ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಬಾಲಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ತೃತೀಯಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಶ್ರುತ್ವಾ ವಸ್ತು ಸಮಗ್ರಂ ತದ್ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ಧರ್ಮಸಂಹಿತಮ್ ।
ವ್ಯಕ್ತಮನ್ವೇಷತೇ ಭೂಯೋ ಯದ್ವೃತ್ತಂ ತಸ್ಯ ಧೀಮತಃ ॥ 1 ॥
ಉಪಸ್ಪೃಶ್ಯೋದಕಂ ಸಮ್ಯಗ್ಮುನಿಸ್ಸ್ಥಿತ್ವಾ ಕೃತಾಞ್ಜಲಿಃ ।
ಪ್ರಾಚೀನಾಗ್ರೇಷು ದರ್ಭೇಷು ಧರ್ಮೇಣಾನ್ವೇಷತೇ ಗತಿಮ್ ॥ 2 ॥
ರಾಮಲಕ್ಷ್ಮಣಸೀತಾಭೀ ರಾಜ್ಞಾ ದಶರಥೇನ ಚ ।
ಸಭಾರ್ಯೇಣ ಸರಾಷ್ಟ್ರೇಣ ಯತ್ಪ್ರಾಪ್ತಂ ತತ್ರ ತತ್ತ್ವತಃ ॥ 3 ॥
ಹಸಿತಂ ಭಾಷಿತಂ ಚೈವ ಗತಿರ್ಯಾ ಯಚ್ಚ ಚೇಷ್ಟಿತಮ್ ।
ತತ್ಸರ್ವಂ ಧರ್ಮವೀರ್ಯೇಣ ಯಥಾವತ್ಸಮ್ಪ್ರಪಶ್ಯತಿ ॥ 4 ॥
ಸ್ತ್ರೀತೃತೀಯೇನ ಚ ತದಾ ಯತ್ಪ್ರಾಪ್ತಂ ಚರತಾ ವನೇ ।
ಸತ್ಯಸನ್ಧೇನ ರಾಮೇಣ ತತ್ಸರ್ವಂ ಚಾನ್ವವೇಕ್ಷಿತಮ್ ॥ 5 ॥
ತತಃ ಪಶ್ಯತಿ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ತತ್ಸರ್ವಂ ಯೋಗಮಾಸ್ಥಿತಃ ।
ಪುರಾ ಯತ್ತತ್ರ ನಿರ್ವೃತ್ತಂ ಪಾಣಾವಾಮಲಕಂ ಯಥಾ ॥ 6 ॥
ತತ್ಸರ್ವಂ ತತ್ತ್ವತೋ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಧರ್ಮೇಣ ಸ ಮಹಾದ್ಯುತಿಃ ।
ಅಭಿರಾಮಸ್ಯ ರಾಮಸ್ಯ ಚರಿತಂ ಕರ್ತುಮುದ್ಯತಃ ॥ 7 ॥
ಕಾಮಾರ್ಥಗುಣಸಂಯುಕ್ತಂ ಧರ್ಮಾರ್ಥಗುಣವಿಸ್ತರಮ್ ।
ಸಮುದ್ರಮಿವ ರತ್ನಾಢ್ಯಂ ಸರ್ವಶ್ರುತಿಮನೋಹರಮ್ ॥ 8 ॥
ಸ ಯಥಾ ಕಥಿತಂ ಪೂರ್ವಂ ನಾರದೇನ ಮಹರ್ಷಿಣಾ ।
ರಘುವಂಶಸ್ಯ ಚರಿತಂ ಚಕಾರ ಭಗವಾನೃಷಿಃ ॥ 9 ॥
ಜನ್ಮ ರಾಮಸ್ಯ ಸುಮಹದ್ವೀರ್ಯಂ ಸರ್ವಾನುಕೂಲತಾಮ್ ।
ಲೋಕಸ್ಯ ಪ್ರಿಯತಾಂ ಕ್ಷಾನ್ತಿಂ ಸೌಮ್ಯತಾಂ ಸತ್ಯಶೀಲತಾಮ್ ॥ 10 ॥
ನಾನಾಚಿತ್ರಕಥಾಶ್ಚಾನ್ಯಾ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರಸಮಾಗಮೇ ।
ಜಾನಕ್ಯಾಶ್ಚ ವಿವಾಹಂ ಚ ಧನುಷಶ್ಚ ವಿಭೇದನಮ್ ॥ 11 ॥
ರಾಮರಾಮವಿವಾದಂ ಚ ಗುಣಾನ್ದಾಶರಥೇಸ್ತಥಾ ।
ತಥಾಽಭಿಷೇಕಂ ರಾಮಸ್ಯ ಕೈಕೇಯ್ಯಾ ದುಷ್ಟಭಾವತಾಮ್ ॥ 12 ॥
ವಿಘಾತಂ ಚಾಭಿಷೇಕಸ್ಯ ರಾಘವಸ್ಯ ವಿವಾಸನಮ್ ।
ರಾಜ್ಞಶ್ಶೋಕವಿಲಾಪಂ ಚ ಪರಲೋಕಸ್ಯ ಚಾಶ್ರಯಮ್ ॥ 13 ॥
ಪ್ರಕೃತೀನಾಂ ವಿಷಾದಂ ಚ ಪ್ರಕೃತೀನಾಂ ವಿಸರ್ಜನಮ್ ।
ನಿಷಾದಾಧಿಪಸಂವಾದಂ ಸೂತೋಪಾವರ್ತನಂ ತಥಾ ॥ 14 ॥
ಗಙ್ಗಾಯಾಶ್ಚಾಪಿ ಸನ್ತಾರಂ ಭರದ್ವಾಜಸ್ಯ ದರ್ಶನಮ್ ।
ಭರದ್ವಾಜಾಭ್ಯನುಜ್ಞಾನಾಚ್ಚಿತ್ರಕೂಟಸ್ಯ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 15 ॥
ವಾಸ್ತುಕರ್ಮ ನಿವೇಶಂ ಚ ಭರತಾಗಮನಂ ತಥಾ ।
ಪ್ರಸಾದನಂ ಚ ರಾಮಸ್ಯ ಪಿತುಶ್ಚ ಸಲಿಲಕ್ರಿಯಾಮ್ ॥ 16 ॥
ಪಾದುಕಾಗ್ರ್ಯಾಭಿಷೇಕಂ ಚ ನನ್ದಿಗ್ರಾಮನಿವಾಸನಮ್ ।
ದಣ್ಡಕಾರಣ್ಯಗಮನಂ ವಿರಾಧಸ್ಯ ವಧಂ ತಥಾ ॥ 17 ॥
ದರ್ಶನಂ ಶರಭಙ್ಗಸ್ಯ ಸುತೀಕ್ಷ್ಣೇನ ಸಮಾಗಮಮ್ ।
ಅನಸೂಯಾಸಹಾಸ್ಯಾಮಪ್ಯಙ್ಗರಾಗಸ್ಯ ಚಾರ್ಪಣಮ್ ॥ 18 ॥
ಅಗಸ್ತ್ಯದರ್ಶನಂ ಚೈವ ಜಟಾಯೋರಭಿಸಙ್ಗಮಮ್ ।
ಪಞ್ಚವಟ್ಯಾಶ್ಚ ಗಮನಂ ಶೂರ್ಪಣಖ್ಯಾಶ್ಚ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 19 ॥
ಶೂರ್ಪಣಖ್ಯಾಶ್ಚ ಸಂವಾದಂ ವಿರೂಪಕರಣಂ ತಥಾ ।
ವಧಂ ಖರತ್ರಿಶಿರಸೋರುತ್ಥಾನಂ ರಾವಣಸ್ಯ ಚ ॥ 20 ॥
ಮಾರೀಚಸ್ಯ ವಧಂ ಚೈವ ವೈದೇಹ್ಯಾ ಹರಣಂ ತಥಾ ।
ರಾಘವಸ್ಯ ವಿಲಾಪಂ ಚ ಗೃಧ್ರರಾಜನಿಬರ್ಹಣಮ್ ॥ 21 ॥
ಕಬನ್ಧದರ್ಶನಂ ಚಾಪಿ ಪಮ್ಪಾಯಾಶ್ಚಾಪಿ ದರ್ಶನಮ್ ।
ಶಬರ್ಯಾಃ ದರ್ಶನಂ ಚೈವ ಹನೂಮದ್ದರ್ಶನಂ ತಥಾ ॥ 22 ॥
ಋಶ್ಯಮೂಕಸ್ಯ ಗಮನಂ ಸುಗ್ರೀವೇಣ ಸಮಾಗಮಮ್ ।
ಪ್ರತ್ಯಯೋತ್ಪಾದನಂ ಸಖ್ಯಂ ವಾಲಿಸುಗ್ರೀವವಿಗ್ರಹಮ್ ॥ 23 ॥
ವಾಲಿಪ್ರಮಥನಂ ಚೈವ ಸುಗ್ರೀವಪ್ರತಿಪಾದನಮ್ ।
ತಾರಾವಿಲಾಪಂ ಸಮಯಂ ವರ್ಷರಾತ್ರನಿವಾಸನಮ್ ॥ 24 ॥
ಕೋಪಂ ರಾಘವಸಿಂಹಸ್ಯ ಬಲಾನಾಮುಪಸಙ್ಗ್ರಹಮ್ ।
ದಿಶಃ ಪ್ರಸ್ಥಾಪನಂ ಚೈವ ಪೃಥಿವ್ಯಾಶ್ಚ ನಿವೇದನಮ್ ॥ 25 ॥
ಅಙ್ಗುಲೀಯಕದಾನಂ ಚ ಋಕ್ಷಸ್ಯ ಬಿಲದರ್ಶನಮ್ ।
ಪ್ರಾಯೋಪವೇಶನಂ ಚಾಪಿ ಸಮ್ಪಾತೇಶ್ಚಾಪಿ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 26 ॥
ಪರ್ವತಾರೋಹಣಂ ಚಾಪಿ ಸಾಗರಸ್ಯಾಪಿ ಲಙ್ಘನಮ್ ।
ಸಮುದ್ರವಚನಾಚ್ಚೈವ ಮೈನಾಕಸ್ಯ ಚ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 27 ॥
ಸಿಂಹಿಕಾಯಾಶ್ಚ ನಿಧನಂ ಲಙ್ಕಾಮಲಯದರ್ಶನಮ್ ।
ರಾತ್ರೌ ಲಙ್ಕಾಪ್ರವೇಶಂ ಚ ಏಕಸ್ಯಾಥ ವಿಚಿನ್ತನಮ್ ॥ 28 ॥
ದರ್ಶನಂ ರಾವಣಸ್ಯಾಪಿ ಪುಷ್ಪಕಸ್ಯ ಚ ದರ್ಶನಮ್ ।
ಆಪಾನಭೂಮಿಗಮನಮವರೋಧಸ್ಯ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 29 ॥
ಅಶೋಕವನಿಕಾಯಾನಂ ಸೀತಾಯಾಶ್ಚಪಿ ದರ್ಶನಮ್ ।
ಅಭಿಜ್ಞಾನಪ್ರದಾನಂ ಚ ರಾವಣಸ್ಯ ಚ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 30 ॥
ರಾಕ್ಷಸೀತರ್ಜನಂ ಚೈವ ತ್ರಿಜಟಾಸ್ವಪ್ನದರ್ಶನಮ್ ।
ಮಣಿಪ್ರದಾನಂ ಸೀತಾಯಾ ವೃಕ್ಷಭಙ್ಗಂ ತಥೈವ ಚ ॥ 31 ॥
ರಾಕ್ಷಸೀವಿದ್ರವಂ ಚೈವ ಕಿಙ್ಕರಾಣಾಂ ನಿಬರ್ಹಣಮ್ ।
ಗ್ರಹಣಂ ವಾಯುಸೂನೋಶ್ಚ ಲಙ್ಕಾದಾಹಾಭಿಗರ್ಜನಮ್ ॥ 32 ॥
ಪ್ರತಿಪ್ಲವನಮೇವಾಥ ಮಧೂನಾಂ ಹರಣಂ ತಥಾ ।
ರಾಘವಾಶ್ವಾಸನಂ ಚಾಪಿ ಮಣಿನಿರ್ಯಾತನಂ ತಥಾ ॥ 33 ॥
ಸಙ್ಗಮಂ ಚ ಸಮುದ್ರೇಣ ನಲಸೇತೋಶ್ಚ ಬನ್ಧನಮ್ ।
ಪ್ರತಾರಂ ಚ ಸಮುದ್ರಸ್ಯ ರಾತ್ರೌ ಲಙ್ಕಾವರೋಧನಮ್ ॥ 34 ॥
ವಿಭೀಷಣೇನ ಸಂಸರ್ಗಂ ವಧೋಪಾಯನಿವೇದನಮ್ ।
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಸ್ಯ ನಿಧನಂ ಮೇಘನಾದನಿಬರ್ಹಣಮ್ ॥ 35 ॥
ರಾವಣಸ್ಯ ವಿನಾಶಂ ಚ ಸೀತಾವಾಪ್ತಿಮರೇಃ ಪುರೇ ।
ವಿಭೀಷಣಾಭಿಷೇಕಂ ಚ ಪುಷ್ಪಕಸ್ಯ ಚ ದರ್ಶನಮ್ ॥ 36 ॥
ಅಯೋಧ್ಯಾಯಾಶ್ಚ ಗಮನಂ ಭರತೇನ ಸಮಾಗಮಮ್ ।
ರಾಮಾಭಿಷೇಕಾಭ್ಯುದಯಂ ಸರ್ವಸೈನ್ಯವಿಸರ್ಜನಮ್ ।
ಸ್ವರಾಷ್ಟ್ರರಞ್ಜನಂ ಚೈವ ವೈದೇಹ್ಯಾಶ್ಚ ವಿಸರ್ಜನಮ್ ॥ 37 ॥
ಅನಾಗತಂ ಚ ಯತ್ಕಿಞ್ಚಿದ್ರಾಮಸ್ಯ ವಸುಧಾತಲೇ ।
ತಚ್ಚಕಾರೋತ್ತರೇ ಕಾವ್ಯೇ ವಾಲ್ಮೀಕಿರ್ಭಗವಾನೃಷಿಃ ॥ 38 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಬಾಲಕಾಣ್ಡೇ ತೃತೀಯಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
