ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಪಞ್ಚಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಸ ತಥೋಕ್ತಸ್ತುನಿರ್ಭರ್ತ್ಸ್ಯಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಮಹೋದರಮ್ ।
ಅಬ್ರವೀದ್ರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠಮ್ಭ್ರಾತರಂರಾವಣನ್ತತಃ ॥ 1 ॥
ಸೋಽಹನ್ತವಭಯಙ್ಘೋರಂವಧಾತ್ತಸ್ಯದುರಾತ್ಮನಃ ।
ರಾಮಸ್ಯಾದ್ಯಪ್ರಮಾರ್ಜಾಮಿನಿರ್ವೈರೋಹಿಸುಖೀಭವ ॥ 2 ॥
ಗರ್ಜನ್ತಿ ನ ವೃಥಾಶೂರಾನಿರ್ಜಲಾಇವತೋಯದಾಃ ।
ಪಶ್ಯಸಮ್ಪದ್ಯಮಾನನ್ತುಗರ್ಜಿತಂಯುಧಿಕರ್ಮಣಾ ॥ 3 ॥
ನ ಮರ್ಷಯನ್ತಿಚಾತ್ಮಾನಂಸಮ್ಭಾವಯತಿನಾತ್ಮನಾ ।
ಅದರ್ಶಯಿತ್ವಾಶೂರಾಸ್ತುಕರ್ಮಕುರ್ವನ್ತಿದುಷ್ಕರಮ್ ॥ 4 ॥
ವಿಕ್ಲಬಾನಾಮಬುದ್ಧೀನಾಂರಾಜ್ಞಾಪಣ್ಡಿತಮಾನಿನಾಮ್ ।
ಶ್ರೃಣ್ವತಾಸದಿತಮಿದನ್ತ್ವಾದ್ವಿಧಾನಾಮ್ಮಹೋದರ ॥ 5 ॥
ಯುದ್ಧೇಕಾಪುರುಷೈರ್ನಿತ್ಯಮ್ಭವದ್ಭಿಃಪ್ರಿಯವಾದಿಭಿಃ ।
ರಾಜಾನಮನುಗಚ್ಛದ್ಭಿಃಸರ್ವಙ್ಕೃತ್ಯಮೋದ್ಧಿಸಾದಿತಮ್ ॥ 6 ॥
ರಾಜಶೇಷಾಕೃತಾಲಙ್ಕಾಕ್ಷೀಣಃಕೋಶೋಬಲಂಹತಮ್ ।
ರಾಜಾನಮಿಮಮಾಸಾದ್ಯಸುಹೃಚಚಿಹ್ನಮಮಿತ್ರಕಮ್ ॥ 7 ॥
ಏಷನಿರ್ಯಾಮ್ಯಹಂಯುದ್ಧಮುದ್ಯತಶ್ಶತ್ರುನಿರ್ಜಯೇ ।
ದುರ್ನಯಮ್ಭವತಾಮದ್ಯಸಮೀಕರ್ತುಮ್ಮಿಹಾಹವೇ ॥ 8 ॥
ಏವಮುಕ್ತವತೋವಾಕ್ಯಙ್ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯಧೀಮತಃ ।
ಪ್ರತ್ಯುವಾಚತತೋವಾಕ್ಯಮ್ಪ್ರಹಸನ್ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪಃ ॥ 9 ॥
ಮಹೋದರೋಽಯಂರಾಮಾತ್ತುಪರಿತ್ರಸ್ತೋ ನ ಸಂಶಯಃ ।
ನ ಹಿರೋಚಯತೇತಾತ ಯುದ್ಧಂಯುದ್ಧವಿಶಾರದ ॥ 10 ॥
ಕಶ್ಚಿನ್ಮೇತ್ವತ್ಸಮೋನಾಸ್ತಿಸೌಹೃದೇನಬಲೇನ ಚ ।
ಗಚ್ಛಶತ್ರುವಧಾಯತ್ವಙ್ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಜಯಾಯ ಚ ॥ 11 ॥
ತಸ್ಮಾತ್ತುಶತ್ರುನಾಶಾರ್ಥಮ್ಭವಾನ್ಸಮ್ಬೋಧಿತೋಮಯಾ ।
ಅಯಂಹಿಕಾಲಸ್ಸುಹೃದಾಂರಾಕ್ಷಸಾನಾಮರಿನ್ದಮ ॥ 12 ॥
ತದ್ಗಚ್ಛ ಶೂಲಮಾದಾಯ ಪಾಶಹಸ್ತ ಇವಾನ್ತಕಃ ।
ವಾನರಾನ್ ರಾಜಪುತ್ರೌ ಚ ಭಕ್ಷಯಾದಿತ್ಯತೇಜಸೌ ॥ 13 ॥
ಸಮಾಲೋಕ್ಯತುತೇರೂಪಂವಿದ್ರವಿಷ್ಯನ್ತಿವಾನರಾಃ ।
ರಾಮಲಕ್ಷ್ಮಣಯೋಶ್ಚಾಪಿಹೃದಯೇಪ್ರಸ್ಫುಟಿಷ್ಯತಃ ॥ 14 ॥
ಏವಮುಕ್ತ್ವಾಮಹಾತೇಜಾಃಕುಮ್ಭಕರ್ಣಮ್ಮಹಾಬಲಮ್ ।
ಪುನರ್ಜಾತಮಿವಾತ್ಮಾನಮ್ಮೇನೇರಾಕ್ಷಸಪುಙ್ಗವಃ ॥ 15 ॥
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಬಲಾಭಿಜ್ಞೋ ಜಾನಂಸ್ತಸ್ಯ ಪರಾಕ್ರಮಮ್ ।
ಬಭೂವ ಮುದಿತೋ ರಾಜಾ ಶಶಾಙ್ಕ ಇವ ನಿರ್ಮಲಃ ॥ 16 ॥
ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತಃಸಮ್ಹೃಷ್ಟೋನಿರ್ಜಗಾಮಮಹಾಬಲಃ ।
ರಾಜ್ಞಸ್ತುವಚನಂಶ್ರುತ್ವಾಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಸಮುದ್ಯತಃ ॥ 17 ॥
ಆದದೇನಿಶಿತಂಶೂಲಂವೇಗಾಚ್ಛತ್ರುನಿಬರ್ಹಣಮ್ ।
ಸರ್ವಕಾಲಾಯಸನ್ದೀಪ್ತನ್ತಪ್ತಕಾಞ್ಚನಭೂಷಣಮ್ ॥ 18 ॥
ಇನ್ದ್ರಾಶನಿಸಮಮ್ಭೀಮಂವಜ್ರಪ್ರತಿಮಗೌರವಮ್ ।
ದೇವದಾನವಗನ್ಧರ್ವಯಕ್ಷಪನ್ನಗಸೂದನಮ್ ॥ 19 ॥
ರಕ್ತಮಾಲ್ಯಮ್ಮಹಾಧಾಮಂಸ್ವತಶ್ಚೋದ್ಗತಪಾವಕಮ್ ।
ಆದಾಯನಿಶಿತಂಶೂಲಂಶತ್ರುಶೋಣಿತರಞ್ಜಿತಮ್ ॥ 20 ॥
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಮಹಾತೇಜಾರಾವಣಂವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ।
ಗಮಿಷ್ಯಾಮ್ಯಹಮೇಕಾಕೀತಿಷ್ಠತ್ವಿಹಬಲಮ್ಮಮ ॥ 21 ॥
ಅದ್ಯತಾನ್ ಕ್ಷುಭಿತಾನ್ ಕ್ರುದ್ಧೋಭಕ್ಷಯಿಷ್ಯಾಮಿವಾನರಾನ್ ।
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣವಚಶ್ಶ್ರುತ್ವಾರಾವಣೋವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 22 ॥
ಸೈನ್ಯೈಃಪರಿವೃತೋಗಚ್ಛಶೂಲಮುದ್ಗತಪಾಣಿಭಿಃ ।
ವಾನರಾಹಿಮಹಾತ್ಮಾನಶ್ಶೀಘ್ರಾಸ್ಸವ್ಯವಸಾಯಿನಃ ॥ 23 ॥
ಏಕಾಕಿನಮ್ಪ್ರಮತ್ತಂವಾನಯೇಯುದ್ಧಶನೈಃಕ್ಷ್ಯಮ್ ।
ತಸ್ಮಾತ್ಪರಮದುರ್ಧರ್ಷೈಃ ಸೈನ್ಯೈಃಪರಿವೃತೋವ್ರಜ ॥ 24 ॥
ರಕ್ಷಸಾಮಹಿತಂಸರ್ವಂಶತ್ರುಪಕ್ಷನ್ನಿಷೂದಯ ।
ಅಥಾಸನಾತ್ಸಮುತ್ಪತ್ಯಸ್ರಜಂ ಮಣಿಕೃತಾನ್ತರಾಮ್ ॥ 25 ॥
ಆಬಬನ್ಧಮಹಾತೇಜಾಃಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯರಾವಣಃ ।
ಅಙ್ಗದಾನ್ಯಙ್ಗುಲೀವೇಷ್ಟಾನ್ವರಾಣ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 26 ॥
ಹಾರಂ ಚ ಶ್ಶಿಸಙ್ಕಾಶಮಾಬಬನ್ದಮಹಾತ್ಮನಃ ।
ದಿವ್ಯಾನಿ ಚ ಸುಗನ್ಧೀನಿಮಾಲ್ಯದಾಮಾನಿರಾವಣಃ ॥ 27 ॥
ಶ್ರೋತ್ರಿಚಾಸಞ್ಜಯಾಮಾಸಶ್ರೀಮತೀಚಾಸ್ಯಕುಣ್ಡಲೇ ।
ಕಾಞ್ಚನಾಙ್ಗದಕೇಯೂರೋನಿಷ್ಕಾಭರಣಭೂಷಿತಃ ॥ 28 ॥
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಬೃಹತ್ಕರ್ಣಸ್ಸುಹುತೋಽಗ್ನಿರಿವಾಬಭೌ ।
ಶ್ರೋಣೀಸೂತ್ರೇಣಮಹತಾಮೇಚಕೇನವ್ಯರಾಜತ ॥ 29 ॥
ಅಮೃತೋತ್ಪಾದನೇನದ್ಧೋಭುಜಙ್ಗೇನೇವಮನ್ದರಃ ।
ಸ ಕಾಞ್ಚನಮ್ಭಾರಸಹನ್ನಿವಾತಂವಿದ್ಯುತ್ಪ್ರಭನ್ದೀಪ್ತಮಿವಾತ್ಮಭಾಸಾ ।
ಆಬಧ್ಯಮಾನಃಕವಚಂರರಾಜಸನ್ಧ್ಯಾಭ್ರಸಮ್ವೀತರಾಜಃ ॥ 30 ॥
ಸರ್ವಾಭರಣನದ್ಧಾಙ್ಗಃ ಶೂಲಪಾಣಿಃ ಸ ರಾಕ್ಷಸಃ ।
ತ್ರಿವಿಕ್ರಮಕೃತೋತ್ಸಾಹೋ ನಾರಾಯಣ ಇವಾಬಭೌ ॥ 31 ॥
ಭ್ರಾತರಂಸಮ್ಪರಿಷ್ವಜ್ಯಕೃತ್ವಾಚಾಪಿಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್ ।
ಪ್ರಣಮ್ಯಶಿರಸಾತಸ್ಮೈಸಮ್ಪ್ರತಸ್ಥೇಮಹಾಬಲಃ ॥ 32 ॥
ನಿಷ್ಪತನ್ತಮ್ಮಹಾಕಾಯಮ್ಮಹಾನಾದಮ್ಮಹಾಬಲಮ್ ।
ತಮಾಶೀರ್ಭಿಃಪ್ರಶಸ್ತಾಭಿಃಪ್ರೇಷಯಾಮಾಸರಾವಣಃ ॥ 33 ॥
ಶಙ್ಖದುನ್ದುಭಿನಿರ್ಘೋಷೈಸ್ಸೈನ್ಯೈಶ್ಚಾಪಿವರಾಯುಥೈಃ ।
ತಙ್ಗಜೈಶ್ಚತುರಙ್ಗೈಶ್ಚಸ್ಯನ್ದನೈಶ್ಚಾಮ್ಬುದಸ್ವನೈಃ ॥ 34 ॥
ಅನುಜಗ್ಮುರ್ಮಹಾತ್ಮಾನಂ ರಥಿನೋ ರಥಿನಾಂ ವರಮ್ ।
ಸರ್ಪೈರುಷ್ಟ್ರೈಃಖರೈರಶ್ವೈಸ್ಸಿಮ್ಹದ್ವಿಪಮೃಗದ್ವಿಜೈಃ ।
ಅನುಜಗ್ಮುಶ್ಚತಙ್ಘೋರಙ್ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಮ್ಮಹಾಬಲಮ್ ॥ 35 ॥
ಸ ಪುಷ್ಪವರ್ಷೈರವಕೀರ್ಯಮಾಣೋಧೃತಾತಪತ್ರಃಶಿತಶೂಲಪಾಣಿಃ ।
ಮದೋತ್ಕಟಃಶೋಣಿತಗನ್ಧಮತ್ತೋವಿನಿರ್ಯಯೌದಾವನದೇವಶತ್ರುಃ ॥ 36 ॥
ಪದಾತಯಶ್ಚಬಹವೋಮಹಾನಾದಾಮಹಾಬಲಾಃ ।
ಅನ್ವಯೂರಾಕ್ಷಸಾಭೀಮಾಭೀಮಾಕ್ಷಾಶ್ಶಸ್ತ್ರಪಾಣಯಃ ॥ 37 ॥
ರಕ್ತಾಕ್ಷಾಸ್ಸುಮಹಾಕಾಯಾನೀಲಾಞ್ಚನಚಯೋಪಮಾಃ ।
ಶೂಲಾನುದ್ಯಮ್ಯಖಡಗಾಂಶ್ಚನಿಶಿತಾಂಶ್ಚಪರಶ್ವಧಾನ್ ॥ 38 ॥
ಬಹುವ್ಯಾಮಾಂಶ್ಚಪರಿಘಾನ್ಗದಾಶ್ಚಮುಸಲಾನಿ ಚ ।
ತಾಲಸ್ಕನ್ಧಾಂಶ್ಚವಿಪುಲಾನ್ಕ್ಷೇಪಣೀಯಾನ್ದುರಾಸದಾನ್ ॥ 39 ॥
ಅಥಾನ್ಯದ್ವಪುರಾದಾಯದಾರುಣಂರೋಮಹರ್ಷಣಮ್ ।
ನಿಷ್ಪಪಾತಮಹಾತೇಜಾಃಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಮಹಾಬಲಃ ॥ 40 ॥
ಧನುಃಶತಪರೀಣಾಹಃ ಸ ಷಟ್ಛತ್ರಸಮುಚ್ಛ್ರಿತಃ ।
ರೌದ್ರಃಶಕಟಚಕ್ರಾಕ್ಷೋಮಹಾಪರ್ವತಸನ್ನಿಭಃ ॥ 41 ॥
ಸನ್ನಿಪತ್ಯ ಚ ರಕ್ಷಾಂಸಿದಗ್ಧಶೈಲೋಪಮಾಮಹಾನ್ ।
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋಮಹಾವಕ್ತ್ರಃಪ್ರಹಸನ್ನಿದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 42 ॥
ಅದ್ಯವಾನರಮುಖ್ಯಾನಾನ್ತಾನಿಯೂಥಾನಿಭಾಗಶ ।
ನಿರ್ದಹಿಷ್ಯಾಮಿಸಙ್ಖ್ರುದ್ಧಶ್ಶಲಾಭಾನಿವಪಾವಕಃ ॥ 43 ॥
ನಾಪರಾಧ್ಯನ್ತಿಮೇಕಾಮಂವಾನರಾಃ ವನಚಾರಿಣಃ ।
ಜಾತಿರಸ್ಮದ್ವಿಧಾನಾಂಸಾಪುರೋದ್ಯಾನವಿಭೂಷಣಮ್ ॥ 44 ॥
ಪುರರೋಧಸ್ಯಮೂಲನ್ತುರಾಘವಸ್ಸಹಲಕ್ಷ್ಮಣಃ ।
ಹತೇತಸ್ಮಿನ್ ಹತಂಸರ್ವನ್ತಂವಧಿಷ್ಯಾಮಿಸಂಯುಗೇ ॥ 45 ॥
ಏವಂ ತಸ್ಯ ಬ್ರುವಾಣಸ್ಯ ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯ ರಾಕ್ಷಸಾಃ ।
ನಾದಂ ಚಕ್ರುರ್ಮಹಾಘೋರಂ ಕಮ್ಪಯನ್ತ ಇವಾರ್ಣವಮ್ ॥ 46 ॥
ತಸ್ಯನಿಷ್ಪತತಸ್ತೂರ್ಣಙ್ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯಧೀಮತಃ ।
ಬಭೂವುರ್ಘೋರರೂಪಾಣಿನಿಮಿತ್ತಾನಿಸಮನ್ತತಃ ॥ 47 ॥
ಉಲ್ಕಾಶನಿಯುತಾಮೇಘಾಬಭೂವುರ್ಗರ್ಧಭಾರುಣಾಃ ।
ಸಸಾಗರವನಾಚೈವವಸುಧಾಸಮಕಮ್ಪತ ॥ 48 ॥
ಘೋರರೂಪಾಶ್ಶಿವಾನೇದುಸ್ಸಜ್ವಾಲಕಬಲೈರ್ಮುಖೈಃ ।
ಮಣ್ಡಲಾನ್ಯಪಸವ್ಯಾನಿಬಬನ್ಧುಶ್ಚವಿಹಙ್ಗಮಾಃ ॥ 49 ॥
ನಿಷ್ಪಪಾತ ಚ ಗೃಧ್ರೋಮಾಲೇವಾಽಸ್ಯಪಥಿಗಚ್ಛತಃ ।
ಪ್ರಾಸ್ಫುರನ್ನಯನಞ್ಚಾಸ್ಯಸವ್ಯೋಬಾಹುಶ್ಚಕಮ್ಪತ ॥ 50 ॥
ನಿಷ್ಪಪಾತತದಾಚೋಲ್ಕಾಜ್ವಲನ್ತೀಭೀಮನಿಶ್ಶ್ವನಾ ।
ಆದಿತ್ಯೋನಿಷ್ಪ್ರಭಶ್ಚಾಸೀನ್ನಪ್ರವಾತಿ ಚ ಽನಿಲಃ ॥ 51 ॥
ಅಚಿನ್ತಯನ್ಮಹೋತ್ಪಾತಾನುದಿತಾನ್ರೋಮಹರ್ಷಣಾನ್ ।
ನಿರ್ಯಯೌಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ತುಕೃತಾನ್ತಬಲಚೋದಿತಃ ॥ 52 ॥
ನ ಲಙ್ಘಯಿತ್ವಾಪ್ರಾಕಾರಮ್ಪದ್ಭ್ಯಾಮ್ಪರ್ವತಸನ್ನಿಭಃ ।
ದದರ್ಶಾಭ್ರಘನಪ್ರಖ್ಯಂವಾನರಾನೀಕಮದ್ಭುತಮ್ ॥ 53 ॥
ತೇದೃಷ್ಟವಾರಾಕ್ಷಸಶ್ರೇಷ್ಠಂವಾನರಾಃಪರ್ವತೋಪಮಮ್ ।
ವಾಯುನುನ್ನಾಇವಘನಾಯಯುಸ್ಸರ್ವಾದಿಶಸ್ತದಾ ॥ 54 ॥
ತದ್ವಾನರಾನೀಕಮತಿಪ್ರಚಣ್ಡನ್ದಿಶೋದ್ರವದ್ಭಿನ್ನಮವಾಭ್ರಜಾಲಮ್ ।
ಸ ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಸಮವೇಕ್ಷ್ಯಹರ್ಷಾನ್ನನಾದಭೂಯೋಘನವದ್ಘನಾಭಃ ॥ 55 ॥
ತೇತಸ್ಯಘೋರನ್ನಿನದನ್ನಿಶಮ್ಯಯಥಾನಿನಾದನ್ದಿವಿವಾರಿದಸ್ಯ ।
ಪೇತುರ್ಧರಣ್ಯಾಮ್ಬಹವಃಪ್ಲವಙ್ಗಾನಿಕೃತ್ತಮೂಲಾಇವಶಾಲವೃಕ್ಷಾಃ ॥ 56 ॥
ವಿಪುಲಪರಿಘವಾನ್ ಸ ಕುಮ್ಭಕರ್ಣೋರಿಪುನಿಧನಾಯವಿನಿಸ್ಪೃತೋತ್ಮಾ ।
ಕಪಿಷಣಭಯಮಾದದತ್ಸುಭೀಮಮ್ಪ್ರಭುರಿವದಣ್ಡವಾನ್ಯುಗಾನ್ತೇ ॥ 57 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಪಞ್ಚಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
