ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ತತೋನಿವಿಷ್ಟಾನ್ಧ್ವಜಿನೀಂಸುಗ್ರೀವೇಣಾಭಿಪಾಲಿತಾಮ್ ।
ದದರ್ಶರಾಕ್ಷಸೋಽಭ್ಯೇತ್ಯಶಾರ್ದೂಲೋನಾಮವೀರ್ಯವಾನ್ ॥ 1 ॥
ಚಾರೋರಾಕ್ಷಸರಾಜಸ್ಯರಾವಣಸ್ಯದುರಾತ್ಮನಃ ।
ತಾನ್ದೃಷ್ಟ್ವಾಸರ್ವತೋವ್ಯಗ್ರಮ್ಪ್ರತಿಗಮ್ಯಸರಾಕ್ಷಸಃ ॥ 2 ॥
ಆವಿಶ್ಯ ಲಙ್ಕಾಂ ವೇಗೇನ ರಾಜಾನಮಿದಮಬ್ರವೀತ್ ।
ಏಷ ವೈ ವಾನರರ್ಕ್ಷಘೋ ಲಙ್ಕಾಂ ಸಮಭಿವರ್ತತೇ ॥ 3 ॥
ಪುತ್ರೌದಶರಥಸ್ಯೇಮೌಭ್ರಾತರೌರಾಮಲಕ್ಷ್ಮಣೌ ॥ 4 ॥
ಉತ್ತಮೌರೂಪಸಮ್ಪನ್ನೌಸೀತಾಯಾಃಪದಮಾಗತೌ ।
ಏತೌಸಾಗರಮಾಸಾದ್ಯಸನ್ನಿವಿಷ್ಟೌಮಹಾದ್ಯುತೀ ॥ 5 ॥
ಬಲಞ್ಚಾಮಾಕಾಶಮಾವೃತ್ಯಸರ್ವತೋದಶಯೋಜನಮ್ ।
ತತ್ತ್ವಭೂತಮ್ಮಹಾರಾಜ ಕ್ಷಿಪ್ರಂವೇದಿತುಮರ್ಹಸಿ ॥ 6 ॥
ತವದೂತಾಮಹಾರಾಜಕ್ಷಿಪ್ರಮರ್ಹನ್ತ್ಯವೇಕ್ಷಿತುಮ್ ।
ಉಪಪ್ರದಾನಂಸಾನ್ತ್ವಂವಾಭೇದೋವಾತ್ರಪ್ರಯುಜ್ಯತಾಮ್ ॥ 7 ॥
ಶಾರ್ದೂಲಸ್ಯವಚಶ್ಶ್ರುತ್ವಾರಾವಣೋರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರಃ ।
ಉವಾಚಸಹಸಾವ್ಯಗ್ರಸ್ಸಮ್ಪ್ರಧಾರ್ಯಾರ್ಥಮಾತ್ಮನಃ ॥ 8 ॥
ಶುಕನ್ನಾಮತದಾರಕ್ಷೋವಾಕ್ಯಮರ್ಥವಿದಾಂವರಮ್ ।
ಸುಗ್ರೀವಮ್ಬ್ರೂಹಿಗತ್ವಾಶುರಾಜಾನಂವಚನಾನ್ಮಮ ।
ಯಥಾಸನ್ದೇಶಮಕ್ಲೀಬಂಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಯಾಪರಯಾಗಿರಾ ॥ 9 ॥
ತ್ವಂವೈಮಹಾರಾಜಕುಲಪ್ರಸೂತೋಮಹಾಬಲಶ್ಚರ್ ಕ್ಷರಜಸ್ಸುತಶ್ಚ ।
ನಕಶ್ಚಿದಾರ್ಥಸ್ತವನಾಸ್ತ್ಯನರ್ಥಸ್ತಥಾಹಿಮೇಭ್ರಾತೃಸಮೋಹರೀಶ ॥ 10 ॥
ಅಹಂಯದ್ಯಹರಮ್ಭಾರ್ಯಾಂರಾಜಪುತ್ರಸ್ಯಧೀಮತಃ ।
ಕಿನ್ತತ್ರತವಸುಗ್ರೀವಃ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಮ್ಪ್ರತಿಗಮ್ಯತಾಮ್ ॥ 11 ॥
ನಹೀಯಂಹರಿಭಿರ್ಲಙ್ಕಾಶಕ್ಯಾಪ್ರಾಪ್ತುಙ್ಕಥಞ್ಚನ ।
ದೇವೈರಪಿಸಗನ್ಧರ್ವೈಃಕಿಮ್ಪುನರ್ನರವಾನರೈಃ ॥ 12 ॥
ಸತಥಾರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರೇಣಸನ್ದಿಷ್ಟೋರಜನೀಚರಃ ।
ಶುಕೋವಿಹಙ್ಗಮೋಭೂತ್ವಾತೂರ್ಣಮಾಪ್ಲುತ್ಯಚಾಮ್ಬರಮ್ ॥ 13 ॥
ಸಗತ್ವಾದೂರಮಧ್ವಾನಮುಪರ್ಯುಪರಿಸಾಗರಮ್ ।
ಸಂಸ್ಥಿತೋಹ್ಯಮ್ಬರೇವಾಕ್ಯಂಸುಗ್ರೀವಮಿದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 14 ॥
ಸರ್ವಮುಕ್ತಂಯಥಾದಿಷ್ಟಂರಾವಣೇನದುರಾತ್ಮನಾ ।
ತಮ್ಪ್ರಾಪಯನ್ತಂವಚನನ್ತೂರ್ಣಮಾಪ್ಲುತ್ಯವಾನರಾಃ ॥ 15 ॥
ಪ್ರಾಪದ್ಯನ್ತದಿವಙ್ಕ್ಷಿಪ್ರಂಲೋಪ್ತುಂಹನ್ತುಞ್ಚಮುಷ್ಟಿಭಿಃ ।
ಸತೈಃಪ್ಲವಙ್ಗೈಃಪ್ರಸಭನ್ನಿಗೃಹೀತೋನಿಶಾಚರಃ ।
ಗಗನಾದ್ಭೂತಲೇಚಾಶುಪರಿಗೃಹ್ಯನಿಪಾತಿತಃ ॥ 16 ॥
ವಾನರೈಃಪೀಡ್ಯಮಾನಸ್ತುಶುಕೋವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ।
ನದೂತಾನ್ಘ್ನನ್ತಿಕಾಕುತ್ಸ್ಥ ವಾರ್ಯನ್ತಾಂಸಾಧುವಾನರಾಃ ॥ 17 ॥
ಯಸ್ತುಹಿತ್ವಾಮತಮ್ಭರ್ತುಸ್ಸ್ವಮತಂಸಮ್ಪ್ರಭಾಷತೇ ।
ಅನುಕ್ತವಾದೀದೂತಸ್ಸನ್ ಸದೂತೋವಧಮರ್ಹತಿ ॥ 18 ॥
ಶುಕಸ್ಯವಚನಂಶ್ರುತ್ವಾರಾಮಸ್ತುಪರಿದೇವಿತಮ್ ।
ಉವಾಚಮಾವಧಿಷ್ಟೇತಿಘ್ನತಶ್ಶಾಖಾಮೃಗರ್ಷಭಾನ್ ॥ 19 ॥
ಸಚಪತ್ರಲಘುರ್ಭೂತ್ವಾಹರಿಭಿರ್ದರ್ಶಿತೇಭಯೇ ।
ಅನ್ತರಿಕ್ಷೇಸ್ಥಿತೋಭೂತ್ವಾಪುನರ್ವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 20 ॥
ಸುಗ್ರೀವಃಸ ತ್ತ್ವಸಮ್ಪನ್ನಃ ಮಹಾಬಲಪರಾಕ್ರಮಃ ।
ಕಿಮ್ಮಯಾಖಲುವಕ್ತವ್ಯೋರಾವಣೋಲೋಕರಾವಣಃ ॥ 21 ॥
ಸಏವಮುಕ್ತಃಪ್ಲವಗಾಧಿಪಸ್ತದಾಪ್ಲವಙ್ಗಮಾನಾಮೃಷಭೋಮಹಾಬಲಃ ।
ಉವಾಚವಾಕ್ಯಂರಜನೀಚರಸ್ಯಚಾರಂಶುಕನ್ತೂರ್ಣಮದೀನಸತ್ತ್ವಃ ॥ 22 ॥
ನಮೇಽಸಿಮಿತ್ರನ್ನತಥಾನುಕಮ್ಪ್ಯೋನಚೋಪಕರ್ತಾಪಿನಮೇಪ್ರಿಯೋಽಸಿ ।
ಅರಿಶ್ಚರಾಮಸ್ಯಸಹಾನುಬನ್ಧಸ್ತತೋಽಸಿವಾಲೀವವಧಾರ್ಹವಧ್ಯಃ ॥ 23 ॥
ನಿಹ್ನನ್ಮ್ಯಹನ್ತ್ವಾಂಸಸುತಂಸಬನ್ಧುಂಸಜ್ಞಾತಿವರ್ಗರಜನೀಚರೇಶ ।
ಲಙ್ಕಾಞ್ಚಸರ್ವಾಮ್ಮಹತಾಬಲೇನಕ್ಷಿಪ್ರಙ್ಕರಿಷ್ಯಾಮಿಸಮೇತ್ಯಭಸ್ಮ ॥ 24 ॥
ನಮೋಕ್ಷಯಸೇರಾವಣಃ ರಾಘವಸ್ಯಸುರೈಸ್ಸಹೇನ್ದ್ರೈದಪಿಮೂಢಗುಪ್ತಃ ।
ಅನ್ತರ್ಹಿತಸ್ಸೂರ್ಯಪಥಙ್ಗತೋಽವಾ ।
ತಥೈವಪಾತಾಲಮನುಪ್ರವಿಷ್ಟಃ ॥ 25 ॥
ಗಿರೀಶಪಾದಮ್ಬುಜಸಙ್ಗತೋವಾಹತೋಽಸಿರಾಮೇಣಸಹಾನುಜಸ್ತ್ವಮ್ ॥ 26 ॥
ತಸ್ಯತೇತ್ರಿಷುಲೋಕೇಷುನಪಿಶಾಚನ್ನರಾಕ್ಷಸಮ್ ।
ತ್ರಾತಾರಮನುಪಶ್ಯಾಮಿನಗನ್ಧರ್ವನ್ನಚಾಸುರಮ್ ॥ 27 ॥
ಅವಧೀರ್ಯಜರಾವೃದ್ದಙ್ಗೃಧ್ರರಾಜಞ್ಜಟಾಯುಷಮ್ ।
ಕಿನ್ನುತೇರಾಮಸಾನ್ನಿಧ್ಯೇಸಕಾಶೇಲಕ್ಷ್ಮಣಸ್ಯವಾ ॥ 28 ॥
ಹೃತಾಸೀತಾವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀಯಾನ್ತ್ವಙ್ಗೃಹ್ಯನಬುಧ್ಯಸೇ ।
ಮಹಾಬಲಮ್ಮಹಾತ್ಮಾನನ್ದುರ್ಧರ್ಷಮಮರೈರಪಿ ।
ನಬುಧ್ಯಸೇರಘುಶ್ರೇಷ್ಠಂಯಸ್ತೇಪ್ರಾಣಾನ್ಹರಿಷ್ಯತಿ ॥ 29 ॥
ತತೋಽಬ್ರವೀದ್ವಾಲಿಸುತಸ್ತ್ವಙ್ಗದೋಹರಿಸತ್ತಮಃ ।
ನಾಯನ್ದೂತೋಮಹಾರಾಜಚಾರಿಕಃಪ್ರತಿಭಾತಿಮೇ ॥ 30 ॥
ತುಲಿತಂಹಿಬಲಂಸರ್ವಮನೇನಾತ್ರೈವತಿಷ್ಠತಾ ।
ಗೃಹ್ಯತಾಮ್ಮಾಗಮಲ್ಲಙ್ಕಾಮೇತದ್ದಿಮಮರೋಚತೇ ॥ 31 ॥
ತತೋರಾಜ್ಞಾಸಮಾದಿಷ್ಟಾಸ್ಸಮುತ್ಪತ್ಯವಲೀಮುಖಾಃ ।
ಜಗೃಹುಶ್ಚಬಬನ್ಧುಶ್ಚವಿಲಪನ್ತಮನಾಥವತ್ ॥ 32 ॥
ಶುಕಸ್ತುವಾನರೈಶ್ಚಣ್ಡೈಸ್ತತ್ರತೈಸ್ಸಮ್ಪ್ರಪೀಡಿತಃ ।
ವ್ಯಾಚುಕ್ರೋಶಮಹಾತ್ಮಾನಂರಾಮನ್ದಶರಥಾತ್ಮಜಮ್ ॥ 33 ॥
ಲುಪ್ಯೇತೇಮೇಬಲಾತ್ಪಕ್ಷೌಭಿದ್ಯೇತೇಮೇತಥಾಽಕ್ಷಿಣೀ ॥ 34 ॥
ಯಾಞ್ಚರಾತ್ರಿಮ್ಮರಿಷ್ಯಾಮಿಜಾಯೇರಾತ್ರಿಞ್ಚಯಾಮಹಮ್ ।
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇಕಾಲೇಯನ್ಮಯಾಹ್ಯಶುಭಙ್ಕೃತಮ್ ॥ 35 ॥
ಸರ್ವನ್ತ್ವಮುಪಪದ್ಯೇಧಾಜಹ್ಯಾಞ್ಚೇದ್ಯದಿಜೀವಿತಮ್ ।
ನಾಘಾತಯತ್ತದಾರಾಮಶ್ಶ್ರುತ್ವಾತತ್ಪರಿದೇವನಮ್ ।
ವಾನರಾನಬ್ರವೀದ್ರಾಮೋಮುಚ್ಯತಾನ್ದೂತಆಗತಃ ॥ 36 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ವಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
