श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किंधाकांडम् ।
अथ षट्पंचाशस्सर्गः ।
उपविष्टास्तु ते सर्वे यस्मिन्प्रायं गिरिस्थले ।
हरयो गृध्रराजश्च तं देशमुपचक्रमे ॥ 1 ॥
संपातिर्नाम नाम्ना तु चिरंजीवी विहंगमः ।
भ्राता जटायुषः श्रीमान्विख्यातबलपौरुषः ॥ 2 ॥
कंदरादभिनिष्क्रम्य स विंध्यस्य महागिरेः ।
उपविष्टान्हरींदृष्ट्वा हृष्टात्मा गिरमब्रवीत् ॥ 3 ॥
विधिः किल नरं लोके विधानेनानुवर्तते ।
यथाऽयं विहितो भक्ष्यश्चिरान्मह्यमुपागतः ॥ 4 ॥
परंपराणां भक्षिष्ये वानराणां मृतं मृतम् ।
उवाचेदं वचः पक्षी तान्निरीक्ष्य प्लवंगमान् ॥ 5 ॥
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा भक्ष्यलुब्धस्य पक्षिणः ।
अंगदः परमायस्तो हनूमंतमथाब्रवीत् ॥ 6 ॥
पश्य सीतापदेशेन साक्षाद्वैवस्वतो यमः ।
इमं देशमनुप्राप्तो वानराणां विपत्तये ॥ 7 ॥
रामस्य न कृतं कार्यं राज्ञो न च वचः कृतम् ।
हरीणामियमज्ञाता विपत्तिस्सहसागता ॥ 8 ॥
वैदेह्याः प्रियकामेन कृतं कर्म जटायुषा ।
गृध्राराजेन यत्तत्र श्रुतं वस्तदशेषतः ॥ 9 ॥
तथा सर्वाणि भूतानि तिर्यग्योनिगतान्यपि ।
प्रियं कुर्वंति रामस्य त्यक्त्वा प्राणान्यथा वयम् ॥ 10 ॥
अन्योऽन्यमुपकुर्वंति स्नेहकारुण्ययंत्रिताः ।
तेन तस्योपकारार्थं त्यजताऽत्मानमात्मना ॥ 11 ॥
प्रियं कृतं हि रामस्य धर्मज्ञेन जटायुषा ।
राघवार्थे परिश्रांता वयं संत्यक्तजीविताः ॥ 12 ॥
कांताराणि प्रपन्नाः स्म न च पश्याम मैथिलीम् ।
स सुखी गृध्रराजस्तु रावणेन हतो रणे ॥ 13 ॥
मुक्तश्च सुग्रीवभयाद्गतश्च परमां गतिम् ।
जटायुषो विनाशेन राज्ञो दशरथस्य च ॥ 14 ॥
हरणेन च वैदेह्या स्संशयं हरयो गताः ।
रामलक्ष्मणयोर्वासश्च अरण्ये सह सीतया ॥ 15 ॥
राघवस्य च बाणेन वालिनश्च तथा वधः ।
रामकोपादशेषाणां रक्षसानां तथा वधः ॥ 16 ॥
कैकेय्या वरदानेन इदं च विकृतं कृतम् ।
तदसुखमनुकीर्तितं वचो भुवि पतितांश्च समीक्ष्य वानरान् ।
भृशचलितमतिर्महामतिः कृपणमुदाहृतवान् स गृध्रराट् ॥ 17 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किंधाकांडे षट्पंचाशस्सर्गः ॥
