View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in Gurmukhi script, commonly used for Punjabi language.

6.89 ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡ - ਏਕੋਨਨਵਤਿਤਮ ਸਰ੍ਗਃ

ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਏਕੋਨਨਵਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।

ਤਤਸ਼੍ਸ਼ਰਾਨ੍ ਦਾਸ਼ਰਥਿਸ੍ਸਂਧਾਯਾਮਿਤ੍ਰਕਰ੍ਸ਼ਣਃ ।
ਸਸਰ੍ਜਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਂਦ੍ਰਾਯਕ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਸ੍ਸਰ੍ਪੈਵਸ਼੍ਵਸਨ੍ ॥ 1 ॥

ਤਸ੍ਯਜ੍ਯਾਤਲਨਿਰ੍ਘੋਸ਼ਂ ਸ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ ।
ਵਿਵਰ੍ਣਵਦਨੋਭੂਤ੍ਵਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂਸਮੁਦੈਕ੍ਸ਼ਤ ॥ 2 ॥

ਵਿਸ਼ਣ੍ਣਵਦਨਂਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂਰਾਵਣਾਤ੍ਮਜੇ ।
ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਂਯੁਦ੍ਧਸਂਯੁਕ੍ਤਂਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚਵਿਭੀਸ਼ਣਃ ॥ 3 ॥

ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨ੍ਯੁਪਪਸ਼੍ਯਾਮਿਯਾਨ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਰਾਵਣਾਤ੍ਮਜੇ ।
ਤ੍ਵਰਤੇਨਮਹਾਬਾਹੋਭਗ੍ਨਏਸ਼ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ 4 ॥

ਤਤਸ੍ਸਂਧਾਯਸੌਮਿਤ੍ਰਿਸ਼੍ਸ਼ਰਾਨਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੋਪਮਾਨ੍ ।
ਮੁਮੋਚਨਿਸ਼ਿਤਾਂਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਰ੍ਪਾਨਿਵਮਹਾਵਿਸ਼ਾਨ੍ ॥ 5 ॥

ਸ਼ਕ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਮਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ੈਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨਾਹਤਸ਼੍ਸ਼ਰੈਃ ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਭਵਨ੍ਮੂਕ੍ਸ਼ਃਸਰ੍ਵਸਂਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ ॥ 6 ॥

ਉਪਲਭ੍ਯਮੁਹੂਰ੍ਤੇਨਸਂਜ੍ਞਾਂਪ੍ਰਤ੍ਯਾਗਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਵਸ੍ਥਿਤਂਵੀਰਂਵੀਰੋਦਸ਼ਰਥਾਤ੍ਮਜਮ੍ ॥ 7 ॥

ਸੋ਽ਭਿਚਕ੍ਰਾਮਸੌਮਿਤ੍ਰਿਂਰੋਸ਼ਾਤ੍ਸਂਰਕ੍ਤਲੋਚਨਃ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚੈਨਮਾਸਾਦ੍ਯਪੁਨਸ੍ਸਪਰੁਸ਼ਂਵਚਃ ॥ 8 ॥

ਕਿਂ ਨ ਸ੍ਮਰਸਿਤਦ੍ਯੁਦ੍ਧੇਪ੍ਰਥਮੇਮਤ੍ਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍ ।
ਨਿਬਦ੍ਧਸ੍ਤ੍ਵਂਸਹਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾਯਦਾਭੁਵਿਵਿਚੇਸ਼੍ਟਸੇ ॥ 9 ॥

ਯੁਵਾਂਖਲੁਮਹਾਯੁਦ੍ਧੇਸ਼ਕ੍ਰਾਨਿਸਮੈਸ਼੍ਸ਼ਰੈਃ ।
ਸ਼ਾਯਿਤੌਪ੍ਰਥਮਂਭੂਮੌਵਿਸਂਜ੍ਞੌਸਪੁਰਸ੍ਸਰੌ ॥ 10 ॥

ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਿਰ੍ਵਾਨਾਸ੍ਤਿਤੇਮਨ੍ਯੇਵ੍ਯਕ੍ਤਂਵਾਯਮਸਾਦਨਮ੍ ।
ਗਂਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿਯਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਮਂਧਰ੍ਸ਼ਯਿਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ॥ 11 ॥

ਯਦਿਤੇਪ੍ਰਥਮੇਯੁਦ੍ਧੇ ਨ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋਮਤ੍ਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ।
ਅਦ੍ਯਤੇਦਰ੍ਸ਼ਯਿਸ਼੍ਯਾਮਿਤਿਸ਼੍ਠੇਦਾਨੀਂਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ ॥ 12 ॥

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਸਪ੍ਤਭਿਰ੍ਭਾਣੈਰਭਿਵਿਵ੍ਯਾਥਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ।
ਦਸ਼ਭਿਸ੍ਤੁਹਨੂਮਂਤਂਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਧਾਸ਼੍ਸ਼ਰੋਤ੍ਤਮੈਃ ॥ 13 ॥

ਤਤਃਸ਼ਰਸ਼ਤੇਨੈਵਸੁਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੇਨਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਕ੍ਰੋਥਾਵ੍ਦਿਗੁਣਸਮ੍ਰਬ੍ਧੋਨਿਰ੍ਬਿਭੇਦਵਿਭੀਸ਼ਣਮ੍ ॥ 14 ॥

ਤਦ੍ਦਸ਼੍ਟਵੇਂਦ੍ਰਜਿਤਾਕਰ੍ਮਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂਰਾਮਾਨੁਜਸ੍ਤਦਾ ।
ਅਚਿਂਤਯਿਤ੍ਵਾਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨੈਤਤ੍ਕਿਂਚਿਦਿਤਿਬ੍ਰੁਵਨ੍ ॥ 15 ॥

ਮੁਮੋਚ ਚ ਸ਼ਰਾਨ੍ ਘੋਰਾਨ੍ ਸਮ੍ਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯਨਰਪੁਂਗਵਃ ।
ਅਭੀਤਵਦਨਃਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋਰਾਵਣਿਂਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋਯੁਧਿ ॥ 16 ॥

ਨੈਵਂਰਣਗਤਾਃਸ਼ੂਰਾਃਪ੍ਰਹਰਂਤਿਨਿਸ਼ਾਚਰ ।
ਲਘਵਸ਼੍ਚਾਲ੍ਪਵੀਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚਸ਼ਰਾਸੁਖਾਸ੍ਤਵਹੀਮੇ ॥ 17 ॥

ਨੈਵਂਸ਼ੂਰਾਸ੍ਤੁਯੁਧ੍ਯਂਤੇਸਮਰੇਜਯਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂਤਂਬ੍ਰੁਵਾਣਸ੍ਤੁਧਨ੍ਵੀਸ਼ਰੈਰਭਿਵਵਰ੍ਸ਼ ਹ ॥ 18 ॥

ਸ੍ਯਬਾਣੈਸ੍ਸੁਵਿਧ੍ਵਸ੍ਤਂਕਵਚਂਕਾਂਚਨਂਮਹਤ੍ ।
ਵ੍ਯਸ਼ੀਰ੍ਯਤਰਥੋਪਸ੍ਥੇਤਾਰਾਜਾਲਮਿਵ੍ਬਾਰਾਤ੍ ॥ 19 ॥

ਵਿਧੂਤਵਰ੍ਮਾਨਾਰਾਚੈਰ੍ਭਭੂਵ ਸ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਵ੍ਰਣਃ ।
ਇਂਦ੍ਰਜਿਤ੍ਸਮਰੇਵੀਰਃਪ੍ਰਤ੍ਯੂਸ਼ੇਭਾਨੁਮਾਨਿਵ ॥ 20 ॥

ਤਤਃਸ਼ਰਸਹਸ੍ਰੇਣਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋਰਾਵਣਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਬਿਭੇਦਸਮਰੇਵੀਰੋਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਃ ॥ 21 ॥

ਵ੍ਯਸ਼ੀਰ੍ਯਤਮਹਦ੍ਧਿਵ੍ਯਂਕਵਚਂਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਚ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂਬਭੂਵਤੁਰਭਿਦ੍ਰੁਤੌ ॥ 22 ॥

ਅਭੀਕ੍ਸ਼੍ਣਂਨਿਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸਂਤੌਤੌਯੁਧ੍ਯੇਤਾਂਤੁਮੁਲਂਯੁਧਿ ।
ਸ਼ਰਸਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਸਰ੍ਵਾਂਗੌਸਰ੍ਵਤੋਰੁਧਿਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤੌ ॥ 23 ॥

ਸੁਦੀਰ੍ਘਕਾਲਂਤੌਵੀਰਾਵਨ੍ਯੋਨ੍ਯਨਿਸ਼ਿਤੈਃਸ਼ਰੈਃ ।
ਤਤਕ੍ਸ਼ਤੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌਰਣਕਰ੍ਮਵਿਹਾਰਦੌ ॥ 24 ॥

ਬਭੂਵਤੁਸ਼੍ਚਾਤ੍ਮਜਯੇਯਤ੍ਤੌਭੀਮਪਰਾਕ੍ਰਮੌ ।
ਤੌਸ਼ਰੌਘੈਸ੍ਤਦਾਕੀਰ੍ਣੌਨਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਕਵਚਧ੍ਵਜੌ ॥ 25 ॥

ਸ੍ਰੁਰੁਇਜਂਤੌਰੁਧਿਰਂਚੋਸ਼੍ਣਂਜਲਂਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣਾਵਿਵ ।
ਸ਼ਰਵਰ੍ਸ਼ਂਤਤੋਘੋਰਂਮੁਂਚਤੋਰ੍ਭੀਮਨਿਃਸ੍ਵਨਮ੍ ॥ 26 ॥

ਸਾਸਾਰਯੋਰਿਵਾਕਾਸ਼ੇਨੀਲਯੋਃਕਾਲਮੇਘਯੋਃ ।
ਤਯੋਰਥਮਹਾਨ੍ਕਾਲੋਵ੍ਯਤ੍ਯਯਾਦ੍ਯੁਧ੍ਯਮਾਨਯੋਃ ॥ 27 ॥

ਨ ਚ ਤੌਯੁਦ੍ਧਵੈਮੁਖ੍ਯਂਸ਼੍ਰਮਂਵਾਪ੍ਯੁਪਜਗ੍ਮਤੁਃ ।
ਅਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਵਿਦਾਂਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠੌਦਰ੍ਸ਼ਯਂਤੌਪੁਨਃਪੁਨਃ ॥ 28 ॥

ਸ਼ਰਾਨੁਚ੍ਛਾਵਚਾਕਾਰਾਨਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ੇਬਬਂਧਤੁਃ ।
ਨ੍ਯਪੇਤਦੋਸ਼ਮਸ੍ਯਂਤੌਲਘੁਚਿਤ੍ਰਂ ਚ ਸੁਸ਼੍ਠੁ ਚ ॥ 29 ॥

ਉਭੌਤੁਤੁਮੁਲਂਘੋਰਂਚਕ੍ਰਤੁਰ੍ਨਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸੌ ।
ਤਯੋਃਪ੍ਰੁਰੁਇਥਕ੍ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਭਗੀਮਸ਼੍ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੁਵੇਤਲਨਿਸ੍ਸ੍ਵਨਃ ॥ 30 ॥

ਪ੍ਰਕਂਪਯਨ੍ਜਨਂਘੋਰੋਨਿਰ੍ਘਾਤੈਵਦਾਰੁਣਃ ।
ਸਤਯੋਃਭ੍ਰਾਜਤੇਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਦਾਸਮਰਯਤ੍ਤਯੋਃ ॥ 31 ॥

ਸੁਘੋਰਯੋਰ੍ਨਿਸ਼੍ਟਨਤੋਰ੍ਗਗਨੇਮੇਘਯੋਰਿਵ ।
ਸੁਵਰ੍ਣਪੁਂਖੈਰ੍ਨਾਰਾਚੈਰ੍ਬਲਵਂਤੌਕ੍ਰੁਰੁਇਤਵ੍ਰਣੌ ॥ 32 ॥

ਪ੍ਰਸੁਸ੍ਰੁਵਾਤੇਰੁਧਿਰਂਕੀਰ੍ਤਿਮਂਤੌਜਯੇਧ੍ਰੁਰੁਇਤੌ ।
ਤੇਗਾਤ੍ਰਯੋਰ੍ਨਿਪਤਿਤਾਰੁਕ੍ਮਪੁਂਖਾਃਸ਼ਰਾਯੁਧਿ ॥ 33 ॥

ਅਸ੍ਰੁਰੁਇਦਗਿਗ੍ਧਾਵਿਨਿਸ਼੍ਪੇਤੁਰ੍ਵਿਵਿਸ਼ੁਰ੍ਧਰਣੀਤਲਮ੍ ।
ਅਨ੍ਯੇਸੁਨਿਸ਼ਿਤੈਸ਼੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਰਾਕਾਸ਼ੇਸਂਜਘਟ੍ਟਿਰੇ ॥ 34 ॥

ਬਭਂਜੁਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛਿਦੁਸ਼੍ਚੈਵਤਯੋਰ੍ਬਾਣਾਃਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ।
ਸਬਭੂਵਰਣੇਘੋਰਸ੍ਤਯੋਰ੍ਬਾਣਮਯਸ਼੍ਚਯਃ ॥ 35 ॥

ਅਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾਮਿਵਦੀਪ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂਸਤ੍ਰੇਕੁਸ਼ਮਯਸ਼੍ਚਯਃ ।
ਤਯੋਃਕ੍ਰੁਰੁਇਤਵ੍ਰਣੌਦੇਹੌਸ਼ੁਸ਼ੁਭਾਤੇਮਹਾਤ੍ਮਨੋਃ ॥ 36 ॥

ਸੁਪੁਸ਼੍ਪਾਵਿਵਨਿਸ਼੍ਪਤ੍ਰੌਵਨੇਸ਼ਾਲ੍ਮਲਿਕਿਂਸ਼ੁਕੌ ।
ਚਕ੍ਰਤੁਸ੍ਤੁਮੁਲਂਘੋਰਂਸਨ੍ਨਿਪਾਤਂਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ ॥ 37 ॥

ਇਂਦ੍ਰਜਿਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚੈਵਪਰਸ੍ਪਰਵਧੈਸ਼ਿਣੌ ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋਰਾਵਣਿਂਯੁਦ੍ਧੇਰਾਵਣਿਸ਼੍ਚਾਪਿਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ॥ 38 ॥

ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂਤਾਵਭਿਘ੍ਨਂਤੌ ਨ ਸ਼੍ਰਮਂਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਬਾਣਜਾਲੈਸ਼੍ਸ਼ਰੀਰਸ੍ਥੈਰਵਗਾਢੈਸ੍ਤਰਸ੍ਵਿਨੌ ॥ 39 ॥

ਸ਼ੁਸ਼ੁਭਾਤੇਮਹਾਵੀਰ੍ਯੌਪ੍ਰਰੂਢਾਵਿਵਪਰ੍ਵਤੌ ।
ਤਯੋਰੁਧਿਰਸਿਕ੍ਤਾਨਿਸਮ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਤਿਸ਼ਰੈਰ੍ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਮ੍ ॥ 40 ॥

ਬਭ੍ਰਾਜੁਃਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰਾਣਿਜ੍ਵਲਂਤੈਵਪਾਵਕਾਃ ।
ਤਯੋਰਥਮਹਾਨ੍ ਕਾਲੋਵ੍ਯਤੀਯਾਦ੍ਯੁਧ੍ਯਮਾਨਯੋਃ ॥ 41 ॥

ਨ ਚ ਤੌਯੁਦ੍ਧਵੈਮੁਖ੍ਯਂਸ਼੍ਰਮਂਵਾਪ੍ਯੁਪਜਗ੍ਮਤੁਃ ।
ਅਥਸਮਰਪਰਿਸ਼੍ਰਮਂਨਿਹਂਤੁਂਸਮਰਮੁਖੇਸ਼੍ਵਜਿਤਸ੍ਯਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ।
ਪ੍ਰਿਯਹਿਤਮੁਪਪਾਦਯਨ੍ਮਹੌਤ੍ਮਾਸ੍ਸਮਰਮੁਪੇਤ੍ਯਵਿਭੀਸ਼ਣੋ਽ਵਤਸ੍ਥੇ ॥ 42 ॥

ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡੇ ਏਕੋਨਨਵਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥




Browse Related Categories: