View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |

1.3 - വാജപേയബ്രാഹ്മണം - കൃഷ്ണ യജുർവേദ തൈത്തിരീയ ബ്രാഹ്മണ പാഠഃ - ദേവാസുരാഃ സം യത്താ

കൃഷ്ണ യജുർവേദീയ തൈത്തിരീയ ബ്രാഹ്മണേ പ്രഥമാഷ്ടകേ തൃതീയഃ പ്രപാഠകഃ - വാജപേയബ്രാഹ്മണം

ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹ॒രിഃ॒ ഓമ് ॥

അനുവാകം 1 - പുനരാധേയശേഷഃ ആജ്യഭാഗയോർവിശേഷഃ

ദേ॒വാ॒സു॒രാ-സ്സം-യഁ ॑ത്താ ആസന്ന് । തേ ദേ॒വാ വി॑ജ॒യ-മു॑പ॒യന്തഃ॑ । അ॒ഗ്നീഷോമ॑യോ-സ്തേജ॒സ്വിനീ᳚സ്ത॒നൂ-സ്സ-ന്ന്യ॑ദധത । ഇ॒ദമു॑ നോ ഭവിഷ്യതി । യദി॑ നോ ജേ॒ഷ്യന്തീതി॑ । തേനാ॒ഗ്നീഷോമാ॒-വപാ᳚ക്രാമതാമ് । തേ ദേ॒വാ വി॒ജിത്യ॑ । അ॒ഗ്നീഷോമാ॒-വന്വൈ᳚ച്ഛന്ന് । തേ᳚-ഽഗ്നി-മന്വ॑വിന്ദ-ന്നൃ॒തുഷൂ-ഥ്സ॑ന്നമ് । തസ്യ॒ വിഭ॑ക്തീഭി-സ്തേജ॒സ്വിനീ᳚സ്ത॒നൂ-രവാ॑രുന്ധത ॥ 1 ॥

തേ സോമ॒-മന്വ॑വിന്ദന്ന് । തമ॑ഘ്നന്ന് । തസ്യ॑ യഥാ-ഽഭി॒ജ്ഞായ॑-ന്ത॒നൂ-ർവ്യ॑ഗൃഹ്ണത । തേ ഗ്രഹാ॑ അഭവന്ന് । ത-ദ്ഗ്രഹാ॑ണാ-ങ്ഗ്രഹ॒ത്വമ് । യസ്യൈ॒വം-വിഁ॒ദുഷോ॒ ഗ്രഹാ॑ ഗൃ॒ഹ്യന്തേ᳚ । തസ്യ॒ ത്വേ॑വ ഗൃ॑ഹീ॒താഃ ॥ നാനാ᳚ഗ്നേയ-മ്പുനരാ॒ധേയേ॑ കുര്യാത് । യദനാ᳚ഗ്നേയ-മ്പുനരാ॒ധേയേ॑ കു॒ര്യാത് । വ്യൃ॑ദ്ധമേ॒വ തത് ॥ 2 ॥

അനാ᳚ഗ്നേയം॒-വാഁ ഏ॒ത-ത്ക്രി॑യതേ । യ-ഥ്സ॒മിധ॒-സ്തനൂ॒നപാ॑തമി॒ഡോ ബ॒ര്॒ഹി-ര്യ॑ജതി ॥ ഉ॒ഭാവാ᳚ഗ്നേ॒യാ-വാജ്യ॑ഭാഗൌ സ്യാതാമ് ॥ അനാ᳚ജ്യഭാഗൌ-ഭവത॒ ഇത്യാ॑ഹുഃ । യദു॒ഭാവാ᳚ഗ്നേ॒യാവ॒ന്വഞ്ചാ॒വിതി॑ । അ॒ഗ്നയേ॒ പവ॑മാനാ॒യോത്ത॑ര-സ്സ്യാത് । യ-ത്പവ॑മാനായ । തേനാജ്യ॑ ഭാഗഃ । തേന॑ സൌ॒മ്യഃ ॥ ബുധ॑ന്വത്യാഗ്നേ॒യ-സ്യാജ്യ॑-ഭാഗസ്യ പുരോ-ഽനുവാ॒ക്യാ॑ ഭവതി ॥ 3 ॥

യഥാ॑ സു॒പ്ത-മ്ബോ॒ധയ॑തി । താ॒ദൃഗേ॒വ തത് ॥ അ॒ഗ്നിന്യ॑ക്താഃ പത്നീ സം​യാഁ॒ജാനാ॒മൃച॑-സ്സ്യുഃ । തേനാ᳚ഗ്നേ॒യഗ്​മ് സർവ॑-മ്ഭവതി ॥ ഏ॒ക॒ധാ തേ॑ജ॒സ്വിനീ᳚-ന്ദേ॒വതാ॒-മുപൈ॒തീത്യാ॑ഹുഃ । സൈന॑മീശ്വ॒രാ പ്ര॒ദഹ॒ ഇതി॑ ॥ നേതി॑ ബ്രൂയാത് । പ്ര॒ജന॑നം॒-വാഁ അ॒ഗ്നിഃ । പ്ര॒ജന॑ന-മേ॒വോപൈ॒തീതി॑ ॥ കൃ॒തയ॑ജു॒-സ്സമ്ഭൃ॑ത സമ്ഭാര॒ ഇത്യാ॑ഹുഃ ॥ 4 ॥

ന സ॒ഭൃന്ത്യാ᳚-സ്സമ്ഭാ॒രാഃ । ന യജുഃ॑ കാ॒ര്യ॑മിതി॑ ॥ അഥോ॒ ഖലു॑ । സ॒ഭൃന്ത്യാ॑ ഏ॒വ സ॑ഭാം॒രാഃ । കാ॒ര്യം॑-യഁജുഃ॑ । പു॒ന॒രാ॒ധേയ॑സ്യ॒ സമൃ॑ദ്ധ്യൈ ॥ തേനോ॑പാ॒ഗ്​മ്॒ശു പ്രച॑രതി । ഏഷ്യ॑ ഇവ॒ വാ ഏ॒ഷഃ । യ-ത്പു॑ന-രാ॒ധേയഃ॑ । യഥോ॑പാ॒ഗ്​മ്॒ശു ന॒ഷ്ടമി॒ച്ഛതി॑ ॥ 5 ॥

താ॒ദൃഗേ॒വ തത് ॥ ഉ॒ച്ചൈ-സ്സ്വി॑ഷ്ട॒കൃത॒മു-ഥ്സൃ॑ജതി । യഥാ॑ ന॒ഷ്ടം-വിഁ॒ത്വാ പ്രാഹാ॒യമിതി॑ । താ॒ദൃഗേ॒വ തത് ॥ ഏ॒ക॒ധാ തേ॑ജ॒സ്വിനീ᳚-ന്ദേ॒വതാ॒മുപൈ॒തീത്യാ॑ഹുഃ । സൈന॑മീശ്വ॒രാ പ്ര॒ദഹ॒ ഇതി॑ । തത്തഥാ॒ നോപൈ॑തി । പ്ര॒യാ॒ജാ॒നൂ॒യാ॒ജേഷ്വേ॒വ വിഭ॑ക്തീഃ കുര്യാത് । യ॒ഥാ॒പൂ॒ർവ-മാജ്യ॑ഭാഗൌ॒ സ്യാതാ᳚മ് । ഏ॒വ-മ്പ॑ത്നീ സം​യാഁ॒ജാഃ ॥ 6 ॥

ത-ദ്വൈ᳚ശ്വാന॒രവ॑ത്-പ്ര॒ജന॑നവത്തര॒-മുപൈ॒തീതി॑ ॥ തദാ॑ഹുഃ । വ്യൃ॑ദ്ധം॒-വാഁ ഏ॒തത് । അനാ᳚ഗ്നേയം॒-വാഁ ഏ॒ത-ത്ക്രി॑യത॒ ഇതി॑ ॥ നേതി॑ ബ്രൂയാത് । അ॒ഗ്നി-മ്പ്ര॑ഥ॒മം-വിഁഭ॑ക്തീനാം-യഁജതി । അ॒ഗ്നിമു॑ത്ത॒മ-മ്പ॑ത്നീ സം​യാഁ॒ജാനാ᳚മ് । തേനാ᳚ഗ്നേ॒യമ് । തേന॒ സമൃ॑ദ്ധ-ങ്ക്രിയത॒ ഇതി॑ ॥ 7 ॥
(അ॒രു॒ന്ധ॒ - തൈ॒വ ത-ദ്- ഭ॑വതി॒ - സമ്ഭൃ॑തസമ്ഭാര॒ ഇത്യാ॑ഹു - രി॒ച്ഛതി॑ - പത്നീസം​യാഁ॒ജാ - +നവ॑ ച) ( ആ1)

അനുവാകം 2 - വാജപേയസ്യ വിധിഃ
ദേ॒വാ വൈ യഥാ॒ദര്​ശം॑-യഁ॒ജ്ഞാനാഹ॑രന്ത । യോ᳚-ഽഗ്നിഷ്ടോ॒മമ് । യ ഉ॒ക്ഥ്യ᳚മ് । യോ॑-ഽതിരാ॒ത്രമ് । തേ സ॒ഹൈവ സർവേ॑ വാജ॒പേയ॑-മപശ്യന്ന് । തേ । അ॒ന്യോ᳚ന്യസ്മൈ॒ നാതി॑ഷ്ഠന്ത । അ॒ഹമ॒നേന॑ യജാ॒ ഇതി॑ । തേ᳚-ഽബ്രുവന്ന് । ആ॒ജിമ॒സ്യ ധാ॑വാ॒മേതി॑ ॥ 8 ॥

തസ്മി॑-ന്നാ॒ജിമ॑ധാവന്ന് । ത-മ്ബൃഹ॒സ്പതി॒-രുദ॑ജയത് । തേനാ॑യജത । സ സ്വാരാ᳚ജ്യ-മഗച്ഛത് । തമിന്ദ്രോ᳚-ഽബ്രവീത് । മാമ॒നേന॑ യാജ॒യേതി॑ । തേനേന്ദ്ര॑-മയാജയത് । സോ-ഽഗ്ര॑-ന്ദേ॒വതാ॑നാ॒-മ്പര്യൈ᳚ത് । അഗ॑ച്ഛ॒-ഥ്സ്വാരാ᳚ജ്യമ് । അതി॑ഷ്ഠന്താസ്മൈ॒ ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ ॥ 9 ॥

യ ഏ॒വം-വിഁ॒ദ്വാന്. വാ॑ജ॒പേയേ॑ന॒ യജ॑തേ । ഗച്ഛ॑തി॒ സ്വാരാ᳚ജ്യമ് । അഗ്രഗ്​മ്॑ സമാ॒നാനാ॒-മ്പര്യേ॑തി । തിഷ്ഠ॑ന്തേ-ഽസ്മൈ॒ ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ ॥ സ വാ ഏ॒ഷ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണസ്യ॑ ചൈ॒വ രാ॑ജ॒ന്യ॑സ്യ ച യ॒ജ്ഞഃ ॥ തം-വാഁ ഏ॒തം-വാഁ ॑ജ॒പേയ॒ ഇത്യാ॑ഹുഃ । വാ॒ജാപ്യോ॒ വാ ഏ॒ഷഃ । വാജ॒ഗ്ഗ്॒ ഹ്യേ॑തേന॑ ദേ॒വാ ഐഫ്സന്ന്॑ ॥ സോമോ॒ വൈ വാ॑ജ॒പേയഃ॑ । യോ വൈ സോമം॑-വാഁജ॒പേയം॒-വേഁദ॑ ॥ 10 ॥

വാ॒ജ്യേ॑വൈന॑-മ്പീ॒ത്വാ ഭ॑വതി । ആ-ഽസ്യ॑ വാ॒ജീ ജാ॑യതേ ॥ അന്നം॒-വൈഁ വാ॑ജ॒പേയഃ॑ । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ । അത്ത്യന്ന᳚മ് । ആ-ഽസ്യാ᳚ന്നാ॒ദോ ജാ॑യതേ ॥ ബ്രഹ്മ॒ വൈ വാ॑ജ॒പേയഃ॑ । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ । അത്തി॒ ബ്രഹ്മ॒ണാ-ഽന്ന᳚മ് । ആ-ഽസ്യ॑ ബ്ര॒ഹ്മാ ജാ॑യതേ ॥ 11 ॥

വാഗ്വൈ വാജ॑സ്യ പ്രസ॒വഃ । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ । ക॒രോതി॑ വാ॒ചാ വീ॒ര്യ᳚മ് । ഐനം॑-വാഁ॒ചാ ഗ॑ച്ഛതി । അപി॑വതീം॒-വാഁചം॑-വഁദതി ॥ പ്ര॒ജാപ॑തി-ര്ദേ॒വേഭ്യോ॑ യ॒ജ്ഞാന് വ്യാദി॑ശത് । സ ആ॒ത്മന് വാ॑ജ॒പേയ॑-മധത്ത । ത-ന്ദേ॒വാ അ॑ബ്രുവന്ന് । ഏ॒ഷ വാവ യ॒ജ്ഞഃ । യ-ദ്വാ॑ജ॒പേയഃ॑ ॥ 12 ॥

അപ്യേ॒വ നോ-ഽത്രാ॒സ്ത്വിതി॑ । തേഭ്യ॑ ഏ॒താ ഉജ്ജി॑തീഃ॒ പ്രായ॑ച്ഛത് ॥ താ വാ ഏ॒താ ഉജ്ജി॑തയോ॒ വ്യാഖ്യാ॑യന്തേ । യ॒ജ്ഞസ്യ॑ സർവ॒ത്വായ॑ । ദേ॒വതാ॑നാ॒-മനി॑ര്ഭാഗായ ॥ ദേ॒വാ വൈ ബ്രഹ്മ॑ണ॒ശ്ചാന്ന॑സ്യ ച॒ ശമ॑ല॒മപാ᳚ഘ്നന്ന് । യ-ദ്ബ്രഹ്മ॑ണ॒-ശ്ശമ॑ല॒മാസീ᳚ത് । സാ ഗാഥാ॑ നാരാശ॒ഗ്ഗ്॒സ്യ॑ ഭവത് । യദന്ന॑സ്യ । സാ സുരാ᳚ ॥ 13 ॥

തസ്മാ॒-ദ്ഗായ॑തശ്ച മ॒ത്തസ്യ॑ ച॒ ന പ്ര॑തി॒ഗൃഹ്യ᳚മ് । യ-ത്പ്ര॑തിഗൃഹ്ണീ॒യാത് । ശമ॑ല॒-മ്പ്രതി॑ഗൃഹ്ണീയാത് ॥ സർവാ॒ വാ ഏ॒തസ്യ॒ വാചോ ഽവ॑രുദ്ധാഃ । യോ വാ॑ജപേയയാ॒ജീ । യാ പൃ॑ഥി॒വ്യാം-യാഁ-ഽഗ്നൌ യാ ര॑ഥന്ത॒രേ । യാ-ഽന്തരി॑ക്ഷേ॒ യാ വാ॒യൌ യാ വാ॑മദേ॒വ്യേ । യാ ദി॒വി യാ-ഽഽദി॒ത്യേ യാ ബൃ॑ഹ॒തി । യാ-ഽഫ്സു യൌഷ॑ധീഷു॒ യാ വന॒സ്പതി॑ഷു ॥ തസ്മാ᳚-ദ്വാജപേയയാ॒ജ്യാര്ത്വി॑ജീനഃ । സർവാ॒ ഹ്യ॑സ്യ॒ വാചോ ഽവ॑രുദ്ധാഃ ॥ 14 ॥
(ധാ॒വാ॒മേതി॒ - ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ॒ - വേദ॑ - ബ്ര॒ഹ്മാ ജാ॑യതേ-വാജ॒പേയഃ॒-സുരാ-ഽഽര്ത്വി॑ജീന॒ ഏകം॑ ച ) (അ. 2)

അനുവാകം 3 - തസ്യഗ്രഹവിശേഷാഃ
ദേ॒വാ വൈ യദ॒ന്യൈ-ര്ഗ്രഹൈ᳚-ര്യ॒ജ്ഞസ്യ॒ നാവാരു॑ന്ധത । തദ॑തിഗ്രാ॒ഹ്യൈ॑-രതി॒ഗൃഹ്യാ-വാ॑രുന്ധത । തദ॑തിഗ്രാ॒ഹ്യാ॑ണാ-മതിഗ്രാഹ്യ॒ത്വമ് ॥ യദ॑തിഗ്രാ॒ഹ്യാ॑ ഗൃ॒ഹ്യന്തേ᳚ । യദേ॒വാന്യൈ-ര്ഗ്രഹൈ᳚-ര്യ॒ജ്ഞസ്യ॒ നാവ॑രു॒ന്ധേ । തദേ॒വ തൈര॑തി॒ഗൃഹ്യാ-വ॑രുന്ധേ ॥ പഞ്ച॑ ഗൃഹ്യന്തേ । പാങ്ക്തോ॑ യ॒ജ്ഞഃ । യാവാ॑നേ॒വ യ॒ജ്ഞഃ । തമാ॒പ്ത്വാ ഽവ॑രുന്ധേ ॥ 15 ॥

സർവ॑ ഐ॒ന്ദ്രാ ഭ॑വന്തി । ഏ॒ക॒ധൈവ യജ॑മാന ഇന്ദ്രി॒യ-ന്ദ॑ധതി ॥ സ॒പ്തദ॑ശ പ്രാജാപ॒ത്യാ ഗ്രഹാ॑ ഗൃഹ്യന്തേ । സ॒പ്ത॒ദ॒ശഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേ॒-രാപ്ത്യൈ᳚ ॥ ഏക॑യ॒ര്ചാ ഗൃ॑ഹ്ണാതി । ഏ॒ക॒ധൈവ യജ॑മാനേ വീ॒ര്യ॑-ന്ദധാതി ॥ സോ॒മ॒ഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ സുരാഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ ഗൃഹ്ണാതി । ഏ॒ത-ദ്വൈ ദേ॒വാനാ᳚-മ്പര॒മമന്ന᳚മ് । യ-ഥ്സോമഃ॑ ॥ 16 ॥

ഏ॒ത-ന്മ॑നു॒ഷ്യാ॑ണാമ് । യ-ഥ്സുരാ᳚ । പ॒ര॒മേണൈ॒വാസ്മാ॑ അ॒ന്നാദ്യേ॒നാവ॑ര-മ॒ന്നാദ്യ॒-മവ॑രുന്ധേ ॥ സോ॒മ॒ഗ്ര॒ഹാ-ന്ഗൃ॑ഹ്ണാതി । ബ്രഹ്മ॑ണോ॒ വാ ഏ॒ത-ത്തേജഃ॑ । യ-ഥ്സോമഃ॑ । ബ്രഹ്മ॑ണ ഏ॒വ തേജ॑സാ॒ തേജോ॒ യജ॑മാനേ ദധാതി । സു॒രാ॒ഗ്ര॒ഹാ-ന്ഗൃ॑ഹ്ണാതി । അന്ന॑സ്യ॒ വാ ഏ॒തച്ഛമ॑ലമ് । യ-ഥ്സുരാ᳚ ॥ 17 ॥

അന്ന॑സ്യൈ॒വ ശമ॑ലേന॒ ശമ॑ലം॒-യഁജ॑മാനാ॒-ദപ॑ഹന്തി ॥ സോ॒മ॒ഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ സുരാഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ ഗൃഹ്ണാതി । പുമാ॒ന്॒. വൈ സോമഃ॑ । സ്ത്രീ സുരാ᳚ । ത-ന്മി॑ഥു॒നമ് । മി॒ഥു॒നമേ॒വാസ്യ॒ ത-ദ്യ॒ജ്ഞേ ക॑രോതി പ്ര॒ജന॑നായ । ആ॒ത്മാന॑മേ॒വ സോ॑മഗ്ര॒ഹൈ-സ്സ്പൃ॑ണോതി । ജാ॒യാഗ്​മ് സു॑രാ ഗ്ര॒ഹൈഃ । തസ്മാ᳚-ദ്വാജപേയയാ॒ജ്യ॑മുഷ്മി॑ഁല്ലോ॒കേ സ്ത്രിയ॒ഗ്​മ്॒ സമ്ഭ॑വതി । വാ॒ജ॒പേയാ॑-ഭിജിത॒ഗ്ഗ്॒ ഹ്യ॑സ്യ ॥ 18 ॥

പൂർവേ॑ സോമഗ്ര॒ഹാ ഗൃ॑ഹ്യന്തേ । അപ॑രേ സുരാഗ്ര॒ഹാഃ । പു॒രോ॒ക്ഷഗ്​മ് സോ॑മഗ്ര॒ഹാന്ഥ്- സാ॑ദയതി । പ॒ശ്ചാ॒ദ॒ക്ഷഗ്​മ് സു॑രാഗ്ര॒ഹാന് । പാ॒പ॒വ॒സ്യ॒സസ്യ॒ വിധൃ॑ത്യൈ ॥ ഏ॒ഷ വൈ യജ॑മാനഃ । യ-ഥ്സോമഃ॑ । അന്ന॒ഗ്​മ്॒ സുരാ᳚ । സോ॒മ॒ഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ സുരാഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॒ വ്യതി॑ഷജതി । അ॒ന്നാദ്യേ॑നൈ॒വൈനം॒-വ്യഁതി॑ഷജതി ॥ 19 ॥

സ॒പൃഞ്ച॑-സ്സ്ഥ॒ സ-മ്മാ॑ ഭ॒ദ്രേണ॑ പൃ॒ങ്ക്തേത്യാ॑ഹ । അന്നം॒-വൈഁ ഭ॒ദ്രമ് । അ॒ന്നാദ്യേ॑നൈ॒വൈന॒ഗ്​മ്॒ സഗ്​മ്സൃ॑ജതി ॥ അന്ന॑സ്യ॒ വാ ഏ॒തച്ഛമ॑ലമ് । യ-ഥ്സുരാ᳚ । പാ॒പ്മെവ॒ ഖലു॒ വൈ ശമ॑ലമ് । പാ॒പ്മനാ॒ വാ ഏ॑നമേ॒തച്ഛമ॑ലേന॒ വ്യതി॑ഷജതി । യ-ഥ്സോ॑മഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ സുരാഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ച॑ വ്യതി॒ഷജ॑തി ॥ വി॒പൃച॑-സ്സ്ഥ॒ വി മാ॑ പാ॒പ്മനാ॑ പൃ॒ങ്ക്തേത്യാ॑ഹ । പാ॒പ്മനൈ॒വൈന॒ഗ്​മ്॒ ശമ॑ലേന॒ വ്യാവ॑ര്തയതി ॥ 20 ॥

തസ്മാ᳚-ദ്വാജപേയയാ॒ജീ പൂ॒തോ മേദ്ധ്യോ॑ ദക്ഷി॒ണ്യഃ॑ ॥ പ്രാംഉ-ദ്ദ്ര॑വതി സോമഗ്ര॒ഹൈഃ । അ॒മുമേ॒വ തൈ-ര്ലോ॒ക-മ॒ഭിജ॑യതി । പ്ര॒ത്യങ്ഖ്സു॑രാ ഗ്ര॒ഹൈഃ । ഇ॒മമേ॒വ തൈ-ര്ലോ॒ക-മ॒ഭിജ॑യതി ॥ പ്രതി॑ഷ്ഠന്തി സോമഗ്ര॒ഹൈഃ । യാവ॑ദേ॒വ സ॒ത്യമ് । തേന॑ സൂയതേ ॥ വാ॒ജ॒സൃദ്ഭ്യ॑-സ്സുരാഗ്ര॒ഹാന്. ഹ॑രന്തി । അനൃ॑തേനൈ॒വ വിശ॒ഗ്​മ്॒ സഗ്​മ്സൃ॑ജതി ॥ ഹി॒ര॒ണ്യ॒പാ॒ത്ര-മ്മധോഃ᳚ പൂ॒ര്ണ-ന്ദ॑ദാതി । മ॒ധ॒വ്യോ॑-ഽസാ॒നീതി॑ ॥ ഏ॒ക॒ധാ ബ്ര॒ഹ്മണ॒ ഉപ॑ ഹരതി । ഏ॒ക॒ധൈവ യജ॑മാന॒ ആയു॒സ്തേജോ॑ ദധാതി ॥ 21 ॥
(ആ॒പ്ത്വാ-ഽവ॑രുന്ധേ॒ - സോമഃ॒ - ശമ॑ലം॒-യഁ-ഥ്സുരാ॒ - ഹ്യ॑-സ്യൈനം॒-വ്യഁതി॑ഷജതി॒ - വ്യാവ॑ര്തയതി - സൃജതി ച॒ത്വാരി॑ ച ) (അ. 3)

അനുവാകം 4 - പശവ-സ്സപ്തദശ
ബ്ര॒ഹ്മ॒വാ॒ദിനോ॑ വദന്തി । നാഗ്നി॑ഷ്ടോ॒മോ നോക്ഥ്യഃ॑ । ന ഷോ॑ഡ॒ശീ നാതി॑രാ॒ത്രഃ । അഥ॒ കസ്മാ᳚-ദ്വാജ॒പേയേ॒ സർവേ॑ യജ്ഞക്ര॒തവോ-ഽവ॑രുദ്ധ്യന്ത॒ ഇതി॑ । പ॒ശുഭി॒രിതി॑ ബ്രൂയാത് ॥ ആ॒ഗ്നേ॒യ-മ്പ॒ശുമാല॑ഭതേ । അ॒ഗ്നി॒ഷ്ടോ॒മമേ॒വ തേനാവ॑രുന്ധേ । ഐ॒ന്ദ്രാ॒ഗ്നേനോ॒ക്ഥ്യ᳚മ് । ഐ॒ന്ദ്രേണ॑ ഷോഡ॒ശിന॑-സ്സ്തോ॒ത്രമ് । സാ॒ര॒സ്വ॒ത്യാ-ഽതി॑രാ॒ത്രമ് ॥ 22 ॥

മാ॒രു॒ത്യാ ബൃ॑ഹ॒ത-സ്സ്തോ॒ത്രമ് । ഏ॒താവ॑ന്തോ॒ വൈ യ॑ജ്ഞക്ര॒തവഃ॑ । താ-ന്പ॒ശുഭി॑രേ॒വാ-വ॑രുന്ധേ ॥ ആ॒ത്മാന॑മേ॒വ സ്പൃ॑ണോ-ത്യഗ്നിഷ്ടോ॒മേന॑ । പ്രാ॒ണാ॒പാ॒നാ-വു॒ക്ഥ്യേ॑ന । വീ॒ര്യഗ്​മ്॑ ഷോഡ॒ശിന॑-സ്സ്തോ॒ത്രേണ॑ । വാച॑-മതിരാ॒ത്രേണ॑ । പ്ര॒ജാ-മ്ബൃ॑ഹ॒ത-സ്സ്തോ॒ത്രേണ॑ । ഇ॒മമേ॒വ ലോ॒കമ॒ഭി ജ॑യത്യഗ്നിഷ്ടോ॒മേന॑ । അ॒ന്തരി॑ക്ഷ-മു॒ക്ഥ്യേ॑ന ॥ 23 ॥

സു॒വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കഗ്​മ് ഷോ॑ഡ॒ശിന॑-സ്സ്തോ॒ത്രേണ॑ । ദേ॒വ॒യാനാ॑നേ॒വ പ॒ഥ ആരോ॑ഹ-ത്യതിരാ॒ത്രേണ॑ । നാകഗ്​മ്॑ രോഹതി ബൃഹ॒ത-സ്സ്തോ॒ത്രേണ॑ । തേജ॑ ഏ॒വാത്മ-ന്ധ॑ത്ത ആഗ്നേ॒യേന॑ പ॒ശുനാ᳚ । ഓജോ॒ ബല॑മൈന്ദ്രാ॒ഗ്നേന॑ । ഇ॒ന്ദ്രി॒യ-മൈ॒ന്ദ്രേണ॑ । വാചഗ്​മ്॑ സാരസ്വ॒ത്യാ । ഉ॒ഭാവേ॒വ ദേ॑വലോ॒ക-ഞ്ച॑ മനുഷ്യലോ॒ക-ഞ്ചാ॒ഭിജ॑യതി മാരു॒ത്യാ വ॒ശയാ᳚ ॥ സ॒പ്തദ॑ശ പ്രാജാപ॒ത്യാ-ന്പ॒ശൂനാല॑ഭതേ । സ॒പ്ത॒ദ॒ശഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ ॥ 24 ॥

പ്ര॒ജാപ॑തേ॒രാപ്ത്യൈ᳚ ॥ ശ്യാ॒മാ ഏക॑രൂപാ ഭവന്തി । ഏ॒വമി॑വ॒ ഹി പ്ര॒ജാപ॑തി॒-സ്സമൃ॑ദ്ധ്യൈ ॥ താ-ന്പര്യ॑ഗ്നികൃതാ॒-നുഥ്സൃ॑ജതി ॥ മ॒രുതോ॑ യ॒ജ്ഞമ॑ജിഘാഗ്​മ്സ-ന്പ്ര॒ജാപ॑തേഃ । തേഭ്യ॑ ഏ॒താ-മ്മാ॑രു॒തീം-വഁ॒ശാമാല॑ഭത । തയൈ॒വൈനാ॑-നശമയത് ॥ മാ॒രു॒ത്യാ പ്ര॒ചര്യ॑ । ഏ॒താന്-ഥ്സഞ്ജ്ഞ॑പയേത് । മ॒രുത॑ ഏ॒വ ശ॑മയി॒ത്വാ ॥ 25 ॥

ഏ॒തൈഃ പ്രച॑രതി । യ॒ജ്ഞസ്യാഘാ॑തായ ॥ ഏ॒ക॒ധാ വ॒പാ ജു॑ഹോതി । ഏ॒ക॒ദേ॒വ॒ത്യാ॑ ഹി । ഏ॒തേ । അഥോ॑ ഏക॒ധൈവ യജ॑മാനേ വീ॒ര്യ॑-ന്ദധാതി ॥ നൈ॒വാ॒രേണ॑ സ॒പ്തദ॑ശശരാവേ-ണൈ॒തര്​ഹി॒ പ്രച॑രതി । ഏ॒ത-ത്പു॑രോഡാശാ॒ ഹ്യേ॑തേ । അഥോ॑ പശൂ॒നാമേ॒വ ഛി॒ദ്രമപി॑ദധാതി ॥ സാ॒ര॒സ്വ॒ത്യോത്ത॒മയാ॒ പ്രച॑രതി । വാഗ് വൈ സര॑സ്വതീ । തസ്മാ᳚-ത്പ്രാ॒ണാനാം॒-വാഁഗു॑ത്ത॒മാ । അഥോ᳚ പ്ര॒ജാപ॑താവേ॒വ യ॒ജ്ഞ-മ്പ്രതി॑ഷ്ഠാപയതി । പ്ര॒ജാപ॑തി॒ര്॒ ഹി വാക് ॥ അപ॑ന്നദതീ ഭവതി । തസ്മാ᳚-ന്മനു॒ഷ്യാ᳚-സ്സർവാം॒-വാഁചം॑-വഁദന്തി ॥ 26 ॥
(അ॒തി॒രാ॒ത്ര - മ॒ന്തരി॑ക്ഷമു॒ക്ഥ്യേ॑ന - പ്ര॒ജാപ॑തിഃ - ശമയി॒ത്വോത് - ത॒മയാ॒ പ്രച॑രതി॒ ഷട് ച॑) (അ. 4)

അനുവാകം 5 - രഥയാജനമ്
സാ॒വി॒ത്ര-ഞ്ജു॑ഹോതി॒ കര്മ॑ണഃ കര്മണഃ പു॒രസ്താ᳚ത് ॥ കസ്ത-ദ്വേ॒ദേത്യാ॑ഹുഃ । യ-ദ്വാ॑ജ॒പേയ॑സ്യ॒ പൂർവം॒-യഁദപ॑ര॒മിതി॑ । സ॒വി॒തൃപ്ര॑സൂത ഏ॒വ യ॑ഥാപൂ॒ർവ-ങ്കര്മാ॑ണി കരോതി ॥ സവ॑നേ സവനേ ജുഹോതി । ആ॒ക്രമ॑ണമേ॒വ ത-ഥ്സേതും॒-യഁജ॑മാനഃ കുരുതേ । സു॒വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ സമ॑ഷ്ട്യൈ ॥ വാ॒ചസ്പതി॒-ർവാച॑മ॒ദ്യ സ്വ॑ദാതി ന॒ ഇത്യാ॑ഹ । വാഗ്വൈ ദേ॒വാനാ᳚-മ്പു॒രാ-ഽന്ന॑മാസീത് । വാച॑മേ॒വാസ്മാ॒ അന്നഗ്ഗ്॑ സ്വദയതി ॥ 27 ॥

ഇന്ദ്ര॑സ്യ॒ വജ്രോ॑-ഽസി॒ വാര്ത്ര॑ഘ്ന॒ ഇതി॒ രഥ॑മു॒പാവ॑ഹരതി॒ വിജി॑ത്യൈ ॥ വാജ॑സ്യ॒ നു പ്ര॑സ॒വേ മാ॒തര॑-മ്മ॒ഹീമിത്യാ॑ഹ । യച്ചൈ॒വേയമ് । യച്ചാ॒സ്യാമധി॑ । തദേ॒വാ-വ॑രുന്ധേ । അഥോ॒ തസ്മി॑ന്നേ॒വോഭയേ॒-ഽഭിഷി॑ച്യതേ ॥ അ॒ഫ്സ്വ॑ന്തര॒-മൃത॑മ॒ഫ്സു ഭേ॑ഷ॒ജമിത്യശ്വാ᳚-ന്പല്പൂലയതി । അ॒ഫ്സു വാ അശ്വ॑സ്യ॒ തൃതീ॑യ॒-മ്പ്രവി॑ഷ്ടമ് । തദ॑നു॒വേന॒ന്വവ॑പ്ലവതേ । യദ॒ഫ്സു പ॑ല്പൂ॒ലയ॑തി ॥ 28 ॥

യദേ॒വാസ്യാ॒ഫ്സു പ്രവി॑ഷ്ടമ് । തദേ॒വാവ॑രുന്ധേ ॥ ബ॒ഹു വാ അശ്വോ॑-ഽമേ॒ദ്ധ്യ-മുപ॑ഗച്ഛതി । യദ॒ഫ്സു പ॑ല്പൂ॒ലയ॑തി । മേദ്ധ്യാ॑നേ॒വൈനാ᳚ന് കരോതി ॥ വാ॒യുർവാ᳚ ത്വാ॒ മനു॑ർവാ॒ ത്വേത്യാ॑ഹ । ഏ॒താ വാ ഏ॒ത-ന്ദേ॒വതാ॒ അഗ്രേ॒ അശ്വ॑മയുഞ്ജന്ന് । താഭി॑രേ॒വൈനാന്॑. യുനക്തി । സ॒വസ്യോജ്ജി॑ത്യൈ ॥ യജു॑ഷാ യുനക്തി॒ വ്യാവൃ॑ത്ത്യൈ ॥ 29 ॥

അപാ᳚-ന്ന പാദാശുഹേമ॒ന്നിതി॒ സമ്മാ᳚ര്​ഷ്ടി । മേദ്ധ്യാ॑നേ॒വൈനാ᳚ന് കരോതി । അഥോ॒ സ്തൌത്യേ॒വൈനാ॑നാ॒ജിഗ്​മ് സ॑രിഷ്യ॒തഃ ॥ വി॒ഷ്ണു॒ ക്ര॒മാന് ക്ര॑മതേ । വിഷ്ണു॑രേ॒വ ഭൂ॒ത്വേമാഁല്ലോ॒കാ-ന॒ഭിജ॑യതി ॥ വൈ॒ശ്വ॒ദേ॒വോ വൈ രഥഃ॑ । അ॒ങ്കൌ ന്യ॒ങ്കാവ॒ഭിതോ॒ രഥം॒-യാഁവിത്യാ॑ഹ । യാ ഏ॒വ ദേ॒വതാ॒ രഥേ॒ പ്രവി॑ഷ്ടാഃ । താഭ്യ॑ ഏ॒വ നമ॑സ്കരോതി । ആ॒ത്മനോ-ഽനാ᳚ര്ത്യൈ ॥ അശ॑മരഥ-മ്ഭാവുകോ-ഽസ്യ॒ രഥോ॑ ഭവതി । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ ॥ 30 ॥
(സ്വ॒ദ॒യ॒തി॒ - പ॒ല്പൂ॒ലയ॑തി॒ - വ്യാവൃ॑ത്ത്യാ॒ - അനാ᳚ര്ത്യൈ॒ ദ്വേ ച॑) (അ. 5)

അനുവാകം 6 - രഥധാവനമ്
ദേ॒വസ്യാ॒ഹഗ്​മ് സ॑വി॒തുഃ പ്ര॑സ॒വേ ബൃഹ॒സ്പതി॑നാ വാജ॒ജിതാ॒ വാജ॑-ഞ്ജേഷ॒മിത്യാ॑ഹ । സ॒വി॒തൃപ്ര॑സൂത ഏ॒വ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ വാജ॒മുജ്ജ॑യതി ॥ ദേ॒വസ്യാ॒ഹഗ്​മ് സ॑വി॒തുഃ പ്ര॑സ॒വേ ബൃഹ॒സ്പതി॑നാ വാജ॒ജിതാ॒ വര്​ഷി॑ഷ്ഠ॒-ന്നാകഗ്​മ്॑ രുഹേയ॒മിത്യാ॑ഹ । സ॒വി॒തൃപ്ര॑സൂത ഏ॒വ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ വര്​ഷി॑ഷ്ഠ॒-ന്നാകഗ്​മ്॑ രോഹതി ॥ ചാത്വാ॑ലേ രഥച॒ക്ര-ന്നിമി॑തഗ്​മ് രോഹതി । അതോ॒ വാ അങ്ഗി॑രസ ഉത്ത॒മാ-സ്സു॑വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമാ॑യന്ന് । സാ॒ക്ഷാദേ॒വ യജ॑മാന-സ്സുവ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമേ॑തി ॥ ആവേ᳚ഷ്ടയതി । വജ്രോ॒ വൈ രഥഃ॑ । വജ്രേ॑ണൈ॒വ ദിശോ॒-ഽഭിജ॑യതി ॥ 31 ॥

വാ॒ജിനാ॒ഗ്​മ്॒ സാമ॑ ഗായതേ । അന്നം॒-വൈഁ വാജഃ॑ । അന്ന॑മേ॒-വാവ॑രുന്ധേ ॥ വാ॒ചോ വര്​ഷ്മ॑ ദേ॒വേഭ്യോ-ഽപാ᳚ക്രാമത് । ത-ദ്വന॒സ്പതീ॒-ന്പ്രാവി॑ശത് । സൈഷാ വാഗ്-വന॒സ്പതി॑ഷു വദതി । യാ ദു॑ന്ദു॒ഭൌ । തസ്മാ᳚-ദ്ദുന്ദു॒ഭി-സ്സർവാ॒ വാചോതി॑ വദതി ॥ ദു॒ന്ദു॒ഭീന്-ഥ്സ॒മാഘ്ന॑ന്തി । പ॒ര॒മാ വാ ഏ॒ഷാ വാക് ॥ 32 ॥

യാ ദു॑ന്ദു॒ഭൌ । പ॒ര॒മയൈ॒വ വാ॒ചാ-ഽവ॑രാം॒-വാഁച॒മ-വ॑രുന്ധേ । അഥോ॑ വാ॒ച ഏ॒വ വര്​ഷ്മ॒ യജ॑മാ॒നോ ഽവ॑രുന്ധേ ॥ ഇന്ദ്രാ॑യ॒ വാചം॑-വഁദ॒തേന്ദ്രം॒-വാഁജ॑-ഞ്ജാപയ॒തേന്ദ്രോ॒ വാജ॑മജയി॒-ദിത്യാ॑ഹ । ഏ॒ഷ വാ ഏ॒തര്​ഹീന്ദ്രഃ॑ । യോ യജ॑തേ । യജ॑മാന ഏ॒വ വാജ॒മുജ്ജ॑യതി ॥ സ॒പ്തദ॑ശ പ്രവ്യാ॒ധാനാ॒ജി-ന്ധാ॑വന്തി । സ॒പ്ത॒ദ॒ശഗ്ഗ്​ സ്തോ॒ത്ര-മ്ഭ॑വതി । സ॒പ്തദ॑ശ സപ്തദശ ദീയന്തേ ॥ 33 ॥

സ॒പ്ത॒ദ॒ശഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേ॒-രാപ്ത്യൈ᳚ ॥ അർവാ॑-ഽസി॒ സപ്തി॑രസി വാ॒ജ്യ॑സീത്യാ॑ഹ । അ॒ഗ്നിർവാ അർവാ᳚ । വാ॒യു-സ്സപ്തിഃ॑ । ആ॒ദി॒ത്യോ വാ॒ജീ । ഏ॒താഭി॑രേ॒വാസ്മൈ॑ ദേ॒വതാ॑ഭി-ര്ദേവര॒ഥം-യുഁ ॑നക്തി ॥ പ്ര॒ഷ്ടി॒വാ॒ഹിനം॑-യുഁനക്തി । പ്ര॒ഷ്ടി॒വാ॒ഹീ വൈ ദേ॑വര॒ഥഃ । ദേ॒വ॒ര॒ഥമേ॒വാസ്മൈ॑ യുനക്തി ॥ 34 ॥

വാജി॑നോ॒ വാജ॑-ന്ധാവത॒ കാഷ്ഠാ᳚-ങ്ഗച്ഛ॒തേത്യാ॑ഹ । സു॒വ॒ര്ഗോ വൈ ലോ॒കഃ കാഷ്ഠാ᳚ । സു॒വ॒ര്ഗമേ॒വ ലോ॒കം-യഁ ॑ന്തി ॥ സു॒വ॒ര്ഗം-വാഁ ഏ॒തേ ലോ॒കം-യഁ ॑ന്തി । യ ആ॒ജി-ന്ധാവ॑ന്തി ॥ പ്രാഞ്ചോ॑ ധാവന്തി । പ്രാംഇ॑വ॒ ഹി സു॑വ॒ര്ഗോ ലോ॒കഃ ॥ ച॒ത॒സൃഭി॒രനു॑ മന്ത്രയതേ । ച॒ത്വാരി॒ ഛന്ദാഗ്​മ്॑സി । ഛന്ദോ॑ഭിരേ॒വൈനാ᳚ന്-ഥ്സുവ॒ര്ഗം-ലോഁ॒ക-ങ്ഗ॑മയതി ॥ 35 ॥

പ്ര വാ ഏ॒തേ᳚-ഽസ്മാല്-ലോ॒കാച്ച്യ॑വന്തേ । യ ആ॒ജി-ന്ധാവ॑ന്തി । ഉദ॑ഞ്ച॒ ആവ॑ര്തന്തേ । അ॒സ്മാദേ॒വ തേന॑ ലോ॒കാന്നയ॑ന്തി ॥ ര॒ഥ॒വി॒മോ॒ച॒നീയ॑-ഞ്ജുഹോതി॒ പ്രതി॑ഷ്ഠിത്യൈ ॥ ആ മാ॒ വാജ॑സ്യ പ്രസ॒വോ ജ॑ഗമ്യാ॒ദിത്യാ॑ഹ । അന്നം॒-വൈഁ വാജഃ॑ । അന്ന॑മേ॒വാവ॑രുന്ധേ ॥ യ॒ഥാ॒ലോ॒കം-വാഁ ഏ॒ത ഉജ്ജ॑യന്തി । യ ആ॒ജി-ന്ധാവ॑ന്തി ॥ 36 ॥

കൃ॒ഷ്ണല॑-ങ്കൃഷ്ണലം-വാഁജ॒സൃദ്ഭ്യഃ॒ പ്രയ॑ച്ഛതി । യമേ॒വ തേ വാജം॑-ലോഁ॒കമു॒ജ്ജയ॑ന്തി । ത-മ്പ॑രി॒ക്രീയാ-വ॑രുന്ധേ ॥ ഏ॒ക॒ധാ ബ്ര॒ഹ്മണ॒ ഉപ॑ഹരതി । ഏ॒ക॒ധൈവ യജ॑മാനേ വീ॒ര്യ॑-ന്ദധാതി ॥ ദേ॒വാ വാ ഓഷ॑ധീഷ്വാ॒ജിമ॑യുഃ । താ ബൃഹ॒സ്പതി॒-രുദ॑ജയത് । സ നീ॒വാരാ॒ന്നിര॑വൃണീത । തന്നീ॒വാരാ॑ണാ-ന്നീവാര॒ത്വമ് ॥ നൈ॒വാ॒രശ്ച॒രു-ര്ഭ॑വതി ॥ 37 ॥

ഏ॒തദ്വൈ ദേ॒വാനാ᳚-മ്പര॒മമന്ന᳚മ് । യന്നീ॒വാരാഃ᳚ । പ॒ര॒മേണൈ॒വാസ്മാ॑ അ॒ന്നാദ്യേ॒-നാവ॑ര-മ॒ന്നാദ്യ॒മവ॑രുന്ധേ ॥ സ॒പ്തദ॑ശശരാവോ ഭവതി । സ॒പ്ത॒ദ॒ശഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേ॒-രാപ്ത്യൈ᳚ ॥ ക്ഷീ॒രേ ഭ॑വതി । രുച॑മേ॒വാസ്മി॑ന്-ദധാതി ॥ സ॒ര്പിഷ്വാ᳚-ന്ഭവതി മേദ്ധ്യ॒ത്വായ॑ ॥ ബാ॒ര്॒ഹ॒സ്പ॒ത്യോ വാ ഏ॒ഷ ദേ॒വത॑യാ ॥ 38 ॥

യോ വാ॑ജ॒പേയേ॑ന॒ യജ॑തേ । ബാ॒ര്॒ഹ॒സ്പ॒ത്യ ഏ॒ഷ ച॒രുഃ ॥ അശ്വാ᳚ന്-ഥ്സരിഷ്യ॒ത-സ്സ॒സ്രുഷ॒ശ്ചാവ॑-ഘ്രാപയതി । യമേ॒വ തേ വാജം॑-ലോഁ॒കമു॒ജ്ജയ॑ന്തി । തമേ॒വാവ॑രുന്ധേ ॥ അജീ॑ജിപത വനസ്പതയ॒ ഇന്ദ്രം॒-വാഁജം॒-വിഁമു॑ച്യദ്ധ്വ॒മിതി॑ ദുന്ദു॒ഭീന്. വിമു॑ഞ്ചതി । യമേ॒വ തേ വാജം॑-ലോഁ॒കമി॑ന്ദ്രി॒യ-ന്ദു॑ന്ദു॒ഭയ॑ ഉ॒ജ്ജയ॑ന്തി । തമേ॒വാ-വ॑രുന്ധേ ॥ 39 ॥
(അ॒ഭിജ॑യതി॒ - വാ ഏ॒ഷാ വാഗ് - ദീ॑യന്തേ - ഽസ്മൈ യുനക്തി - ഗമയതി॒ - യ ആ॒ജി-ന്ധാവ॑ന്തി - ഭവതി - ദേ॒വത॑യാ॒ - +-ഽഷ്ടൌ ച॑) (അ. 6)

അനുവാകം 7 - യൂപാരോഹണമ്
താ॒ര്പ്യം-യഁജ॑മാന॒-മ്പരി॑ധാപയതി । യ॒ജ്ഞോ വൈ താ॒ര്പ്യമ് । യ॒ജ്ഞേനൈ॒വൈന॒ഗ്​മ്॒ സമ॑ര്ധയതി । ദ॒ര്ഭ॒മയ॒-മ്പരി॑ധാപയതി । പ॒വിത്രം॒-വൈഁ ദ॒ര്ഭാഃ । പു॒നാത്യേ॒വൈന᳚മ് । വാജം॒-വാഁ ഏ॒ഷോ-ഽവ॑രുരുഥ്സതേ । യോ വാ॑ജ॒പേയേ॑ന॒ യജ॑തേ । ഓഷ॑ധയഃ॒ ഖലു॒ വൈ വാജഃ॑ । യ-ദ്ദ॑ര്ഭ॒മയ॑-മ്പരിധാ॒പയ॑തി ॥ 40 ॥

വാജ॒സ്യാവ॑-രുദ്ധ്യൈ ॥ ജായ॒ ഏഹി॒ സുവോ॒ രോഹാ॒വേത്യാ॑ഹ । പത്നി॑യാ ഏ॒വൈഷ യ॒ജ്ഞസ്യാ᳚ന്-വാര॒മ്ഭോ-ഽന॑വച്ഛിത്യൈ ॥ സ॒പ്തദ॑ശാ-രത്നി॒ര്യൂപോ॑ ഭവതി । സ॒പ്ത॒ദ॒ശഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേ॒രാപ്ത്യൈ᳚ ॥ തൂ॒പ॒ര-ശ്ചതു॑രശ്രി-ര്ഭവതി ॥ ഗൌ॒ധൂ॒മ-ഞ്ച॒ഷാല᳚മ് । ന വാ ഏ॒തേ വ്രീ॒ഹയോ॒ ന യവാഃ᳚ । യ-ദ്ഗോ॒ധൂമാഃ᳚ ॥ 41 ॥

ഏ॒വമി॑വ॒ ഹി പ്ര॒ജാപ॑തി॒-സ്സമൃ॑ദ്ധ്യൈ । അഥോ॑ അ॒മുമേ॒വാസ്മൈ॑ ലോ॒കമന്ന॑വന്ത-ങ്കരോതി ॥ വാസോ॑ഭി-ർവേഷ്ടയതി । ഏ॒ഷ വൈ യജ॑മാനഃ । യദ്യൂപഃ॑ । സ॒ർവ॒ദേ॒വ॒ത്യം॑-വാഁസഃ॑ । സർവാ॑ഭിരേ॒വൈന॑-ന്ദേ॒വതാ॑ഭി॒-സ്സമ॑ര്ധയതി । അഥോ॑ ആ॒ക്രമ॑ണമേ॒വ തഥ്സേതും॒-യഁജ॑മാനഃ കുരുതേ । സു॒വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ സമ॑ഷ്ട്യൈ ॥ ദ്വാദ॑ശ വാജപ്രസ॒വീയാ॑നി ജുഹോതി ॥ 42 ॥

ദ്വാദ॑ശ॒ മാസാ᳚-സ്സം​വഁഥ്സ॒രഃ । സം॒​വഁ॒ഥ്സ॒രമേ॒വ പ്രീ॑ണാതി । അഥോ॑ സം​വഁഥ്സ॒രമേ॒വാസ്മാ॒ ഉപ॑ ദധാതി । സു॒വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ സമ॑ഷ്ട്യൈ ॥ ദ॒ശഭിഃ॒ കല്പൈ॑ രോഹതി । നവ॒ വൈ പുരു॑ഷേ പ്രാ॒ണാഃ । നാഭി॑ര്ദശ॒മീ । പ്രാ॒ണാനേ॒വ യ॑ഥാസ്ഥാ॒ന-ങ്ക॑ല്പയി॒ത്വാ । സു॒വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമേ॑തി । ഏ॒താവ॒ദ്വൈ പുരു॑ഷസ്യ॒ സ്വമ് ॥ 43 ॥

യാവ॑ത്-പ്രാ॒ണാഃ । യാവ॑ദേ॒വാസ്യാസ്തി॑ । തേന॑ സ॒ഹ സു॑വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമേ॑തി ॥ സുവ॑ര്ദേ॒വാഗ്​മ് അ॑ഗ॒ന്മേത്യാ॑ഹ । സു॒വ॒ര്ഗമേ॒വ ലോ॒കമേ॑തി । അ॒മൃതാ॑ അഭൂ॒മേത്യാ॑ഹ । അ॒മൃത॑മിവ॒ ഹി സു॑വ॒ര്ഗോ ലോ॒കഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേഃ പ്ര॒ജാ അ॑ഭൂ॒മേത്യാ॑ഹ । പ്രാ॒ജാ॒പ॒ത്യോ വാ അ॒യം-ലോഁ॒കഃ । അ॒സ്മാദേ॒വ തേന॑ ലോ॒കാന്നൈതി॑ ॥ 44 ॥

സമ॒ഹ-മ്പ്ര॒ജയാ॒ സ-മ്മയാ᳚ പ്ര॒ജേത്യാ॑ഹ । ആ॒ശിഷ॑മേ॒വൈതാ-മാശാ᳚സ്തേ ॥ ആ॒സ॒പു॒ടൈ-ര്ഘ്ന॑ന്തി । അന്നം॒-വാഁ ഇ॒യമ് । അ॒ന്നാദ്യേ॑നൈ॒വൈന॒ഗ്​മ്॒ സമ॑ര്ധയന്തി । ഊഷൈ᳚-ര്ഘ്നന്തി । ഏ॒തേ ഹി സാ॒ക്ഷാദന്ന᳚മ് । യദൂഷാഃ᳚ । സാ॒ക്ഷാദേ॒വൈന॑-മ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമ॑ര്ധയന്തി ॥ പു॒രസ്താ᳚ത്-പ്ര॒ത്യഞ്ച᳚-ങ്ഘ്നന്തി ॥ 45 ॥

പു॒രസ്താ॒ദ്ധി പ്ര॑തീ॒ചീന॒-മന്ന॑മ॒ദ്യതേ᳚ ॥ ശീ॒ര്॒ഷ॒തോ ഘ്ന॑ന്തി । ശീ॒ര്॒ഷ॒തോ ഹ്യന്ന॑മ॒ദ്യതേ᳚ ॥ ദി॒ഗ്ഭ്യോ ഘ്ന॑ന്തി । ദി॒ഗ്ഭ്യ ഏ॒വാസ്മാ॑ അ॒ന്നാദ്യ॒-മവ॑രുന്ധതേ ॥ ഈ॒ശ്വ॒രോ വാ ഏ॒ഷ പരാം᳚-പ്ര॒ദഘഃ॑ । യോ യൂപ॒ഗ്​മ്॒ രോഹ॑തി ॥ ഹിര॑ണ്യമ॒ദ്ധ്യ-വ॑രോഹതി । അ॒മൃതം॒-വൈഁ ഹിര॑ണ്യമ് । അ॒മൃതഗ്​മ്॑ സുവ॒ര്ഗോ ലോ॒കഃ ॥ 46 ॥

അ॒മൃത॑ ഏ॒വ സു॑വ॒ര്ഗേ ലോ॒കേ പ്രതി॑ തിഷ്ഠതി ॥ ശ॒തമാ॑ന-മ്ഭവതി । ശ॒തായുഃ॒ പുരു॑ഷ-ശ്ശ॒തേന്ദ്രി॑യഃ । ആയു॑ഷ്യേ॒വേന്ദ്രി॒യേ പ്രതി॑ തിഷ്ഠതി ॥ പുഷ്ട്യൈ॒ വാ ഏ॒ത-ദ്രൂ॒പമ് । യദ॒ജാ । ത്രി-സ്സം॑​വഁഥ്സ॒രസ്യാ॒ന്യാന്-പ॒ശൂ-ന്പരി॒ പ്രജാ॑യതേ ॥ ബ॒സ്താ॒ജി॒ന-മ॒ദ്ധ്യവ॑ രോഹതി । പുഷ്ട്യാ॑മേ॒വ പ്ര॒ജന॑നേ॒ പ്രതി॑തിഷ്ഠതി ॥ 47 ॥
(പ॒രി॒ധാ॒പയ॑തി - ഗോ॒ധൂമാ॑ - ജുഹോതി॒ - സ്വം - നൈതി॑ - പ്ര॒ത്യഞ്ജ॑-ങ്ഘ്നന്തി - ലോ॒കോ - +നവ॑ ച (അ. 7)

അനുവാകം 8 - അന്നഹോമാഃ, അഭിഷേകശ്ച
സ॒പ്താന്ന॑-ഹോ॒മാഞ്ജു॑ഹോതി । സ॒പ്ത വാ അന്നാ॑നി । യാവ॑ന്ത്യേ॒വാന്നാ॑നി । താന്യേ॒വാവ॑രുന്ധേ । സ॒പ്ത ഗ്രാ॒മ്യാ ഓഷ॑ധയഃ । സ॒പ്താര॒ണ്യാഃ । ഉ॒ഭയീ॑ഷാ॒-മവ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ അന്ന॑സ്യാ-ന്നസ്യ ജുഹോതി । അന്ന॑സ്യാന്ന॒സ്യാ-വ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ യ-ദ്വാ॑ജപേയയാ॒ജ്യ-ന॑വരുദ്ധസ്യാശ്ഞീ॒യാത് ॥ 48 ॥

അവ॑രുദ്ധേന॒ വ്യൃ॑ദ്ധ്യേത । സർവ॑സ്യ സമവ॒ദായ॑ ജുഹോതി । അന॑വരുദ്ധ॒-സ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ ഔദു॑മ്ബരേണ സ്രു॒വേണ॑ ജുഹോതി । ഊര്ഗ്വാ അന്ന॑-മുദു॒മ്ബരഃ॑ । ഊ॒ര്ജ ഏ॒വാന്നാദ്യ॒സ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ ദേ॒വസ്യ॑ ത്വാ സവി॒തുഃ പ്ര॑സ॒വ ഇത്യാ॑ഹ । സ॒വി॒തൃ പ്ര॑സൂത ഏ॒വൈന॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ ദേ॒വതാ॑ഭി-ര॒ഭിഷി॑ഞ്ചതി ॥ അന്ന॑സ്യാന്നസ്യാ॒ഭിഷി॑ഞ്ചതി । അന്ന॑സ്യാന്ന॒സ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ 49 ॥

പു॒രസ്താ᳚ത്-പ്ര॒ത്യഞ്ച॑-മ॒ഭിഷി॑ഞ്ചതി । പു॒രസ്താ॒ദ്ധി-പ്ര॑തീ॒ചീന॒-മന്ന॑മ॒ദ്യതേ᳚ । ശീ॒ര്॒ഷ॒തോ॑-ഽഭിഷി॑ഞ്ചതി । ശീ॒ര്॒ഷ॒തോ ഹ്യന്ന॑മ॒ദ്യതേ᳚ ॥ ആമുഖാ॑ദ॒ന്വവ॑ സ്രാവയതി । മു॒ഖ॒ത ഏ॒വാസ്മാ॑ അ॒ന്നാദ്യ॑-ന്ദധാതി ॥ അ॒ഗ്നേസ്ത്വാ॒ സാമ്രാ᳚ജ്യേനാ॒ഭിഷി॑ഞ്ചാ॒മീത്യാ॑ഹ । ഏ॒ഷ വാ അ॒ഗ്നേ-സ്സ॒വഃ । തേനൈ॒വൈന॑-മ॒ഭിഷി॑ഞ്ചതി । ഇന്ദ്ര॑സ്യ ത്വാ॒ സാമ്രാ᳚ജ്യേനാ॒ഭിഷി॑ഞ്ചാ॒മീത്യാ॑ഹ ॥ 50 ॥

ഇ॒ന്ദ്രി॒യ-മേ॒വാസ്മി॑-ന്നേ॒തേന॑ ദധാതി । ബൃഹ॒സ്പതേ᳚സ്ത്വാ॒ സാമ്രാ᳚ജ്യേനാ॒ഭിഷി॑ഞ്ചാ॒-മീത്യാ॑ഹ । ബ്രഹ്മ॒ വൈ ദേ॒വാനാ॒-മ്ബൃഹ॒സ്പതിഃ॑ । ബ്രഹ്മ॑ണൈ॒വൈന॑-മ॒ഭിഷി॑ഞ്ചതി ॥ സോ॒മ॒ഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ചാ॑-വദാനീ॒യാനി॑ ച॒ര്ത്വിഗ്ഭ്യ॒ ഉപ॑ ഹരന്തി । അ॒മുമേ॒വ തൈ-ര്ലോ॒ക-മന്ന॑വന്ത-ങ്കരോതി । സു॒രാ॒ഗ്ര॒ഹാഗ്​ശ്ചാ॑-നവദാനീ॒യാനി॑ ച വാജ॒സൃദ്ഭ്യഃ॑ । ഇ॒മമേ॒വ തൈ-ര്ലോ॒ക-മന്ന॑വന്ത-ങ്കരോതി । അഥോ॑ ഉ॒ഭയീ᳚ഷ്വേ॒വാഭിഷി॑ച്യതേ ॥ വി॒മാ॒ഥ-ങ്കു॑ർവതേ വാജ॒സൃതഃ॑ ॥ 51 ॥

ഇ॒ന്ദ്രി॒യസ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ അനി॑രുക്താഭിഃ പ്രാതസ്സവ॒നേ സ്തു॑വതേ । അനി॑രുക്തഃ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । പ്ര॒ജാപ॑തേ॒രാപ്ത്യൈ᳚ । വാജ॑വതീഭി॒-ര്മാദ്ധ്യ॑ന്ദിനേ । അന്നം॒-വൈഁ വാജഃ॑ । അന്ന॑മേ॒വാ-വ॑രുന്ധേ । ശി॒പി॒വി॒ഷ്ടവ॑തീഭി-സ്തൃതീയസവ॒നേ । യ॒ജ്ഞോ വൈ വിഷ്ണുഃ॑ । പ॒ശവ॒-ശ്ശിപിഃ॑ । യ॒ജ്ഞ ഏ॒വ പ॒ശുഷു॒ പ്രതി॑ തിഷ്ഠതി ॥ ബൃ॒ഹദന്ത്യ॑-മ്ഭവതി । അന്ത॑മേ॒വൈനഗ്ഗ്॑ ശ്രി॒യൈ ഗ॑മയതി ॥ 52 ॥
(അ॒ശ്ഞീ॒യാ - ദന്ന॑സ്യാന്ന॒സ്യാ വ॑രുദ്ധ്യാ॒ - ഇന്ദ്ര॑സ്യ ത്വാ॒ സാമ്രാ᳚ജ്യേനാ॒ഭിഷി॑ഞ്ചാ॒ മീത്യാ॑ഹ-വാജ॒സൃതഃ॒ - ശിപി॒ സ്ത്രീണി॑ ച) (അ. 8)

അനുവാകം 9 - അതിഗ്രാഹ്യാഃ, പഞ്ചൈന്ദ്രാഃ
നൃ॒ഷദ॒-ന്ത്വേത്യാ॑ഹ । പ്ര॒ജാ വൈ നൄന് । പ്ര॒ജാനാ॑മേ॒വൈതേന॑ സൂയതേ । ദ്രു॒ഷദ॒മിത്യാ॑ഹ । വന॒സ്പത॑യോ॒ വൈ ദ്രു । വന॒സ്പതീ॑നാമേ॒വൈ തേന॑ സൂയതേ । ഭു॒വ॒ന॒സദ॒-മിത്യാ॑ഹ । യ॒ദാ വൈ വസീ॑യാ॒-ന്ഭവ॑തി । ഭുവ॑നമഗ॒ന്നിതി॒ വൈ തമാ॑ഹുഃ । ഭുവ॑നമേ॒വൈതേന॑ ഗച്ഛതി ॥ 53 ॥

അ॒ഫ്സു॒ഷദ॑-ന്ത്വാ ഘൃത॒സദ॒-മിത്യാ॑ഹ । അ॒പാമേ॒വൈതേന॑ ഘൃ॒തസ്യ॑ സൂയതേ । വ്യോ॒മ॒സദ॒-മിത്യാ॑ഹ । യ॒ദാ വൈ വസീ॑യാ॒-ന്ഭവ॑തി । വ്യോ॑മാഗ॒ന്നിതി॒ വൈ തമാ॑ഹുഃ । വ്യോ॑മൈ॒വൈതേന॑ ഗച്ഛതി ॥ പൃ॒ഥി॒വി॒ഷദ॑-ന്ത്വാ-ഽന്തരിക്ഷ॒സദ॒-മിത്യാ॑ഹ । ഏ॒ഷാമേ॒വൈതേന॑ ലോ॒കാനാഗ്​മ്॑ സൂയതേ । തസ്മാ᳚-ദ്വാജപേ-യയാ॒ജീ ന ക-ഞ്ച॒ന പ്ര॒ത്യവ॑രോഹതി । അപീ॑വ॒ ഹി ദേ॒വതാ॑നാഗ്​മ് സൂ॒യതേ᳚ ॥ 54 ॥

നാ॒ക॒സദ॒-മിത്യാ॑ഹ । യ॒ദാവൈ വസീ॑യാ॒-ന്ഭവ॑തി । നാക॑മഗ॒ന്നിതി॒ വൈ തമാ॑ഹുഃ । നാക॑മേ॒വൈതേന॑ ഗച്ഛതി ॥ യേ ഗ്രഹാഃ᳚ പഞ്ചജ॒നീനാ॒ ഇത്യാ॑ഹ । പ॒ഞ്ച॒ജ॒നാനാ॑-മേ॒വൈതേന॑ സൂയതേ ॥ അ॒പാഗ്​മ് രസ॒മുദ്വ॑യസ॒-മിത്യാ॑ഹ । അ॒പാമേ॒വൈതേന॒ രസ॑സ്യ സൂയതേ । സൂര്യ॑രശ്മിഗ്​മ് സ॒മാഭൃ॑ത॒-മിത്യാ॑ഹ സശുക്ര॒ത്വായ॑ ॥ 55 ॥
(ഗ॒ച്ഛ॒തി॒ - സൂ॒യതേ॒ - +നവ॑ ച) (അ. 9)

അനുവാകം 10 - പിണ്ഡപിതൃയജ്ഞഃ ദര്​ശപൂര്ണമാസബ്രാഹ്മണശേഷഃ
ഇന്ദ്രോ വൃ॒ത്രഗ്​മ് ഹ॒ത്വാ । അസു॑രാ-ന്പരാ॒ഭാവ്യ॑ । സോ॑-ഽമാവാ॒സ്യാ᳚-മ്പ്രത്യാഗ॑ച്ഛത് । തേ പി॒തരഃ॑ പൂർവേ॒ദ്യു-രാഗ॑ച്ഛന്ന് । പി॒തൄന്. യ॒ജ്ഞോ॑-ഽഗച്ഛത് । ത-ന്ദേ॒വാഃ പുന॑രയാചന്ത । തമേ᳚ഭ്യോ॒ ന പുന॑രദദുഃ । തേ᳚-ഽബ്രുവ॒ന് വരം॑-വൃഁണാമഹൈ । അഥ॑ വഃ॒ പുന॑ര്ദാസ്യാമഃ । അ॒സ്മഭ്യ॑മേ॒വ പൂ᳚ർവേ॒ദ്യുഃ ക്രി॑യാതാ॒ ഇതി॑ ॥ 56 ॥

തമേ᳚ഭ്യഃ॒ പുന॑രദദുഃ । തസ്മാ᳚ത്-പി॒തൃഭ്യഃ॑ പൂർവേ॒ദ്യുഃ ക്രി॑യതേ । യ-ത്പി॒തൃഭ്യഃ॑ പൂർവേ॒ദ്യുഃ ക॒രോതി॑ । പി॒തൃഭ്യ॑ ഏ॒വ ത-ദ്യ॒ജ്ഞ-ന്നി॒ഷ്ക്രീയ॒ യജ॑മാനഃ॒ പ്രത॑നുതേ ॥ സോമാ॑യ പി॒തൃപീ॑തായ സ്വ॒ധാ നമ॒ ഇത്യാ॑ഹ । പി॒തുരേ॒വാധി॑ സോമപീ॒ഥമവ॑ രുന്ധേ । ന ഹി പി॒താ പ്ര॒മീയ॑മാണ॒ ആഹൈ॒ഷ സോ॑മപീ॒ഥ ഇതി॑ । ഇ॒ന്ദ്രി॒യം-വൈഁ സോ॑മപീ॒ഥഃ । ഇ॒ന്ദ്രി॒യമേ॒വ സോ॑മപീ॒ഥമവ॑-രുന്ധേ । തേന᳚ന്ദ്രി॒യേണ॑ ദ്വി॒തീയാ᳚-ഞ്ജാ॒യാമ॒ഭ്യ॑ശ്ഞുതേ ॥ 57 ॥

ഏ॒ത-ദ്വൈ ബ്രാഹ്മ॑ണ-മ്പു॒രാ വാ॑ജശ്രവ॒സാ വി॒ദാമ॑ക്രന്ന് । തസ്മാ॒-ത്തേ ദ്വേദ്വേ॑ ജാ॒യേ അ॒ഭ്യാ᳚ക്ഷത । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ । അ॒ഭി ദ്വി॒തീയാ᳚-ഞ്ജാ॒യാമ॑ശ്ഞുതേ ॥ അ॒ഗ്നയേ॑ കവ്യ॒വാഹ॑നായ സ്വ॒ധാ നമ॒ ഇത്യാ॑ഹ । യ ഏ॒വ പി॑തൃ॒ണാമ॒ഗ്നിഃ । ത-മ്പ്രീ॑ണാതി ॥ തി॒സ്ര ആഹു॑തീ-ര്ജുഹോതി ॥ ത്രിര്നിദ॑ധാതി ॥ ഷട്-ഥ്സമ്പ॑ദ്യന്തേ ॥ 58 ॥

ഷഡ്വാ ഋ॒തവഃ॑ । ഋ॒തൂനേ॒വ പ്രീ॑ണാതി ॥ തൂ॒ഷ്ണീ-മ്മേക്ഷ॑ണ॒-മാദ॑ധാതി । അസ്തി॑ വാ॒ ഹി ഷ॒ഷ്ഠ ഋ॒തുര്ന വാ᳚ ॥ ദേ॒വാന്. വൈ പി॒തൄ-ന്പ്രീ॒താന് । മ॒നു॒ഷ്യാഃ᳚ പി॒തരോ-ഽനു॒ പ്രപി॑പതേ । തി॒സ്ര ആഹു॑തീ-ര്ജുഹോതി । ത്രിര്നിദ॑ധാതി । ഷട്-ഥ്സമ്പ॑ദ്യന്തേ । ഷഡ്വാ ഋ॒തവഃ॑ ॥ 59 ॥

ഋ॒തവഃ॒ ഖലു॒ വൈ ദേ॒വാഃ പി॒തരഃ॑ । ഋ॒തൂനേ॒വ ദേ॒വാ-ന്പി॒തൄ-ന്പ്രീ॑ണാതി । താന്പ്രീ॒താന് । മ॒നു॒ഷ്യാഃ᳚ പി॒തരോ-ഽനു॒ പ്രപി॑പതേ ॥ സ॒കൃ॒ദാ॒ച്ഛി॒ന്ന-മ്ബ॒ര്॒ഹി-ര്ഭ॑വതി । സ॒കൃദി॑വ॒ ഹി പി॒തരഃ॑ ॥ ത്രിര്നിദ॑ധാതി । തൃ॒തീയേ॒ വാ ഇ॒തോ ലോ॒കേ പി॒തരഃ॑ । താനേ॒വ പ്രീ॑ണാതി ॥ പരാം॒ആവ॑ര്തതേ ॥ 60 ॥

ഹ്ലീകാ॒ ഹി പി॒തരഃ॑ ॥ ഒഷ്മണോ᳚ വ്യാ॒വൃത॒ ഉപാ᳚സ്തേ । ഊ॒ഷ്മഭാ॑ഗാ॒ ഹി പി॒തരഃ॑ ॥ ബ്ര॒ഹ്മ॒വാ॒ദിനോ॑ വദന്തി । പ്രാശ്യാം(3)ന പ്രാശ്യാ(3)മിതി॑ । യ-ത്പ്രാ᳚ശ്ഞീ॒യാത് । ജന്യ॒മന്ന॑മദ്യാത് । പ്ര॒മായു॑ക-സ്സ്യാത് । യന്ന പ്രാ᳚ശ്ഞീ॒യാത് । അഹ॑വി-സ്സ്യാത് ॥ 61 ॥

പി॒തൃഭ്യ॒ ആവൃ॑ശ്ച്യേത । അ॒വ॒ഘ്രേയ॑മേ॒വ । തന്നേവ॒ പ്രാശി॑ത॒-ന്നേവാപ്രാ॑ശിതമ് ॥ വീ॒രം-വാഁ॒ വൈ പി॒തരഃ॑ പ്ര॒യന്തോ॒ ഹര॑ന്തി । വീ॒രം-വാഁ ॑ ദദതി । ദ॒ശാ-ഞ്ഛി॑നത്തി । ഹര॑ണഭാഗാ॒ ഹി പി॒തരഃ॑ । പി॒തൄനേ॒വ നി॒രവ॑ദയതേ ॥ ഉത്ത॑ര॒ ആയു॑ഷി॒ ലോമ॑ ഛിന്ദീത । പി॒തൃ॒ണാഗ്​ ഹ്യേ॑തര്​ഹി॒ നേദീ॑യഃ ॥ 62 ॥

നമ॑സ്കരോതി । ന॒മ॒സ്കാ॒രോ ഹി പി॑തൃ॒ണാമ് ॥ നമോ॑ വഃ പിതരോ॒ രസാ॑യ । നമോ॑ വഃ പിതര॒-ശ്ശുഷ്മാ॑യ । നമോ॑ വഃ പിതരോ ജീ॒വായ॑ । നമോ॑ വഃ പിതര-സ്സ്വ॒ധായൈ᳚ । നമോ॑ വഃ പിതരോ മ॒ന്യവേ᳚ । നമോ॑ വഃ പിതരോ ഘോ॒രായ॑ । പിത॑രോ॒ നമോ॑ വഃ । യ ഏ॒തസ്മി॑ന് ഁലോ॒കേ സ്ഥ ॥ 63 ॥

യു॒ഷ്മാഗ്​സ്തേ-ഽനു॑ । യേ᳚-ഽസ്മിഁല്ലോ॒കേ । മാ-ന്തേ നു॑ । യ ഏ॒തസ്മി॑ഁല്ലോ॒കേ സ്ഥ । യൂ॒യ-ന്തേഷാം॒-വഁസി॑ഷ്ഠാ ഭൂയാസ്ത । യേ᳚-ഽസ്മിഁല്ലോ॒കേ । അ॒ഹ-ന്തേഷാം॒-വഁസി॑ഷ്ഠോ ഭൂയാസ॒മിത്യാ॑ഹ । വസി॑ഷ്ഠ-സ്സമാ॒നാനാ᳚-മ്ഭവതി । യ ഏ॒വം-വിഁ॒ദ്വാന്-പി॒തൃഭ്യഃ॑ ക॒രോതി॑ ॥ ഏ॒ഷ വൈ മ॑നു॒ഷ്യാ॑ണാം-യഁ॒ജ്ഞഃ ॥ 64 ॥

ദേ॒വാനാം॒-വാഁ ഇത॑രേ യ॒ജ്ഞാഃ । തേന॒ വാ ഏ॒ത-ത്പി॑തൃലോ॒കേ ച॑രതി ॥ യ-ത്പി॒തൃഭ്യഃ॑ ക॒രോതി॑ । സ ഈ᳚ശ്വ॒രഃ പ്രമേ॑തോഃ । പ്രാ॒ജാ॒പ॒ത്യയ॒ര്ചാ പുന॒രൈതി॑ । യ॒ജ്ഞോ വൈ പ്ര॒ജാപ॑തിഃ । യ॒ജ്ഞേനൈ॒വ സ॒ഹ പുന॒രൈതി॑ । ന പ്ര॒മായു॑കോ ഭവതി ॥ പി॒തൃ॒ലോ॒കേ വാ ഏ॒ത-ദ്യജ॑മാനശ്ചരതി । യ-ത്പി॒തൃഭ്യഃ॑ ക॒രോതി॑ । സ ഈ᳚ശ്വ॒ര ആര്തി॒മാര്തോഃ᳚ । പ്ര॒ജാപ॑തി॒-സ്ത്വാവൈന॒-ന്തത॒ ഉന്നേ॑തുമര്​ഹ॒തീത്യാ॑ഹുഃ । യ-ത്പ്രാ॑ജാപ॒ത്യയ॒ര്ചാ പുന॒രൈതി॑ । പ്ര॒ജാപ॑തിരേ॒വൈന॒-ന്തത॒ ഉന്ന॑യതി । നാര്തി॒മാര്ച്ഛ॑തി॒ യജ॑മാനഃ ॥ 65 ॥
(ഇത്യ॑ - ശ്ഞുതേ - പദ്യന്തേ - പദ്യന്തേ॒ ഷഡ്വാ ഋ॒തവോ॑ - വര്ത॒തേ-ഽ - ഹ॑വി-സ്സ്യാ॒ന് - നേദീ॑യഃ॒ - സ്ഥ - യ॒ജ്ഞോ - യജ॑മാനശ്ചരതി॒ യ-ത്പി॒തൃഭ്യഃ॑ ക॒രോതി॒ പഞ്ച॑ ച) (അ. 10)

(ദേ॒വാ॒സു॒രാ അ॒ഗ്നീഷോമ॑യോ--ര് ദേ॒വാ വൈ യഥാ॒ ദര്​ശം॑ - ദേ॒വാ വൈ യദ॒ന്യൈ-ര്ഗ്രഹൈ᳚--ര് ബ്രഹ്മവാ॒ദിനോ॒ നാഗ്നി॑ഷ്ടോ॒മോ ന - സാ॑വി॒ത്രം - ദേ॒വസ്യാ॒ഹം - താ॒ര്പ്യഗ്​മ് - സ॒പ്താന്ന॑ഹോ॒മാന് - നൃ॒ഷദം॒ - ത്വേന്ദ്രോ॑ വൃ॒ത്രഗ്​മ് ഹ॒ത്വാ ദശ॑)

(ദേ॒വാ॒സു॒രാ - വാ॒ജ്യേ॑വൈനം॒ - തസ്മാ᳚-ദ്വാജപേയയാ॒ജീ - ദേ॒വസ്യാ॒ഹം - ഁവാജ॒സ്യാവ॑രുദ്ധ്യാ- ഇന്ദ്രി॒യമേ॒വാസ്മി॒ന്॒. - ഹ്ലീകാ॒ ഹി പി॒തരഃ॒ പഞ്ച॑ഷഷ്ടിഃ)

(ദേ॒വാ॒സു॒രാ - യജ॑മാനഃ)

॥ ഹരിഃ॑ ഓമ് ॥

॥ കൃഷ്ണ യജുർവേദീയ തൈത്തിരീയ ബ്രാഹ്മണേ പ്രഥമാഷ്ടകേ തൃതീയഃ പ്രപാഠക-സ്സമാപ്തഃ ॥




Browse Related Categories: