| | English | | Devanagari | | Telugu | | Tamil | | Kannada | | Malayalam | | Gujarati | | Odia | | Bengali | | |
| | Marathi | | Assamese | | Punjabi | | Hindi | | Samskritam | | Konkani | | Nepali | | Sinhala | | Grantha | | |
|
1.3 - વાજપેયબ્રાહ્મણં - કૃષ્ણ યજુર્વેદ તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણ પાઠઃ - દેવાસુરાઃ સં યત્તા કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણે પ્રથમાષ્ટકે તૃતીયઃ પ્રપાઠકઃ - વાજપેયબ્રાહ્મણં ઓ-ન્નમઃ પરમાત્મને, શ્રી મહાગણપતયે નમઃ, અનુવાકં 1 - પુનરાધેયશેષઃ આજ્યભાગયોર્વિશેષઃ દે॒વા॒સુ॒રા-સ્સં-યઁ॑ત્તા આસન્ન્ । તે દે॒વા વિ॑જ॒ય-મુ॑પ॒યન્તઃ॑ । અ॒ગ્નીષોમ॑યો-સ્તેજ॒સ્વિની᳚સ્ત॒નૂ-સ્સ-ન્ન્ય॑દધત । ઇ॒દમુ॑ નો ભવિષ્યતિ । યદિ॑ નો જે॒ષ્યન્તીતિ॑ । તેના॒ગ્નીષોમા॒-વપા᳚ક્રામતામ્ । તે દે॒વા વિ॒જિત્ય॑ । અ॒ગ્નીષોમા॒-વન્વૈ᳚ચ્છન્ન્ । તે᳚-ઽગ્નિ-મન્વ॑વિન્દ-ન્નૃ॒તુષૂ-થ્સ॑ન્નમ્ । તસ્ય॒ વિભ॑ક્તીભિ-સ્તેજ॒સ્વિની᳚સ્ત॒નૂ-રવા॑રુન્ધત ॥ 1 ॥ તે સોમ॒-મન્વ॑વિન્દન્ન્ । તમ॑ઘ્નન્ન્ । તસ્ય॑ યથા-ઽભિ॒જ્ઞાય॑-ન્ત॒નૂ-ર્વ્ય॑ગૃહ્ણત । તે ગ્રહા॑ અભવન્ન્ । ત-દ્ગ્રહા॑ણા-ઙ્ગ્રહ॒ત્વમ્ । યસ્યૈ॒વં-વિઁ॒દુષો॒ ગ્રહા॑ ગૃ॒હ્યન્તે᳚ । તસ્ય॒ ત્વે॑વ ગૃ॑હી॒તાઃ ॥ નાના᳚ગ્નેય-મ્પુનરા॒ધેયે॑ કુર્યાત્ । યદના᳚ગ્નેય-મ્પુનરા॒ધેયે॑ કુ॒ર્યાત્ । વ્યૃ॑દ્ધમે॒વ તત્ ॥ 2 ॥ અના᳚ગ્નેયં॒-વાઁ એ॒ત-ત્ક્રિ॑યતે । ય-થ્સ॒મિધ॒-સ્તનૂ॒નપા॑તમિ॒ડો બ॒ર્॒હિ-ર્ય॑જતિ ॥ ઉ॒ભાવા᳚ગ્ને॒યા-વાજ્ય॑ભાગૌ સ્યાતામ્ ॥ અના᳚જ્યભાગૌ-ભવત॒ ઇત્યા॑હુઃ । યદુ॒ભાવા᳚ગ્ને॒યાવ॒ન્વઞ્ચા॒વિતિ॑ । અ॒ગ્નયે॒ પવ॑માના॒યોત્ત॑ર-સ્સ્યાત્ । ય-ત્પવ॑માનાય । તેનાજ્ય॑ ભાગઃ । તેન॑ સૌ॒મ્યઃ ॥ બુધ॑ન્વત્યાગ્ને॒ય-સ્યાજ્ય॑-ભાગસ્ય પુરો-ઽનુવા॒ક્યા॑ ભવતિ ॥ 3 ॥ યથા॑ સુ॒પ્ત-મ્બો॒ધય॑તિ । તા॒દૃગે॒વ તત્ ॥ અ॒ગ્નિન્ય॑ક્તાઃ પત્ની સંયાઁ॒જાના॒મૃચ॑-સ્સ્યુઃ । તેના᳚ગ્ને॒યગ્મ્ સર્વ॑-મ્ભવતિ ॥ એ॒ક॒ધા તે॑જ॒સ્વિની᳚-ન્દે॒વતા॒-મુપૈ॒તીત્યા॑હુઃ । સૈન॑મીશ્વ॒રા પ્ર॒દહ॒ ઇતિ॑ ॥ નેતિ॑ બ્રૂયાત્ । પ્ર॒જન॑નં॒-વાઁ અ॒ગ્નિઃ । પ્ર॒જન॑ન-મે॒વોપૈ॒તીતિ॑ ॥ કૃ॒તય॑જુ॒-સ્સમ્ભૃ॑ત સમ્ભાર॒ ઇત્યા॑હુઃ ॥ 4 ॥ ન સ॒ભૃન્ત્યા᳚-સ્સમ્ભા॒રાઃ । ન યજુઃ॑ કા॒ર્ય॑મિતિ॑ ॥ અથો॒ ખલુ॑ । સ॒ભૃન્ત્યા॑ એ॒વ સ॑ભાં॒રાઃ । કા॒ર્યં॑-યઁજુઃ॑ । પુ॒ન॒રા॒ધેય॑સ્ય॒ સમૃ॑દ્ધ્યૈ ॥ તેનો॑પા॒ગ્મ્॒શુ પ્રચ॑રતિ । એષ્ય॑ ઇવ॒ વા એ॒ષઃ । ય-ત્પુ॑ન-રા॒ધેયઃ॑ । યથો॑પા॒ગ્મ્॒શુ ન॒ષ્ટમિ॒ચ્છતિ॑ ॥ 5 ॥ તા॒દૃગે॒વ તત્ ॥ ઉ॒ચ્ચૈ-સ્સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃત॒મુ-થ્સૃ॑જતિ । યથા॑ ન॒ષ્ટં-વિઁ॒ત્વા પ્રાહા॒યમિતિ॑ । તા॒દૃગે॒વ તત્ ॥ એ॒ક॒ધા તે॑જ॒સ્વિની᳚-ન્દે॒વતા॒મુપૈ॒તીત્યા॑હુઃ । સૈન॑મીશ્વ॒રા પ્ર॒દહ॒ ઇતિ॑ । તત્તથા॒ નોપૈ॑તિ । પ્ર॒યા॒જા॒નૂ॒યા॒જેષ્વે॒વ વિભ॑ક્તીઃ કુર્યાત્ । ય॒થા॒પૂ॒ર્વ-માજ્ય॑ભાગૌ॒ સ્યાતા᳚મ્ । એ॒વ-મ્પ॑ત્ની સંયાઁ॒જાઃ ॥ 6 ॥ ત-દ્વૈ᳚શ્વાન॒રવ॑ત્-પ્ર॒જન॑નવત્તર॒-મુપૈ॒તીતિ॑ ॥ તદા॑હુઃ । વ્યૃ॑દ્ધં॒-વાઁ એ॒તત્ । અના᳚ગ્નેયં॒-વાઁ એ॒ત-ત્ક્રિ॑યત॒ ઇતિ॑ ॥ નેતિ॑ બ્રૂયાત્ । અ॒ગ્નિ-મ્પ્ર॑થ॒મં-વિઁભ॑ક્તીનાં-યઁજતિ । અ॒ગ્નિમુ॑ત્ત॒મ-મ્પ॑ત્ની સંયાઁ॒જાના᳚મ્ । તેના᳚ગ્ને॒યમ્ । તેન॒ સમૃ॑દ્ધ-ઙ્ક્રિયત॒ ઇતિ॑ ॥ 7 ॥ અનુવાકં 2 - વાજપેયસ્ય વિધિઃ તસ્મિ॑-ન્ના॒જિમ॑ધાવન્ન્ । ત-મ્બૃહ॒સ્પતિ॒-રુદ॑જયત્ । તેના॑યજત । સ સ્વારા᳚જ્ય-મગચ્છત્ । તમિન્દ્રો᳚-ઽબ્રવીત્ । મામ॒નેન॑ યાજ॒યેતિ॑ । તેનેન્દ્ર॑-મયાજયત્ । સો-ઽગ્ર॑-ન્દે॒વતા॑ના॒-મ્પર્યૈ᳚ત્ । અગ॑ચ્છ॒-થ્સ્વારા᳚જ્યમ્ । અતિ॑ષ્ઠન્તાસ્મૈ॒ જ્યૈષ્ઠ્યા॑ય ॥ 9 ॥ ય એ॒વં-વિઁ॒દ્વાન્. વા॑જ॒પેયે॑ન॒ યજ॑તે । ગચ્છ॑તિ॒ સ્વારા᳚જ્યમ્ । અગ્રગ્મ્॑ સમા॒નાના॒-મ્પર્યે॑તિ । તિષ્ઠ॑ન્તે-ઽસ્મૈ॒ જ્યૈષ્ઠ્યા॑ય ॥ સ વા એ॒ષ બ્રા᳚હ્મ॒ણસ્ય॑ ચૈ॒વ રા॑જ॒ન્ય॑સ્ય ચ ય॒જ્ઞઃ ॥ તં-વાઁ એ॒તં-વાઁ॑જ॒પેય॒ ઇત્યા॑હુઃ । વા॒જાપ્યો॒ વા એ॒ષઃ । વાજ॒ગ્ગ્॒ હ્યે॑તેન॑ દે॒વા ઐફ્સન્ન્॑ ॥ સોમો॒ વૈ વા॑જ॒પેયઃ॑ । યો વૈ સોમં॑-વાઁજ॒પેયં॒-વેઁદ॑ ॥ 10 ॥ વા॒જ્યે॑વૈન॑-મ્પી॒ત્વા ભ॑વતિ । આ-ઽસ્ય॑ વા॒જી જા॑યતે ॥ અન્નં॒-વૈઁ વા॑જ॒પેયઃ॑ । ય એ॒વં-વેઁદ॑ । અત્ત્યન્ન᳚મ્ । આ-ઽસ્યા᳚ન્ના॒દો જા॑યતે ॥ બ્રહ્મ॒ વૈ વા॑જ॒પેયઃ॑ । ય એ॒વં-વેઁદ॑ । અત્તિ॒ બ્રહ્મ॒ણા-ઽન્ન᳚મ્ । આ-ઽસ્ય॑ બ્ર॒હ્મા જા॑યતે ॥ 11 ॥ વાગ્વૈ વાજ॑સ્ય પ્રસ॒વઃ । ય એ॒વં-વેઁદ॑ । ક॒રોતિ॑ વા॒ચા વી॒ર્ય᳚મ્ । ઐનં॑-વાઁ॒ચા ગ॑ચ્છતિ । અપિ॑વતીં॒-વાઁચં॑-વઁદતિ ॥ પ્ર॒જાપ॑તિ-ર્દે॒વેભ્યો॑ ય॒જ્ઞાન્ વ્યાદિ॑શત્ । સ આ॒ત્મન્ વા॑જ॒પેય॑-મધત્ત । ત-ન્દે॒વા અ॑બ્રુવન્ન્ । એ॒ષ વાવ ય॒જ્ઞઃ । ય-દ્વા॑જ॒પેયઃ॑ ॥ 12 ॥ અપ્યે॒વ નો-ઽત્રા॒સ્ત્વિતિ॑ । તેભ્ય॑ એ॒તા ઉજ્જિ॑તીઃ॒ પ્રાય॑ચ્છત્ ॥ તા વા એ॒તા ઉજ્જિ॑તયો॒ વ્યાખ્યા॑યન્તે । ય॒જ્ઞસ્ય॑ સર્વ॒ત્વાય॑ । દે॒વતા॑ના॒-મનિ॑ર્ભાગાય ॥ દે॒વા વૈ બ્રહ્મ॑ણ॒શ્ચાન્ન॑સ્ય ચ॒ શમ॑લ॒મપા᳚ઘ્નન્ન્ । ય-દ્બ્રહ્મ॑ણ॒-શ્શમ॑લ॒માસી᳚ત્ । સા ગાથા॑ નારાશ॒ગ્ગ્॒સ્ય॑ ભવત્ । યદન્ન॑સ્ય । સા સુરા᳚ ॥ 13 ॥ તસ્મા॒-દ્ગાય॑તશ્ચ મ॒ત્તસ્ય॑ ચ॒ ન પ્ર॑તિ॒ગૃહ્ય᳚મ્ । ય-ત્પ્ર॑તિગૃહ્ણી॒યાત્ । શમ॑લ॒-મ્પ્રતિ॑ગૃહ્ણીયાત્ ॥ સર્વા॒ વા એ॒તસ્ય॒ વાચો ઽવ॑રુદ્ધાઃ । યો વા॑જપેયયા॒જી । યા પૃ॑થિ॒વ્યાં-યાઁ-ઽગ્નૌ યા ર॑થન્ત॒રે । યા-ઽન્તરિ॑ક્ષે॒ યા વા॒યૌ યા વા॑મદે॒વ્યે । યા દિ॒વિ યા-ઽઽદિ॒ત્યે યા બૃ॑હ॒તિ । યા-ઽફ્સુ યૌષ॑ધીષુ॒ યા વન॒સ્પતિ॑ષુ ॥ તસ્મા᳚-દ્વાજપેયયા॒જ્યાર્ત્વિ॑જીનઃ । સર્વા॒ હ્ય॑સ્ય॒ વાચો ઽવ॑રુદ્ધાઃ ॥ 14 ॥ અનુવાકં 3 - તસ્યગ્રહવિશેષાઃ સર્વ॑ ઐ॒ન્દ્રા ભ॑વન્તિ । એ॒ક॒ધૈવ યજ॑માન ઇન્દ્રિ॒ય-ન્દ॑ધતિ ॥ સ॒પ્તદ॑શ પ્રાજાપ॒ત્યા ગ્રહા॑ ગૃહ્યન્તે । સ॒પ્ત॒દ॒શઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । પ્ર॒જાપ॑તે॒-રાપ્ત્યૈ᳚ ॥ એક॑ય॒ર્ચા ગૃ॑હ્ણાતિ । એ॒ક॒ધૈવ યજ॑માને વી॒ર્ય॑-ન્દધાતિ ॥ સો॒મ॒ગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ સુરાગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ ગૃહ્ણાતિ । એ॒ત-દ્વૈ દે॒વાના᳚-મ્પર॒મમન્ન᳚મ્ । ય-થ્સોમઃ॑ ॥ 16 ॥ એ॒ત-ન્મ॑નુ॒ષ્યા॑ણામ્ । ય-થ્સુરા᳚ । પ॒ર॒મેણૈ॒વાસ્મા॑ અ॒ન્નાદ્યે॒નાવ॑ર-મ॒ન્નાદ્ય॒-મવ॑રુન્ધે ॥ સો॒મ॒ગ્ર॒હા-ન્ગૃ॑હ્ણાતિ । બ્રહ્મ॑ણો॒ વા એ॒ત-ત્તેજઃ॑ । ય-થ્સોમઃ॑ । બ્રહ્મ॑ણ એ॒વ તેજ॑સા॒ તેજો॒ યજ॑માને દધાતિ । સુ॒રા॒ગ્ર॒હા-ન્ગૃ॑હ્ણાતિ । અન્ન॑સ્ય॒ વા એ॒તચ્છમ॑લમ્ । ય-થ્સુરા᳚ ॥ 17 ॥ અન્ન॑સ્યૈ॒વ શમ॑લેન॒ શમ॑લં॒-યઁજ॑માના॒-દપ॑હન્તિ ॥ સો॒મ॒ગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ સુરાગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ ગૃહ્ણાતિ । પુમા॒ન્॒. વૈ સોમઃ॑ । સ્ત્રી સુરા᳚ । ત-ન્મિ॑થુ॒નમ્ । મિ॒થુ॒નમે॒વાસ્ય॒ ત-દ્ય॒જ્ઞે ક॑રોતિ પ્ર॒જન॑નાય । આ॒ત્માન॑મે॒વ સો॑મગ્ર॒હૈ-સ્સ્પૃ॑ણોતિ । જા॒યાગ્મ્ સુ॑રા ગ્ર॒હૈઃ । તસ્મા᳚-દ્વાજપેયયા॒જ્ય॑મુષ્મિ॑ઁલ્લો॒કે સ્ત્રિય॒ગ્મ્॒ સમ્ભ॑વતિ । વા॒જ॒પેયા॑-ભિજિત॒ગ્ગ્॒ હ્ય॑સ્ય ॥ 18 ॥ પૂર્વે॑ સોમગ્ર॒હા ગૃ॑હ્યન્તે । અપ॑રે સુરાગ્ર॒હાઃ । પુ॒રો॒ક્ષગ્મ્ સો॑મગ્ર॒હાન્થ્- સા॑દયતિ । પ॒શ્ચા॒દ॒ક્ષગ્મ્ સુ॑રાગ્ર॒હાન્ । પા॒પ॒વ॒સ્ય॒સસ્ય॒ વિધૃ॑ત્યૈ ॥ એ॒ષ વૈ યજ॑માનઃ । ય-થ્સોમઃ॑ । અન્ન॒ગ્મ્॒ સુરા᳚ । સો॒મ॒ગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ સુરાગ્ર॒હાગ્શ્ચ॒ વ્યતિ॑ષજતિ । અ॒ન્નાદ્યે॑નૈ॒વૈનં॒-વ્યઁતિ॑ષજતિ ॥ 19 ॥ સ॒પૃઞ્ચ॑-સ્સ્થ॒ સ-મ્મા॑ ભ॒દ્રેણ॑ પૃ॒ઙ્ક્તેત્યા॑હ । અન્નં॒-વૈઁ ભ॒દ્રમ્ । અ॒ન્નાદ્યે॑નૈ॒વૈન॒ગ્મ્॒ સગ્મ્સૃ॑જતિ ॥ અન્ન॑સ્ય॒ વા એ॒તચ્છમ॑લમ્ । ય-થ્સુરા᳚ । પા॒પ્મેવ॒ ખલુ॒ વૈ શમ॑લમ્ । પા॒પ્મના॒ વા એ॑નમે॒તચ્છમ॑લેન॒ વ્યતિ॑ષજતિ । ય-થ્સો॑મગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ સુરાગ્ર॒હાગ્શ્ચ॑ વ્યતિ॒ષજ॑તિ ॥ વિ॒પૃચ॑-સ્સ્થ॒ વિ મા॑ પા॒પ્મના॑ પૃ॒ઙ્ક્તેત્યા॑હ । પા॒પ્મનૈ॒વૈન॒ગ્મ્॒ શમ॑લેન॒ વ્યાવ॑ર્તયતિ ॥ 20 ॥ તસ્મા᳚-દ્વાજપેયયા॒જી પૂ॒તો મેદ્ધ્યો॑ દક્ષિ॒ણ્યઃ॑ ॥ પ્રાંઉ-દ્દ્ર॑વતિ સોમગ્ર॒હૈઃ । અ॒મુમે॒વ તૈ-ર્લો॒ક-મ॒ભિજ॑યતિ । પ્ર॒ત્યઙ્ખ્સુ॑રા ગ્ર॒હૈઃ । ઇ॒મમે॒વ તૈ-ર્લો॒ક-મ॒ભિજ॑યતિ ॥ પ્રતિ॑ષ્ઠન્તિ સોમગ્ર॒હૈઃ । યાવ॑દે॒વ સ॒ત્યમ્ । તેન॑ સૂયતે ॥ વા॒જ॒સૃદ્ભ્ય॑-સ્સુરાગ્ર॒હાન્. હ॑રન્તિ । અનૃ॑તેનૈ॒વ વિશ॒ગ્મ્॒ સગ્મ્સૃ॑જતિ ॥ હિ॒ર॒ણ્ય॒પા॒ત્ર-મ્મધોઃ᳚ પૂ॒ર્ણ-ન્દ॑દાતિ । મ॒ધ॒વ્યો॑-ઽસા॒નીતિ॑ ॥ એ॒ક॒ધા બ્ર॒હ્મણ॒ ઉપ॑ હરતિ । એ॒ક॒ધૈવ યજ॑માન॒ આયુ॒સ્તેજો॑ દધાતિ ॥ 21 ॥ અનુવાકં 4 - પશવ-સ્સપ્તદશ મા॒રુ॒ત્યા બૃ॑હ॒ત-સ્સ્તો॒ત્રમ્ । એ॒તાવ॑ન્તો॒ વૈ ય॑જ્ઞક્ર॒તવઃ॑ । તા-ન્પ॒શુભિ॑રે॒વા-વ॑રુન્ધે ॥ આ॒ત્માન॑મે॒વ સ્પૃ॑ણો-ત્યગ્નિષ્ટો॒મેન॑ । પ્રા॒ણા॒પા॒ના-વુ॒ક્થ્યે॑ન । વી॒ર્યગ્મ્॑ ષોડ॒શિન॑-સ્સ્તો॒ત્રેણ॑ । વાચ॑-મતિરા॒ત્રેણ॑ । પ્ર॒જા-મ્બૃ॑હ॒ત-સ્સ્તો॒ત્રેણ॑ । ઇ॒મમે॒વ લો॒કમ॒ભિ જ॑યત્યગ્નિષ્ટો॒મેન॑ । અ॒ન્તરિ॑ક્ષ-મુ॒ક્થ્યે॑ન ॥ 23 ॥ સુ॒વ॒ર્ગં-લોઁ॒કગ્મ્ ષો॑ડ॒શિન॑-સ્સ્તો॒ત્રેણ॑ । દે॒વ॒યાના॑ને॒વ પ॒થ આરો॑હ-ત્યતિરા॒ત્રેણ॑ । નાકગ્મ્॑ રોહતિ બૃહ॒ત-સ્સ્તો॒ત્રેણ॑ । તેજ॑ એ॒વાત્મ-ન્ધ॑ત્ત આગ્ને॒યેન॑ પ॒શુના᳚ । ઓજો॒ બલ॑મૈન્દ્રા॒ગ્નેન॑ । ઇ॒ન્દ્રિ॒ય-મૈ॒ન્દ્રેણ॑ । વાચગ્મ્॑ સારસ્વ॒ત્યા । ઉ॒ભાવે॒વ દે॑વલો॒ક-ઞ્ચ॑ મનુષ્યલો॒ક-ઞ્ચા॒ભિજ॑યતિ મારુ॒ત્યા વ॒શયા᳚ ॥ સ॒પ્તદ॑શ પ્રાજાપ॒ત્યા-ન્પ॒શૂનાલ॑ભતે । સ॒પ્ત॒દ॒શઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ ॥ 24 ॥ પ્ર॒જાપ॑તે॒રાપ્ત્યૈ᳚ ॥ શ્યા॒મા એક॑રૂપા ભવન્તિ । એ॒વમિ॑વ॒ હિ પ્ર॒જાપ॑તિ॒-સ્સમૃ॑દ્ધ્યૈ ॥ તા-ન્પર્ય॑ગ્નિકૃતા॒-નુથ્સૃ॑જતિ ॥ મ॒રુતો॑ ય॒જ્ઞમ॑જિઘાગ્મ્સ-ન્પ્ર॒જાપ॑તેઃ । તેભ્ય॑ એ॒તા-મ્મા॑રુ॒તીં-વઁ॒શામાલ॑ભત । તયૈ॒વૈના॑-નશમયત્ ॥ મા॒રુ॒ત્યા પ્ર॒ચર્ય॑ । એ॒તાન્-થ્સઞ્જ્ઞ॑પયેત્ । મ॒રુત॑ એ॒વ શ॑મયિ॒ત્વા ॥ 25 ॥ એ॒તૈઃ પ્રચ॑રતિ । ય॒જ્ઞસ્યાઘા॑તાય ॥ એ॒ક॒ધા વ॒પા જુ॑હોતિ । એ॒ક॒દે॒વ॒ત્યા॑ હિ । એ॒તે । અથો॑ એક॒ધૈવ યજ॑માને વી॒ર્ય॑-ન્દધાતિ ॥ નૈ॒વા॒રેણ॑ સ॒પ્તદ॑શશરાવે-ણૈ॒તર્હિ॒ પ્રચ॑રતિ । એ॒ત-ત્પુ॑રોડાશા॒ હ્યે॑તે । અથો॑ પશૂ॒નામે॒વ છિ॒દ્રમપિ॑દધાતિ ॥ સા॒ર॒સ્વ॒ત્યોત્ત॒મયા॒ પ્રચ॑રતિ । વાગ્ વૈ સર॑સ્વતી । તસ્મા᳚-ત્પ્રા॒ણાનાં॒-વાઁગુ॑ત્ત॒મા । અથો᳚ પ્ર॒જાપ॑તાવે॒વ ય॒જ્ઞ-મ્પ્રતિ॑ષ્ઠાપયતિ । પ્ર॒જાપ॑તિ॒ર્॒ હિ વાક્ ॥ અપ॑ન્નદતી ભવતિ । તસ્મા᳚-ન્મનુ॒ષ્યા᳚-સ્સર્વાં॒-વાઁચં॑-વઁદન્તિ ॥ 26 ॥ અનુવાકં 5 - રથયાજનમ્ ઇન્દ્ર॑સ્ય॒ વજ્રો॑-ઽસિ॒ વાર્ત્ર॑ઘ્ન॒ ઇતિ॒ રથ॑મુ॒પાવ॑હરતિ॒ વિજિ॑ત્યૈ ॥ વાજ॑સ્ય॒ નુ પ્ર॑સ॒વે મા॒તર॑-મ્મ॒હીમિત્યા॑હ । યચ્ચૈ॒વેયમ્ । યચ્ચા॒સ્યામધિ॑ । તદે॒વા-વ॑રુન્ધે । અથો॒ તસ્મિ॑ન્ને॒વોભયે॒-ઽભિષિ॑ચ્યતે ॥ અ॒ફ્સ્વ॑ન્તર॒-મૃત॑મ॒ફ્સુ ભે॑ષ॒જમિત્યશ્વા᳚-ન્પલ્પૂલયતિ । અ॒ફ્સુ વા અશ્વ॑સ્ય॒ તૃતી॑ય॒-મ્પ્રવિ॑ષ્ટમ્ । તદ॑નુ॒વેન॒ન્વવ॑પ્લવતે । યદ॒ફ્સુ પ॑લ્પૂ॒લય॑તિ ॥ 28 ॥ યદે॒વાસ્યા॒ફ્સુ પ્રવિ॑ષ્ટમ્ । તદે॒વાવ॑રુન્ધે ॥ બ॒હુ વા અશ્વો॑-ઽમે॒દ્ધ્ય-મુપ॑ગચ્છતિ । યદ॒ફ્સુ પ॑લ્પૂ॒લય॑તિ । મેદ્ધ્યા॑ને॒વૈના᳚ન્ કરોતિ ॥ વા॒યુર્વા᳚ ત્વા॒ મનુ॑ર્વા॒ ત્વેત્યા॑હ । એ॒તા વા એ॒ત-ન્દે॒વતા॒ અગ્રે॒ અશ્વ॑મયુઞ્જન્ન્ । તાભિ॑રે॒વૈનાન્॑. યુનક્તિ । સ॒વસ્યોજ્જિ॑ત્યૈ ॥ યજુ॑ષા યુનક્તિ॒ વ્યાવૃ॑ત્ત્યૈ ॥ 29 ॥ અપા᳚-ન્ન પાદાશુહેમ॒ન્નિતિ॒ સમ્મા᳚ર્ષ્ટિ । મેદ્ધ્યા॑ને॒વૈના᳚ન્ કરોતિ । અથો॒ સ્તૌત્યે॒વૈના॑ના॒જિગ્મ્ સ॑રિષ્ય॒તઃ ॥ વિ॒ષ્ણુ॒ ક્ર॒માન્ ક્ર॑મતે । વિષ્ણુ॑રે॒વ ભૂ॒ત્વેમાઁલ્લો॒કા-ન॒ભિજ॑યતિ ॥ વૈ॒શ્વ॒દે॒વો વૈ રથઃ॑ । અ॒ઙ્કૌ ન્ય॒ઙ્કાવ॒ભિતો॒ રથં॒-યાઁવિત્યા॑હ । યા એ॒વ દે॒વતા॒ રથે॒ પ્રવિ॑ષ્ટાઃ । તાભ્ય॑ એ॒વ નમ॑સ્કરોતિ । આ॒ત્મનો-ઽના᳚ર્ત્યૈ ॥ અશ॑મરથ-મ્ભાવુકો-ઽસ્ય॒ રથો॑ ભવતિ । ય એ॒વં-વેઁદ॑ ॥ 30 ॥ અનુવાકં 6 - રથધાવનમ્ વા॒જિના॒ગ્મ્॒ સામ॑ ગાયતે । અન્નં॒-વૈઁ વાજઃ॑ । અન્ન॑મે॒-વાવ॑રુન્ધે ॥ વા॒ચો વર્ષ્મ॑ દે॒વેભ્યો-ઽપા᳚ક્રામત્ । ત-દ્વન॒સ્પતી॒-ન્પ્રાવિ॑શત્ । સૈષા વાગ્-વન॒સ્પતિ॑ષુ વદતિ । યા દુ॑ન્દુ॒ભૌ । તસ્મા᳚-દ્દુન્દુ॒ભિ-સ્સર્વા॒ વાચોતિ॑ વદતિ ॥ દુ॒ન્દુ॒ભીન્-થ્સ॒માઘ્ન॑ન્તિ । પ॒ર॒મા વા એ॒ષા વાક્ ॥ 32 ॥ યા દુ॑ન્દુ॒ભૌ । પ॒ર॒મયૈ॒વ વા॒ચા-ઽવ॑રાં॒-વાઁચ॒મ-વ॑રુન્ધે । અથો॑ વા॒ચ એ॒વ વર્ષ્મ॒ યજ॑મા॒નો ઽવ॑રુન્ધે ॥ ઇન્દ્રા॑ય॒ વાચં॑-વઁદ॒તેન્દ્રં॒-વાઁજ॑-ઞ્જાપય॒તેન્દ્રો॒ વાજ॑મજયિ॒-દિત્યા॑હ । એ॒ષ વા એ॒તર્હીન્દ્રઃ॑ । યો યજ॑તે । યજ॑માન એ॒વ વાજ॒મુજ્જ॑યતિ ॥ સ॒પ્તદ॑શ પ્રવ્યા॒ધાના॒જિ-ન્ધા॑વન્તિ । સ॒પ્ત॒દ॒શગ્ગ્ સ્તો॒ત્ર-મ્ભ॑વતિ । સ॒પ્તદ॑શ સપ્તદશ દીયન્તે ॥ 33 ॥ સ॒પ્ત॒દ॒શઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । પ્ર॒જાપ॑તે॒-રાપ્ત્યૈ᳚ ॥ અર્વા॑-ઽસિ॒ સપ્તિ॑રસિ વા॒જ્ય॑સીત્યા॑હ । અ॒ગ્નિર્વા અર્વા᳚ । વા॒યુ-સ્સપ્તિઃ॑ । આ॒દિ॒ત્યો વા॒જી । એ॒તાભિ॑રે॒વાસ્મૈ॑ દે॒વતા॑ભિ-ર્દેવર॒થં-યુઁ॑નક્તિ ॥ પ્ર॒ષ્ટિ॒વા॒હિનં॑-યુઁનક્તિ । પ્ર॒ષ્ટિ॒વા॒હી વૈ દે॑વર॒થઃ । દે॒વ॒ર॒થમે॒વાસ્મૈ॑ યુનક્તિ ॥ 34 ॥ વાજિ॑નો॒ વાજ॑-ન્ધાવત॒ કાષ્ઠા᳚-ઙ્ગચ્છ॒તેત્યા॑હ । સુ॒વ॒ર્ગો વૈ લો॒કઃ કાષ્ઠા᳚ । સુ॒વ॒ર્ગમે॒વ લો॒કં-યઁ॑ન્તિ ॥ સુ॒વ॒ર્ગં-વાઁ એ॒તે લો॒કં-યઁ॑ન્તિ । ય આ॒જિ-ન્ધાવ॑ન્તિ ॥ પ્રાઞ્ચો॑ ધાવન્તિ । પ્રાંઇ॑વ॒ હિ સુ॑વ॒ર્ગો લો॒કઃ ॥ ચ॒ત॒સૃભિ॒રનુ॑ મન્ત્રયતે । ચ॒ત્વારિ॒ છન્દાગ્મ્॑સિ । છન્દો॑ભિરે॒વૈના᳚ન્-થ્સુવ॒ર્ગં-લોઁ॒ક-ઙ્ગ॑મયતિ ॥ 35 ॥ પ્ર વા એ॒તે᳚-ઽસ્માલ્-લો॒કાચ્ચ્ય॑વન્તે । ય આ॒જિ-ન્ધાવ॑ન્તિ । ઉદ॑ઞ્ચ॒ આવ॑ર્તન્તે । અ॒સ્માદે॒વ તેન॑ લો॒કાન્નય॑ન્તિ ॥ ર॒થ॒વિ॒મો॒ચ॒નીય॑-ઞ્જુહોતિ॒ પ્રતિ॑ષ્ઠિત્યૈ ॥ આ મા॒ વાજ॑સ્ય પ્રસ॒વો જ॑ગમ્યા॒દિત્યા॑હ । અન્નં॒-વૈઁ વાજઃ॑ । અન્ન॑મે॒વાવ॑રુન્ધે ॥ ય॒થા॒લો॒કં-વાઁ એ॒ત ઉજ્જ॑યન્તિ । ય આ॒જિ-ન્ધાવ॑ન્તિ ॥ 36 ॥ કૃ॒ષ્ણલ॑-ઙ્કૃષ્ણલં-વાઁજ॒સૃદ્ભ્યઃ॒ પ્રય॑ચ્છતિ । યમે॒વ તે વાજં॑-લોઁ॒કમુ॒જ્જય॑ન્તિ । ત-મ્પ॑રિ॒ક્રીયા-વ॑રુન્ધે ॥ એ॒ક॒ધા બ્ર॒હ્મણ॒ ઉપ॑હરતિ । એ॒ક॒ધૈવ યજ॑માને વી॒ર્ય॑-ન્દધાતિ ॥ દે॒વા વા ઓષ॑ધીષ્વા॒જિમ॑યુઃ । તા બૃહ॒સ્પતિ॒-રુદ॑જયત્ । સ ની॒વારા॒ન્નિર॑વૃણીત । તન્ની॒વારા॑ણા-ન્નીવાર॒ત્વમ્ ॥ નૈ॒વા॒રશ્ચ॒રુ-ર્ભ॑વતિ ॥ 37 ॥ એ॒તદ્વૈ દે॒વાના᳚-મ્પર॒મમન્ન᳚મ્ । યન્ની॒વારાઃ᳚ । પ॒ર॒મેણૈ॒વાસ્મા॑ અ॒ન્નાદ્યે॒-નાવ॑ર-મ॒ન્નાદ્ય॒મવ॑રુન્ધે ॥ સ॒પ્તદ॑શશરાવો ભવતિ । સ॒પ્ત॒દ॒શઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । પ્ર॒જાપ॑તે॒-રાપ્ત્યૈ᳚ ॥ ક્ષી॒રે ભ॑વતિ । રુચ॑મે॒વાસ્મિ॑ન્-દધાતિ ॥ સ॒ર્પિષ્વા᳚-ન્ભવતિ મેદ્ધ્ય॒ત્વાય॑ ॥ બા॒ર્॒હ॒સ્પ॒ત્યો વા એ॒ષ દે॒વત॑યા ॥ 38 ॥ યો વા॑જ॒પેયે॑ન॒ યજ॑તે । બા॒ર્॒હ॒સ્પ॒ત્ય એ॒ષ ચ॒રુઃ ॥ અશ્વા᳚ન્-થ્સરિષ્ય॒ત-સ્સ॒સ્રુષ॒શ્ચાવ॑-ઘ્રાપયતિ । યમે॒વ તે વાજં॑-લોઁ॒કમુ॒જ્જય॑ન્તિ । તમે॒વાવ॑રુન્ધે ॥ અજી॑જિપત વનસ્પતય॒ ઇન્દ્રં॒-વાઁજં॒-વિઁમુ॑ચ્યદ્ધ્વ॒મિતિ॑ દુન્દુ॒ભીન્. વિમુ॑ઞ્ચતિ । યમે॒વ તે વાજં॑-લોઁ॒કમિ॑ન્દ્રિ॒ય-ન્દુ॑ન્દુ॒ભય॑ ઉ॒જ્જય॑ન્તિ । તમે॒વા-વ॑રુન્ધે ॥ 39 ॥ અનુવાકં 7 - યૂપારોહણમ્ વાજ॒સ્યાવ॑-રુદ્ધ્યૈ ॥ જાય॒ એહિ॒ સુવો॒ રોહા॒વેત્યા॑હ । પત્નિ॑યા એ॒વૈષ ય॒જ્ઞસ્યા᳚ન્-વાર॒મ્ભો-ઽન॑વચ્છિત્યૈ ॥ સ॒પ્તદ॑શા-રત્નિ॒ર્યૂપો॑ ભવતિ । સ॒પ્ત॒દ॒શઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । પ્ર॒જાપ॑તે॒રાપ્ત્યૈ᳚ ॥ તૂ॒પ॒ર-શ્ચતુ॑રશ્રિ-ર્ભવતિ ॥ ગૌ॒ધૂ॒મ-ઞ્ચ॒ષાલ᳚મ્ । ન વા એ॒તે વ્રી॒હયો॒ ન યવાઃ᳚ । ય-દ્ગો॒ધૂમાઃ᳚ ॥ 41 ॥ એ॒વમિ॑વ॒ હિ પ્ર॒જાપ॑તિ॒-સ્સમૃ॑દ્ધ્યૈ । અથો॑ અ॒મુમે॒વાસ્મૈ॑ લો॒કમન્ન॑વન્ત-ઙ્કરોતિ ॥ વાસો॑ભિ-ર્વેષ્ટયતિ । એ॒ષ વૈ યજ॑માનઃ । યદ્યૂપઃ॑ । સ॒ર્વ॒દે॒વ॒ત્યં॑-વાઁસઃ॑ । સર્વા॑ભિરે॒વૈન॑-ન્દે॒વતા॑ભિ॒-સ્સમ॑ર્ધયતિ । અથો॑ આ॒ક્રમ॑ણમે॒વ તથ્સેતું॒-યઁજ॑માનઃ કુરુતે । સુ॒વ॒ર્ગસ્ય॑ લો॒કસ્ય॒ સમ॑ષ્ટ્યૈ ॥ દ્વાદ॑શ વાજપ્રસ॒વીયા॑નિ જુહોતિ ॥ 42 ॥ દ્વાદ॑શ॒ માસા᳚-સ્સંવઁથ્સ॒રઃ । સં॒વઁ॒થ્સ॒રમે॒વ પ્રી॑ણાતિ । અથો॑ સંવઁથ્સ॒રમે॒વાસ્મા॒ ઉપ॑ દધાતિ । સુ॒વ॒ર્ગસ્ય॑ લો॒કસ્ય॒ સમ॑ષ્ટ્યૈ ॥ દ॒શભિઃ॒ કલ્પૈ॑ રોહતિ । નવ॒ વૈ પુરુ॑ષે પ્રા॒ણાઃ । નાભિ॑ર્દશ॒મી । પ્રા॒ણાને॒વ ય॑થાસ્થા॒ન-ઙ્ક॑લ્પયિ॒ત્વા । સુ॒વ॒ર્ગં-લોઁ॒કમે॑તિ । એ॒તાવ॒દ્વૈ પુરુ॑ષસ્ય॒ સ્વમ્ ॥ 43 ॥ યાવ॑ત્-પ્રા॒ણાઃ । યાવ॑દે॒વાસ્યાસ્તિ॑ । તેન॑ સ॒હ સુ॑વ॒ર્ગં-લોઁ॒કમે॑તિ ॥ સુવ॑ર્દે॒વાગ્મ્ અ॑ગ॒ન્મેત્યા॑હ । સુ॒વ॒ર્ગમે॒વ લો॒કમે॑તિ । અ॒મૃતા॑ અભૂ॒મેત્યા॑હ । અ॒મૃત॑મિવ॒ હિ સુ॑વ॒ર્ગો લો॒કઃ । પ્ર॒જાપ॑તેઃ પ્ર॒જા અ॑ભૂ॒મેત્યા॑હ । પ્રા॒જા॒પ॒ત્યો વા અ॒યં-લોઁ॒કઃ । અ॒સ્માદે॒વ તેન॑ લો॒કાન્નૈતિ॑ ॥ 44 ॥ સમ॒હ-મ્પ્ર॒જયા॒ સ-મ્મયા᳚ પ્ર॒જેત્યા॑હ । આ॒શિષ॑મે॒વૈતા-માશા᳚સ્તે ॥ આ॒સ॒પુ॒ટૈ-ર્ઘ્ન॑ન્તિ । અન્નં॒-વાઁ ઇ॒યમ્ । અ॒ન્નાદ્યે॑નૈ॒વૈન॒ગ્મ્॒ સમ॑ર્ધયન્તિ । ઊષૈ᳚-ર્ઘ્નન્તિ । એ॒તે હિ સા॒ક્ષાદન્ન᳚મ્ । યદૂષાઃ᳚ । સા॒ક્ષાદે॒વૈન॑-મ॒ન્નાદ્યે॑ન॒ સમ॑ર્ધયન્તિ ॥ પુ॒રસ્તા᳚ત્-પ્ર॒ત્યઞ્ચ᳚-ઙ્ઘ્નન્તિ ॥ 45 ॥ પુ॒રસ્તા॒દ્ધિ પ્ર॑તી॒ચીન॒-મન્ન॑મ॒દ્યતે᳚ ॥ શી॒ર્॒ષ॒તો ઘ્ન॑ન્તિ । શી॒ર્॒ષ॒તો હ્યન્ન॑મ॒દ્યતે᳚ ॥ દિ॒ગ્ભ્યો ઘ્ન॑ન્તિ । દિ॒ગ્ભ્ય એ॒વાસ્મા॑ અ॒ન્નાદ્ય॒-મવ॑રુન્ધતે ॥ ઈ॒શ્વ॒રો વા એ॒ષ પરાં᳚-પ્ર॒દઘઃ॑ । યો યૂપ॒ગ્મ્॒ રોહ॑તિ ॥ હિર॑ણ્યમ॒દ્ધ્ય-વ॑રોહતિ । અ॒મૃતં॒-વૈઁ હિર॑ણ્યમ્ । અ॒મૃતગ્મ્॑ સુવ॒ર્ગો લો॒કઃ ॥ 46 ॥ અ॒મૃત॑ એ॒વ સુ॑વ॒ર્ગે લો॒કે પ્રતિ॑ તિષ્ઠતિ ॥ શ॒તમા॑ન-મ્ભવતિ । શ॒તાયુઃ॒ પુરુ॑ષ-શ્શ॒તેન્દ્રિ॑યઃ । આયુ॑ષ્યે॒વેન્દ્રિ॒યે પ્રતિ॑ તિષ્ઠતિ ॥ પુષ્ટ્યૈ॒ વા એ॒ત-દ્રૂ॒પમ્ । યદ॒જા । ત્રિ-સ્સં॑વઁથ્સ॒રસ્યા॒ન્યાન્-પ॒શૂ-ન્પરિ॒ પ્રજા॑યતે ॥ બ॒સ્તા॒જિ॒ન-મ॒દ્ધ્યવ॑ રોહતિ । પુષ્ટ્યા॑મે॒વ પ્ર॒જન॑ને॒ પ્રતિ॑તિષ્ઠતિ ॥ 47 ॥ અનુવાકં 8 - અન્નહોમાઃ, અભિષેકશ્ચ અવ॑રુદ્ધેન॒ વ્યૃ॑દ્ધ્યેત । સર્વ॑સ્ય સમવ॒દાય॑ જુહોતિ । અન॑વરુદ્ધ॒-સ્યાવ॑રુદ્ધ્યૈ ॥ ઔદુ॑મ્બરેણ સ્રુ॒વેણ॑ જુહોતિ । ઊર્ગ્વા અન્ન॑-મુદુ॒મ્બરઃ॑ । ઊ॒ર્જ એ॒વાન્નાદ્ય॒સ્યાવ॑રુદ્ધ્યૈ ॥ દે॒વસ્ય॑ ત્વા સવિ॒તુઃ પ્ર॑સ॒વ ઇત્યા॑હ । સ॒વિ॒તૃ પ્ર॑સૂત એ॒વૈન॒-મ્બ્રહ્મ॑ણા દે॒વતા॑ભિ-ર॒ભિષિ॑ઞ્ચતિ ॥ અન્ન॑સ્યાન્નસ્યા॒ભિષિ॑ઞ્ચતિ । અન્ન॑સ્યાન્ન॒સ્યાવ॑રુદ્ધ્યૈ ॥ 49 ॥ પુ॒રસ્તા᳚ત્-પ્ર॒ત્યઞ્ચ॑-મ॒ભિષિ॑ઞ્ચતિ । પુ॒રસ્તા॒દ્ધિ-પ્ર॑તી॒ચીન॒-મન્ન॑મ॒દ્યતે᳚ । શી॒ર્॒ષ॒તો॑-ઽભિષિ॑ઞ્ચતિ । શી॒ર્॒ષ॒તો હ્યન્ન॑મ॒દ્યતે᳚ ॥ આમુખા॑દ॒ન્વવ॑ સ્રાવયતિ । મુ॒ખ॒ત એ॒વાસ્મા॑ અ॒ન્નાદ્ય॑-ન્દધાતિ ॥ અ॒ગ્નેસ્ત્વા॒ સામ્રા᳚જ્યેના॒ભિષિ॑ઞ્ચા॒મીત્યા॑હ । એ॒ષ વા અ॒ગ્ને-સ્સ॒વઃ । તેનૈ॒વૈન॑-મ॒ભિષિ॑ઞ્ચતિ । ઇન્દ્ર॑સ્ય ત્વા॒ સામ્રા᳚જ્યેના॒ભિષિ॑ઞ્ચા॒મીત્યા॑હ ॥ 50 ॥ ઇ॒ન્દ્રિ॒ય-મે॒વાસ્મિ॑-ન્ને॒તેન॑ દધાતિ । બૃહ॒સ્પતે᳚સ્ત્વા॒ સામ્રા᳚જ્યેના॒ભિષિ॑ઞ્ચા॒-મીત્યા॑હ । બ્રહ્મ॒ વૈ દે॒વાના॒-મ્બૃહ॒સ્પતિઃ॑ । બ્રહ્મ॑ણૈ॒વૈન॑-મ॒ભિષિ॑ઞ્ચતિ ॥ સો॒મ॒ગ્ર॒હાગ્શ્ચા॑-વદાની॒યાનિ॑ ચ॒ર્ત્વિગ્ભ્ય॒ ઉપ॑ હરન્તિ । અ॒મુમે॒વ તૈ-ર્લો॒ક-મન્ન॑વન્ત-ઙ્કરોતિ । સુ॒રા॒ગ્ર॒હાગ્શ્ચા॑-નવદાની॒યાનિ॑ ચ વાજ॒સૃદ્ભ્યઃ॑ । ઇ॒મમે॒વ તૈ-ર્લો॒ક-મન્ન॑વન્ત-ઙ્કરોતિ । અથો॑ ઉ॒ભયી᳚ષ્વે॒વાભિષિ॑ચ્યતે ॥ વિ॒મા॒થ-ઙ્કુ॑ર્વતે વાજ॒સૃતઃ॑ ॥ 51 ॥ ઇ॒ન્દ્રિ॒યસ્યાવ॑રુદ્ધ્યૈ ॥ અનિ॑રુક્તાભિઃ પ્રાતસ્સવ॒ને સ્તુ॑વતે । અનિ॑રુક્તઃ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । પ્ર॒જાપ॑તે॒રાપ્ત્યૈ᳚ । વાજ॑વતીભિ॒-ર્માદ્ધ્ય॑ન્દિને । અન્નં॒-વૈઁ વાજઃ॑ । અન્ન॑મે॒વા-વ॑રુન્ધે । શિ॒પિ॒વિ॒ષ્ટવ॑તીભિ-સ્તૃતીયસવ॒ને । ય॒જ્ઞો વૈ વિષ્ણુઃ॑ । પ॒શવ॒-શ્શિપિઃ॑ । ય॒જ્ઞ એ॒વ પ॒શુષુ॒ પ્રતિ॑ તિષ્ઠતિ ॥ બૃ॒હદન્ત્ય॑-મ્ભવતિ । અન્ત॑મે॒વૈનગ્ગ્॑ શ્રિ॒યૈ ગ॑મયતિ ॥ 52 ॥ અનુવાકં 9 - અતિગ્રાહ્યાઃ, પઞ્ચૈન્દ્રાઃ અ॒ફ્સુ॒ષદ॑-ન્ત્વા ઘૃત॒સદ॒-મિત્યા॑હ । અ॒પામે॒વૈતેન॑ ઘૃ॒તસ્ય॑ સૂયતે । વ્યો॒મ॒સદ॒-મિત્યા॑હ । ય॒દા વૈ વસી॑યા॒-ન્ભવ॑તિ । વ્યો॑માગ॒ન્નિતિ॒ વૈ તમા॑હુઃ । વ્યો॑મૈ॒વૈતેન॑ ગચ્છતિ ॥ પૃ॒થિ॒વિ॒ષદ॑-ન્ત્વા-ઽન્તરિક્ષ॒સદ॒-મિત્યા॑હ । એ॒ષામે॒વૈતેન॑ લો॒કાનાગ્મ્॑ સૂયતે । તસ્મા᳚-દ્વાજપે-યયા॒જી ન ક-ઞ્ચ॒ન પ્ર॒ત્યવ॑રોહતિ । અપી॑વ॒ હિ દે॒વતા॑નાગ્મ્ સૂ॒યતે᳚ ॥ 54 ॥ ના॒ક॒સદ॒-મિત્યા॑હ । ય॒દાવૈ વસી॑યા॒-ન્ભવ॑તિ । નાક॑મગ॒ન્નિતિ॒ વૈ તમા॑હુઃ । નાક॑મે॒વૈતેન॑ ગચ્છતિ ॥ યે ગ્રહાઃ᳚ પઞ્ચજ॒નીના॒ ઇત્યા॑હ । પ॒ઞ્ચ॒જ॒નાના॑-મે॒વૈતેન॑ સૂયતે ॥ અ॒પાગ્મ્ રસ॒મુદ્વ॑યસ॒-મિત્યા॑હ । અ॒પામે॒વૈતેન॒ રસ॑સ્ય સૂયતે । સૂર્ય॑રશ્મિગ્મ્ સ॒માભૃ॑ત॒-મિત્યા॑હ સશુક્ર॒ત્વાય॑ ॥ 55 ॥ અનુવાકં 10 - પિણ્ડપિતૃયજ્ઞઃ દર્શપૂર્ણમાસબ્રાહ્મણશેષઃ તમે᳚ભ્યઃ॒ પુન॑રદદુઃ । તસ્મા᳚ત્-પિ॒તૃભ્યઃ॑ પૂર્વે॒દ્યુઃ ક્રિ॑યતે । ય-ત્પિ॒તૃભ્યઃ॑ પૂર્વે॒દ્યુઃ ક॒રોતિ॑ । પિ॒તૃભ્ય॑ એ॒વ ત-દ્ય॒જ્ઞ-ન્નિ॒ષ્ક્રીય॒ યજ॑માનઃ॒ પ્રત॑નુતે ॥ સોમા॑ય પિ॒તૃપી॑તાય સ્વ॒ધા નમ॒ ઇત્યા॑હ । પિ॒તુરે॒વાધિ॑ સોમપી॒થમવ॑ રુન્ધે । ન હિ પિ॒તા પ્ર॒મીય॑માણ॒ આહૈ॒ષ સો॑મપી॒થ ઇતિ॑ । ઇ॒ન્દ્રિ॒યં-વૈઁ સો॑મપી॒થઃ । ઇ॒ન્દ્રિ॒યમે॒વ સો॑મપી॒થમવ॑-રુન્ધે । તેન᳚ન્દ્રિ॒યેણ॑ દ્વિ॒તીયા᳚-ઞ્જા॒યામ॒ભ્ય॑શ્ઞુતે ॥ 57 ॥ એ॒ત-દ્વૈ બ્રાહ્મ॑ણ-મ્પુ॒રા વા॑જશ્રવ॒સા વિ॒દામ॑ક્રન્ન્ । તસ્મા॒-ત્તે દ્વેદ્વે॑ જા॒યે અ॒ભ્યા᳚ક્ષત । ય એ॒વં-વેઁદ॑ । અ॒ભિ દ્વિ॒તીયા᳚-ઞ્જા॒યામ॑શ્ઞુતે ॥ અ॒ગ્નયે॑ કવ્ય॒વાહ॑નાય સ્વ॒ધા નમ॒ ઇત્યા॑હ । ય એ॒વ પિ॑તૃ॒ણામ॒ગ્નિઃ । ત-મ્પ્રી॑ણાતિ ॥ તિ॒સ્ર આહુ॑તી-ર્જુહોતિ ॥ ત્રિર્નિદ॑ધાતિ ॥ ષટ્-થ્સમ્પ॑દ્યન્તે ॥ 58 ॥ ષડ્વા ઋ॒તવઃ॑ । ઋ॒તૂને॒વ પ્રી॑ણાતિ ॥ તૂ॒ષ્ણી-મ્મેક્ષ॑ણ॒-માદ॑ધાતિ । અસ્તિ॑ વા॒ હિ ષ॒ષ્ઠ ઋ॒તુર્ન વા᳚ ॥ દે॒વાન્. વૈ પિ॒તૄ-ન્પ્રી॒તાન્ । મ॒નુ॒ષ્યાઃ᳚ પિ॒તરો-ઽનુ॒ પ્રપિ॑પતે । તિ॒સ્ર આહુ॑તી-ર્જુહોતિ । ત્રિર્નિદ॑ધાતિ । ષટ્-થ્સમ્પ॑દ્યન્તે । ષડ્વા ઋ॒તવઃ॑ ॥ 59 ॥ ઋ॒તવઃ॒ ખલુ॒ વૈ દે॒વાઃ પિ॒તરઃ॑ । ઋ॒તૂને॒વ દે॒વા-ન્પિ॒તૄ-ન્પ્રી॑ણાતિ । તાન્પ્રી॒તાન્ । મ॒નુ॒ષ્યાઃ᳚ પિ॒તરો-ઽનુ॒ પ્રપિ॑પતે ॥ સ॒કૃ॒દા॒ચ્છિ॒ન્ન-મ્બ॒ર્॒હિ-ર્ભ॑વતિ । સ॒કૃદિ॑વ॒ હિ પિ॒તરઃ॑ ॥ ત્રિર્નિદ॑ધાતિ । તૃ॒તીયે॒ વા ઇ॒તો લો॒કે પિ॒તરઃ॑ । તાને॒વ પ્રી॑ણાતિ ॥ પરાં॒આવ॑ર્તતે ॥ 60 ॥ હ્લીકા॒ હિ પિ॒તરઃ॑ ॥ ઓષ્મણો᳚ વ્યા॒વૃત॒ ઉપા᳚સ્તે । ઊ॒ષ્મભા॑ગા॒ હિ પિ॒તરઃ॑ ॥ બ્ર॒હ્મ॒વા॒દિનો॑ વદન્તિ । પ્રાશ્યાં(3)ન પ્રાશ્યા(3)મિતિ॑ । ય-ત્પ્રા᳚શ્ઞી॒યાત્ । જન્ય॒મન્ન॑મદ્યાત્ । પ્ર॒માયુ॑ક-સ્સ્યાત્ । યન્ન પ્રા᳚શ્ઞી॒યાત્ । અહ॑વિ-સ્સ્યાત્ ॥ 61 ॥ પિ॒તૃભ્ય॒ આવૃ॑શ્ચ્યેત । અ॒વ॒ઘ્રેય॑મે॒વ । તન્નેવ॒ પ્રાશિ॑ત॒-ન્નેવાપ્રા॑શિતમ્ ॥ વી॒રં-વાઁ॒ વૈ પિ॒તરઃ॑ પ્ર॒યન્તો॒ હર॑ન્તિ । વી॒રં-વાઁ॑ દદતિ । દ॒શા-ઞ્છિ॑નત્તિ । હર॑ણભાગા॒ હિ પિ॒તરઃ॑ । પિ॒તૄને॒વ નિ॒રવ॑દયતે ॥ ઉત્ત॑ર॒ આયુ॑ષિ॒ લોમ॑ છિન્દીત । પિ॒તૃ॒ણાગ્ હ્યે॑તર્હિ॒ નેદી॑યઃ ॥ 62 ॥ નમ॑સ્કરોતિ । ન॒મ॒સ્કા॒રો હિ પિ॑તૃ॒ણામ્ ॥ નમો॑ વઃ પિતરો॒ રસા॑ય । નમો॑ વઃ પિતર॒-શ્શુષ્મા॑ય । નમો॑ વઃ પિતરો જી॒વાય॑ । નમો॑ વઃ પિતર-સ્સ્વ॒ધાયૈ᳚ । નમો॑ વઃ પિતરો મ॒ન્યવે᳚ । નમો॑ વઃ પિતરો ઘો॒રાય॑ । પિત॑રો॒ નમો॑ વઃ । ય એ॒તસ્મિ॑ન્ ઁલો॒કે સ્થ ॥ 63 ॥ યુ॒ષ્માગ્સ્તે-ઽનુ॑ । યે᳚-ઽસ્મિઁલ્લો॒કે । મા-ન્તે નુ॑ । ય એ॒તસ્મિ॑ઁલ્લો॒કે સ્થ । યૂ॒ય-ન્તેષાં॒-વઁસિ॑ષ્ઠા ભૂયાસ્ત । યે᳚-ઽસ્મિઁલ્લો॒કે । અ॒હ-ન્તેષાં॒-વઁસિ॑ષ્ઠો ભૂયાસ॒મિત્યા॑હ । વસિ॑ષ્ઠ-સ્સમા॒નાના᳚-મ્ભવતિ । ય એ॒વં-વિઁ॒દ્વાન્-પિ॒તૃભ્યઃ॑ ક॒રોતિ॑ ॥ એ॒ષ વૈ મ॑નુ॒ષ્યા॑ણાં-યઁ॒જ્ઞઃ ॥ 64 ॥ દે॒વાનાં॒-વાઁ ઇત॑રે ય॒જ્ઞાઃ । તેન॒ વા એ॒ત-ત્પિ॑તૃલો॒કે ચ॑રતિ ॥ ય-ત્પિ॒તૃભ્યઃ॑ ક॒રોતિ॑ । સ ઈ᳚શ્વ॒રઃ પ્રમે॑તોઃ । પ્રા॒જા॒પ॒ત્યય॒ર્ચા પુન॒રૈતિ॑ । ય॒જ્ઞો વૈ પ્ર॒જાપ॑તિઃ । ય॒જ્ઞેનૈ॒વ સ॒હ પુન॒રૈતિ॑ । ન પ્ર॒માયુ॑કો ભવતિ ॥ પિ॒તૃ॒લો॒કે વા એ॒ત-દ્યજ॑માનશ્ચરતિ । ય-ત્પિ॒તૃભ્યઃ॑ ક॒રોતિ॑ । સ ઈ᳚શ્વ॒ર આર્તિ॒માર્તોઃ᳚ । પ્ર॒જાપ॑તિ॒-સ્ત્વાવૈન॒-ન્તત॒ ઉન્ને॑તુમર્હ॒તીત્યા॑હુઃ । ય-ત્પ્રા॑જાપ॒ત્યય॒ર્ચા પુન॒રૈતિ॑ । પ્ર॒જાપ॑તિરે॒વૈન॒-ન્તત॒ ઉન્ન॑યતિ । નાર્તિ॒માર્ચ્છ॑તિ॒ યજ॑માનઃ ॥ 65 ॥ (દે॒વા॒સુ॒રા અ॒ગ્નીષોમ॑યો--ર્ દે॒વા વૈ યથા॒ દર્શં॑ - દે॒વા વૈ યદ॒ન્યૈ-ર્ગ્રહૈ᳚--ર્ બ્રહ્મવા॒દિનો॒ નાગ્નિ॑ષ્ટો॒મો ન - સા॑વિ॒ત્રં - દે॒વસ્યા॒હં - તા॒ર્પ્યગ્મ્ - સ॒પ્તાન્ન॑હો॒માન્ - નૃ॒ષદં॒ - ત્વેન્દ્રો॑ વૃ॒ત્રગ્મ્ હ॒ત્વા દશ॑) (દે॒વા॒સુ॒રા - વા॒જ્યે॑વૈનં॒ - તસ્મા᳚-દ્વાજપેયયા॒જી - દે॒વસ્યા॒હં - ઁવાજ॒સ્યાવ॑રુદ્ધ્યા- ઇન્દ્રિ॒યમે॒વાસ્મિ॒ન્॒. - હ્લીકા॒ હિ પિ॒તરઃ॒ પઞ્ચ॑ષષ્ટિઃ) (દે॒વા॒સુ॒રા - યજ॑માનઃ) ॥ હરિઃ॑ ઓમ્ ॥ ॥ કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણે પ્રથમાષ્ટકે તૃતીયઃ પ્રપાઠક-સ્સમાપ્તઃ ॥
|