ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಏಕೋನಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಸೀತಾಯಾ ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ದಶಗ್ರೀವಃ ಪ್ರತಾಪವಾಮ್ ।
ಹಸ್ತೇ ಹಸ್ತಂ ಸಮಾಹತ್ಯ ಚಕಾರ ಸುಮಹದ್ವಪುಃ ॥ 1 ॥
ಸ ಮೈಥಿಲೀಂ ಪುನರ್ವಾಕ್ಯಂ ಬಭಾಷೇ ಚ ತತೋ ಭೃಶಮ್ ।
ನೋನ್ಮತ್ತಯಾ ಶ್ರುತೌ ಮನ್ಯೇ ಮಮ ವೀರ್ಯಪರಾಕ್ರಮೌ ॥ 2 ॥
ಉದ್ವಹೇಯಂ ಭುಜಾಭ್ಯಾಂ ತು ಮೇದಿನೀಮಮ್ಬರೇ ಸ್ಥಿತಃ ।
ಆಪಿಬೇಯಂ ಸಮುದ್ರಂ ಚ ಹನ್ಯಾಂ ಮೃತ್ಯುಂ ರಣೇ ಸ್ಥಿತಃ ॥ 3 ॥
ಅರ್ಕಂ ತುನ್ದ್ಯಾಂ ಶರೈಃ ತೀಕ್ಷ್ಣೈರ್ ವಿಭಿನ್ದ್ಯಾಂ ಹಿ ಮಹೀತಲಮ್ ।
ಕಾಮ ರೂಪಿಣಂ ಉನ್ಮತ್ತೇ ಪಶ್ಯ ಮಾಂ ಕಾಮದಂ ಪತಿಮ್ ॥ 4 ॥
ಏವಮುಕ್ತವತಸ್ತಸ್ಯ ಸೂರ್ಯಕಲ್ಪೇ ಶಿಖಿಪ್ರಭೇ ।
ಕ್ರುದ್ಧಸ್ಯ ಹರಿಪರ್ಯನ್ತೇ ರಕ್ತೇ ನೇತ್ರೇ ಬಭೂವತುಃ ॥ 5 ॥
ಸದ್ಯಸ್ಸೌಮ್ಯಂ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ಭಿಕ್ಷುರೂಪಂ ಸ ರಾವಣಃ ।
ಸ್ವಂ ರೂಪಂ ಕಾಲರೂಪಾಭಂ ಭೇಜೇ ವೈಶ್ರವಣಾನುಜಃ ॥ 6 ॥
ಸಂರಕ್ತನಯನಶ್ಶ್ರೀಮಾಂಸ್ತಪ್ತಕಾಞ್ಚನಭೂಷಣಃ ।
ಕ್ರೋಧೇನ ಮಹತಾವಿಷ್ಟೋ ನೀಲಜೀಮೂತಸನ್ನಿಭಃ ॥ 7 ॥
ದಶಾಸ್ಯಃ ಕಾರ್ಮುಕೀ ಬಾಣೀ ಬಭೂವ ಕ್ಷಣದಾಚರಃ ।
ಸ ಪರಿವ್ರಾಜಕಚ್ಛದ್ಮ ಮಹಾಕಾಯೋ ವಿಹಾಯ ತತ್ ॥ 8 ॥
ಪ್ರತಿಪದ್ಯ ಸ್ವಕಂ ರೂಪಂ ರಾವಣೋ ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪಃ ।
ಸಂರಕ್ತನಯನಃ ಕ್ರೋಧಾಜ್ಜೀಮೂತನಿಚಯಪ್ರಭಃ ॥ 9 ॥
ರಕ್ತಾಮ್ಬರಧರಸ್ತಸ್ಥೌ ಸ್ತ್ರೀರತ್ನಂ ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಮೈಥಿಲೀಮ್ ।
ಸ ತಾಮಸಿತಕೇಶಾನ್ತಾಂ ಭಾಸ್ಕರಸ್ಯ ಪ್ರಭಾಮಿವ ॥ 10 ॥
ವಸನಾಭರಣೋಪೇತಾಂ ಮೈಥಿಲೀಂ ರಾವಣೋಽಬ್ರವೀತ್ ।
ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ವಿಖ್ಯಾತಂ ಯದಿ ಭರ್ತಾರಮಿಚ್ಛಸಿ ॥ 11 ॥
ಮಾಮಾಶ್ರಯ ವರಾರೋಹೇ ತವಾಹಂ ಸದೃಶಃ ಪತಿಃ ।
ಮಾಂ ಭಜಸ್ವ ಚಿರಾಯ ತ್ವಮಹಂ ಶ್ಲಾಘ್ಯಃ ಪ್ರಿಯಸ್ತವ ॥ 12 ॥
ನೈವ ಚಾಹಂ ಕ್ವಚಿದ್ಭದ್ರೇ ಕರಿಷ್ಯೇ ತವ ವಿಪ್ರಿಯಮ್ ।
ತ್ಯಜ್ಯತಾಂ ಮಾನುಷೇ ಭಾವೋ ಮಯಿ ಭಾವಃ ಪ್ರಣೀಯತಾಮ್ ॥ 13 ॥
ರಾಜ್ಯಾಚ್ಚ್ಯುತಮಸಿದ್ಧಾರ್ಥಂ ರಾಮಂ ಪರಿಮಿತಾಯುಷಮ್ ।
ಕೈರ್ಗುಣೈರನುರಕ್ತಾಸಿ ಮೂಢೇ ಪಣ್ಡಿತಮಾನಿನಿ ॥ 14 ॥
ಯಃ ಸ್ತ್ರಿಯಾ ವಚನಾದ್ರಾಜ್ಯಂ ವಿಹಾಯ ಸಸುಹೃಜ್ಜನಮ್ ।
ಅಸ್ಮಿನ್ವ್ಯಾಲಾನುಚರಿತೇ ವನೇ ವಸತಿ ದುರ್ಮತಿಃ ॥ 15 ॥
ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ಮೈಥಿಲೀಂ ವಾಕ್ಯಂ ಪ್ರಿಯಾರ್ಹಾಂ ಪ್ರಿಯವಾದಿನೀಮ್ ।
ಅಭಿಗಮ್ಯ ಸುದುಷ್ಟಾತ್ಮಾ ರಾಕ್ಷಸಃ ಕಾಮಮೋಹಿತಃ ॥ 16 ॥
ಜಗ್ರಾಹ ರಾವಣಸ್ಸೀತಾಂ ಬುಧಃ ಖೇ ರೋಹಿಣೀಮಿವ ।
ವಾಮೇನ ಸೀತಾಂ ಪದ್ಮಾಕ್ಷೀಂ ಮೂರ್ಧಜೇಷು ಕರೇಣ ಸಃ ॥ 17 ॥
ಊರ್ವೋಸ್ತು ದಕ್ಷಿಣೇನೈವ ಪರಿಜಗ್ರಾಹ ಪಾಣಿನಾ ।
ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮೃತ್ಯುಸಙ್ಕಾಶಂ ತೀಕ್ಷ್ಣದಂಷ್ಟ್ರಂ ಮಹಾಭುಜಮ್ ॥ 18 ॥
ಪ್ರಾದ್ರವನ್ಗಿರಿಸಙ್ಕಾಶಂ ಭಯಾರ್ತಾ ವನದೇವತಾಃ ।
ಸ ಚ ಮಾಯಾಮಯೋ ದಿವ್ಯಃ ಖರಯುಕ್ತಃ ಖರಸ್ವನಃ ॥ 19 ॥
ಪ್ರತ್ಯದೃಶ್ಯತ ಹೇಮಾಙ್ಗೋ ರಾವಣಸ್ಯ ಮಹಾರಥಃ ।
ತತಸ್ತಾಂ ಪರುಷೈರ್ವಾಕ್ಯೈರ್ಭರ್ತ್ಸಯನ್ಸ ಮಹಾಸ್ವನಃ ॥ 20 ॥
ಅಙ್ಕೇನಾದಾಯ ವೈದೇಹೀಂ ರಥಮಾರೋಪಯತ್ತದಾ ।
ಸಾ ಗೃಹೀತಾ ವಿಚುಕ್ರೋಶ ರಾವಣೇನ ಯಶಸ್ಸ್ವಿನೀ ॥ 21 ॥
ರಾಮೇತಿ ಸೀತಾ ದುಃಖಾರ್ತಾ ರಾಮಂ ದೂರಗತಂವನೇ ।
ತಾಮಕಾಮಾಂ ಸ ಕಾಮಾರ್ತಃ ಪನ್ನಗೇನ್ದ್ರವಧೂಮಿವ ॥ 22 ॥
ವಿವೇಷ್ಟಮಾನಾಮಾದಾಯ ಉತ್ಪಪಾತಾಥ ರಾವಣಃ ।
ತತಸ್ಸಾ ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರೇಣ ಹ್ರಿಯಮಾಣಾ ವಿಹಾಯಸಾ ॥ 23 ॥
ಭೃಶಂ ಚುಕ್ರೋಶ ಮತ್ತೇವ ಭ್ರಾನ್ತಚಿತ್ತಾ ಯಥಾಽಽತುರಾ ।
ಹಾ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮಹಾಬಾಹೋ ಗುರುಚಿತ್ತಪ್ರಸಾದಕ ॥ 24 ॥
ಹ್ರಿಯಮಾಣಾಂ ನ ಜಾನೀಷೇ ರಕ್ಷಸಾ ಮಾಮಮರ್ಷಿಣಾ ।
ಜೀವಿತಂ ಸುಖಮರ್ಥಾಂಶ್ಚ ಧರ್ಮಹೇತೋಃ ಪರಿತ್ಯಜನ್ ॥ 25 ॥
ಹ್ರಿಯಮಾಣಾಮಧರ್ಮೇಣ ಮಾಂ ರಾಘವ ನ ಪಶ್ಯಸಿ ।
ನನು ನಾಮಾವಿನೀತಾನಾಂ ವಿನೇತಾಸಿ ಪರನ್ತಪ ॥ 26 ॥
ಕಥಮೇವಂವಿಧಂ ಪಾಪಂ ನ ತ್ವಂ ಶಾಸಿ ಹಿ ರಾವಣಮ್ ।
ನನು ಸದ್ಯೋಽವಿನೀತಸ್ಯ ದೃಶ್ಯತೇ ಕರ್ಮಣಃಫಲಮ್ ॥ 27 ॥
ಕಾಲೋಽಪ್ಯಙ್ಗೀಭವತ್ಯತ್ರ ಸಸ್ಯಾನಾಮಿವ ಪಕ್ತಯೇ ।
ತ್ವಂ ಕರ್ಮ ಕೃತವಾನೇತತ್ಕಾಲೋಪಹತಚೇತನಃ ॥ 28 ॥
ಜೀವಿತಾನ್ತಕರಂ ಘೋರಂ ರಾಮಾದ್ವ್ಯಸನಮಾಪ್ನುಹಿ ।
ಹನ್ತೇದಾನೀಂ ಸಕಾಮಾಸ್ತು ಕೈಕೇಯೀ ಸಹ ಬಾನ್ಧವೈಃ ॥ 29 ॥
ಹ್ರಿಯೇ ಯದ್ಧರ್ಮಕಾಮಸ್ಯ ಧರ್ಮಪತ್ನೀ ಯಶಸ್ವಿನಃ ।
ಆಮನ್ತ್ರಯೇ ಜನಸ್ಥಾನೇ ಕರ್ಣಿಕಾರಾನ್ಸುಪುಷ್ಪಿತಾನ್ ॥ 30 ॥
ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ರಾಮಾಯ ಶಂಸಧ್ವಂ ಸೀತಾಂ ಹರತಿ ರಾವಣಃ ।
ಮಾಲ್ಯವನ್ತಂ ಶಿಖರಿಣಂ ವನ್ದೇ ಪ್ರಸ್ರವಣಂ ಗಿರಿಮ್ ॥ 31 ॥
ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ರಾಮಾಯ ಶಂಸ ತ್ವಂ ಸೀತಾಂ ಹರತಿ ರಾವಣಃ ।
ಹಂಸಕಾರಣ್ಡವಾಕೀರ್ಣಾಂ ವನ್ದೇ ಗೋದಾವರೀಂ ನದೀಮ್ ॥ 32 ॥
ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ರಾಮಾಯ ಶಂಸ ತ್ವಂ ಸೀತಾಂ ಹರತಿ ರಾವಣಃ ।
ದೈವತಾನಿ ಚ ಯಾನ್ಯಸ್ಮಿನ್ವನೇ ವಿವಿಧಪಾದಪೇ ॥ 33 ॥
ನಮಸ್ಕರೋಮ್ಯಹಂ ತೇಭ್ಯೋಭರ್ತುಶ್ಶಂಸತ ಮಾಂ ಹೃತಾಮ್ ।
ಯಾನಿ ಕಾನಿ ಚಿದಪ್ಯತ್ರ ಸತ್ತ್ವಾನಿ ನಿವಸನ್ತ್ಯುತ ॥ 34 ॥
ಸರ್ವಾಣಿ ಶರಣಂ ಯಾಮಿ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಣಾನಪಿ ।
ಹ್ರಿಯಮಾಣಾಂ ಪ್ರಿಯಾಂ ಭರ್ತುಃ ಪ್ರಾಣೇಭ್ಯೋಽಪಿ ಗರೀಯಸೀಮ್ ॥ 35 ॥
ವಿವಶಾಽಪಹೃತಾ ಸೀತಾ ರಾವಣೇನೇತಿ ಶಂಸತ ।
ವಿದಿತ್ವಾ ಮಾಂ ಮಹಾಬಾಹುರಮುತ್ರಾಪಿ ಮಹಾಬಲಃ ॥ 36 ॥
ಆನೇಷ್ಯತಿ ಪರಾಕ್ರಮ್ಯ ವೈವಸ್ವತಹೃತಾಮಪಿ ।
ಸಾ ತದಾ ಕರುಣಾ ವಾಚೋ ವಿಲಪನ್ತೀ ಸುದುಃಖಿತಾ ॥ 37 ॥
ವನಸ್ಪತಿಗತಂ ಗೃಧ್ರಂ ದದರ್ಶಾಽಯತಲೋಚನಾ ।
ಸಾ ತಮುದ್ವೀಕ್ಷ್ಯ ಸುಶ್ರೋಣೀ ರಾವಣಸ್ಯ ವಶಂ ಗತಾ ॥ 38 ॥
ಸಮಾಕ್ರನ್ದದ್ಭಯಪರಾ ದುಃಖೋಪಹತಯಾ ಗಿರಾ ।
ಜಟಾಯೋ ಪಶ್ಯ ಮಾಮದ್ಯ ಹ್ರಿಯಮಾಣಾಮನಾಥವತ್ ॥ 39 ॥
ಅನೇನ ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರೇಣ ಕರುಣಂ ಪಾಪಕರ್ಮಣಾ ।
ನೈಷ ವಾರಯಿತುಂ ಶಕ್ಯಸ್ತವ ಕ್ರೂರೋ ನಿಶಾಚರಃ ॥ 40 ॥
ಸತ್ತ್ವಾಞ್ಜಿತಕಾಶೀ ಚ ಸಾಯುಧಶ್ಚೈವ ದುರ್ಮತಿಃ ।
ರಾಮಾಯ ತು ಯಥಾತತ್ತ್ವಂ ಜಟಾಯೋ ಹರಣಂ ಮಮ ॥ 41 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಏಕೋನಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
