ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଚତୁର୍ଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ନିଶାଚରେଂଦ୍ରସ୍ୟନିଶମ୍ୟଵାକ୍ୟଂସକୁଂଭକର୍ଣସ୍ୟଚଗର୍ଜିତାନି ।
ଵିଭୀଷଣୋରାକ୍ଷସରାଜମୁଖ୍ୟମୁଵାଚଵାକ୍ୟଂହିତମର୍ଥୟୁକ୍ତମ୍ ॥ 1 ॥
ଂତରଭୋଗରାଶିଶ୍ଚିଂତାଵିଷସ୍ସୁସ୍ମିତତୀକ୍ଷ୍ଣଦଂଷ୍ଟ୍ରଃ ।
ପଂଚାଂଗୁଲୀପଂଚଶିରୋଽତିକାୟସ୍ସୀତାମହାହିସ୍ତଵକେନରାଜନ୍ ॥ 2 ॥
ୟାଵନ୍ନଲଂକାଂସମଭିଦ୍ରଵଂତିଵଲୀମୁଖାଃପର୍ଵତକୂଟମାତ୍ରାଃ ।
ଦଷ୍ଟ୍ରାୟୁଧାଶ୍ଚୈଵନଖାୟୁଧାଶ୍ଚପ୍ରଦୀୟତାଂଦାଶରଥାୟମୈଥିଲୀ ॥ 3 ॥
ୟାଵନ୍ନଗୃହ୍ଣଂତିଶିରାଂସିବାଣାରାମେରିତାରାକ୍ଷସପୁଂଗଵାନାମ୍ ।
ଵଜ୍ରୋପମାଵାୟୁସମାନଵେଗାଃପ୍ରଦୀୟତାଂଦାଶରଥାୟମୈଥିଲୀ ॥ 4 ॥
ନକୁଂଭକର୍ଣେଂଦ୍ରଜିତୌଚରାଜଂସ୍ତଥାମହାପାର୍ଶ୍ଵମହୋଦରୌଵା ।
ନିକୁଂଭକୁଂଭୌଚତଥାଽତିକାୟଃସ୍ଥାତୁଂନଶକ୍ତାୟୁଧିରାଘଵସ୍ୟ ॥ 5 ॥
ଜୀଵଂସ୍ତୁ ରାମସ୍ୟ ନ ମୋକ୍ସ୍ୟସେ ତ୍ଵମ୍ ।
ଗୁପ୍ତଃ ସଵିତ୍ରାପ୍ୟଥଵା ମରୁଦ୍ଭିଃ ।
ନ ଵାସଵସ୍ୟାଂକଗତୋ ନ ମୃତ୍ୟୋ ।
ର୍ନଭୋ ନ ପାତାଲମନୁପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ ॥ 6 ॥
ନିଶମ୍ୟଵାକ୍ୟଂତୁଵିଭୀଷଣସ୍ୟତତଃପ୍ରହସ୍ତୋଵଚନଂବଭାଷେ ।
ନନୋଭୟଂଵିଦ୍ମନଦୈଵତେଭ୍ୟୋନଦାନଵେଭ୍ୟୋଽପ୍ୟଥଵାକୁତଶ୍ଚିତ୍ ॥ 7 ॥
ନୟକ୍ଷଗଂଧର୍ଵମହୋରଗେଭ୍ୟୋଭୟଂନସଂଖ୍ୟେପତଗୋରଗେଭ୍ୟଃ ।
କଥଂନୁରାମାଦ୍ଭଵିତାଭୟଂନୋନରେଂଦ୍ରପୁତ୍ରାତ୍ସମରେକଦାଚିତ୍ ॥ 8 ॥
ପ୍ରହସ୍ତଵାକ୍ୟଂତ୍ଵହିତଂନିଶମ୍ୟଵିଭୀଷଣୋରାଜହିତାନୁକାଂକ୍ଷୀ ।
ତତୋମହାର୍ଥଂଵଚନଂବଭାଷେଧର୍ମାର୍ଥକାମେଷୁନିଵିଷ୍ଟବୁଦ୍ଧିଃ ॥ 9 ॥
ପ୍ରହସ୍ତଃ ରାଜାଚମହୋଦରଶ୍ଚତ୍ଵଂକୁଂଭକର୍ଣଶ୍ଚୟଥାଽର୍ଥଜାତମ୍ ।
ବ୍ରଵୀତରାମଂପ୍ରତିତନ୍ନଶକ୍ୟଂୟଥାଗତିସ୍ସ୍ଵର୍ଗମଧର୍ମବୁଦ୍ଧେଃ ॥ 10 ॥
ଵଧସ୍ତୁରାମସ୍ୟମୟାତ୍ଵୟାଚପ୍ରହସ୍ତସର୍ଵୈରପିରାକ୍ଷସୈର୍ଵା ।
କଥଂଭଵେଦର୍ଥଵିଶାରଦସ୍ୟମହାର୍ଣଵଂତର୍ତୁମିଵାପ୍ଲଵସ୍ୟ ॥ 11 ॥
ଧର୍ମପ୍ରଧାନସ୍ୟ ମହାରଥସ୍ୟ ।
ଇକ୍ସ୍ଵାକୁଵଂଶପ୍ରଭଵସ୍ୟ ରାଜ୍ଞଃ ।
ପୁରୋଽସ୍ୟ ଦେଵାଶ୍ଚ ତଥାଵିଧସ୍ୟ ।
କୃତ୍ୟେଷୁ ଶକ୍ତସ୍ୟ ଭଵଂତି ମୂଢାଃ ॥ 12 ॥
ତୀକ୍ଷ୍ଣାନତାୟତ୍ତଵକଂକପତ୍ରାଦୁରାସଦାରାଘଵଵିପ୍ରମୁକ୍ତାଃ ।
ଭିତ୍ଵାଶରୀରଂପ୍ରଵିଶଂତିବାଣାଃପ୍ରହସ୍ତତେନୈଵଵିକତ୍ଥସେତ୍ଵମ୍ ॥ 13 ॥
ଭିତ୍ତ୍ଵାନତାଵତ୍ପ୍ରଵିଶଂତିକାୟଂପ୍ରାଣାଂତିକାସ୍ତେଽଶନିତୁଲ୍ୟଵେଗାଃ ।
ଶିତାଶ୍ଶରାରାଘଵଵିପ୍ରମୁକ୍ତାଃପ୍ରହସ୍ତତେନୈଵଵିକତ୍ଥସେତ୍ଵମ୍ ॥ 14 ॥
ନରାଵଣୋନାତିବଲସ୍ତ୍ରିଶୀର୍ଷୋନକୁଂଭକର୍ଣୋଽସ୍ୟସୁତୋନିକୁଂଭଃ ।
ନଚେଂଦ୍ରଜିଦ୍ଦାଶରଧିଂପ୍ରସୋଢୁଂତ୍ଵଂଵାରଣେଶକ୍ରସମଂସମର୍ଥଃ ॥ 15 ॥
ଦେଵାଂତକୋଵାପିନରାଂତକୋଵାତଥାତିକାୟୋଽତିରଥୋମହାତ୍ମା ।
ଆକଂପନଶ୍ଚାଦ୍ରିସମାନସାରଃସ୍ଥାତୁଂନଶକ୍ତାୟୁଧିରାଘଵସ୍ୟ ॥ 16 ॥
ଅୟଂଚରାଜାଵ୍ୟସନାଭିଭୂତୋମିତ୍ରୈରମିତ୍ରପ୍ରତିମୈର୍ଭଵଦ୍ଭିଃ ।
ଅନ୍ଵାସ୍ୟତେରାକ୍ଷସନାଶନାର୍ଥେତୀକ୍ଷ୍ଣଃପ୍ରକୃତ୍ୟାହ୍ୟସୀକ୍ଷୟକାରୀ ॥ 17 ॥
ଅନଂତଭୋଗେନସହସ୍ରମୂର୍ଥ୍ନାନାଗେନଭୀମେନମହାବଲେଵ ।
ବଲାତ୍ପରିକ୍ଷିପ୍ତମିମଂଭଵଂତୋରାଜାନମୁତ୍କ୍ଷିପ୍ୟଵିମୋଚୟଂତୁ ॥ 18 ॥
ୟାଵଦ୍ଧିକେଶଗ୍ରହଣାତସୁହୃଦ୍ଭିଃ ସମେତ୍ୟସର୍ଵୈଃପରିପୂର୍ଣକାମୈଃ ।
ନିଗୃହ୍ୟରାଜାପରିରକ୍ଷିତଵ୍ୟୋଭୂତୈର୍ୟଥାଭୀମବଲୈର୍ଗୃହୀତଃ ॥ 19 ॥
ସୁଵାରିଣାରାଘଵସାଗରେଣପ୍ରଚ୍ଛାଦ୍ୟମାନସ୍ତରସାଭଵଦ୍ଭିଃ ।
ୟୁକ୍ତସ୍ତ୍ଵୟଂତାରୟିତୁଂସମେତ୍ୟକାକୁତ୍ସ୍ଥପାତାଲମୁଖେପତନ୍ସଃ ॥ 20 ॥
ଇଦଂପୁରସ୍ୟାସ୍ୟସରାକ୍ଷସସ୍ୟରାଜ୍ଞଶ୍ଚପଥ୍ୟଂସସୁହୃଜ୍ଜନସ୍ୟ ।
ସମ୍ୟଗ୍ଘିଵାକ୍ୟଂସ୍ଵମତଂବ୍ରଵୀମିନରେଂଦ୍ରପୁତ୍ରାୟଦଦାମପତ୍ନୀମ୍ ॥ 21 ॥
ପରସ୍ୟଵୀର୍ୟଂସ୍ଵବଲଂଚବୁଧ୍ଵାସ୍ଥାନଂକ୍ଷୟଂଚୈଵତଥୈଵଵୃଦ୍ଧିମ୍ ।
ତଥାସ୍ଵପକ୍ଷେପ୍ୟନୁମୃଶ୍ୟବୁଧ୍ଵାଵଦେତ୍ କ୍ଷମଂସ୍ଵାମିହିତଂସମଂତ୍ରୀ ॥ 22 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡେ ଚତୁର୍ଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
