കൃഷ്ണ യജുർവേദീയ തൈത്തിരീയ ബ്രാഹ്മണേ കാഠകേ തൃതീയഃ പ്രശ്നഃ - വൈശ്വസൃജചയനമ്
ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹ॒രിഃ॒ ഓമ് ॥
ചാതുര്ഹോത്രചയനം-വൈഁശ്വസൃജചയന-ഞ്ച
അനുവാകം 1 - വൈശ്വസൃജചയനാങ്ഗഭൂതാഃ ദിവശ്ശ്യേനയ ഇഷ്ടയഃ
തുഭ്യ॒-ന്താ അ॑ങ്ഗിരസ്തമ॒ വിശ്വാ᳚-സ്സുക്ഷി॒തയഃ॒ പൃഥ॑ക് । അഗ്നേ॒ കാമാ॑യ യേമിരേ ॥ അ॒ശ്യാമ॒ ത-ങ്കാമ॑മഗ്നേ॒ തവോ॒ ത്യ॑ശ്യാമ॑ ര॒യിഗ്മ് ര॑യിവ-സ്സു॒വീര᳚മ് । അ॒ശ്യാമ॒ വാജ॑മ॒ഭി വാ॒ജയ॑ന്തോ॒ ഽശ്യാമ॑ ദ്യു॒മ്നമ॑ജരാ॒ജര॑-ന്തേ ॥ ।
ആശാ॑നാ-ന്ത്വാ ഽഽശാപാ॒ലേഭ്യഃ॑ । ച॒തുര്ഭ്യോ॑ അ॒മൃതേ᳚ഭ്യഃ । ഇ॒ദ-മ്ഭൂ॒തസ്യാധ്യ॑ക്ഷേഭ്യഃ । വി॒ധേമ॑ ഹ॒വിഷാ॑ വ॒യമ് ॥ വിശ്വാ॒ ആശാ॒ മധു॑നാ॒ സഗ്മ്സൃ॑ജാമി । അ॒ന॒മീ॒വാ ആപ॒ ഓഷ॑ധയോ ഭവന്തു । അ॒യം-യഁജ॑മാനോ॒ മൃധോ॒ വ്യ॑സ്യതാം അഗൃ॑ഭീതാഃ പ॒ശവ॑-സ്സന്തു॒ സർവേ᳚ ॥ ।
അനു॑ നോ॒-ഽദ്യാ-ഽനു॑മതിര്യ॒ജ്ഞ-ന്ദേ॒വേഷു॑ മന്യതാമ് । അ॒ഗ്നിശ്ച॑ ഹവ്യ॒വാഹ॑നോ॒ ഭവ॑താ-ന്ദാ॒ശുഷേ॒ മയഃ॑ ॥ അന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വ-മ്മന്യാ॑സൈ॒ ശഞ്ച॑നഃ കൃധി । ക്രത്വേ॒ ദക്ഷാ॑യ നോ ഹിനു॒ പ്രണ॒ ആയൂഗ്മ്॑ഷി താരിഷഃ ॥ ।
കാമോ॑ ഭൂ॒തസ്യ॒ ഭവ്യ॑സ്യ । സ॒മ്രാഡേകോ॒ വിരാ॑ജതി । സ ഇ॒ദ-മ്പ്രതി॑ പപ്രഥേ । ഋ॒തൂനു-ഥ്സൃ॑ജതേ വ॒ശീ ॥ കാമ॒സ്തദഗ്രേ॒ സമ॑വര്ത॒താധി॑ । മന॑സോ॒ രേതഃ॑ പ്രഥ॒മം-യഁദാസീ᳚ത് । സ॒തോ ബന്ധു॒മസ॑തി॒ നിര॑വിന്ദന്ന് । ഹൃ॒ദി പ്ര॒തീഷ്യാ॑ ക॒വയോ॑ മനീ॒ഷാ ॥ ।
ബ്രഹ്മ॑ ജജ്ഞാ॒ന-മ്പ്ര॑ഥ॒മ-മ്പു॒രസ്താ॒ദ്വി സീ॑മ॒ത-സ്സു॒രുചോ॑ വേ॒ന ആ॑വഃ । സ ബു॒ധ്നിയാ॑ ഉപ॒മാ അ॑സ്യ വി॒ഷ്ഠാ-സ്സ॒തശ്ച॒ യോനി॒മസ॑തശ്ച॒ വിവഃ॑ ॥ പി॒താ വി॒രാജാ॑മൃഷ॒ഭോ ര॑യീ॒ണാമ് । അ॒ന്തരി॑ക്ഷം-വിഁ॒ശ്വരൂ॑പ॒ ആവി॑വേശ । തമ॒ര്കൈ-ര॒ഭ്യ॑ര്ചന്തി വ॒ഥ്സമ് । ബ്രഹ്മ॒ സന്ത॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ വ॒ര്ധയ॑ന്തഃ ॥ ।
യ॒ജ്ഞോ രാ॒യോ യ॒ജ്ഞ ഈ॑ശേ॒ വസൂ॑നാമ് । യ॒ജ്ഞ-സ്സ॒സ്യാനാ॑മു॒ത സു॑ക്ഷിതീ॒നാമ് । യ॒ജ്ഞ ഇ॒ഷ്ടഃ പൂ॒ർവചി॑ത്തി-ന്ദധാതു । യ॒ജ്ഞോ ബ്ര॑ഹ്മ॒ണ്വാഗ്മ് അപ്യേ॑തു ദേ॒വാന് ॥ അ॒യം-യഁ॒ജ്ഞോ വ॑ര്ധതാ॒-ങ്ഗോഭി॒രശ്വൈഃ᳚ । ഇ॒യം-വേഁദി॑-സ്സ്വപ॒ത്യാ സു॒വീരാ᳚ । ഇ॒ദ-മ്ബ॒ര്॒ഹിരതി॑ ബ॒ര്॒ഹീഗ്ഷ്യ॒ന്യാ । ഇ॒മം-യഁ॒ജ്ഞം-വിഁശ്വേ॑ അവന്തു ദേ॒വാഃ ॥ । ആപോ॑ ഭ॒ദ്രാ ഘൃ॒തമിദാപ॑ ആസുര॒ഗ്നീ-ഷോമൌ॑ ബിഭ്ര॒ത്യാപ॒ ഇ-ത്താഃ । തീ॒വ്രോ രസോ॑ മധു॒പൃചാ॑ മരങ്ഗ॒മ ആ മാ᳚ പ്രാ॒ണേന॑ സ॒ഹ വര്ച॑സാ ഗന്ന് ॥ ആദി-ത്പ॑ശ്യാമ്യു॒ത വാ॑ ശൃണോ॒മ്യാ മാ॒ ഘോഷോ॑ ഗച്ഛതി॒ വാന്ന॑ ആസാമ് । മന്യേ॑ ഭേജാ॒നോ അ॒മൃത॑സ്യ॒ തര്ഹി॒ ഹിര॑ണ്യവര്ണാ॒ അതൃ॑പം-യഁ॒ദാ വഃ॑ ॥ ।
തുഭ്യ॑-മ്ഭരന്തി ക്ഷി॒തയോ॑ യവിഷ്ഠ । ബ॒ലിമ॑ഗ്നേ॒ അന്തി॑ ത॒ ഓത ദൂ॒രാത് । ആ ഭന്ദി॑ഷ്ഠസ്യ സുമ॒തി-ഞ്ചി॑കിദ്ധി । ബൃ॒ഹത്തേ॑ അഗ്നേ॒ മഹി॒ ശര്മ॑ ഭ॒ദ്രമ് ॥ യോ ദേ॒ഹ്യോ അന॑മയദ്വധ॒സ്നൈഃ । യോ അര്യ॑പത്നീ-രു॒ഷസ॑ശ്ച॒കാര॑ । സ നി॒രുധ്യാ॒ നഹു॑ഷോ യ॒ഹ്വോ അ॒ഗ്നിഃ । വിശ॑ശ്ചക്രേ ബലി॒ഹൃത॒-സ്സഹോ॑ഭിഃ ॥ ।
പൂർവ॑-ന്ദേവാ॒ അപ॑രേണാ-നു॒പശ്യ॒ഞ്ജന്മ॑ഭിഃ । ജന്മാ॒ന്യവ॑രൈഃ॒ പരാ॑ണി । വേദാ॑നി ദേവാ അ॒യമ॒സ്മീതി॒ മാമ് । അ॒ഹഗ്മ് ഹി॒ത്വാ ശരീ॑ര-ഞ്ജ॒രസഃ॑ പ॒രസ്താ᳚ത് ॥ പ്രാ॒ണാ॒പാ॒നൌ ചക്ഷു॒-ശ്ശ്രോത്ര᳚മ് । വാച॒-മ്മന॑സി॒ സമ്ഭൃ॑താമ് । ഹി॒ത്വാ ശരീ॑ര-ഞ്ജ॒രസഃ॑ പ॒രസ്താ᳚ത് । ആ ഭൂതി॒-മ്ഭൂതിം॑-വഁ॒യമ॑ശ്നവാമഹൈ ॥ ।
ഹ॒വ്യ॒വാഹ॑-മഭിമാതി॒ഷാ-ഽഹ᳚മ് । ര॒ക്ഷോ॒ഹണ॒-മ്പൃത॑നാസു ജി॒ഷ്ണുമ് । ജ്യോതി॑ഷ്മന്ത॒-ന്ദീദ്യ॑ത॒-മ്പുര॑ന്ധിമ് । അ॒ഗ്നിഗ്ഗ് സ്വി॑ഷ്ട॒കൃത॒മാ ഹു॑വേമ ॥ സ്വി॑ഷ്ടമഗ്നേ അ॒ഭി ത-ത്പൃ॑ണാഹി । വിശ്വാ॑ ദേവ॒ പൃത॑നാ അ॒ഭിഷ്യ । ഉ॒രു-ന്നഃ॒ പന്ഥാ᳚-മ്പ്രദി॒ശന്വി ഭാ॑ഹി । ജ്യോതി॑ഷ്മദ്ധേഹ്യ॒ജര॑-ന്ന॒ ആയുഃ॑ ॥ ॥ 1 ॥
തുഭ്യ॒-ന്ദശ॑ (അ. 1)
അനുവാകം 2 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേ॒വേഭ്യോ॒ വൈ സ്വ॒ര്ഗോ ലോ॒കസ്തി॒രോ॑-ഽഭവത് ।
തേ പ്ര॒ജാപ॑തി-മബ്രുവന്ന് ।
പ്രജാ॑പതേ സ്വ॒ര്ഗോ വൈ നോ॑ ലോ॒കസ്തി॒രോ॑-ഽഭൂത് । തമന്വി॒ച്ഛേതി॑ । തം-യഁ ॑ജ്ഞക്ര॒തുഭി॒-രന്വൈ᳚ച്ഛത് । തം-യഁ ॑ജ്ഞക്ര॒തുഭി॒-ര്നാന്വ॑വിന്ദത് ।
തമിഷ്ടി॑ഭി॒-രന്വൈ᳚ച്ഛത് । തമിഷ്ടി॑ഭി॒-രന്വ॑വിന്ദത് ।
തദിഷ്ടീ॑നാ-മിഷ്ടി॒ത്വമ് । ഏഷ്ട॑യോ ഹ॒വൈ നാമ॑ ।
താ ഇഷ്ട॑യ॒ ഇത്യാച॑ക്ഷതേ പ॒രോക്ഷേ॑ണ । പ॒രോക്ഷ॑ പ്രിയാ ഇവ॒ ഹി ദേ॒വാഃ ॥ 2 ॥
തമാശാ᳚-ഽബ്രവീത് । പ്രജാ॑പത ആ॒ശയാ॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി ।
അ॒ഹമു॒ വാ ആശാ᳚-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ ।
അഥ॑ തേ സ॒ത്യാ-ഽഽശാ॑ ഭവിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ । സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് ।
ആ॒ശായൈ॑ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യാ-ഽഽശാ॑ ഽഭവത് । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒ക-മ॑വിന്ദത് । സ॒ത്യാ ഹ॒ വാ അ॒സ്യാശാ॑ ഭവതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി । യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ । യ ഉ॑ ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ ॥ സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി । അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഽശായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 3 ॥
ത-ങ്കാമോ᳚-ഽബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ॒ കാമേ॑ന॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒വൈ കാമോ᳚-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യഃ കാമോ॑ ഭവിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ । സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । കാമാ॑യ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് ।
തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യഃ കാമോ॑-ഽഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യോ ഹ॒ വാ അ॑സ്യ॒ കാമോ॑ ഭവതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 4 ॥
ത-മ്ബ്രഹ്മാ᳚-ഽബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ വൈശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ ബ്രഹ്മാ᳚-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ ബ്രഹ്മ॒ണ്വാന്. യ॒ജ്ഞോ ഭ॑വിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ । സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । ബ്രഹ്മ॑ണേ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ ബ്രഹ്മ॒ണ്വാന്. യ॒ജ്ഞോ॑-ഽഭവത് । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് । ബ്ര॒ഹ്മ॒ണ്വാന്. ഹ॒ വാ അ॑സ്യ യ॒ജ്ഞോ ഭ॑വതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി । യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ । യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി । അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ബ്രഹ്മ॑ണേ॒ സ്വാഹാ᳚ । അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ । സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 5 ॥
തം-യഁ॒ജ്ഞോ᳚-ഽബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ യ॒ജ്ഞേന॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ യ॒ജ്ഞോ᳚-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യോ യ॒ജ്ഞോ ഭ॑വഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । യ॒ജ്ഞായ॑ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യോ യ॒ജ്ഞോ॑-ഽഭവത് । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് । സ॒ത്യോ ഹ॒ വാ അ॑സ്യ യ॒ജ്ഞോ ഭ॑വതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॑ യ॒ജ്ഞായ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 6 ॥
തമാപോ᳚-ഽബ്രുവന്ന് । പ്രജാ॑പതേ॒-ഽഫ്സു വൈ സർവേ॒ കാമാ᳚-ശ്ശ്രി॒താഃ । വ॒യമു॒ വാ ആപ॑സ്സ്മഃ । അ॒സ്മാന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॒ ത്വയി॒ സർവേ॒ കാമാ᳚-ശ്ശ്രയിഷ്യന്തേ । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । അ॒ദ്ഭ്യശ്ച॒രുമ് ।
അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്മി॒ന്-ഥ്സർവേ॒ കാമാ॑ അശ്രയന്ത । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് । സർവേ॑ ഹ॒ വാ അ॑സ്മി॒ന് കാമാ᳚-ശ്ശ്രയന്തേ । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി । യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ഽദ്ഭ്യ-സ്സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 7 ॥
തമ॒ഗ്നി ര്ബ॑ലി॒മാന॑ബ്രവീത് ।
പ്രജാ॑പതേ॒ ഽഗ്നയേ॒ വൈ ബ॑ലി॒മതേ॒ സർവാ॑ണി ഭൂ॒താനി॑ ബ॒ലിഗ്മ് ഹ॑രന്തി । അ॒ഹമു॒ വാ അ॒ഗ്നി ര്ബ॑ലി॒മാന॑സ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ ।
അഥ॑ തേ॒ സർവാ॑ണി ഭൂ॒താനി॑ ബ॒ലിഗ്മ് ഹ॑രിഷ്യന്തി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । അ॒ഗ്നയേ॑ ബലി॒മതേ॑ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്മൈ॒ സർവാ॑ണി ഭൂ॒താനി॑ ബ॒ലി-മ॑ഹരന്ന് । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് । സർവാ॑ണി ഹ॒ വാ അ॑സ്മൈ ഭൂ॒താനി॑ ബ॒ലിഗ്മ് ഹ॑രന്തി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി । യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ഽഗ്നയേ॑ ബലി॒മതേ॒ സ്വാഹാ᳚ । അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 8 ॥
തമനു॑വിത്തിര-ബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ സ്വ॒ര്ഗം-വൈഁ ലോ॒കമനു॑-വിവിഥ്സസി । അ॒ഹമു॒ വാ അനു॑വിത്തിരസ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യാ ഽനു॑വിത്തി-ര്ഭവിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് ।
അനു॑വിത്ത്യൈ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് ।
തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യാ ഽനു॑വിത്തിരഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒ക-മ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യാ ഹ॒ വാ അ॒സ്യാനു॑വിത്തി-ര്ഭവതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ॒ സ്വാഹാ-ഽനു॑വിത്ത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 9 ॥
താ വാ ഏ॒താ-സ്സ॒പ്ത സ്വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ ദ്വാരഃ॑ ।
ദി॒വ-ശ്ശ്യേ॑ന॒യോ ഽനു॑വിത്തയോ॒ നാമ॑ ।
ആശാ᳚ പ്രഥ॒മാഗ്മ് ര॑ക്ഷതി ।
കാമോ᳚ ദ്വി॒തീയാ᳚മ് । ബ്രഹ്മ॑ തൃ॒തീയാ᳚മ് । യ॒ജ്ഞശ്ച॑തു॒ര്ഥീമ് । ആപഃ॑ പഞ്ച॒മീമ് ।
അ॒ഗ്നി ര്ബ॑ലി॒മാന്-ഥ്ഷ॒ഷ്ഠീമ് । അനു॑വിത്തി-സ്സപ്ത॒മീമ് ।
അനു॑ ഹ॒ വൈ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
കാ॒മ॒ചാരോ᳚-ഽസ്യ സ്വ॒ര്ഗേ ലോ॒കേ ഭ॑വതി ।
യ ഏ॒താഭി॒-രിഷ്ടി॑ഭി॒-ര്യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനാ ഏ॒വം-വേഁദ॑ । താസ്വ॑ന്വി॒ഷ്ടി । പ॒ഷ്ഠൌ॒ഹീ॒ വ॒രാ-ന്ദ॑ദ്യാ-ത്ക॒ഗ്മ്॒ സഞ്ച॑ ।
സ്ത്രിയൈ॑ ചാഭാ॒രഗ്മ് സമൃ॑ദ്ധ്യൈ ॥ 10 ॥
അനുവാകം 3 - ഉപാഘാ നാമേഷ്ടയഃ
തപ॑സാ ദേ॒വാ ദേ॒വതാ॒-മഗ്ര॑ ആയന്ന് । തപ॒സര്ഷ॑യ॒-സ്സ്വ॑രന്വ॑വിന്ദന്ന് ।
തപ॑സാ സ॒പത്നാ॒-ന്പ്രണു॑ദാ॒മാരാ॑തീഃ ।
യേനേ॒ദം-വിഁശ്വ॒-മ്പരി॑ഭൂതം॒-യഁദസ്തി॑ ॥
പ്ര॒ഥ॒മ॒ജ-ന്ദേ॒വഗ്മ് ഹ॒വിഷാ॑ വിധേമ । സ്വ॒യ॒ഭു-മ്ബ്രഹ്മ॑ പര॒മ-ന്തപോ॒ യത് ।
സ ഏ॒വ പു॒ത്ര-സ്സ പി॒താ സ മാ॒താ ।
തപോ॑ ഹ യ॒ക്ഷ-മ്പ്ര॑ഥ॒മഗ്മ് സമ്ബ॑ഭൂവ ॥
ശ്ര॒ദ്ധയാ ദേ॑വോ ദേവ॒ത്വ-മ॑ശ്നുതേ ।
ശ്ര॒ദ്ധാ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠാ ലോ॒കസ്യ॑ ദേ॒വീ ॥ 11 ॥
സാ നോ॑ ജുഷാ॒ണോപ॑ യ॒ജ്ഞ-മാഗാ᳚ത് ।
കാമ॑വഥ്സാ॒ ഽമൃത॒-ന്ദുഹാ॑നാ ॥
ശ്ര॒ദ്ധാ ദേ॒വീ പ്ര॑ഥമ॒ജാ ഋ॒തസ്യ॑ ।
വിശ്വ॑സ്യ ഭ॒ര്ത്രീ ജഗ॑തഃ പ്രതി॒ഷ്ഠാ ।
താഗ് ശ്ര॒ദ്ധാഗ്മ് ഹ॒വിഷാ॑ യജാമഹേ ।
സാ നോ॑ ലോ॒ക-മ॒മൃത॑-ന്ദധാതു ।
ഈശാ॑നാ ദേ॒വീ ഭുവ॑ന॒സ്യാധി॑പത്നീ ॥ ആഗാ᳚ഥ്സ॒ത്യഗ്മ് ഹ॒വിരി॒ദ-ഞ്ജു॑ഷാ॒ണമ് ।
യസ്മാ᳚ദ്ദേ॒വാ ജ॑ജ്ഞിരേ॒ ഭുവ॑നഞ്ച॒ വിശ്വേ᳚ ।
തസ്മൈ॑ വിധേമ ഹ॒വിഷാ॑ ഘൃ॒തേന॑ ॥ 12 ॥
യഥാ॑ ദേ॒വൈ-സ്സ॑ധ॒മാദ॑-മ്മദേമ ॥
യസ്യ॑ പ്രതി॒ഷ്ഠോ-ർവ॑ന്തരി॑ക്ഷമ് ।
യസ്മാ᳚ദ്ദേ॒വാ ജ॑ജ്ഞിരേ॒ ഭുവ॑നഞ്ച॒ സർവേ᳚ ।
തഥ്സ॒ത്യ-മര്ച॒ദുപ॑യ॒ജ്ഞ-ന്ന॒ ആഗാ᳚ത് । ബ്രഹ്മാഹു॑തീ॒-രുപ॒മോദ॑മാനമ് ॥
മന॑സോ॒ വശേ॒ സർവ॑മി॒ദ-മ്ബ॑ഭൂവ ।
നാന്യസ്യ॒ മനോ॒ വശ॒മന്വി॑യായ ।
ഭീ॒ഷ്മോ ഹി ദേ॒വ-സ്സഹ॑സ॒-സ്സഹീ॑യാന് ।
സ നോ॑ ജുഷാ॒ണ ഉപ॑ യ॒ജ്ഞമാഗാ᳚ത് ॥
ആകൂ॑തീനാ॒-മധി॑പതി॒-ഞ്ചേത॑സാ-ഞ്ച ॥ 13 ॥
സ॒ങ്ക॒ല്പജൂ॑തി-ന്ദേ॒വം-വിഁ ॑പ॒ശ്ചിമ് ।
മനോ॒ രാജാ॑നമി॒ഹ വ॒ര്ധയ॑ന്തഃ ।
ഉ॒പ॒ഹ॒വേ᳚ ഽസ്യ സുമ॒തൌ സ്യാ॑മ ॥
ചര॑ണ-മ്പ॒വിത്രം॒-വിഁത॑ത-മ്പുരാ॒ണമ് ।
യേന॑ പൂ॒തസ്തര॑തി ദുഷ്കൃ॒താനി॑ ।
തേന॑ പ॒വിത്രേ॑ണ ശു॒ദ്ധേന॑ പൂ॒താഃ ।
അതി॑ പാ॒പ്മാന॒-മരാ॑തി-ന്തരേമ ॥
ലോ॒കസ്യ॒ ദ്വാര॑-മര്ചി॒മ-ത്പ॒വിത്ര᳚മ് ।
ജ്യോതി॑ഷ്മ॒-ദ്ഭ്രാജ॑മാന॒-മ്മഹ॑സ്വത് । അ॒മൃത॑സ്യ॒ ധാരാ॑ ബഹു॒ധാ ദോഹ॑മാനമ് ।
ചര॑ണ-ന്നോ ലോ॒കേ സുധി॑താ-ന്ദധാതു ॥
അ॒ഗ്നിര്മൂ॒ര്ധാ ദി॒വഃ ക॒കു-ത്പതിഃ॑ പൃഥി॒വ്യാ അ॒യമ് । അ॒പാഗ്മ് രേതാഗ്മ്॑സി ജിന്വതി ॥ ഭുവോ॑ യ॒ജ്ഞസ്യ॒ രജ॑സശ്ച നേ॒താ യത്രാ॑ നി॒യുദ്ഭി॒-സ്സച॑സേ ശി॒വാഭിഃ॑ । ദി॒വി മൂ॒ര്ധാന॑-ന്ദധിഷേ സുവ॒ര്॒ഷാ-ഞ്ജി॒ഹ്വാമ॑ഗ്നേ ചകൃഷേ ഹവ്യ॒വാഹ᳚മ് ॥ ॥
അനു॑ നോ॒-ഽദ്യാ-ഽനു॑മതിര്യ॒ജ്ഞ-ന്ദേ॒വേഷു॑ മന്യതാമ് । അ॒ഗ്നിശ്ച॑ ഹവ്യ॒വാഹ॑നോ॒ ഭവ॑താ-ന്ദാ॒ശുഷേ॒ മയഃ॑ ॥ അന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വ-മ്മന്യാ॑സൈ॒ ശഞ്ച॑നഃ കൃധി । ക്രത്വേ॒ ദക്ഷാ॑യ നോ ഹിനു॒ പ്രണ॒ ആയൂഗ്മ്॑ഷി താരിഷഃ ॥ ॥
ഹ॒വ്യ॒വാഹ॑-മഭിമാതി॒ഷാ-ഽഹ᳚മ് । ര॒ക്ഷോ॒ഹണ॒-മ്പൃത॑നാസു ജി॒ഷ്ണുമ് । ജ്യോതി॑ഷ്മന്ത॒-ന്ദീദ്യ॑ത॒-മ്പുര॑ന്ധിമ് । അ॒ഗ്നിഗ്ഗ് സ്വി॑ഷ്ട॒കൃത॒മാ ഹു॑വേമ ॥ സ്വി॑ഷ്ടമഗ്നേ അ॒ഭി ത-ത്പൃ॑ണാഹി । വിശ്വാ॑ ദേവ॒ പൃത॑നാ അ॒ഭിഷ്യ । ഉ॒രു-ന്നഃ॒ പന്ഥാ᳚-മ്പ്രദി॒ശന്വി ഭാ॑ഹി । ജ്യോതി॑ഷ്മദ്ധേഹ്യ॒ജര॑-ന്ന॒ ആയുഃ॑ ॥ ॥ 14 ॥
(ദേ॒വീ - ഘൃ॒തേന॒ - ചേത॑സാ-ഞ്ച॒ - ദോഹ॑മാന-ഞ്ച॒ത്വാരി॑ ച) (അ. 3)
അനുവാകം 4 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേ॒വേഭ്യോ॒ വൈ സ്വ॒ര്ഗോ ലോ॒കസ്തി॒രോ॑ ഽഭവത് ।
തേ പ്ര॒ജാപ॑തി-മബ്രുവന്ന് । പ്രജാ॑പതേ സ്വ॒ര്ഗോ
വൈ നോ॑ ലോ॒കസ്തി॒രോ॑-ഽഭൂത് । തമന്വി॒ച്ഛേതി॑ ।
തം-യഁ ॑ജ്ഞക്ര॒തുഭി॒-രന്വൈ᳚ച്ഛത് ।
തം-യഁ ॑ജ്ഞക്ര॒തുഭി॒ ര്നാന്വ॑വിന്ദത് ।
തമിഷ്ടി॑ഭി॒-രന്വൈ᳚ച്ഛത് । തമിഷ്ടി॑ഭി॒-രന്വ॑വിന്ദത് । തദിഷ്ടീ॑നാ-മിഷ്ടി॒ത്വമ് । ഏഷ്ട॑യോ ഹ॒ വൈ നാമ॑ । താ ഇഷ്ട॑യ॒ ഇത്യാ ച॑ക്ഷതേ പ॒രോക്ഷേ॑ണ ।
പ॒രോക്ഷ॑പ്രിയാ ഇവ॒ ഹി ദേ॒വാഃ ॥ 15 ॥
ത-ന്തപോ᳚-ഽ ബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ॒ തപ॑സാ॒ വൈ
ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ തപോ᳚-ഽ സ്മി ।
മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ ।
അഥ॑ തേ സ॒ത്യ-ന്തപോ॑ ഭവിഷ്യതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമാ᳚ഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । തപ॑സേ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് ।
തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യ-ന്തപോ॑ ഽഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യ ഗ്മ് ഹ॒ വാ അ॑സ്യ॒ തപോ॑ ഭവതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി । അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ॒ തപ॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 16 ॥
തഗ്ഗ് ശ്ര॒ദ്ധാ-ഽബ്ര॑വീത് । പ്രജാ॑പതേ ശ്ര॒ദ്ധയാ॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ ശ്ര॒ദ്ധാ-ഽസ്മി॑ । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യാ ശ്ര॒ദ്ധാ ഭ॑വിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമാ᳚-ഽഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । ശ്ര॒ദ്ധായൈ॑ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യാ ശ്ര॒ദ്ധാ-ഽഭ॑വത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യാ ഹ॒ വാ അ॑സ്യ ശ്ര॒ദ്ധാ ഭ॑വതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി । അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ശ്ര॒ദ്ധായൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 17 ॥
തഗ്മ് സ॒ത്യ-മ॑ബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ സ॒ത്യേന॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ സ॒ത്യമ॑സ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യഗ്മ് സ॒ത്യ-മ്ഭ॑വിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമാ᳚-ഽഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । സ॒ത്യായ॑ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് ।
തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യഗ്മ് സ॒ത്യമ॑ഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യഗ്മ് ഹ॒ വാ അ॑സ്യ സ॒ത്യ-മ്ഭ॑വതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ॑ സ॒ത്യായ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 18 ॥
ത-മ്മനോ᳚-ഽബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ॒ മന॑സാ॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ മനോ᳚-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ ।
അഥ॑ തേ സ॒ത്യ-മ്മനോ॑ ഭവിഷ്യതി ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമാ᳚-ഽഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । മന॑സേ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യ-മ്മനോ॑-ഽഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് । സ॒ത്യഗ്മ് ഹ॒ വാ അ॑സ്യ॒ മനോ॑ ഭവതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി । യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈന ദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ॒ മന॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 19 ॥
ത-ഞ്ചര॑ണ-മബ്രവീത് । പ്രജാ॑പതേ॒ ചര॑ണേന॒ വൈ ശ്രാ᳚മ്യസി । അ॒ഹമു॒ വൈ ചര॑ണമസ്മി । മാ-ന്നു യ॑ജസ്വ । അഥ॑ തേ സ॒ത്യ-ഞ്ചര॑ണ-മ്ഭവിഷ്യതി । അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വേഁ॒ഥ്സ്യസീതി॑ ।
സ ഏ॒തമാ᳚-ഽഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപത് । ചര॑ണായ ച॒രുമ് । അനു॑മത്യൈ ച॒രുമ് । തതോ॒ വൈ തസ്യ॑ സ॒ത്യ-ഞ്ചര॑ണമഭവത് ।
അനു॑ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമ॑വിന്ദത് ।
സ॒ത്യഗ്മ് ഹ॒ വാ അ॑സ്യ॒ ചര॑ണ-മ്ഭവതി ।
അനു॑സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
യ ഏ॒തേന॑ ഹ॒വിഷാ॒ യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനദേ॒വം-വേഁദ॑ । സോ-ഽത്ര॑ ജുഹോതി ।
അ॒ഗ്നയേ॒ സ്വാഹാ॒ ചര॑ണായ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അനു॑മത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ പ്ര॒ജാപ॑തയേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ്വ॒ര്ഗായ॑ ലോ॒കായ॒ സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ᳚ സ്വിഷ്ട॒കൃതേ॒ സ്വാഹേതി॑ ॥ 20 ॥
താ വാ ഏ॒താഃ പഞ്ച॑ സ്വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ ദ്വാരഃ॑ ।
അപാ॑ഘാ॒ അനു॑വിത്തയോ॒ നാമ॑ । തപഃ॑ പ്രഥ॒മാഗ്മ് ര॑ക്ഷതി । ശ്ര॒ദ്ധാ ദ്വി॒തീയാ᳚മ് । സ॒ത്യ-ന്തൃ॒തീയാ᳚മ് ।
മന॑ശ്ചതു॒ര്ഥീമ് । ചര॑ണ-മ്പഞ്ച॒മീമ് ।
അനു॑ ഹ॒ വൈ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കം-വിഁ ॑ന്ദതി ।
കാ॒മ॒ചാരോ᳚-ഽസ്യ സ്വ॒ര്ഗേ ലോ॒കേ ഭ॑വതി ।
യ ഏ॒താഭി॒-രിഷ്ടി॑ഭി॒-ര്യജ॑തേ ।
യ ഉ॑ചൈനാ ഏ॒വം-വേഁദ॑ ।
അനുവാകം 5 - ചാതുര്ഹോത്രചയനമ്
ബ്രഹ്മ॒ വൈ ചതു॑ര്ഹോതാരഃ । ചതു॑ര്ഹോതൃ॒ഭ്യോ-ഽധി॑ യ॒ജ്ഞോ നിര്മി॑തഃ । നൈനഗ്മ്॑ ശ॒പ്തമ് । നാഭിച॑രിത॒-മാഗ॑ച്ഛതി । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ ॥
യോ ഹ॒ വൈ ചതു॑ര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃ॒ത്വം-വേഁദ॑ । അഥോ॒ പഞ്ച॑ ഹോതൃത്വമ് ।
സർവാ॑ ഹാസ്മൈ॒ ദിശഃ॑ കല്പന്തേ ।
വാ॒ചസ്പതി॒ര്॒ ഹോതാ॒ ദശ॑ഹോതൄണാമ് ।
പൃ॒ഥി॒വീ ഹോതാ॒ ചതു॑ര്ഹോതൄണാമ് ॥ 22 ॥
അ॒ഗ്നിര്-ഹോതാ॒ പഞ്ച॑ഹോതൄണാമ് । വാഘോതാ॒ ഷഡ്ഢോ॑തൄണാമ് ।
മ॒ഹാഹ॑വി॒ര്॒ ഹോതാ॑ സ॒പ്തഹോ॑തൄണാമ് ।
ഏ॒തദ്വൈ ചതു॑ര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃ॒ത്വമ് ।
അഥോ॒ പഞ്ച॑ഹോതൃത്വമ് । സർവാ॑ ഹാസ്മൈ॒ ദിശഃ॑ കല്പന്തേ । യ ഏ॒വം-വേഁദ॑ ॥
ഏ॒ഷാ വൈ സ॑ർവ വി॒ദ്യാ । ഏ॒ത-ദ്ഭേ॑ഷ॒ജമ് ।
ഏ॒ഷാ പ॒ങ്ക്തി-സ്സ്വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യാ᳚-ഞ്ജ॒സായ॑നി-സ്സ്രു॒തിഃ ॥ 23 ॥
ഏ॒താന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈ-ത്യഛ॑ദിര്ദ॒ര്॒ശേ യാവ॑ത്ത॒രസ᳚മ് । സ്വ॑രേതി । അ॒ന॒പ॒ബ്ര॒വ-സ്സർവ॒മായു॑രേതി । വി॒ന്ദതേ᳚ പ്ര॒ജാമ് । രാ॒യസ്പോഷ॑-ങ്ഗൌപ॒ത്യമ് ।
ബ്ര॒ഹ്മ॒വ॒ര്ച॒സീ ഭ॑വതി ॥ ഏ॒താന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈതി॑ । സ്പൃ॒ണോത്യാ॒ത്മാന᳚മ് । പ്ര॒ജാ-മ്പി॒തൄന് ॥
ഏ॒താന്. വാ അ॑രു॒ണ ഔ॑പവേ॒ശി ർവി॒ദാഞ്ച॑കാര ॥ 24 ॥
ഏ॒തൈര॑ധിവാ॒ദമപാ॑ജയത് । അഥോ॒ വിശ്വ॑-മ്പാ॒പ്മാന᳚മ് । സ്വ॑ര്യയൌ । ഏ॒താന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈതി॑ । അ॒ധി॒വാ॒ദ-ഞ്ജ॑യതി । അഥോ॒ വിശ്വ॑-മ്പാ॒പ്മാന᳚മ് । സ്വ॑രേതി ॥ ഏ॒തൈര॒ഗ്നി-ഞ്ചി॑ന്വീത സ്വ॒ര്ഗകാ॑മഃ ।
ഏ॒തൈരായു॑ഷ്കാമഃ । പ്ര॒ജാ പ॒ശുകാ॑മോ വാ ॥ 25 ॥
പു॒രസ്താ॒-ദ്ദശ॑ഹോതാര॒-മുദ॑ഞ്ച॒-മുപ॑ദധാതി യാവത്പ॒ദമ് । ഹൃദ॑യം॒-യഁജു॑ഷീ॒ പത്ന്യൌ॑ ച । ദ॒ക്ഷി॒ണ॒തഃ പ്രാഞ്ച॒-ഞ്ചതു॑ര്ഹോതാരമ് ।
പ॒ശ്ചാദുദ॑ഞ്ച॒-മ്പഞ്ച॑ ഹോതാരമ് । ഉ॒ത്ത॒ര॒തഃ പ്രാഞ്ച॒ഗ്മ്॒ ഷഡ്ഢോ॑താരമ് ।
ഉ॒പരി॑ഷ്ടാ॒-ത്പ്രാഞ്ചഗ്മ്॑ സ॒പ്തഹോ॑താരമ് । ഹൃദ॑യം॒-യഁജൂഗ്മ്॑ഷി॒ പത്ന്യ॑ശ്ച ।
യ॒ഥാ॒വ॒കാ॒ശ-ങ്ഗ്രഹാന്॑ । യ॒ഥാ॒വ॒കാ॒ശ-മ്പ്ര॑തിഗ്ര॒ഹാന് ഁലോ॑ക-മ്പൃ॒ണാശ്ച॑ ।
സർവാ॑ ഹാസ്യൈ॒താ ദേ॒വതാഃ᳚ പ്രീ॒താ അ॒ഭീഷ്ടാ॑ ഭവന്തി ॥ 26 ॥
സദേ॑വമ॒ഗ്നി-ഞ്ചി॑നുതേ ॥
ര॒ഥസ॑മിന്ത-ശ്ചേത॒വ്യഃ॑ । വജ്രോ॒ വൈ രഥഃ॑ ।
വജ്രേ॑ണൈ॒വ പാ॒പ്മാന॒-മ്ഭ്രാതൃ॑വ്യഗ്ഗ് സ്തൃണുതേ । പ॒ക്ഷ-സ്സ॑മിന്ത-ശ്ചേത॒വ്യഃ॑ ।
ഏ॒താവാ॒ന്॒. വൈ രഥഃ॑ । യാവ॑ത്പ॒ക്ഷഃ । ര॒ഥസ॑മിന്തമേ॒വ ചി॑നുതേ ॥
ഇ॒മമേ॒വ ലോ॒ക-മ്പ॑ശുബ॒ന്ധേനാ॒ഭിജ॑യതി ।
അഥോ॑ അഗ്നിഷ്ടോ॒മേന॑ ॥ 27 ॥
അ॒ന്തരി॑ക്ഷ-മു॒ക്ഥ്യേ॑ന । സ്വ॑രതിരാ॒ത്രേണ॑ । സർവാ᳚ന് ഁലോ॒കാന॑ഹീ॒നേന॑ । അഥോ॑ സ॒ത്രേണ॑ ॥ വരോ॒ ദക്ഷി॑ണാ । വരേ॑ണൈ॒വ വരഗ്ഗ്॑ സ്പൃണോതി ।
ആ॒ത്മാ ഹി വരഃ॑ ॥ ഏക॑വിഗ്മ്ശതി॒ ര്ദക്ഷി॑ണാ ദദാതി ।
ഏ॒ക॒വി॒ഗ്മ്॒ശോ വാ ഇ॒ത-സ്സ്വ॒ര്ഗോ ലോ॒കഃ । പ്രസ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമാ᳚പ്നോതി ॥ 28 ॥
അ॒സാവാ॑ദി॒ത്യ ഏ॑കവി॒ഗ്മ്॒ശഃ । അ॒മുമേ॒വാ-ദി॒ത്യമാ᳚പ്നോതി ॥ ശ॒ത-ന്ദ॑ദാതി । ശ॒തായുഃ॒ പുരു॑ഷ-ശ്ശ॒തേന്ദ്രി॑യഃ । ആയു॑ഷ്യേ॒വേന്ദ്രി॒യേ പ്രതി॑തിഷ്ഠതി ॥ സ॒ഹസ്ര॑-ന്ദദാതി ।
സ॒ഹസ്ര॑ സമ്മിത-സ്സ്വ॒ര്ഗോ ലോ॒കഃ ।
സ്വ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യാ॒-ഭിജി॑ത്യൈ ॥ അ॒ന്വി॒ഷ്ട॒ക-ന്ദക്ഷി॑ണാ ദദാതി । സർവാ॑ണി॒ വയാഗ്മ്॑സി ॥ 29 ॥
സർവ॒സ്യാപ്ത്യൈ᳚ । സർവ॒സ്യാ-വ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ യദി॒ ന വി॒ന്ദേത॑ । മ॒ന്ഥാനേ॑താവ॒തോ ദ॑ദ്യാദോദ॒നാന്. വാ᳚ । അ॒ശ്നു॒തേ ത-ങ്കാമ᳚മ് । യസ്മൈ॒ കാമാ॑യാ॒-ഗ്നിശ്ചീ॒യതേ᳚ ॥ പ॒ഷ്ഠൌ॒ഹീ-ന്ത്വ॒ന്തർവ॑തീ-ന്ദദ്യാത് ।
സാ ഹി സർവാ॑ണി॒ വയാഗ്മ്॑സി । സർവ॒സ്യാപ്ത്യൈ᳚ । സർവ॒സ്യാ-വ॑രുദ്ധ്യൈ ॥ 30 ॥
ഹിര॑ണ്യ-ന്ദദാതി । ഹിര॑ണ്യ-ജ്യോതിരേ॒വ സ്വ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമേ॑തി ॥ വാസോ॑ ദദാതി । തേനായുഃ॒ പ്രതി॑രതേ ॥ വേ॒ദി॒തൃ॒തീ॒യേ യ॑ജേത । ത്രിഷ॑ത്യാ॒ ഹി ദേ॒വാഃ ।
സ സ॑ത്യമ॒ഗ്നി-ഞ്ചി॑നുതേ ॥ തദേ॒ത-ത്പ॑ശുബ॒ന്ധേ ബ്രാഹ്മ॑ണ-മ്ബ്രൂയാത് । നേത॑രേഷു യ॒ജ്ഞേഷു॑ ॥
യോ ഹ॒ വൈ ചതു॑ര്ഹോതൄ-നനുസവ॒ന-ന്ത॑ര്പയിത॒വ്യാന്॑. വേദ॑ ॥ 31 ॥
തൃപ്യ॑തി പ്ര॒ജയാ॑ പ॒ശുഭിഃ॑ ।
ഉപൈ॑നഗ്മ് സോമപീ॒ഥോ ന॑മതി ।
ഏ॒തേ വൈ ചതു॑ര്ഹോതാരോ ഽനുസവ॒ന-ന്ത॑ര്പയിത॒വ്യാഃ᳚ । യേ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണാ ബ॑ഹു॒വിദഃ॑ ।
തേഭ്യോ॒ യദ്ദക്ഷി॑ണാ॒ ന നയേ᳚ത് । ദുരി॑ഷ്ടഗ്ഗ് സ്യാത് । അ॒ഗ്നിമ॑സ്യ വൃഞ്ജീരന്ന് ।
തേഭ്യോ॑ യഥാ ശ്ര॒ദ്ധ-ന്ദ॑ദ്യാത് । സ്വി॑ഷ്ടമേ॒വൈതത്ക്രി॑യതേ ।
നാസ്യാ॒ഗ്നിം-വൃഁ ॑ഞ്ജതേ ॥ 32 ॥
ഹി॒ര॒ണ്യേ॒ഷ്ട॒കോ ഭ॑വതി । യാവ॑ദുത്ത॒മ-മ॑ങ്ഗുലി-കാ॒ണ്ഡം-യഁ ॑ജ്ഞ പ॒രുഷാ॒ സമ്മി॑തമ് ।
തേജോ॒ ഹിര॑ണ്യമ് ॥ യദി॒ ഹിര॑ണ്യ॒-ന്ന വി॒ന്ദേത് । ശര്ക॑രാ അ॒ക്താ ഉപ॑ദദ്ധ്യാത് । തേജോ॑ ഘൃ॒തമ് । സതേ॑ജസമേ॒-വാഗ്നി-ഞ്ചി॑നുതേ ॥ അ॒ഗ്നിഞ്ചി॒ത്വാ സൌ᳚ത്രാമ॒ണ്യാ യ॑ജേത മൈത്രാവരു॒ണ്യാ വാ᳚ ।
വീ॒ര്യേ॑ണ॒ വാ ഏ॒ഷ വ്യൃ॑ദ്ധ്യതേ ।
യോ᳚-ഽഗ്നിഞ്ചി॑നു॒തേ ॥ 33 ॥
യാവ॑ദേ॒വ വീ॒ര്യ᳚മ് । തദ॑സ്മി-ന്ദധാതി ॥
ബ്രഹ്മ॑ണ॒-സ്സായു॑ജ്യഗ്മ് സലോ॒കതാ॑-മാപ്നോതി ।
ഏ॒താസാ॑മേ॒വ ദേ॒വതാ॑നാ॒ഗ്മ്॒ സായു॑ജ്യമ് ।
സാ॒ര്ഷ്ടിതാഗ്മ്॑ സമാന ലോ॒കതാ॑-മാപ്നോതി । യ ഏ॒തമ॒ഗ്നി-ഞ്ചി॑നു॒തേ । യ ഉ॑ചൈനമേ॒വം-വേഁദ॑ ॥ ഏ॒തദേ॒വ സാ॑വി॒ത്രേ ബ്രാഹ്മ॑ണമ് ।
അഥോ॑ നാചികേ॒തേ ॥ 34 ॥
(ഹോതാ॒ ചതു॑ര്ഹോതൄണാഗ് - സ്രു॒തി - ശ്ച॑കാര - വാ - ഭവന്ത്യ - ഗ്നിഷ്ടോ॒മേനാ᳚ - പ്നോതി॒ - വയാഗ്മ്॑സി॒ - വയാഗ്മ്॑സി॒ - സർവ॒സ്യാപ്ത്യൈ॒ സർവ॒സ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ॒ - വേദ॑ - വൃഞ്ജതേ - ചിനു॒തേ - +നവ॑ ച) (അ. 5)
അനുവാകം 6 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
യച്ചാ॒മൃതം॒-യഁച്ച മര്ത്യ᳚മ് । യച്ച॒ പ്രാണി॑തി॒ യച്ച॒ ന । സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ ।
ഉപ॑ കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ । തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ । തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ സർവാ॒-സ്സ്ത്രിയ॒-സ്സർവാ᳚-ന്പു॒ഗ്മ്॒സഃ । സർവ॒-ന്ന സ്ത്രീ॑-പുമഞ്ച॒ യത് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑ന്തഃ പാ॒ഗ്മ്॒സവോ॒ ഭൂമേഃ᳚ ॥ 35 ॥
സങ്ഖ്യാ॑താ ദേവമാ॒യയാ᳚ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑ന്ത॒ ഊഷാഃ᳚ പശൂ॒നാമ് । പൃ॒ഥി॒വ്യാ-മ്പുഷ്ടി॑ ര്ഹി॒താഃ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑തീ॒-സ്സിക॑താ॒-സ്സർവാഃ᳚ ।
അ॒ഫ്സ്വ॑ന്തശ്ച॒ യാ-ശ്ശ്രി॒താഃ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑തീ॒-ശ്ശര്ക॑രാ॒ ധൃത്യൈ᳚ । അ॒സ്യാ-മ്പൃ॑ഥി॒വ്യാമധി॑ ॥ 36 ॥
സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॒ന്തോ-ഽശ്മാ॑നോ॒-ഽസ്യാ-മ്പൃ॑ഥി॒വ്യാമ് । പ്ര॒തി॒ഷ്ഠാസു॒ പ്രതി॑ഷ്ഠിതാഃ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑തീ ർവീ॒രുധ॒-സ്സർവാഃ᳚ ।
വിഷ്ഠി॑താഃ പൃഥി॒വീമനു॑ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑തീ॒രോഷ॑ധീ॒-സ്സർവാഃ᳚ ।
വിഷ്ഠി॑താഃ പൃഥി॒വീമനു॑ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ 37 ॥
യാവ॑ന്തോ॒ വന॒സ്പത॑യഃ । അ॒സ്യാ-മ്പൃ॑ഥി॒വ്യാമധി॑ । സർവാ॒സ്താഃ ॥
യാവ॑ന്തോ ഗ്രാ॒മ്യാഃ പ॒ശവ॒-സ്സർവേ᳚ । ആ॒ര॒ണ്യാശ്ച॒ യേ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യേ ദ്വി॒പാദ॒-ശ്ചതു॑ഷ്പാദഃ । അ॒പാദ॑ ഉദരസ॒ര്പിണഃ॑ ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॒ദാഞ്ജ॑-നമു॒ച്യതേ᳚ ॥ 38 ॥
ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് । സർവാ॒സ്താഃ ॥ യാവ॑ത്കൃ॒ഷ്ണായ॑സ॒ഗ്മ്॒ സർവ᳚മ് ।
ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് । സർവാ॒സ്താഃ ॥
യാവ॑ ല്ലോ॒ഹായ॑സ॒ഗ്മ്॒ സർവ᳚മ് ।
ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവ॒ഗ്മ്॒ സീസ॒ഗ്മ്॒ സർവ॒-ന്ത്രപു॑ ।
ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് ॥ 39 ॥
സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവ॒ഗ്മ്॒ ഹിര॑ണ്യഗ്മ് രജ॒തമ് । ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവ॒ഗ്മ്॒ സുവ॑ര്ണ॒ഗ്മ്॒ ഹരി॑തമ് । ദേ॒വ॒ത്രാ യച്ച॑ മാനു॒ഷമ് ।
സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ । ഉപ॑കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ । തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ।
തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 40 ॥
[ഭൂമേ॒ - രധി॒ - വിഷ്ഠി॑താഃ പൃഥി॒വീമനു॒ സർവാ॒സ്താ - ഉ॒ച്യത॑ - മാനു॒ഷഗ്മ് - സീ॑ദ ] (അ. 6)
(യച്ച॒ സ്ത്രിയഃ॑ പാ॒ഗ്മ്॒സവ॒ ഊഷാ॒-സ്സിക॑താ॒-ശ്ശര്ക॑രാ॒ അശ്മാ॑നോ വീ॒രുധ॒ ഓഷ॑ധീ॒-ർവന॒സ്പത॑യോ ഗ്രാ॒മ്യാ യേ ദ്വി॒പാദോ॒ യാവ॒ദാഞ്ജ॑നം॒-യാഁവ॑-ത്കൃ॒ഷ്ണായ॑സം
ഁലോ॒ഹായ॑സ॒ഗ്മ്॒ സീസ॒ഗ്മ്॒ ഹിര॑ണ്യ॒ഗ്മ്॒ സുവ॑ര്ണ॒ഗ്മ്॒ ഹരി॑തമ॒ഷ്ടാദ॑ശ)
അനുവാകം 7 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സർവാ॒ ദിശോ॑ ദി॒ക്ഷു । യച്ചാ॒ന്ത ര്ഭൂ॒ത-മ്പ്രതി॑ഷ്ഠിതമ് । സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ ।
ഉപ॑ കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ ।
തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ।
തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥
അ॒ന്തരി॑ക്ഷഞ്ച॒ കേവ॑ലമ് ।
യച്ചാ॒സ്മി-ന്ന॑ന്ത॒രാഹി॑തമ് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ ആ॒ന്ത॒രി॒ക്ഷ്യ॑ശ്ച॒ യാഃ പ്ര॒ജാഃ ॥ 41 ॥
ഗ॒ന്ധ॒ർവാ॒-ഫ്സ॒രസ॑ശ്ച॒ യേ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॑-നുദാ॒രാന്-ഥ്സ॒ലിലാന്॑ ।
അ॒ന്തരി॑ക്ഷേ॒ പ്രതി॑ഷ്ഠിതാന് । സർവാ॒സ്താഃ ॥
സർവാ॑-നുദാ॒രാന്-ഥ്സ॑ലി॒ലാന് ।
സ്ഥാ॒വ॒രാഃ പ്രോ॒ഷ്യാ᳚ശ്ച॒ യേ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॒-ന്ധുനി॒ഗ്മ്॒ സർവാ᳚ന്-ധ്വ॒ഗ്മ്॒സാന് ।
ഹി॒മോ യച്ച॑ ശീ॒യതേ᳚ ॥ 42 ॥
സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॒-ന്മരീ॑ചീ॒ന്॒. വിത॑താന് । നീ॒ഹാ॒രോ യച്ച॑ ശീ॒യതേ᳚ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॑ വി॒ദ്യുത॒-സ്സർവാ᳚ന്-ഥ്സ്തനയി॒ത്നൂന് । ഹ്രാ॒ദുനീ॒ ര്യച്ച॑ ശീ॒യതേ᳚ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॒-സ്സ്രവ॑ന്തീ-സ്സ॒രിതഃ॑ ।
സർവ॑മഫ്സു ച॒രഞ്ച॒ യത് । സർവാ॒സ്താഃ ॥ 43 ॥
യാശ്ച॒ കൂപ്യാ॒ യാശ്ച॑ നാ॒ദ്യാ᳚-സ്സമു॒ദ്രിയാഃ᳚ । യാശ്ച॑ വൈശ॒ന്തീരു॒ത പ്രാ॑സ॒ചീര്യാഃ ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ യേ ചോ॒ത്തിഷ്ഠ॑ന്തി ജീ॒മൂതാഃ᳚ ।
യാശ്ച॒ വര്ഷ॑ന്തി വൃ॒ഷ്ടയഃ॑ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ തപ॒സ്തേജ॑ ആകാ॒ശമ് । യച്ചാ॑കാ॒ശേ പ്രതി॑ഷ്ഠിതമ് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ വാ॒യും-വഁയാഗ്മ്॑സി॒ സർവാ॑ണി ॥ 44 ॥
അ॒ന്ത॒രി॒ക്ഷ॒ച॒രഞ്ച॒ യത് । സർവാ॒സ്താഃ ॥ അ॒ഗ്നിഗ്മ് സൂര്യ॑-ഞ്ച॒ന്ദ്രമ് । മി॒ത്രം-വഁരു॑ണ॒-മ്ഭഗ᳚മ് । സർവാ॒സ്താഃ ॥ സ॒ത്യഗ്ഗ് ശ്ര॒ദ്ധാ-ന്തപോ॒ ദമ᳚മ് ।
നാമ॑ രൂ॒പഞ്ച॑ ഭൂ॒താനാ᳚മ് । സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ । ഉപ॑ കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ । തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ।
തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 45 ॥
(പ്ര॒ജാ-ഹി॒മോ യച്ച॑ ശീ॒യതേ॒-സർവാ॒സ്താഃ-സർവാ॑ണി॒-ബ്രഹ്മ॒ണൈക॑-ഞ്ച) (അ. 7)
(ദിശോ॒-ഽന്തരി॑ക്ഷമാന്തരി॒ക്ഷ്യ॑ ഉദാ॒രാനു॑ദാ॒രാ-ന്ധുനി॒-മ്മരീ॑ചീന്. വി॒ദ്യുതഃ॒
സ്രവ॑ന്തീ॒ര്യാശ്ച॒ യേ ച॒ തപോ॑ വാ॒യുമ॒ഗ്നിഗ്മ് സ॒ത്യ-മ്പഞ്ച॑ദശ)
അനുവാകം 8 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സർവാ॒-ന്ദിവ॒ഗ്മ്॒ സർവാ᳚-ന്ദേ॒വാ-ന്ദി॒വി ।
യച്ചാ॒ന്ത ര്ഭൂ॒ത-മ്പ്രതി॑ഷ്ഠിതമ് ।
സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ । ഉപ॑ കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ । തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ।
തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വദ-ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ യാവ॑തീ॒ സ്താര॑കാ॒-സ്സർവാഃ᳚ ।
വിത॑താ രോച॒നേ ദി॒വി । സർവാ॒സ്താഃ ॥ ഋചോ॒ യജൂഗ്മ്॑ഷി॒ സാമാ॑നി ॥ 46 ॥
അ॒ഥ॒ർവാ॒ങ്ഗി॒രസ॑ശ്ച॒ യേ । സർവാ॒സ്താഃ ॥ ഇ॒തി॒ഹാ॒സ॒പു॒രാ॒ണഞ്ച॑ ।
സ॒ര്പ॒ദേ॒വ॒ജ॒നാശ്ച॒ യേ । സർവാ॒സ്താഃ ॥
യേ ച॑ ലോ॒കാ യേ ചാ॑ലോ॒കാഃ ।
അ॒ന്ത ര്ഭൂ॒ത-മ്പ്രതി॑ഷ്ഠിതമ് । സർവാ॒സ്താഃ ॥
യച്ച॒ ബ്രഹ്മ॒ യച്ചാ᳚ബ്ര॒ഹ്മ ।
അ॒ന്ത ര്ബ്ര॒ഹ്മ-ന്പ്രതി॑ഷ്ഠിതമ് ॥ 47 ॥
സർവാ॒സ്താഃ ॥ അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രാണി॒ സർവാ॑ണി । അ॒ദ്ര്ധ॒മാ॒സാഗ്ശ്ച॒ കേവ॑ലാന് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവാ॑നൃ॒തൂന്-ഥ്സർവാ᳚-ന്മാ॒സാന് । സം॒വഁ॒ഥ്സ॒രഞ്ച॒ കേവ॑ലമ് ।
സർവാ॒സ്താഃ ॥ സർവ॒-മ്ഭൂത॒ഗ്മ്॒ സർവ॒-മ്ഭവ്യ᳚മ് । യച്ചാ॒തോ-ഽധി॑ ഭവി॒ഷ്യതി॑ ।
സർവാ॒സ്താ ഇഷ്ട॑കാഃ കൃ॒ത്വാ ।
ഉപ॑ കാമ॒ദുഘാ॑ ദധേ ।
തേനര്ഷി॑ണാ॒ തേന॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ ।
തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 48 ॥
(സാമാ॑നി - ബ്ര॒ഹ്മ-ന്പ്രതി॑ഷ്ഠിതം - കൃ॒ത്വാ ത്രീണി॑ ച) (അ. 8)
(ദിവ॒-ന്താര॑കാ॒ ഋച॑ ഇതിഹാസപുരാ॒ണ-ഞ്ച॒ യേ ച॒ യച്ചാ॑ഹോരാ॒ത്രാണ്യൃ॒തൂ-ന്ഭൂത॒-ന്നവ॑)
അനുവാകം 9 - ബ്രഹ്മാ സദസ്യാസീനോ വൌശ്വസൃജാന് വ്യാചഷ്ടേ
ഋ॒ചാ-മ്പ്രാചീ॑ മഹ॒തീ ദിഗു॑ച്യതേ ।
ദക്ഷി॑ണാ-മാഹു॒ ര്യജു॑ഷാമപാ॒രാമ് ।
അഥ॑ർവണാ॒-മഗ്മ്ഇ॑രസാ-മ്പ്ര॒തീചീ᳚ ।
സാമ്നാ॒-മുദീ॑ചീ മഹ॒തീ ദിഗു॑ച്യതേ ॥
ഋ॒ഗ്ഭിഃ പൂ᳚ർവാ॒ഹ്ണേ ദി॒വി ദേ॒വ ഈ॑യതേ ।
യ॒ജു॒ർവേ॒ദേ തി॑ഷ്ഠതി॒ മദ്ധ്യേ॒ അഹ്നഃ॑ ।
സാ॒മ॒വേ॒ദേ-നാ᳚സ്തമ॒യേ മഹീ॑യതേ ।
വേദൈ॒-രശൂ᳚ന്യ-സ്ത്രി॒ഭിരേ॑തി॒ സൂര്യഃ॑ ॥
ഋ॒ഗ്ഭ്യോ ജാ॒താഗ്മ് സ॑ർവ॒ശോ മൂര്തി॑-മാഹുഃ ।
സർവാ॒ ഗതി॑ ര്യാജു॒ഷീ ഹൈ॒വ ശശ്വ॑ത് ॥ 49 ॥
സർവ॒-ന്തേജ॑ സ്സാമരൂ॒പ്യഗ്മ് ഹ॑ ശശ്വത് । സർവഗ്മ്॑ ഹേ॒ദ-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ ഹൈ॒വ സൃ॒ഷ്ടമ് ॥
ഋ॒ഗ്ഭ്യോ ജാ॒തം-വൈഁശ്യം॒-വഁര്ണ॑-മാഹുഃ । യ॒ജു॒ർവേ॒ദ-ങ്ക്ഷ॑ത്രി॒യസ്യാ॑-ഹു॒ര്യോനി᳚മ് ।
സാ॒മ॒വേ॒ദോ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണാനാ॒-മ്പ്രസൂ॑തിഃ ।
പൂർവേ॒ പൂർവേ᳚ഭ്യോ॒ വച॑ ഏ॒ത-ദൂ॑ചുഃ ॥
ആ॒ദ॒ര്॒ശ-മ॒ഗ്നി-ഞ്ചി॑ന്വാ॒നാഃ ।
പൂർവേ॑ വിശ്വ॒ സൃജോ॒-ഽമൃതാഃ᳚ ।
ശ॒തം-വഁ ॑ര്ഷ സഹ॒സ്രാണി॑ । ദീ॒ക്ഷി॒താ-സ്സ॒ത്ര-മാ॑സത ॥ 50 ॥
തപ॑ ആസീ-ദ്ഗൃ॒ഹപ॑തിഃ । ബ്രഹ്മ॑ ബ്ര॒ഹ്മാഭ॑വ-ഥ്സ്വ॒യമ് । സ॒ത്യഗ്മ് ഹ॒ ഹോ തൈ॑ഷാ॒മാസീ᳚ത് ।
യ-ദ്വി॑ശ്വ॒സൃജ॒ ആസ॑ത ॥
അ॒മൃത॑-മേഭ്യ॒ ഉദ॑ഗായത് ।
സ॒ഹസ്ര॑-മ്പരിവഥ്സ॒രാന് ।
ഭൂ॒തഗ്മ് ഹ॑ പ്രസ്തോ॒ തൈഷാ॒മാസീ᳚ത് ।
ഭ॒വി॒ഷ്യ-ത്പ്രതി॑ ചാഹരത് ॥
പ്രാ॒ണോ അ॑ദ്ധ്വ॒ര്യു-ര॑ഭവത് ।
ഇ॒ദഗ്മ് സർവ॒ഗ്മ്॒ സിഷാ॑സതാമ് ॥ 51 ॥
അ॒പാ॒നോ വി॒ദ്വാ-നാ॒വൃതഃ॑ । പ്രതി॒ പ്രാതി॑ഷ്ഠ-ദദ്ധ്വ॒രേ ॥ ആ॒ര്ത॒വാ ഉ॑പഗാ॒താരഃ॑ । സ॒ദ॒സ്യാ॑ ഋ॒തവോ॑-ഽഭവന്ന് । അ॒ര്ധ॒മാ॒സാശ്ച॒ മാസാ᳚ശ്ച । ച॒മ॒സാ॒-ദ്ധ്വ॒ര്യ॒വോ-ഽഭ॑വന്ന് ॥
അശഗ്മ്॑ സ॒-ദ്ബ്രഹ്മ॑ണ॒-സ്തേജഃ॑ ।
അ॒ച്ഛാ॒വാ॒കോ ഽഭ॑വ॒-ദ്യശഃ॑ ।
ഋ॒ത-മേ॑ഷാ-മ്പ്രശാ॒സ്താ-ഽഽസീ᳚ത് ।
യ-ദ്വി॑ശ്വ॒ സൃജ॒ ആസ॑ത ॥ 52 ॥
ഊര്ഗ്-രാജാ॑ന॒-മുദ॑വഹത് । ധ്രു॒വ॒ ഗോ॒പ-സ്സഹോ॑-ഽഭവത് । ഓജോ॒-ഽഭ്യ॑ഷ്ടൌ॒-ദ്ഗ്രാവ്.ണ്ണഃ॑ ।
യ-ദ്വി॑ശ്വ॒ സൃജ॒ ആസ॑ത ॥
അപ॑ചിതിഃ പോ॒ത്രീയാ॑-മയജത് । നേ॒ഷ്ട്രീയാ॑-മയജ॒-ത്ത്വിഷിഃ॑ । ആഗ്നീ᳚ദ്ധ്രാ-ദ്വി॒ദുഷീ॑ സ॒ത്യമ് । ശ്ര॒ദ്ധാ ഹൈ॒വാ യ॑ജ-ഥ്സ്വ॒യമ് ॥ ഇരാ॒ പത്നീ॑ വിശ്വ॒ സൃജാ᳚മ് । ആകൂ॑തി-രപിനഡ്ഢ॒വിഃ ॥ 53 ॥
ഇ॒ദ്ധ്മഗ്മ് ഹ॒ ക്ഷുച് ചൈ᳚ഭ്യ ഉ॒ഗ്രേ । തൃ॒ഷ്ണാ ചാ വ॑ഹതാമു॒ഭേ ॥ വാഗേ॑ഷാഗ്മ് സുബ്രഹ്മ॒ണ്യാ-ഽഽസീ᳚ത് । ഛ॒ന്ദോ॒ യോ॒ഗാന്. വി॑ജാന॒തീ ।
ക॒ല്പ॒ത॒ന്ത്രാണി॑ തന്വാ॒നാ-ഽഹഃ॑ । സ॒ഗ്ഗ്॒സ്ഥാശ്ച॑ സർവ॒ശഃ ॥ അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രേ പ॑ശുപാ॒ല്യൌ । മു॒ഹൂ॒ര്താഃ പ്രേ॒ഷ്യാ॑ അഭവന്ന് । മൃ॒ത്യുസ് തദ॑-ഭവ-ദ്ധാ॒താ । ശ॒മി॒തോ ഗ്രോ വി॒ശാ-മ്പതിഃ॑ ॥ 54 ॥
വി॒ശ്വ॒സൃജഃ॑ പ്രഥ॒മാ-സ്സ॒ത്ര-മാ॑സത । സ॒ഹസ്ര॑ സമ॒-മ്പ്രസു॑തേന॒ യന്തഃ॑ ।
തതോ॑ ഹ ജജ്ഞേ॒ ഭുവ॑നസ്യ ഗോ॒പാഃ । ഹി॒ര॒ണ്മയ॑-ശ്ശ॒കുനി॒ ര്ബ്രഹ്മ॒ നാമ॑ ॥ യേന॒ സൂര്യ॒-സ്തപ॑തി॒ തേജ॑സേ॒-ദ്ധഃ । പി॒താ പു॒ത്രേണ॑ പിതൃ॒മാന്. യോനി॑യോനൌ । നാവേ॑ദവി-ന്മനുതേ॒ ത-മ്ബൃ॒ഹന്ത᳚മ് । സ॒ർവാ॒നു॒ഭു-മാ॒ത്മാനഗ്മ്॑ സമ്പരാ॒യേ ॥
ഏ॒ഷ നി॒ത്യോ മ॑ഹി॒മാ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണസ്യ॑ ।
ന കര്മ॑ണാ വര്ധതേ॒ നോ കനീ॑യാന് ॥ 55 ॥
തസ്യൈ॒വാത്മാ പ॑ദ॒വിത്തം-വിഁ ॑ദിത്വാ ।
ന കര്മ॑ണാ ലിപ്യതേ॒ പാപ॑കേന ॥
പഞ്ച॑പഞ്ചാ॒ശത॑-സ്ത്രി॒വൃത॑-സ്സംവഁഥ്സ॒രാഃ ।
പഞ്ച॑പഞ്ചാ॒ശതഃ॑ പഞ്ചദ॒ശാഃ । പഞ്ച॑പഞ്ചാ॒ശത॑-സ്സപ്തദ॒ശാഃ ।
പഞ്ച॑പഞ്ചാ॒ശത॑ ഏകവി॒ഗ്മ്॒ശാഃ ।
വി॒ശ്വ॒സൃജാഗ്മ്॑ സ॒ഹസ്ര॑ സംവഁഥ്സരമ് ॥
ഏ॒തേന॒ വൈ വി॑ശ്വ॒സൃജ॑ ഇ॒ദം-വിഁശ്വ॑-മസൃജന്ത । യ-ദ്വിശ്വ॒-മസൃ॑ജന്ത । തസ്മാ᳚-ദ്വിശ്വ॒സൃജഃ॑ ॥
വിശ്വ॑-മേനാ॒-നനു॒ പ്രജാ॑യതേ । ബ്രഹ്മ॑ണ॒-സ്സായു॑ജ്യഗ്മ് സലോ॒കതാം᳚-യഁന്തി ।
ഏ॒താസാ॑മേ॒വ ദേ॒വതാ॑നാ॒ഗ്മ്॒ സായു॑ജ്യമ് । സാ॒ര്ഷ്ടിതാഗ്മ്॑ സമാന ലോ॒കതാം᳚-യഁന്തി ।
യ ഏ॒ത-ദു॑പ॒യന്തി॑ । യേ ചൈ॑ന॒-ത്പ്രാഹുഃ॑ ।
യേഭ്യ॑-ശ്ചൈന॒-ത്പ്രാഹുഃ॑ ॥
ഓമ് ॥ 56 ॥
(ശശ്വ॑ - ദാസത॒ - സിഷാ॑സതാ॒ - മാസ॑ത - ഹ॒വിഷ് - പതിഃ॒ - കനീ॑യാ॒ന് - തസ്മാ᳚-ദ്വിശ്വ॒സൃജോ॒-ഽഷ്ടൌ ച॑) (അ. 9)
(തുഭ്യം॑ - ദേ॒വേഭ്യ॒ - സ്തപ॑സാ - ദേ॒വേഭ്യോ॒ - ബ്രഹ്മ॒ വൈ ചതു॑ര്ഹോതാരോ॒ - യച്ചാ॒മൃത॒ഗ്മ്॒ - സർവാ॒ ദിശോ॑ ദി॒ക്ഷു - സർവാ॒-ന്ദിവ॑ - മൃ॒ചാ-മ്പ്രാചീ॒ നവ॑)
(തുഭ്യം॒ - തപ॑സാ॒ - താ വാ ഏ॒താഃ പഞ്ച॒ - ഹിര॑ണ്യ-ന്ദദാതി॒ - സർവാ॒ ദിശ॒ - സ്തപ॑ ആസീദ്ഗൃ॒ഹപ॑തി॒-ഷ്ഷട്പ॑ഞ്ചാ॒ശത്)
(തുഭ്യ॒-മോം)
॥ ഹരിഃ॑ ഓമ് ॥
॥ തൈത്തിരീയ യജുര്ബ്രാഹ്മണേ കാഠകേ തൃതീയ പ്രശ്ന-സ്സമാപ്തഃ ॥
॥ ഇതി തൈത്തിരീയ യജുര്ബ്രാഹ്മണേ കാഠകം സമാപ്തമ് ॥
