ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಚತುರ್ದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ನಿಶಾಚರೇನ್ದ್ರಸ್ಯನಿಶಮ್ಯವಾಕ್ಯಂಸಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯಚಗರ್ಜಿತಾನಿ ।
ವಿಭೀಷಣೋರಾಕ್ಷಸರಾಜಮುಖ್ಯಮುವಾಚವಾಕ್ಯಂಹಿತಮರ್ಥಯುಕ್ತಮ್ ॥ 1 ॥
ನ್ತರಭೋಗರಾಶಿಶ್ಚಿನ್ತಾವಿಷಸ್ಸುಸ್ಮಿತತೀಕ್ಷ್ಣದಂಷ್ಟ್ರಃ ।
ಪಞ್ಚಾಙ್ಗುಲೀಪಞ್ಚಶಿರೋಽತಿಕಾಯಸ್ಸೀತಾಮಹಾಹಿಸ್ತವಕೇನರಾಜನ್ ॥ 2 ॥
ಯಾವನ್ನಲಙ್ಕಾಂಸಮಭಿದ್ರವನ್ತಿವಲೀಮುಖಾಃಪರ್ವತಕೂಟಮಾತ್ರಾಃ ।
ದಷ್ಟ್ರಾಯುಧಾಶ್ಚೈವನಖಾಯುಧಾಶ್ಚಪ್ರದೀಯತಾನ್ದಾಶರಥಾಯಮೈಥಿಲೀ ॥ 3 ॥
ಯಾವನ್ನಗೃಹ್ಣನ್ತಿಶಿರಾಂಸಿಬಾಣಾರಾಮೇರಿತಾರಾಕ್ಷಸಪುಙ್ಗವಾನಾಮ್ ।
ವಜ್ರೋಪಮಾವಾಯುಸಮಾನವೇಗಾಃಪ್ರದೀಯತಾನ್ದಾಶರಥಾಯಮೈಥಿಲೀ ॥ 4 ॥
ನಕುಮ್ಭಕರ್ಣೇನ್ದ್ರಜಿತೌಚರಾಜಂಸ್ತಥಾಮಹಾಪಾರ್ಶ್ವಮಹೋದರೌವಾ ।
ನಿಕುಮ್ಭಕುಮ್ಭೌಚತಥಾಽತಿಕಾಯಃಸ್ಥಾತುನ್ನಶಕ್ತಾಯುಧಿರಾಘವಸ್ಯ ॥ 5 ॥
ಜೀವಂಸ್ತು ರಾಮಸ್ಯ ನ ಮೋಕ್ಸ್ಯಸೇ ತ್ವಮ್ ।
ಗುಪ್ತಃ ಸವಿತ್ರಾಪ್ಯಥವಾ ಮರುದ್ಭಿಃ ।
ನ ವಾಸವಸ್ಯಾಙ್ಕಗತೋ ನ ಮೃತ್ಯೋ ।
ರ್ನಭೋ ನ ಪಾತಾಲಮನುಪ್ರವಿಷ್ಟಃ ॥ 6 ॥
ನಿಶಮ್ಯವಾಕ್ಯನ್ತುವಿಭೀಷಣಸ್ಯತತಃಪ್ರಹಸ್ತೋವಚನಮ್ಬಭಾಷೇ ।
ನನೋಭಯಂವಿದ್ಮನದೈವತೇಭ್ಯೋನದಾನವೇಭ್ಯೋಽಪ್ಯಥವಾಕುತಶ್ಚಿತ್ ॥ 7 ॥
ನಯಕ್ಷಗನ್ಧರ್ವಮಹೋರಗೇಭ್ಯೋಭಯನ್ನಸಙ್ಖ್ಯೇಪತಗೋರಗೇಭ್ಯಃ ।
ಕಥನ್ನುರಾಮಾದ್ಭವಿತಾಭಯನ್ನೋನರೇನ್ದ್ರಪುತ್ರಾತ್ಸಮರೇಕದಾಚಿತ್ ॥ 8 ॥
ಪ್ರಹಸ್ತವಾಕ್ಯನ್ತ್ವಹಿತನ್ನಿಶಮ್ಯವಿಭೀಷಣೋರಾಜಹಿತಾನುಕಾಙ್ಕ್ಷೀ ।
ತತೋಮಹಾರ್ಥಂವಚನಮ್ಬಭಾಷೇಧರ್ಮಾರ್ಥಕಾಮೇಷುನಿವಿಷ್ಟಬುದ್ಧಿಃ ॥ 9 ॥
ಪ್ರಹಸ್ತಃ ರಾಜಾಚಮಹೋದರಶ್ಚತ್ವಙ್ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಶ್ಚಯಥಾಽರ್ಥಜಾತಮ್ ।
ಬ್ರವೀತರಾಮಮ್ಪ್ರತಿತನ್ನಶಕ್ಯಂಯಥಾಗತಿಸ್ಸ್ವರ್ಗಮಧರ್ಮಬುದ್ಧೇಃ ॥ 10 ॥
ವಧಸ್ತುರಾಮಸ್ಯಮಯಾತ್ವಯಾಚಪ್ರಹಸ್ತಸರ್ವೈರಪಿರಾಕ್ಷಸೈರ್ವಾ ।
ಕಥಮ್ಭವೇದರ್ಥವಿಶಾರದಸ್ಯಮಹಾರ್ಣವನ್ತರ್ತುಮಿವಾಪ್ಲವಸ್ಯ ॥ 11 ॥
ಧರ್ಮಪ್ರಧಾನಸ್ಯ ಮಹಾರಥಸ್ಯ ।
ಇಕ್ಸ್ವಾಕುವಂಶಪ್ರಭವಸ್ಯ ರಾಜ್ಞಃ ।
ಪುರೋಽಸ್ಯ ದೇವಾಶ್ಚ ತಥಾವಿಧಸ್ಯ ।
ಕೃತ್ಯೇಷು ಶಕ್ತಸ್ಯ ಭವನ್ತಿ ಮೂಢಾಃ ॥ 12 ॥
ತೀಕ್ಷ್ಣಾನತಾಯತ್ತವಕಙ್ಕಪತ್ರಾದುರಾಸದಾರಾಘವವಿಪ್ರಮುಕ್ತಾಃ ।
ಭಿತ್ವಾಶರೀರಮ್ಪ್ರವಿಶನ್ತಿಬಾಣಾಃಪ್ರಹಸ್ತತೇನೈವವಿಕತ್ಥಸೇತ್ವಮ್ ॥ 13 ॥
ಭಿತ್ತ್ವಾನತಾವತ್ಪ್ರವಿಶನ್ತಿಕಾಯಮ್ಪ್ರಾಣಾನ್ತಿಕಾಸ್ತೇಽಶನಿತುಲ್ಯವೇಗಾಃ ।
ಶಿತಾಶ್ಶರಾರಾಘವವಿಪ್ರಮುಕ್ತಾಃಪ್ರಹಸ್ತತೇನೈವವಿಕತ್ಥಸೇತ್ವಮ್ ॥ 14 ॥
ನರಾವಣೋನಾತಿಬಲಸ್ತ್ರಿಶೀರ್ಷೋನಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಽಸ್ಯಸುತೋನಿಕುಮ್ಭಃ ।
ನಚೇನ್ದ್ರಜಿದ್ದಾಶರಧಿಮ್ಪ್ರಸೋಢುನ್ತ್ವಂವಾರಣೇಶಕ್ರಸಮಂಸಮರ್ಥಃ ॥ 15 ॥
ದೇವಾನ್ತಕೋವಾಪಿನರಾನ್ತಕೋವಾತಥಾತಿಕಾಯೋಽತಿರಥೋಮಹಾತ್ಮಾ ।
ಆಕಮ್ಪನಶ್ಚಾದ್ರಿಸಮಾನಸಾರಃಸ್ಥಾತುನ್ನಶಕ್ತಾಯುಧಿರಾಘವಸ್ಯ ॥ 16 ॥
ಅಯಞ್ಚರಾಜಾವ್ಯಸನಾಭಿಭೂತೋಮಿತ್ರೈರಮಿತ್ರಪ್ರತಿಮೈರ್ಭವದ್ಭಿಃ ।
ಅನ್ವಾಸ್ಯತೇರಾಕ್ಷಸನಾಶನಾರ್ಥೇತೀಕ್ಷ್ಣಃಪ್ರಕೃತ್ಯಾಹ್ಯಸೀಕ್ಷಯಕಾರೀ ॥ 17 ॥
ಅನನ್ತಭೋಗೇನಸಹಸ್ರಮೂರ್ಥ್ನಾನಾಗೇನಭೀಮೇನಮಹಾಬಲೇವ ।
ಬಲಾತ್ಪರಿಕ್ಷಿಪ್ತಮಿಮಮ್ಭವನ್ತೋರಾಜಾನಮುತ್ಕ್ಷಿಪ್ಯವಿಮೋಚಯನ್ತು ॥ 18 ॥
ಯಾವದ್ಧಿಕೇಶಗ್ರಹಣಾತಸುಹೃದ್ಭಿಃ ಸಮೇತ್ಯಸರ್ವೈಃಪರಿಪೂರ್ಣಕಾಮೈಃ ।
ನಿಗೃಹ್ಯರಾಜಾಪರಿರಕ್ಷಿತವ್ಯೋಭೂತೈರ್ಯಥಾಭೀಮಬಲೈರ್ಗೃಹೀತಃ ॥ 19 ॥
ಸುವಾರಿಣಾರಾಘವಸಾಗರೇಣಪ್ರಚ್ಛಾದ್ಯಮಾನಸ್ತರಸಾಭವದ್ಭಿಃ ।
ಯುಕ್ತಸ್ತ್ವಯನ್ತಾರಯಿತುಂಸಮೇತ್ಯಕಾಕುತ್ಸ್ಥಪಾತಾಲಮುಖೇಪತನ್ಸಃ ॥ 20 ॥
ಇದಮ್ಪುರಸ್ಯಾಸ್ಯಸರಾಕ್ಷಸಸ್ಯರಾಜ್ಞಶ್ಚಪಥ್ಯಂಸಸುಹೃಜ್ಜನಸ್ಯ ।
ಸಮ್ಯಗ್ಘಿವಾಕ್ಯಂಸ್ವಮತಮ್ಬ್ರವೀಮಿನರೇನ್ದ್ರಪುತ್ರಾಯದದಾಮಪತ್ನೀಮ್ ॥ 21 ॥
ಪರಸ್ಯವೀರ್ಯಂಸ್ವಬಲಞ್ಚಬುಧ್ವಾಸ್ಥಾನಙ್ಕ್ಷಯಞ್ಚೈವತಥೈವವೃದ್ಧಿಮ್ ।
ತಥಾಸ್ವಪಕ್ಷೇಪ್ಯನುಮೃಶ್ಯಬುಧ್ವಾವದೇತ್ ಕ್ಷಮಂಸ್ವಾಮಿಹಿತಂಸಮನ್ತ್ರೀ ॥ 22 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಚತುರ್ದಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥