦେତ୍ ॥ 17 ॥ ବ୍ରା॒ହ୍ମ॒ଣୋ ଵା ଅ॑ଷ୍ଟାଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶୋ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣାମ୍ । ସ॒ମା॒ନସ୍ୟାହ୍ନଃ॒ ପଞ୍ଚ॒ ପୁଣ୍ୟା॑ନି॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣି । ଚ॒ତ୍ଵାର୍ୟ॑ଶ୍ଲୀ॒ଲାନି॑ । ତାନି॒ ନଵ॑ । ୟଚ୍ଚ॑ ପ॒ରସ୍ତା॒ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣାଂ॒-ୟଁଚ୍ଚା॒ଵସ୍ତା᳚ତ୍ । ତାନ୍ୟେକା॑ଦଶ । ବ୍ରା॒ହ୍ମ॒ଣୋ ଦ୍ଵା॑ଦ॒ଶଃ । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍-ଥ୍ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ରଂ-ଵ୍ରଁ॒ତ-ଞ୍ଚର॑ତି । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରେଣୈ॒ଵାସ୍ୟ॑ ଵ୍ର॒ତ-ଙ୍ଗୁ॒ପ୍ତ-ମ୍ଭ॑ଵତି ॥ ସ॒ମା॒ନସ୍ୟାହ୍ନଃ॒ ପଞ୍ଚ॒ ପୁଣ୍ୟା॑ନି॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣି । ଚ॒ତ୍ଵାର୍ୟ॑ଶ୍ଲୀ॒ଲାନି॑ । ତାନି॒ ନଵ॑ । ଆ॒ଗ୍ନେ॒ୟୀ ରାତ୍ରିଃ॑ । ଐ॒ନ୍ଦ୍ରମହଃ॑ । ତାନ୍ୟେକା॑ଦଶ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ୟୋ ଦ୍ଵା॑ଦ॒ଶଃ । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍-ଥ୍ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ରଂ-ଵ୍ରଁ॒ତ-ଞ୍ଚର॑ତି । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରେଣୈ॒ଵାସ୍ୟ॑ ଵ୍ର॒ତ-ଙ୍ଗୁ॒ପ୍ତ-ମ୍ଭ॑ଵତି ॥ 18 ॥ ଅନୁଵାକଂ 4 - ସୋମଶେଷଭୂତା ପାତ୍ରସ୍ତୁତିଃ.(ଆଧ୍ଵରବ୍ରାହ୍ମଣଶେଷଃ) ଵ୍ୟା॒ନାଦୁ॑ପାଗ୍ମ୍ଶୁ॒ ସଵ॑ନମ୍ । ଵା॒ଚ ଐ᳚ନ୍ଦ୍ରଵାୟ॒ଵମ୍ । ଦ॒କ୍ଷ॒କ୍ର॒ତୁଭ୍ୟା᳚-ମ୍ମୈତ୍ରାଵରୁ॒ଣମ୍ । ଶ୍ରୋତ୍ରା॑ଦାଶ୍ଵି॒ନମ୍ । ଚକ୍ଷୁ॑ଷ-ଶ୍ଶୁ॒କ୍ରା ମ॒ନ୍ଥିନୌ᳚ । ଆ॒ତ୍ମନ॑ ଆଗ୍ରୟ॒ଣମ୍ । ଅଙ୍ଗେ᳚ଭ୍ୟ ଉ॒କ୍ଥ୍ୟ᳚ମ୍ । ଆୟୁ॑ଷୋ ଧ୍ରୁ॒ଵମ୍ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାୟା॑ ଋତୁପା॒ତ୍ରେ ॥ ୟ॒ଜ୍ଞଂ-ଵାଁଵ ତ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒-ର୍ନିର॑ମିମୀତ । ସ ନିର୍ମି॑ତୋ॒ ନାଦ୍ଧ୍ରି॑ୟତ॒ ସମ॑ଵ୍ଲୀୟତ । ସ ଏ॒ତା-ନ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ରପିଵା॒ପାନ॑-ପଶ୍ୟତ୍ । ତାନ୍ନିର॑ଵପତ୍ । ତୈର୍ଵୈ ସ ୟ॒ଜ୍ଞମପ୍ୟ॑ଵପତ୍ । ୟଦ॑ପିଵା॒ପା ଭଵ॑ନ୍ତି । ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ଧୃତ୍ୟା॒ ଅସଂ॑ଵ୍ଲଁୟାୟ ॥ 20 ॥ ଅନୁଵାକଂ 5 - ଚାତୁର୍ମାସ୍ୟଶେଷା ଵପନମନ୍ତ୍ରାଃ, (ରାଜସୂୟବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ତପ॑ସା॒-ଽସ୍ୟାନୁ॑ଵର୍ତୟେ । ଶି॒ଵେନା॒ସ୍ୟୋପ॑ଵର୍ତୟେ । ଶ॒ଗ୍ମେନା᳚ସ୍ୟା॒-ଭିଵ॑ର୍ତୟେ । ତଦୃ॒ତ-ନ୍ତ-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ତ-ଦ୍ଵ୍ର॒ତ-ନ୍ତଚ୍ଛ॑କେୟମ୍ । ତେନ॑ ଶକେୟ॒-ନ୍ତେନ॑ ରାଦ୍ଧ୍ୟାସମ୍ ॥ ୟ-ଦ୍ଘ॒ର୍ମଃ ପ॒ର୍ୟଵ॑ର୍ତୟତ୍ । ଅନ୍ତା᳚-ନ୍ପୃଥି॒ଵ୍ୟା ଦି॒ଵଃ । ଅ॒ଗ୍ନିରୀଶା॑ନ॒ ଓଜ॑ସା । ଵରୁ॑ଣୋ ଧୀ॒ତିଭି॑-ସ୍ସ॒ହ ॥ 22 ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॒-ସ୍ସଖି॑ଭି-ସ୍ସ॒ହ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ତି॒ଗ୍ମେନ॑ ଶୋ॒ଚିଷା᳚ । ତପ॒ ଆକ୍ରା᳚ନ୍ତ-ମୁ॒ଷ୍ଣିହା᳚ । ଶିର॒ସ୍ତପ॒ସ୍ୟାହି॑ତମ୍ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରସ୍ୟ॒ ତେଜ॑ସା । ଋ॒ତେନା᳚ସ୍ୟ॒ ନିଵ॑ର୍ତୟେ । ସ॒ତ୍ୟେନ॒ ପରି॑ଵର୍ତୟେ । ତପ॑ସା॒ ଽସ୍ୟାନୁ॑ଵର୍ତୟେ । ଶି॒ଵେନା॒ସ୍ୟୋପ॑ଵର୍ତୟେ । ଶ॒ଗ୍ମେନା᳚ସ୍ୟା॒ଭିଵ॑ର୍ତୟେ ॥ 23 ॥ ତଦୃ॒ତ-ନ୍ତ-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ତ-ଦ୍ଵ୍ର॒ତ-ନ୍ତଚ୍ଛ॑କେୟମ୍ । ତେନ॑ ଶକେୟ॒-ନ୍ତେନ॑ ରାଦ୍ଧ୍ୟାସମ୍ ॥ ୟୋ ଅ॒ସ୍ୟାଃ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ୟାସ୍ତ୍ଵ॒ଚି । ନି॒ଵ॒ର୍ତୟ॒ତ୍ୟୋଷ॑ଧୀଃ । ଅ॒ଗ୍ନିରୀଶା॑ନ॒ ଓଜ॑ସା । ଵରୁ॑ଣୋ ଧୀ॒ତିଭି॑-ସ୍ସ॒ହ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॒-ସ୍ସଖି॑ଭି-ସ୍ସ॒ହ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ତି॒ଗ୍ମେନ॑ ଶୋ॒ଚିଷା᳚ । ତପ॒ ଆକ୍ରା᳚ନ୍ତ-ମୁ॒ଷ୍ଣିହା᳚ ॥ 24 ॥ ଶିର॒ସ୍ତପ॒ସ୍ୟାହି॑ତମ୍ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରସ୍ୟ॒ ତେଜ॑ସା । ଋ॒ତେନା᳚ସ୍ୟ॒ ନିଵ॑ର୍ତୟେ । ସ॒ତ୍ୟେନ॒ ପରି॑ଵର୍ତୟେ । ତପ॑ସା॒ ଽସ୍ୟାନୁ॑ଵର୍ତୟେ । ଶି॒ଵେନା॒ସ୍ୟୋପ॑ଵର୍ତୟେ । ଶ॒ଗ୍ମେନା᳚ସ୍ୟା॒-ଭିଵ॑ର୍ତୟେ । ତଦୃ॒ତ-ନ୍ତ-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ତ-ଦ୍ଵ॒ତ-ନ୍ତଚ୍ଛ॑କେୟମ୍ । ତେନ॑ ଶକେୟ॒-ନ୍ତେନ॑ ରାଦ୍ଧ୍ୟାସମ୍ ॥ 25 ॥ ଏକ॒-ମ୍ମାସ॒-ମୁଦ॑ସୃଜତ୍ । ପ॒ର॒ମେ॒ଷ୍ଠୀ ପ୍ର॒ଜାଭ୍ୟଃ॑ । ତେନା᳚ଭ୍ୟୋ॒ ମହ॒ ଆଵ॑ହତ୍ । ଅ॒ମୃତ॒-ମ୍ମର୍ତ୍ୟା᳚ଭ୍ୟଃ । ପ୍ର॒ଜାମନୁ॒ ପ୍ରଜା॑ୟସେ । ତଦୁ॑ ତେ ମର୍ତ୍ୟା॒ମୃତ᳚ମ୍ । ୟେନ॒ ମାସା॑ ଅର୍ଧମା॒ସାଃ । ଋ॒ତଵଃ॑ ପରିଵଥ୍ସ॒ରାଃ । ୟେନ॒ ତେ ତେ᳚ ପ୍ରଜାପତେ । ଈ॒ଜା॒ନସ୍ୟ॒ ନ୍ୟଵ॑ର୍ତୟନ୍ନ୍ ॥ 26 ॥ ତେନା॒ହମ॒ସ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା । ନିଵ॑ର୍ତୟାମି ଜୀ॒ଵସେ᳚ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ତି॒ଗ୍ମେନ॑ ଶୋ॒ଚିଷା᳚ । ତପ॒ ଆକ୍ରା᳚ନ୍ତ-ମୁ॒ଷ୍ଣିହା᳚ । ଶିର॒ସ୍ତପ॒ସ୍ୟାହି॑ତମ୍ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରସ୍ୟ॒ ତେଜ॑ସା । ଋ॒ତେନା᳚ସ୍ୟ॒ ନିଵ॑ର୍ତୟେ । ସ॒ତ୍ୟେନ॒ ପରି॑ଵର୍ତୟେ । ତପ॑ସା॒ ଽସ୍ୟାନୁ॑ଵର୍ତୟେ । ଶି॒ଵେନା॒ସ୍ୟୋପ॑ଵର୍ତୟେ । ଶ॒ଗ୍ମେନା᳚ସ୍ୟା॒ଭିଵ॑ର୍ତୟେ । ତଦୃ॒ତ-ନ୍ତ-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ତ-ଦ୍ଵ୍ର॒ତ-ନ୍ତଚ୍ଛ॑କେୟମ୍ । ତେନ॑ ଶକେୟ॒-ନ୍ତେନ॑ ରାଦ୍ଧ୍ୟାସମ୍ ॥ 27 ॥ ଅନୁଵାକଂ 6 - ଚାତୁର୍ମାସ୍ୟଶେଷା ଵପନଵିଧିଃ (ରାଜସୂୟବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ଅଥୋ॒ ପରୈ॒ଵ ଭ॑ଵତି । ଅଥ॑ ଦେ॒ଵା ଊ॒ର୍ଧ୍ଵ-ମ୍ପୃ॒ଷ୍ଠେଭ୍ୟୋ॑-ଽପଶ୍ୟନ୍ନ୍ । ତ ଉ॑ପପ॒କ୍ଷାଵଗ୍ରେ॑-ଽଵପନ୍ତ । ଅଥ॒ ଶ୍ମଶ୍ରୂ॑ଣି । ଅଥ॒ କେଶାନ୍॑ । ତତ॒ସ୍ତେ॑-ଽଭଵନ୍ନ୍ । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମା॑ୟନ୍ନ୍ । ୟସ୍ୟୈ॒ଵଂ-ଵଁପ॑ନ୍ତି । ଭଵ॑ତ୍ୟା॒ତ୍ମନା᳚ । ଅଥୋ॑ ସୁଵ॒ର୍ଗଂ-ଲୋଁ॒କମେ॑ତି ॥ 29 ॥ ଅଥୈ॒ତ-ନ୍ମନୁ॑-ର୍ଵ॒ପ୍ତ୍ରେ ମି॑ଥୁ॒ନ-ମ॑ପଶ୍ୟତ୍ । ସ ଶ୍ମଶ୍ରୂ॒ଣ୍ୟଗ୍ରେ॑-ଽଵପତ । ଅଥୋ॑ପପ॒କ୍ଷୌ । ଅଥ॒ କେଶାନ୍॑ । ତତୋ॒ ଵୈ ସ ପ୍ରାଜା॑ୟତ ପ୍ର॒ଜୟା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ । ୟସ୍ୟୈ॒ଵଂ-ଵଁପ॑ନ୍ତି । ପ୍ର ପ୍ର॒ଜୟା॑ ପ॒ଶୁଭି॑-ର୍ମିଥୁ॒ନୈ-ର୍ଜା॑ୟତେ ॥ ଦେ॒ଵା॒ସୁ॒ରା-ସ୍ସଂୟଁ॑ତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ରେ ଵ୍ୟାୟ॑ଚ୍ଛନ୍ତ । ତା-ନ୍ଦେ॒ଵାଶ୍ଚା॑ତୁ-ର୍ମା॒ସ୍ୟୈରେ॒ଵାଭି ପ୍ରାୟୁ॑ଞ୍ଜତ ॥ 30 ॥ ଵୈ॒ଶ୍ଵ॒ଦେ॒ଵେନ॑ ଚ॒ତୁରୋ॑ ମା॒ସୋ॑-ଽଵୃଞ୍ଜ॒ତେନ୍ଦ୍ର॑ରାଜାନଃ । ତାଞ୍ଛୀ॒ର୍॒ଷନ୍ନି ଚାଵ॑ର୍ତୟନ୍ତ॒ ପରି॑ ଚ । ଵ॒ରୁ॒ଣ॒ ପ୍ର॒ଘା॒ସୈ-ଶ୍ଚ॒ତୁରୋ॑ ମା॒ସୋ॑-ଽଵୃଞ୍ଜତ॒ ଵରୁ॑ଣରାଜାନଃ । ତାଞ୍ଛୀ॒ର୍॒ଷନ୍ନି ଚାଵ॑ର୍ତୟନ୍ତ॒ ପରି॑ ଚ । ସା॒କ॒ମେ॒ଧୈଶ୍ଚ॒ତୁରୋ॑ ମା॒ସୋ॑-ଽଵୃଞ୍ଜତ॒ ସୋମ॑ରାଜାନଃ । ତାଞ୍ଛୀ॒ର॒.ଷନ୍ନି ଚାଵ॑ର୍ତୟନ୍ତ॒ ପରି॑ ଚ । ୟା ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ର ଉ॑ପଜୀ॒ଵା ଽଽସୀ᳚ତ୍ । ତାମେ॑ଷା-ମଵୃଞ୍ଜତ । ତତୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ପରା-ଽସୁ॑ରାଃ ॥ 31 ॥ ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାଗ୍-ଶ୍ଚା॑ତୁର୍ମା॒ସ୍ୟୈ-ର୍ୟଜ॑ତେ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟସ୍ୟୈ॒ଵ ମା॒ସୋ ଵୃ॒କ୍ତ୍ଵା । ଶୀ॒ର୍॒ଷନ୍ନି ଚ॑ ଵ॒ର୍ତୟ॑ତେ॒ ପରି॑ ଚ । ୟୈଷା ସଂ॑ଵଁଥ୍ସ॒ର ଉ॑ପଜୀ॒ଵା । ଵୃ॒ଙ୍କ୍ତେ ତା-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟସ୍ୟ । କ୍ଷୁ॒ଧା ଽସ୍ୟ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟଃ॒ ପରା॑ ଭଵତି ॥ ଲୋ॒ହି॒ତା॒ୟ॒ସେନ॒ ନିଵ॑ର୍ତୟତେ । ୟଦ୍ଵା ଇ॒ମାମ॒ଗ୍ନିର୍-ଋ॒ତାଵାଗ॑ତେ ନିଵ॒ର୍ତୟ॑ତି । ଏ॒ତଦେ॒ଵୈନାଗ୍ମ୍॑ ରୂ॒ପ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ନିଵ॑ର୍ତୟତି । ସା ତତ॒-ଶ୍ଶ୍ଵ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ॒ ଭୂୟ॑ସୀ॒ ଭଵ॑ନ୍ତ୍ୟେତି ॥ 32 ॥ ପ୍ରଜା॑ୟତେ । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାଁଲ୍ଲୋ॑ହିତାୟ॒ସେନ॑ ନିଵ॒ର୍ତୟ॑ତେ । ଏ॒ତଦେ॒ଵ ରୂ॒ପ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ଵା ନିଵ॑ର୍ତୟତେ । ସ ତତ॒-ଶ୍ଶ୍ଵ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ॒ ଭୂୟା॒ନ୍-ଭଵ॑ନ୍ନେତି । ପ୍ରୈଵ ଜା॑ୟତେ ॥ ତ୍ରେ॒ଣ୍ୟା ଶ॑ଲ॒ଲ୍ୟା ନିଵ॑ର୍ତୟେତ । ତ୍ରୀଣି॑ ତ୍ରୀଣି॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା॑ମୃ॒ଦ୍ଧାନି॑ । ତ୍ରୀଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ମ୍॑ସି । ତ୍ରୀଣି॒ ସଵ॑ନାନି । ତ୍ରୟ॑ ଇ॒ମେ ଲୋ॒କାଃ ॥ 33 ॥ ଋ॒ଦ୍ଧ୍ୟାମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଵୀ॒ର୍ୟ॑ ଏ॒ଷୁ ଲୋ॒କେଷୁ॒ ପ୍ରତି॑ ତିଷ୍ଠତି ॥ ୟଚ୍ଚା॑ତୁର୍ମାସ୍ୟୟା॒-ଜ୍ୟା᳚ତ୍ମନୋ॒ ନାଵ॒ଦ୍ୟେତ୍ । ଦେ॒ଵେଭ୍ୟ॒ ଆଵୃ॑ଶ୍ଚ୍ୟେତ । ଚ॒ତୃ॒ଷୁ ଚ॑ତୃଷୁ॒ ମାସେ॑ଷୁ॒ ନିଵ॑ର୍ତୟେତ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ୟ॑ ଆ॒ତ୍ମନୋ-ଽଵ॑ଦ୍ୟ॒ତ୍ୟନା᳚ ଵ୍ରସ୍କାୟ ॥ ଦେ॒ଵାନାଂ॒-ଵାଁ ଏ॒ଷ ଆନୀ॑ତଃ । ୟଶ୍ଚା॑ତୁର୍ମାସ୍ୟୟା॒ଜୀ । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍ନି ଚ॑ ଵ॒ର୍ତୟ॑ତେ॒ ପରି॑ ଚ । ଦେ॒ଵତା॑ ଏ॒ଵାପ୍ୟେ॑ତି । ନାସ୍ୟ॑ ରୁ॒ଦ୍ରଃ ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପ॒ଶୂ-ନ॒ଭିମ॑ନ୍ୟତେ ॥ 34 ॥ ଅନୁଵାକଂ 7 - ଅଗ୍ନିଚୟନଶେଷା ଇଷ୍ଟକୋପଧାନମନ୍ତ୍ରାଃ, ତତ୍ର ସନ୍ତତ୍ୟାଖ୍ୟେଷ୍ଟକାମନ୍ତ୍ରାଃ ଅନୁଵାକଂ 8 - ଅଗ୍ନିଚୟନଶେଷା ଥର୍ଵଶିରୋ-ଽଭିଧାନାନାମିଷ୍ଟକାନା-ମ୍ମନ୍ତ୍ରାଃ ଇନ୍ଦ୍ର॑ମ॒ର୍କେଭି॑ର॒ର୍କିଣଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒-ଵାଁଣୀ॑ରନୂଷତ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଇଦ୍ଧର୍ୟୋ॒-ସ୍ସଚା᳚ । ସମ୍ମି॑ଶ୍ଲ॒ ଆଵ॑ଚୋ॒ ୟୁଜା᳚ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵ॒ଜ୍ରୀ ହି॑ର॒ଣ୍ୟୟଃ॑ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଦୀ॒ର୍ଘାୟ॒ ଚକ୍ଷ॑ସେ । ଆ ସୂର୍ୟଗ୍ମ୍॑ ରୋହୟ-ଦ୍ଦି॒ଵି । ଵି ଗୋଭି॒ରଦ୍ରି॑ମୈରୟତ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଵାଜେ॑ଷୁ ନୋ ଅଵ । ସ॒ହସ୍ର॑ ପ୍ରଧନେଷୁ ଚ ॥ 37 ॥ ଉ॒ଗ୍ର ଉ॒ଗ୍ରାଭି॑ରୂ॒ତିଭିଃ॑ ॥ ତମିନ୍ଦ୍ରଂ॑-ଵାଁଜୟାମସି । ମ॒ହେ ଵୃ॒ତ୍ରାୟ॒ ହନ୍ତ॑ଵେ । ସ ଵୃଷା॑ ଵୃଷ॒ଭୋ ଭୁ॑ଵତ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॒-ସ୍ସଦାମ॑ନେ କୃ॒ତଃ । ଓଜି॑ଷ୍ଠ॒-ସ୍ସ ବଲେ॑ ହି॒ତଃ । ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନୀ ଶ୍ଲୋ॒କୀ ସ ସୌ॒ମ୍ୟଃ॑ ॥ ଗି॒ରା ଵଜ୍ରୋ॒ ନ ସମ୍ଭୃ॑ତଃ । ସବ॑ଲୋ॒ ଅନ॑ପଚ୍ୟୁତଃ । ଵ॒ଵ॒କ୍ଷୁ-ରୁ॒ଗ୍ରୋ ଅସ୍ତୃ॑ତଃ ॥ 38 ॥ ଅନୁଵାକଂ 9 - ସୋମଶେଷଭୂତା ଇଷ୍ଟୟଃ. (ଆଧ୍ଵରବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ତଂ-ୟଁ॑ଜ୍ଞକ୍ର॒ତୁଭି॒ର୍ନାନ୍ଵ॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ତମିଷ୍ଟି॑ଭି॒-ରନ୍ଵୈ᳚ଚ୍ଛନ୍ନ୍ । ତମିଷ୍ଟି॑ଭି॒-ରନ୍ଵ॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ତଦିଷ୍ଟୀ॑ନା-ମିଷ୍ଟି॒ତ୍ଵମ୍ । ଏଷ୍ଟ॑ୟୋ ହ॒ ଵୈ ନାମ॑ । ତା ଇଷ୍ଟ॑ୟ॒ ଇତ୍ୟାଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିୟା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ ତସ୍ମା॑ ଏ॒ତମା᳚ଗ୍ନାଵୈଷ୍ଣ॒ଵ-ମେକା॑ଦଶକପାଲ-ନ୍ଦୀକ୍ଷ॒ଣୀୟ॒-ନ୍ନିର॑ଵପନ୍ନ୍ । ତଦ॑ପ॒ଦ୍ରୁତ୍ୟା॑ତନ୍ଵତ । ତାନ୍ପ॑ତ୍ନୀ ସଂୟାଁ॒ଜାନ୍ତ॒ ଉପା॑ନୟନ୍ନ୍ ॥ 40 ॥ ତେ ତଦ॑-ନ୍ତମେ॒ଵ କୃ॒ତ୍ଵୋଦ॑ଦ୍ରଵନ୍ନ୍ ॥ ତେ ପ୍ରା॑ୟ॒ଣୀୟ॑ମ॒ଭି ସ॒ମାରୋ॑ହନ୍ନ୍ । ତଦ॑ପ॒ଦ୍ରୁତ୍ୟା॑ତନ୍ଵତ । ତାଞ୍ଛଂ॒ୟ୍ଵଁ॑ନ୍ତ॒ ଉପା॑ନୟନ୍ନ୍ । ତେ ତଦ॑ତମ୍ମେ॒ଵ କୃ॒ତ୍ଵୋଦ॑ଦ୍ରଵନ୍ନ୍ ॥ ତ ଆ॑ତି॒ଥ୍ୟମ॒ଭି ସ॒ମାରୋ॑ହନ୍ନ୍ । ତଦ॑ପ॒ଦ୍ରୁତ୍ୟା॑ତନ୍ଵତ । ତାନିଡା᳚ନ୍ତ॒ ଉପା॑ନୟନ୍ନ୍ । ତେ ତଦ॑ତମ୍ମେ॒ଵ କୃ॒ତ୍ଵୋଦ॑ଦ୍ରଵନ୍ନ୍ । ତସ୍ମା॑ ଦେ॒ତା ଏ॒ତଦ॑ନ୍ତା॒ ଇଷ୍ଟ॑ୟ॒-ସ୍ସନ୍ତି॑ଷ୍ଠନ୍ତେ ॥ 41 ॥ ଏ॒ଵଗ୍ମ୍ ହି ଦେ॒ଵା ଅକୁ॑ର୍ଵତ । ଇତି॑ ଦେ॒ଵା ଅ॑କୁର୍ଵତ । ଇତ୍ୟୁ॒ ଵୈ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ୟାଃ᳚ କୁର୍ଵତେ ॥ ତେ ଦେ॒ଵା ଊ॑ଚୁଃ । ୟଦ୍ଵା ଇ॒ଦମୁ॒ଚ୍ଚୈ-ର୍ୟ॒ଜ୍ଞେନ॒ ଚରା॑ମ । ତନ୍ନୋ-ଽସୁ॑ରାଃ ପା॒ପ୍ମା-ଽନୁ॑ଵିନ୍ଦନ୍ତି । ଉ॒ପା॒ଗ୍ମ୍॒ଶୂ॑ପ॒ସଦା॑ ଚରାମ । ତଥା॒ ନୋ-ଽସୁ॑ରାଃ ପା॒ପ୍ମା ନାନୁ॑ଵେଥ୍ସ୍ୟ॒ନ୍ତୀତି॑ । ତ ଉ॑ପା॒ଗ୍ମ୍॒ଶୂ॑ପ॒ସଦ॑-ମତନ୍ଵତ । ତି॒ସ୍ର ଏ॒ଵ ସା॑ମିଧେ॒ନୀର॒ନୂଚ୍ୟ॑ ॥ 42 ॥ ସ୍ରୁ॒ଵେଣା॑ଘା॒ର-ମା॒ଘାର୍ୟ॑ । ତି॒ସ୍ରଃ ପରା॑ଚୀ॒-ରାହୁ॑ତୀର୍-ହୁ॒ତ୍ଵା । ସ୍ରୁ॒ଵେଣୋ॑ପ॒ସଦ॑-ଞ୍ଜୁହ॒ଵାଞ୍ଚ॑କ୍ରୁଃ । ଉ॒ଗ୍ରଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ-ନ୍ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତି॑ । ଅ॒ଶ॒ନ॒ୟା॒ପି॒ପା॒ସେ ହ॒ ଵା ଉ॒ଗ୍ରଂ-ଵଁଚଃ॑ । ଏନ॑ଶ୍ଚ॒ ଵୈର॑ହତ୍ୟ-ଞ୍ଚ ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚଃ॑ । ଏ॒ତଗ୍ମ୍ ହ॒ ଵାଵ ତଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଧାଵିହି॒ତ-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନ॑-ନ୍ଦେ॒ଵା ଅପ॑ଜଘ୍ନିରେ ॥ ତଥୋ॑ ଏ॒ଵୈତଦେ॑ଵଂ॒-ଵିଁଦ୍ୟଜ॑ମାନଃ । ତି॒ସ୍ର ଏ॒ଵ ସା॑ମିଧେ॒ନୀର॒ନୂଚ୍ୟ॑ । ସ୍ରୁ॒ଵେଣା॑ଘା॒ର-ମା॒ଘାର୍ୟ॑ ॥ 43 ॥ ତି॒ସ୍ରଃ ପରା॑ଚୀ॒ରାହୁ॑ତୀର୍-ହୁ॒ତ୍ଵା । ସ୍ରୁ॒ଵେଣୋ॑ପ॒ସଦ॑-ଞ୍ଜୁହୋତି । ଉ॒ଗ୍ରଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ-ନ୍ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହେତି॑ । ଅ॒ଶ॒ନ॒ୟା॒ପି॒ପା॒ସେ ହ॒ ଵା ଉ॒ଗ୍ରଂ-ଵଁଚଃ॑ । ଏନ॑ଶ୍ଚ॒ ଵୈର॑ହତ୍ୟ-ଞ୍ଚ ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚଃ॑ । ଏ॒ତମେ॒ଵ ତଚ୍ଚ॑ତୁର୍ଧା-ଵିହି॒ତ-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନଂ॒-ୟଁଜ॑ମା॒ନୋ-ଽପ॑ହତେ ॥ ତେ॑-ଽଭି॒ନୀୟୈ॒ଵାହଃ॑ ପ॒ଶୁମା-ଽଲ॑ଭନ୍ତ । ଅହ୍ନ॑ ଏ॒ଵ ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵା ଅଵ॑ର୍ତି-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନ॑-ମ୍ମୃ॒ତ୍ୟୁମପ॑ଜଘ୍ନିରେ । ତେନା॑ଭି॒ନୀୟେ॑ଵ॒ ରାତ୍ରେଃ॒ ପ୍ରାଚ॑ରନ୍ନ୍ । ରାତ୍ରି॑ୟା ଏ॒ଵ ତ-ଦ୍ଦେ॒ଵା ଅଵ॑ର୍ତି-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନ॑-ମ୍ମୃ॒ତ୍ୟୁମପ॑ଜଘ୍ନିରେ ॥ 44 ॥ ତସ୍ମା॑ଦଭି॒ନୀୟୈ॒ଵାହଃ॑ ପ॒ଶୁମାଲ॑ଭେତ । ଅହ୍ନ॑ ଏ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମା॒ନୋ ଽଵ॑ର୍ତି-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନ॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟା॒ନପ॑ନୁଦତେ । ତେନା॑ଭି॒ନୀୟେ॑ଵ॒ ରାତ୍ରେଃ॒ ପ୍ରଚ॑ରେତ୍ । ରାତ୍ରି॑ୟା ଏ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମା॒ନୋ ଽଵ॑ର୍ତି-ମ୍ପା॒ପ୍ମାନ॒-ମ୍ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟା॒ନପ॑ନୁଦତେ ॥ ସ ଏ॒ଷ ଉ॑ପଵସ॒ଥୀୟେ ଽହ॑ନ୍-ଦ୍ଵିଦେଵ॒ତ୍ୟଃ॑ ପ॒ଶୁରାଲ॑ଭ୍ୟତେ । ଦ୍ଵ॒ୟଂ-ଵାଁ ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ଁଲୋ॒କେ ୟଜ॑ମାନଃ । ଅସ୍ଥି॑ ଚ ମା॒ଗ୍ମ୍॒ସ-ଞ୍ଚ॑ । ଅସ୍ଥି॑ ଚୈ॒ଵ ତେନ॑ ମା॒ଗ୍ମ୍॒ସ-ଞ୍ଚ॒ ୟଜ॑ମାନ॒-ସ୍ସଗ୍ଗ୍ ସ୍କୁ॑ରୁତେ ॥ ତା ଵା ଏ॒ତାଃ ପଞ୍ଚ॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ଅ॒ଗ୍ନୀଷୋମା॑-ଵ॒ଗ୍ନି-ର୍ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୌ ॥ 45 ॥ ପ॒ଞ୍ଚ॒ପ॒ଞ୍ଚୀ ଵୈ ୟଜ॑ମାନଃ । ତ୍ଵମ୍ମା॒ଗ୍ମ୍॒ ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ନାଵାସ୍ଥି॑ ମ॒ଜ୍ଜା । ଏ॒ତମେ॒ଵ ତତ୍ପ॑ଞ୍ଚଧା ଵିହି॒ତମା॒ତ୍ମାନଂ॑-ଵଁରୁଣପା॒ଶା-ନ୍ମୁ॑ଞ୍ଚତି । ଭେ॒ଷ॒ଜତା॑ୟୈ ନିର୍ଵରୁଣ॒ତ୍ଵାୟ॑ ॥ ତଗ୍ମ୍ ସ॒ପ୍ତଭି॒-ଶ୍ଛନ୍ଦୋ॑ଭିଃ ପ୍ରା॒ତର॑ହ୍ଵୟନ୍ନ୍ । ତସ୍ମା᳚ଥ୍ସ॒ପ୍ତ ଚ॑ତୁରୁତ୍ତ॒ରାଣି॒ ଛନ୍ଦାଗ୍ମ୍॑ସି ପ୍ରାତରନୁଵା॒କେ-ଽନୂ᳚ଚ୍ୟନ୍ତେ ॥ ତମେ॒ତୟୋ॑-ପସ॒ମେତ୍ୟୋ-ପା॑ସୀଦନ୍ନ୍ । ଉପା᳚ସ୍ମୈ ଗାୟତା ନର॒ ଇତି॑ । ତସ୍ମା॑ ଦେ॒ତୟା॑ ବହିଷ୍ପଵମା॒ନ ଉ॑ପ॒ସଦ୍ୟଃ॑ ॥ 46 ॥ (ଦେ॒ଵା ୟଜ॑ମାନୋ ଦେ॒ଵା ଦେ॒ଵା ୟଜ॑ମାନୋ॒ ୟଜ॑ମାନୋ-ଽଲଭନ୍ତ॒ ପ୍ରାଚ॑ରଁଲ୍ଲଭେତ॒ ପ୍ରଚ॑ରେ॒ଦାଲ॑ଭ॒ନ୍ତାଲ॑ଭେତ ମୃ॒ତ୍ୟୁମପ॑ଜଘ୍ନିରେ॒ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟାନ୍) ଅନୁଵାକଂ 10 - ତ୍ରିଵୃଦାଦିସ୍ତୋମରୂପାଣି ସୋମଙ୍ଗାନି. (ଆଧ୍ଵରବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ଅଥ॒ ୟ-ଥ୍ସୁ॑ଵର୍ଣରଜ॒ତାଭ୍ୟା᳚-ଙ୍କୁ॒ଶୀଭ୍ୟା॒-ମ୍ପରି॑ଗୃହୀତ॒ ଆସୀ᳚ତ୍ । ସା-ଽସ୍ୟ॑ କୌଶି॒କତା᳚ ॥ ତ-ନ୍ତ୍ରି॒ଵୃତା॒-ଽଭି ପ୍ରାସ୍ତୁ॑ଵତ । ତ-ନ୍ତ୍ରି॒ଵୃତା ଽଽଦ॑ଦତ । ତ-ନ୍ତ୍ରି॒ଵୃତା ଽଽହ॑ରନ୍ନ୍ । ୟାଵ॑ତୀ ତ୍ରି॒ଵୃତୋ॒ ମାତ୍ରା᳚ ॥ ତ-ମ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନା॒ଭି ପ୍ରାସ୍ତୁ॑ଵତ । ତ-ମ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନାଦ॑ଦତ । ତ-ମ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନାହ॑ରନ୍ନ୍ । ୟାଵ॑ତୀ ପଞ୍ଚଦ॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ ॥ 48 ॥ ତଗ୍ମ୍ ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେନା॒ଭି ପ୍ରାସ୍ତୁ॑ଵତ । ତଗ୍ମ୍ ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେନାଦ॑ଦତ । ତଗ୍ମ୍ ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେନାହ॑ରନ୍ନ୍ । ୟାଵ॑ତୀ ସପ୍ତଦ॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ତସ୍ୟ॑ ସପ୍ତଦ॒ଶେନ॑ ହ୍ରି॒ୟମା॑ଣସ୍ୟ॒ ତେଜୋ॒ ହରୋ॑-ଽପତତ୍ । ତମେ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ ଶେନା॒ଭି ପ୍ରାସ୍ତୁ॑ଵତ । ତମେ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶେନାଦ॑ଦତ । ତମେ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶେନାହ॑ରନ୍ନ୍ । ୟାଵ॑ତ୍ୟେକଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ ॥ ତେ ୟତ୍-ତ୍ରି॒ଵୃତା᳚ ସ୍ତୁ॒ଵତେ᳚ ॥ 49 ॥ ତ୍ରି॒ଵୃତୈ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମାନ॒ମାଦ॑ଦତେ । ତ-ନ୍ତ୍ରି॒ଵୃତୈ॒ଵ ହ॑ରନ୍ତି । ୟାଵ॑ତୀ ତ୍ରି॒ଵୃତୋ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵୈ ତ୍ରି॒ଵୃତ୍ । ୟାଵ॒ଦ୍ଵା ଅ॒ଗ୍ନେର୍ଦହ॑ତୋ ଧୂ॒ମ ଉ॒ଦେତ୍ୟାନୁ॒ଵ୍ୟେତି॑ । ତାଵ॑ତୀ ତ୍ରି॒ଵୃତୋ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ଅ॒ଗ୍ନେରେ॒ଵୈନ॒-ନ୍ତତ୍ । ମାତ୍ରା॒ଗ୍ମ୍॒ ସାୟୁ॑ଜ୍ୟଗ୍ମ୍ ସଲୋ॒କତା᳚-ଙ୍ଗମୟନ୍ତି ॥ ଅଥ॒ ୟତ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନ॑ ସ୍ତୁ॒ଵତେ᳚ । ପ॒ଞ୍ଚ॒ଦ॒ଶେନୈ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମାନ॒-ମାଦ॑ଦତେ ॥ 50 ॥ ତ-ମ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନୈ॒ଵ ହ॑ରନ୍ତି । ୟାଵ॑ତୀ ପଞ୍ଚଦ॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॒ ଵୈ ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶଃ । ଏ॒ଷ ହି ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶ୍ୟାମ॑ପକ୍ଷୀ॒ୟତେ᳚ । ପ॒ଞ୍ଚ॒ଦଶ୍ୟା-ମା॑ପୂ॒ର୍ୟତେ᳚ । ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମ॑ସ ଏ॒ଵୈନ॒-ନ୍ତତ୍ । ମାତ୍ରା॒ଗ୍ମ୍॒ ସାୟୁ॑ଜ୍ୟଗ୍ମ୍ ସଲୋ॒କତା᳚-ଙ୍ଗମୟନ୍ତି । ଅଥ॒ ୟଥ୍ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେନ॑ ସ୍ତୁ॒ଵତେ᳚ । ସ॒ପ୍ତ॒ଦ॒ଶେନୈ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମାନ॒ମାଦ॑ଦତେ । ତଗ୍ମ୍ ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେନୈ॒ଵ ହ॑ରନ୍ତି ॥ 51 ॥ ୟାଵ॑ତୀ ସପ୍ତଦ॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି॒ର୍ଵୈ ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶଃ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେରେ॒ଵୈନ॒-ନ୍ତତ୍ । ମାତ୍ରା॒ଗ୍ମ୍॒ ସାୟୁ॑ଜ୍ୟଗ୍ମ୍ ସଲୋ॒କତା᳚-ଙ୍ଗମୟନ୍ତି । ଅଥ॒ ୟଦେ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶେନ॑ ସ୍ତୁ॒ଵତେ᳚ । ଏ॒କ॒ଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶେନୈ॒ଵ ତ-ଦ୍ୟଜ॑ମାନ॒-ମାଦ॑ଦତେ । ତମେ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶେନୈ॒ଵ ହ॑ରନ୍ତି । ୟାଵ॑ତ୍ୟେକଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶସ୍ୟ॒ ମାତ୍ରା᳚ । ଅ॒ସୌ ଵା ଆ॑ଦି॒ତ୍ୟ ଏ॑କଵି॒ଗ୍ମ୍॒ଶଃ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ୟସ୍ୟୈ॒ଵୈନ॒-ନ୍ତତ୍ ॥ 52 ॥ ମାତ୍ରା॒ଗ୍ମ୍॒ ସାୟୁ॑ଜ୍ୟଗ୍ମ୍ ସଲୋ॒କତା᳚-ଙ୍ଗମୟନ୍ତି ॥ ତେ କୁ॒ଶ୍ୟୌ᳚ । ଵ୍ୟ॑ଘ୍ନନ୍ନ୍ । ତେ ଅ॑ହୋରା॒ତ୍ରେ ଅ॑ଭଵତାମ୍ । ଅହ॑ରେ॒ଵ ସୁ॒ଵର୍ଣା॑ ଽଭଵତ୍ । ର॒ଜ॒ତା ରାତ୍ରିଃ॑ । ସ ୟଦା॑ଦି॒ତ୍ୟ ଉ॒ଦେତି॑ । ଏ॒ତାମେ॒ଵ ତଥ୍ସୁ॒ଵର୍ଣା᳚-ଙ୍କୁ॒ଶୀମନୁ॒ ସମେ॑ତି । ଅଥ॒ ୟଦ॑ସ୍ତ॒ମେତି॑ । ଏ॒ତାମେ॒ଵ ତ-ଦ୍ର॑ଜ॒ତା-ଙ୍କୁ॒ଶୀମନୁ॒ ସଂଵିଁ॑ଶତି ॥ ପ୍ର॒ହ୍ରାଦୋ॑ ହ॒ ଵୈ କା॑ୟାଧ॒ଵଃ । ଵି॒ରୋଚ॑ନ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵ-ମ୍ପୁ॒ତ୍ରମୁଦା᳚ସ୍ୟତ୍ । ସ ପ୍ର॑ଦ॒ରୋ॑-ଽଭଵତ୍ । ତସ୍ମା᳚-ତ୍ପ୍ରଦ॒ରାଦୁ॑ଦ॒କ-ନ୍ନାଚା॑ମେତ୍ ॥ 53 ॥ ଅନୁଵାକଂ 11 - ସଵନୀୟପଶୁପୁରୋଡାଶାଃ (ଆଧ୍ଵରବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ଏ॒ତାନି॒ ଵାଵ ତାନି॒ ଜ୍ୟୋତୀଗ୍ମ୍॑ଷି । ୟ ଏ॒ତସ୍ୟ॒ ସ୍ତୋମାଃ᳚ ॥ ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀତ୍ । ସ॒ପ୍ତ॒ଦ॒ଶେନ॑ ହ୍ରି॒ୟମା॑ଣୋ॒ ଵ୍ୟ॑ଲେଶିଷି । ଭି॒ଷଜ୍ୟ॑ତ॒ ମେତି॑ । ତମ॒ଶ୍ଵିନୌ॑ ଧା॒ନାଭି॑-ରଭିଷଜ୍ୟତାମ୍ । ପୂ॒ଷା କ॑ର॒ମ୍ଭେଣ॑ । ଭାର॑ତୀ ପରିଵା॒ପେଣ॑ । ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୌ ପୟ॒ସ୍ୟ॑ୟା ॥ ତଦା॑ହୁଃ ॥ 55 ॥ ୟଦ॒ଶ୍ଵିଭ୍ୟା᳚-ନ୍ଧା॒ନାଃ । ପୂ॒ଷ୍ଣଃ କ॑ର॒ମ୍ଭଃ । ଭାର॑ତ୍ୟୈ ପରିଵା॒ପଃ । ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣୟୋଃ ପୟ॒ସ୍ୟା-ଽଥ॑ । କସ୍ମା॑ଦେ॒ତେଷାଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିଷା॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ମେ॒ଵ ୟ॑ଜ॒ନ୍ତୀତି॑ । ଏ॒ତା ହ୍ୟେ॑ନ-ନ୍ଦେ॒ଵତା॒ ଇତି॑ ବ୍ରୂୟାତ୍ । ଏ॒ତୈର୍-ହ॒ଵିର୍ଭି॒-ରଭି॑ଷଜ୍ୟ॒ଗ୍ଗ୍॒-ସ୍ତସ୍ମା॒ଦିତି॑ ॥ ତଂ-ଵଁସ॑ଵୋ॒-ଽଷ୍ଟାକ॑ପାଲେନ ପ୍ରାତସ୍ସଵ॒ନେ॑-ଽଭିଷଜ୍ୟନ୍ନ୍ । ରୁ॒ଦ୍ରା ଏକା॑ଦଶକପାଲେନ॒ ମାଦ୍ଧ୍ୟ॑ନ୍ଦିନେ॒ ସଵ॑ନେ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵା ଦ୍ଵାଦ॑ଶକପାଲେନ ତୃତୀୟସଵ॒ନେ ॥ 56 ॥ ସ ୟଦ॒ଷ୍ଟାକ॑ପାଲା-ନ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵ॒ନେ କୁ॒ର୍ୟାତ୍ । ଏକା॑ଦଶକପାଲା॒-ନ୍ମାଦ୍ଧ୍ୟ॑ନ୍ଦିନେ॒ ସଵ॑ନେ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶକପାଲାଗ୍ ସ୍ତୃତୀୟ ସଵ॒ନେ । ଵିଲୋ॑ମ॒ ତ-ଦ୍ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॑ କ୍ରିୟେତ । ଏକା॑ଦଶକପାଲାନେ॒ଵ ପ୍ରା॑ତସ୍ସଵ॒ନେ କୁ॑ର୍ୟାତ୍ । ଏକା॑ଦଶକପାଲା॒-ନ୍ମାଦ୍ଧ୍ୟ॑ନ୍ଦିନେ॒ ସଵ॑ନେ । ଏକା॑ଦଶକପାଲାଗ୍ ସ୍ତୃତୀୟ ସଵ॒ନେ । ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॑ ସଲୋମ॒ତ୍ଵାୟ॑ ॥ ତଦା॑ହୁଃ । ୟ-ଦ୍ଵସୂ॑ନା-ମ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵ॒ନମ୍ । ରୁ॒ଦ୍ରାଣା॒-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ୟ॑ନ୍ଦିନ॒ଗ୍ମ୍॒ ସଵ॑ନମ୍ । ଵିଶ୍ଵେ॑ଷା-ନ୍ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ତୃତୀୟସଵ॒ନମ୍ । ଅଥ॒ କସ୍ମା॑ଦେ॒ତେଷାଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିଷା॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ମେ॒ଵ ୟ॑ଜ॒ନ୍ତୀତି॑ । ଏ॒ତା ହ୍ୟେ॑ନ-ନ୍ଦେ॒ଵତା॒ ଇତି॑ ବ୍ରୂୟାତ୍ । ଏ॒ତୈର୍-ହ॒ଵିର୍ଭି॒ରଭି॑ଷଜ୍ୟ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ତସ୍ମା॒ଦିତି॑ ॥ 57 ॥ ଅନୁଵାକଂ 12 - ସପ୍ତଛନ୍ଦାଂସି ପ୍ରପଞ୍ଚ୍ୟନ୍ତେ (ଆଧ୍ଵରବ୍ରାହ୍ମଣମ୍) ସ ବୃ॑ହ॒ତୀମେ॒ଵା-ସ୍ପୃ॑ଶତ୍ । ଦ୍ଵାଭ୍ୟା॑ମ॒କ୍ଷରା᳚ଭ୍ୟାମ୍ । ଅ॒ହୋ॒ରା॒ତ୍ରାଭ୍ୟା॑ମେ॒ଵ ॥ ତଦା॑ହୁଃ । କ॒ତ॒ମା ସା ଦେ॒ଵାକ୍ଷ॑ରା ବୃହ॒ତୀ । ୟସ୍ୟା॒-ନ୍ତ-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ୟତି॑ଷ୍ଠତ୍ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶ ପୌର୍ଣମା॒ସ୍ୟଃ॑ । ଦ୍ଵାଦ॒ଶାଷ୍ଟ॑କାଃ । ଦ୍ଵାଦ॑ଶାମାଵା॒ସ୍ୟାଃ᳚ । ଏ॒ଷା ଵାଵ ସା ଦେ॒ଵାକ୍ଷ॑ରା ବୃହ॒ତୀ ॥ 59 ॥ ୟସ୍ୟା॒-ନ୍ତ-ତ୍ପ୍ର॒ତ୍ୟତି॑ଷ୍ଠ॒ଦିତି॑ ॥ ୟାନି॑ ଚ॒ ଛନ୍ଦାଗ୍॑-ସ୍ୟ॒ତ୍ୟରି॑ଚ୍ୟନ୍ତ । ୟାନି॑ ଚ॒ ନୋଦଭ॑ଵନ୍ନ୍ । ତାନି॒ ନିର୍ଵୀ᳚ର୍ୟାଣି ହୀ॒ନାନ୍ୟ॑ମନ୍ୟନ୍ତ । ସା ଽବ୍ର॑ଵୀ-ଦ୍ବୃହ॒ତୀ । ମାମେ॒ଵ ଭୂ॒ତ୍ଵା । ମାମୁପ॒ ସଗ୍ଗ୍ ଶ୍ର॑ୟ॒ତେତି॑ । ଚ॒ତୁର୍ଭି॑ର॒କ୍ଷରୈ॑-ରନୁ॒ଷ୍ଟୁଗ୍-ବୃ॑ହ॒ତୀ-ନ୍ନୋଦ॑ଭଵତ୍ । ଚ॒ତୁର୍ଭି॑ର॒କ୍ଷରୈଃ᳚ ପ॒ଙ୍କ୍ତି-ର୍ବୃ॑ହ॒ତୀ-ମତ୍ୟ॑ରିଚ୍ୟତ । ତସ୍ୟା॑ମେ॒ତାନି॑ ଚ॒ତ୍ଵାର୍ୟ॒କ୍ଷରା᳚ଣ୍ୟ-ପ॒ଚ୍ଛିଦ୍ୟା॑-ଦଧାତ୍ ॥ 60 ॥ ତେ ବୃ॑ହ॒ତୀ ଏ॒ଵ ଭୂ॒ତ୍ଵା । ବୃ॒ହ॒ତୀମୁପ॒ ସମ॑ଶ୍ରୟତାମ୍ ॥ ଅ॒ଷ୍ଟା॒ଭି-ର॒କ୍ଷରୈ॑ରୁ॒ଷ୍ଣିଗ୍-ବୃ॑ହ॒ତୀ-ନ୍ନୋଦ॑ଭଵତ୍ । ଅ॒ଷ୍ଟା॒ଭିର॒କ୍ଷରୈ᳚ସ୍ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁଗ୍-ବୃ॑ହ॒ତୀ-ମତ୍ୟ॑ରିଚ୍ୟତ । ତସ୍ୟା॑ମେ॒ତା-ନ୍ୟ॒ଷ୍ଟାଵ॒କ୍ଷରା᳚ଣ୍ୟ-ପ॒ଚ୍ଛିଦ୍ୟା॑ଦଧାତ୍ । ତେ ବୃ॑ହ॒ତୀ ଏ॒ଵ ଭୂ॒ତ୍ଵା । ବୃ॒ହ॒ତୀମୁପ॒ ସମ॑ଶ୍ରୟତାମ୍ । ଦ୍ଵା॒ଦ॒ଶଭି॑-ର॒କ୍ଷରୈ᳚-ର୍ଗାୟ॒ତ୍ରୀ-ବୃ॑ହ॒ତୀ-ନ୍ନୋଦ॑ଭଵତ୍ । ଦ୍ଵା॒ଦ॒ଶଭି॑-ର॒କ୍ଷରୈ॒-ର୍ଜଗ॑ତୀ-ବୃହ॒ତୀ-ମତ୍ୟ॑ରିଚ୍ୟତ । ତସ୍ୟା॑ମେ॒ତାନି॒ ଦ୍ଵାଦ॑ଶା॒କ୍ଷରା᳚ଣ୍ୟ-ପ॒ଚ୍ଛିଦ୍ୟା॑ଦଧାତ୍ ॥ 61 ॥ ତେ ବୃ॑ହ॒ତୀ ଏ॒ଵ ଭୂ॒ତ୍ଵା । ବୃ॒ହ॒ତୀମୁପ॒ ସମ॑ଶ୍ରୟତାମ୍ ॥ ସୋ᳚-ଽବ୍ରଵୀତ୍-ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ । ଛନ୍ଦାଗ୍ମ୍॑ସି॒ ରଥୋ॑ ମେ ଭଵତ । ୟୁ॒ଷ୍ମାଭି॑-ର॒ହମେ॒ତ-ମଦ୍ଧ୍ଵା॑ନ॒ମନୁ॒ ସଞ୍ଚ॑ରା॒ଣୀତି॑ । ତସ୍ୟ॑ ଗାୟ॒ତ୍ରୀ ଚ॒ ଜଗ॑ତୀ ଚ ପ॒କ୍ଷାଵ॑ଭଵତାମ୍ । ଉ॒ଷ୍ଣିକ୍ଚ॑ ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁପ୍ଚ॒ ପ୍ରଷ୍ଟ୍ୟୌ᳚ । ଅ॒ନୁ॒ଷ୍ଟୁପ୍ଚ॑ ପ॒ଙ୍କ୍ତିଶ୍ଚ॒ ଧୁର୍ୟୌ᳚ । ବୃ॒ହ॒ତ୍ୟେ॑ଵୋଦ୍ଧିର॑ଭଵତ୍ । ସ ଏ॒ତ-ଞ୍ଛ॑ନ୍ଦୋର॒ଥମା॒ସ୍ଥାୟ॑ । ଏ॒ତମଦ୍ଧ୍ଵା॑ନ॒ମନୁ॒ ସମ॑ଚରତ୍ । ଏ॒ତଗ୍ମ୍ ହ॒ ଵୈ ଛ॑ନ୍ଦୋର॒ଥମା॒ସ୍ଥାୟ॑ । ଏ॒ତମଦ୍ଧ୍ଵା॑ନ॒ମନୁ॒ ସଞ୍ଚ॑ରତି । ୟେନୈ॒ଷ ଏ॒ତ-ଥ୍ସ॒ଚଂର॑ତି । ୟ ଏ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ୍-ଥ୍ସୋମେ॑ନ॒ ୟଜ॑ତେ । ୟ ଉ॑ଚୈନମେ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 62 ॥ (ଅ॒ଗ୍ନେଃ କୃତ୍ତି॑କା॒ - ୟ-ତ୍ପୁଣ୍ୟଂ॑ - ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ସଵି॒ତୁ--ର୍ ବ୍ର॑ହ୍ମଵା॒ଦିନଃ॒ କ - ତ୍ୟୃ॒ତମେ॒ଵ - ଦେ॒ଵା ଵା - ଆୟୁ॑ଷଃ ପ୍ରା॒ଣ - ମିନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଦଧୀ॒ଚୋ -ଦେ॑ଵାସୁ॒ରା-ସ୍ସ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ॒ - ସ ସ॑ମୁ॒ଦ୍ରୋ - ୟେ ଵୈ ଚ॒ତ୍ଵାର॒ - ସ୍ତସ୍ୟାଵା॑ଚୋ॒ ଦ୍ଵାଦ॑ଶ) (ଅ॒ଗ୍ନେଃ କୃତ୍ତି॑କା - ଦେଵଗୃ॒ହା - ଋ॒ତମେ॒ଵ - ଵୈ᳚ଶ୍ଵଦେ॒ଵେନ॒ - ତେ ତଦ॑ନ୍ତ॒ - ତ-ମ୍ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେନ॒ - ତେ ବୃ॑ହ॒ତୀ ଏ॒ଵ ଦ୍ଵିଷ॑ଷ୍ଟିଃ) (ଅ॒ଗ୍ନେଃ କୃତ୍ତି॑କା॒ - ୟ ଉ ॑ଚୈନମେ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑) ॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ॥ ॥ କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦୀୟ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ।
|