ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಚತುಃಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಆಖ್ಯಾತಾ ಗೃಧ್ರರಾಜೇನ ಸಮುತ್ಪ್ಲುತ್ಯ ಪ್ಲವಙ್ಗಮಾಃ ।
ಸಙ್ಗತಾಃ ಪ್ರೀತಿಸಂಯುಕ್ತಾ ವಿನೇದುರ್ಭೀಮವಿಕ್ರಮಾಃ ॥ 1 ॥
ಸಮ್ಪಾತೇರ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಹರಯೋ ರಾವಣಕ್ಷಯಮ್ ।
ಹೃಷ್ಟಾಸ್ಸಾಗರಮಾಜಗ್ಮುಸ್ಸೀತಾದರ್ಶನಕಾಙ್ಕ್ಷಿಣಃ ॥ 2 ॥
ಅಭಿಕ್ರಮ್ಯ ತು ತಂ ದೇಶಂ ದದೃಶುರ್ಭೀಮವಿಕ್ರಮಾಃ ।
ಕೃತ್ಸ್ನಂ ಲೋಕಸ್ಯ ಮಹತಃ ಪ್ರತಿಬಿಮ್ಬಮಿವ ಸ್ಥಿತಮ್ ॥ 3 ॥
ದಕ್ಷಿಣಸ್ಯ ಸಮುದ್ರಸ್ಯ ಸಮಾಸಾದ್ಯೋತ್ತರಾಂ ದಿಶಮ್ ।
ಸನ್ನಿವೇಶಂ ತತಶ್ಚಕ್ರುರ್ಹರಿವೀರಾ ಮಹಾಬಲಾಃ ॥ 4 ॥
ಸತ್ತ್ವೈರ್ಮಹದ್ಭಿರ್ವಿಕೃತೈಃ ಕ್ರೀಡದ್ಭಿರ್ವಿವಿಧೈರ್ಜಲೇ ।
ವ್ಯಾತ್ತಾಸ್ಯೈಸ್ಸುಮಹಾಕಾಯೈರೂರ್ಮಿಭಿಶ್ಚ ಸಮಾಕುಲಮ್ ॥ 5 ॥
ಪ್ರಸುಪ್ತಮಿವ ಚಾನ್ಯತ್ರ ಕ್ರೀಡನ್ತಮಿವ ಚಾನ್ಯತಃ ।
ಕ್ವಚಿತ್ಪರ್ವತಮಾತ್ರೈಶ್ಚ ಜಲರಾಶಿಭಿರಾವೃತಮ್ ॥ 6 ॥
ಸಙ್ಕುಲಂ ದಾನವೇನ್ದ್ರೈಶ್ಚ ಪಾತಾಲತಲವಾಸಿಭಿಃ ।
ರೋಮಹರ್ಷಕರಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಿಷೇದುಃ ಕಪಿಕುಞ್ಜರಾಃ ॥ 7 ॥
ಆಕಾಶಮಿವ ದುಷ್ಪಾರಂ ಸಾಗರಂ ಪ್ರೇಕ್ಷಯ ವಾನರಾಃ ।
ವಿಷೇದು ಸ್ಸಹಸಾಸರ್ವೇ ಕಥಂ ಕಾರ್ಯಮಿತಿ ಬ್ರುವನ್ ॥ 8 ॥
ವಿಷಣ್ಣಾಂ ವಾಹಿನೀಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸಾಗರಸ್ಯ ನಿರೀಕ್ಷಣಾತ್ ।
ಆಶ್ವಾಸಯಾಮಾಸ ಹರೀನ್ಭಯಾರ್ತಾನ್ ಹರಿಸತ್ತಮಃ ॥ 9 ॥
ತಾನ್ವಿಷಾದೇನ ಮಹತಾ ವಿಷಣ್ಣಾನ್ವಾನರರ್ಷಭಾನ್ ।
ಉವಾಚ ಮತಿಮಾನ್ಕಾಲೇ ವಾಲಿಸೂನುರ್ಮಹಾಬಲಃ ॥ 10 ॥
ನ ವಿಷಾದೇ ಮನಃ ಕಾರ್ಯಂ ವಿಷಾದೋ ದೋಷವತ್ತಮಃ ।
ವಿಷಾದೋ ಹನ್ತಿ ಪುರುಷಂ ಬಾಲಂ ಕ್ರುದ್ಧ ಇವೋರಗಃ ॥ 11 ॥
ಯೋ ವಿಷಾದಂ ಪ್ರಸಹತೇ ವಿಕ್ರಮೇ ಪರ್ಯುಪಸ್ಥಿತೇ ।
ತೇಜಸಾ ತಸ್ಯ ಹೀನಸ್ಯ ಪುರುಷಾರ್ಥೋ ನ ಸಿಧ್ಯತಿ ॥ 12 ॥
ತಸ್ಯಾಂ ರಾತ್ರ್ಯಾಂ ವ್ಯತೀತಾಯಾಮಙ್ಗದೋ ವಾನರೈಸ್ಸಹ ।
ಹರಿವೃದ್ಧೈಸ್ಸಮಾಗಮ್ಯ ಪುನರ್ಮನ್ತ್ರಮಮನ್ತ್ರಯತ್ ॥ 13 ॥
ಸಾ ವಾನರಾಣಾಂ ಧ್ವಜಿನೀ ಪರಿವಾರ್ಯಾಙ್ಗದಂ ಬಭೌ ।
ವಾಸವಂ ಪರಿವಾರ್ಯೇವ ಮರುತಾಂ ವಾಹಿನೀ ಸ್ಥಿತಾ ॥ 14 ॥
ಕೋಽನ್ಯಸ್ತಾಂ ವಾನರೀಂ ಸೇನಾಂ ಶಕ್ತಃಸ್ತಮ್ಭಯಿತುಂ ಭವೇತ್ ।
ಅನ್ಯತ್ರ ವಾಲಿತನಯಾದನ್ಯತ್ರ ಚ ಹನೂಮತಃ ॥ 15 ॥
ತತಸ್ತಾನ್ಹರಿವೃದ್ಧಾಂಶ್ಚ ತಚ್ಚ ಸೈನ್ಯಮರಿನ್ದಮಃ ।
ಅನುಮಾನ್ಯಾಙ್ಗದಶ್ಶ್ರೀಮಾನ್ವಾಕ್ಯಮರ್ಥವದಬ್ರವೀತ್ ॥ 16 ॥
ಕ ಇದಾನೀಂ ಮಹಾತೇಜಾ ಲಙ್ಘಯಿಷ್ಯತಿ ಸಾಗರಮ್ ।
ಕಃ ಕರಿಷ್ಯತಿ ಸುಗ್ರೀವಂ ಸತ್ಯಸನ್ಧಮರಿನ್ದಮಮ್ ॥ 17 ॥
ಕೋ ವೀರೋ ಯೋಜನಶತಂ ಲಙ್ಘಯೇತ ಪ್ಲವಙ್ಗಮಾಃ ।
ಇಮಾಂಶ್ಚ ಯೂಥಪಾನ್ ಸರ್ವಾನ್ಮೋಕ್ಷಯೇತ್ಕೋ ಮಹಾಭಯಾತ್ ॥ 18 ॥
ಕಸ್ಯ ಪ್ರಭಾವಾದ್ಧಾರಾಂಶ್ಚ ಪುತ್ರಾಂಶ್ಚೈವ ಗೃಹಾಣಿ ಚ ।
ಇತೋ ನಿವೃತ್ತಾಃ ಪಶ್ಯೇಮ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಾಸ್ಸುಖಿನೋ ವಯಮ್ ॥ 19 ॥
ಕಸ್ಯ ಪ್ರಸಾದಾದ್ರಾಮಂ ಚ ಲಕ್ಷ್ಮಣಂ ಚ ಮಹಾಬಲಮ್ ।
ಅಭಿಗಚ್ಛೇಮ ಸಂಹೃಷ್ಟಾಸ್ಸುಗ್ರೀವಂ ಚ ವನೌಕಸಮ್ ॥ 20 ॥
ಯದಿ ಕಶ್ಚಿತ್ಸಮರ್ಥೋ ವಸ್ಸಾಗರಪ್ಲವನೇ ಹರಿಃ ।
ಸ ದದಾ ತ್ವಿಹ ನ ಶಶೀಘ್ರಂ ಪುಣ್ಯಾಮಭಯದಕ್ಷಿಣಾಮ್ ॥ 21 ॥
ಅಙ್ಗದಸ್ಯ ವಚ ಶ್ಶೃತ್ವಾ ನ ಕಶ್ಚಿತ್ ಕಿಞ್ಚಿದಬ್ರವೀತ್ ।
ಸ್ತಿಮಿತೇ ವಾ ಭವತ್ಸರ್ವಾ ಸಾ ತತ್ರ ಹರಿವಾಹಿನೀ ॥ 22 ॥
ಪುನರೇವಾಙ್ಗದಃ ಪ್ರಾಹ ತಾನ್ಹರೀನ್ಹರಿಸತ್ತಮಃ ।
ಸರ್ವೇ ಬಲವತಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಾ ಭವನ್ತೋ ದೃಢವಿಕ್ರಮಾಃ ॥ 23 ॥
ವ್ಯಪದೇಶ್ಯ ಕುಲೇ ಜಾತಾಃ ಪೂಜಿತಾಶ್ಚಾಪ್ಯಭೀಕ್ಷ್ಣಶಃ ।
ನ ಹಿ ವೋ ಗಮನೇ ಸಙ್ಗಃ ಕದಾಚಿತ್ಕಸ್ಯಚಿತ್ಕ್ವಚಿತ್ ।
ಬ್ರುವಧ್ವಂ ಯಸ್ಯ ಯಾ ಶಕ್ತಿಃ ಪ್ಲವನೇ ಪ್ಲವಗರ್ಷಭಾಃ ॥ 24 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಕಾಣ್ಡೇ ಚತುಃಷಷ್ಟಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
