ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸਾਸੀਤਾਤਚ੍ਛਿਰੋਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਵਾਤਚ੍ਚਕਾਰ੍ਮੁਕਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਪ੍ਰਤਿਸਂਪਰ੍ਗਮਾਖ੍ਯਾਤਂਚਹਨੂਮਤਾ ॥ 1 ॥
ਨਯਨੇਮੁਖਵਰ੍ਣਂਚਭਰ੍ਤੁਸ੍ਤਤ੍ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਮੁਖਮ੍ ।
ਕੇਸ਼ਾਨ੍ ਕੇਸ਼ਾਂਤਦੇਸ਼ਂਚਤਂਚਚੂਡਾਮਣਿਂਸ਼ੁਭਮ੍ ॥ 2 ॥
ਏਤੈਸ੍ਸਰ੍ਵੇਰਭਿਜ੍ਞਾਨੈਰਭਿਜ੍ਞਾਯਸੁਦੁਃਖਿਤਾ ।
ਨਿਜਗਰ੍ਹੇਚਕੈਕੇਯੀਂਕ੍ਰੋਸ਼ਂਤੀਕੁਰਰੀਯਥਾ ॥ 3 ॥
ਸਕਾਮਾਭਵਕੈਕੇਯੀਹਤੋਯਂਕੁਲਨਂਦਨਃ ।
ਕੁਲਮੁਤ੍ਸਾਦਿਤਂਸਰ੍ਵਂਤ੍ਵਯਾਕਲਹਸ਼ੀਲਯਾ ॥ 4 ॥
ਆਰ੍ਯੇਣਕਿਂਤੇਕੈਕੇਯੀ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂਰਾਮੇਣਵਿਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਯਨ੍ਮਯਾਚੀਰਵਸਨਸ੍ਤ੍ਵਯਾਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤੋਵਨਮ੍ ॥ 5 ॥
ਏਵਂ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀ ਵੇਪਮਾਨਾ ਤਪਸ੍ਵਿਨੀ ।
ਜਗਾਮ ਜਗਤੀਂ ਬਾਲਾ ਚਿਨ੍ਨਾ ਤੁ ਕਦਲੀ ਯਥਾ ॥ 6 ॥
ਸਾਮੁਹੂਰ੍ਤਾਤ੍ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯਪ੍ਰਤਿਲਭ੍ਯਚਚੇਤਨਾਮ੍ ।
ਤਚ੍ਛਿਰਸ੍ਸਮੁਪਾਘ੍ਰਾਯਵਿਲਲਾਸਾਯਤੇਕ੍ਸ਼ਣਾ ॥ 7 ॥
ਹਾਹਤਾਸ੍ਮਿਮਹਾਬਾਹੋ ਵੀਰਵ੍ਰਤਮਨੁਵ੍ਰਤ ।
ਇਮਾਂਤੇਪਸ਼੍ਚਿਮਾਵਸ੍ਥਾਂਗਤਾਸ੍ਮਿਵਿਧਵਾਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ॥ 8 ॥
ਪ੍ਰਥਮਂਮਰਣਂਨਾਰ੍ਯਾਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵੈਗੁਣ੍ਯਮੁਚ੍ਯਤੇ ।
ਸੁਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਃ ਸ੍ਸਾਧੁਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਾਯਾਸ੍ਸਮ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਂਮਮਾਗ੍ਰਤਃ ॥ 9 ॥
ਦੁਃਖਾਦ੍ਦੁਃਖਂਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਯਾਮਗ੍ਨਾਯਾਸ਼੍ਸ਼ੋਕਸਾਗਰੇ ।
ਯੋਹਿਮਾਮੁਦ੍ਯਤਨਿਸ੍ਤ੍ਰਾਤੁਂਸੋਪਿਤ੍ਵਂਵਿਨਿਪਾਤਿਤਃ ॥ 10 ॥
ਸਾਸ਼੍ਵਸ਼੍ਰੂਰ੍ਮਮਕੌਸਲ੍ਯਾਤ੍ਵਯਾਪੁਤ੍ਰੇਣਰਾਘਵਃ ।
ਵਤ੍ਸੇਨੇਵਯਥਾਧੇਨੁਰ੍ਵਿਵਤ੍ਸਾਵਤ੍ਸਲਾਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ॥ 11 ॥
ਆਦ੍ਦਿਸ਼੍ਟਂਦੀਰ੍ਘਮਾਯੁਸ੍ਤੇਯੈਰਚਿਂਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮ ।
ਅਨ੍ਰੁਰੁਇਤਂਵਚਨਂਤੇਸ਼ਾਮਲ੍ਪਾਯੁਰਪਿਰਾਘਵ ॥ 12 ॥
ਅਥਵਾਨਸ਼੍ਯਤਿਪ੍ਰਜ੍ਞਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਯਾਪਿਸਤਸ੍ਤਵ ।
ਪਚਤ੍ਯੇਨਂਯਥਾਕਾਲੋਭੂਤਾਨਾਂਪ੍ਰਭਵੋਹ੍ਯਯਮ੍ ॥ 13 ॥
ਅਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਂਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਮਾਪਨ੍ਨਃਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂਨਯਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਤ੍ ।
ਵ੍ਯਸਨਾਨਾਮੁਪਾਯਜ੍ਞਃਕੁਸ਼ਲੋਹ੍ਯਸਿਵਰ੍ਜਨੇ ॥ 14 ॥
ਤਥਾ ਤ੍ਵਂ ਸਂਪਰਿਸ਼੍ਵਜ੍ਯ ਰੌਦ੍ਰਯਾ ਅਤਿਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਸਯਾ ।
ਕਾਲ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਾ ਮਯਾ ਆਚ੍ਚਿਦ੍ਯ ਹ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ਕਮਲ ਲੋਚਨ ॥ 15 ॥
ਉਪਸ਼ੇਸ਼ੇਮਹਾਬਾਹੋਃ ਮਾਂਵਿਹਾਯਤਪਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ ।
ਪ੍ਰਿਯਾਮਿਵਸਮਾਲਸ਼ਿਸ਼੍ਯਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵੀਂਪੁਰੁਸ਼ਰ੍ਸ਼ਭ ॥ 16 ॥
ਅਰ੍ਚਿਤਂਸਤਤਂਯਤ੍ਤਦ੍ਗਂਧਮਾਲ੍ਯੈਰ੍ਮਯਾਤਵ ।
ਇਦਂਤੇਮਪ੍ਰਤਿਯਂਵੀਰਧਨੁਃਕਾਂਚਾਨਭੂਸ਼ਣਮ੍ ॥ 17 ॥
ਪਿਤ੍ਰਾਦਸ਼ਰਥੇਨਤ੍ਵਂਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰੇਣਮਮਾਨਘਃ ।
ਸਰ੍ਵੈਸ਼੍ਚਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਭਿਸ੍ਸਾਰ੍ਥਂਨੂਨਂਸ੍ਵਰ੍ਗੇਸਮਾਗਤਃ ॥ 18 ॥
ਦਿਵਿਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਭੂਤਸ੍ਤ੍ਵਂਮਹਾਤ੍ਕਰ੍ਮਕ੍ਰੁਰੁਇਤਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਪੁਣ੍ਯਂਰਾਜਰ੍ਸ਼ਿਵਂਸ਼ਂਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਨਸ੍ਸਮੁਪੇਕ੍ਸ਼ਸੇ ॥ 19 ॥
ਕਿਂਮਾਂਨਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਸੇਰਾਜਨ੍ ਕਿਂਮਾਂਨਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਸੇ ।
ਬਾਲਾਂਬਾਲ੍ਯੇਨਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂਭਾਰ੍ਯਾਂਮਾਂਸਹਚਾਰਿਣੀਮ੍ ॥ 20 ॥
ਸਂਸ਼੍ਰੁਤਂਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਣਤਾਪਾਣਿਂਚਰਿਸ਼੍ਯਾਮੀਤਿਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ।
ਸ੍ਮਰਤਨ੍ਮਮਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਨਯਮਾਮਪਿਦੁਃਖਿਤਾਮ੍ ॥ 21 ॥
ਕਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਮਪਹਾਯਤ੍ਵਂਗਤੋਗਤਿਮਤਾਂਵਰ ।
ਅਸ੍ਮਾਲ੍ਲੋਕਾਦਮੁਂਲੋਕਂਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾਮਾਮਪਿਦੁਃਖਿਤਾਮ੍ ॥ 22 ॥
ਕਲ੍ਯਾਣੈਰੁਚਿਤਂਯਤ੍ਤਤ੍ਪਰਿਸ਼੍ਵਕ੍ਤਂਮਯੈਵਤੁ ।
ਕ੍ਰਵ੍ਯਾਦੈਸ੍ਤਚ੍ਛਰੀਰਂਤੇਮਾਨਂਵਿਪਰਿਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤੇ ॥ 23 ॥
ਅਗ੍ਨਿਸ਼੍ਟੋਮਾਦਿਭਿਰ੍ਯਜ੍ਞੈਰਿਸ਼੍ਟਵਾਨਾਪ੍ਤਦਕ੍ਸ਼ਿਣੈਃ ।
ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰੇਣਸਂਸ੍ਕਾਰਂਕੇਨਤ੍ਵਂਨਤੁਲਪ੍ਸ੍ਯਸੇ ॥ 24 ॥
ਪ੍ਰਵ੍ਰਜ੍ਯਾਮੁਪਪਨ੍ਨਾਨਾਂਤ੍ਰਯਾਣਾਮੇਕਮਾਗਤਮ੍ ।
ਪਰਿਪ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿਕੌਸਲ੍ਯਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂਸ਼ੋਕਲਾਲਸਾ ॥ 25 ॥
ਸਤਸ੍ਯਾਃਪਰਿਪ੍ਰੁਰੁਇਚ੍ਛਂਤ੍ਯਾਵਧਂਮਿਤ੍ਰਬਲਸ੍ਯਤੇ ।
ਤਵਚਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਤੇਨੂਨਂਨਿਸ਼ਾਯਾਂਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਰ੍ਵਧਮ੍ ॥ 26 ॥
ਸਾਤ੍ਵਾਂਸੁਪ੍ਤਂਹਤਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਮਾਂਚਰਕ੍ਸ਼ੋਗ੍ਰੁਰੁਇਹਂਗਤਾਮ੍ ।
ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯੇਨਵਿਦੀਰ੍ਣੇਨਨਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿਰਾਘਵ ॥ 27 ॥
ਮਮਹੇਤੋਰਨਾਰ੍ਯਾਯਾਹ੍ਯਨਰ੍ਹਃਪਾਰ੍ਥਿਵਾਤ੍ਮਃ ।
ਰਾਮਸ੍ਸਾਗਰਮੁਤਤੀਰ੍ਯਸਤ੍ਤ੍ਵਵਾਨ੍ ਗੋਸ਼੍ਪਦੇਹਤਃ ॥ 28 ॥
ਅਹਂਦਾਸ਼ਰਥੇਨੋਢਾਮੋਹਾਤ੍ਸ੍ਵਕੁਲਪਾਂਸਨੀ ।
ਆਰ੍ਯਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯਰਾਮਸ੍ਯਭਾਰ੍ਯਾਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਰਜਾਯਤ ॥ 29 ॥
ਨੂਨਮਨ੍ਯਾਂਮਯਾਜਾਤਿਂਵਾਰਿਤਂਦਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਯਾਹਮਦ੍ਯੇਹਸ਼ੋਚਾਮਿਭਾਰ੍ਯਾਸਰ੍ਵਤਿਥੇਰਪਿ ॥ 30 ॥
ਸਾਧੁਪਾਤਯਮਾਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂਰਾਮਸ੍ਯੋਪਰਿਰਾਵਣ ।
ਸਮਾਨਯਪਤਿਂਪਂਤ੍ਯਾਕੁਰੁਕਲ੍ਯਾਣਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ॥ 31 ॥
ਸ਼ਿਰਸਾਮੇਸ਼ਿਰਸ਼੍ਚਾਸ੍ਯਕਾਯਂਕਾਯੇਨਯੋਜਯ ।
ਰਾਵਣਾਨੁਗਮਿਸ਼੍ਯਾਮਿਗਤਿਂਭਰ੍ਤੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 32 ॥
ਇਤਿਸਦੁਃਖਸਂਤਪ੍ਤਾਵਿਲਲਾਪਾਯਤੇਕ੍ਸ਼ਣਾ ।
ਭਰ੍ਤੁਸ਼੍ਸ਼ਿਰੋਧਨੁਸ੍ਤਤ੍ਰਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯਚਪੁਨਃਪੁਨਃ ॥ 33 ॥
ਏਵਂਲਾਲਪ੍ਯਮਾਨਾਯਾਂਸੀਤਾਯਾਂਤਤ੍ਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਅਭਿਚਕ੍ਰਾਮਭਰ੍ਤਾਰਮਨੀਕਸ੍ਥਃਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਜਲਿਃ ॥ 34 ॥
ਵਿਜਯਸ੍ਵਾਰ੍ਯਪੁਤ੍ਰੇਤਿਸੋਭਿਵਾਦ੍ਯਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯਚ ।
ਨ੍ਯਵੇਦਯਦਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂਪ੍ਰਹਸ੍ਤਂਵਾਹਿਨੀਪਤਿਮ੍ ॥ 35 ॥
ਅਮਾਤ੍ਯੈਸ੍ਸਹਿਤਸ੍ਸਰ੍ਵੈਃਪ੍ਰਹਸ੍ਤਸ੍ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਃ ।
ਤੇਨਦਰ੍ਸ਼ਨਕਾਮੇਨਵਯਂਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤਾਃਪ੍ਰਭੋ ॥ 36 ॥
ਨੂਨਮਸ੍ਤਿਮਹਾਰਾਜ ਰਾਜਭਾਵਾਤ੍ਕ੍ਸ਼ਮਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ ।
ਕਿਂਚਿਦਾਤ੍ਯਯਿਕਂਕਾਰ੍ਯਂਤੇਸ਼ਾਂਤ੍ਵਂਦਰ੍ਸ਼ਨਂਕੁਰੁ ॥ 37 ॥
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੋਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪ੍ਰਤਿਵੇਦਿਤਮ੍ ।
ਅਸ਼ੋਕਨ੍ਵਿਕਾਂਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾਮਂਤ੍ਰਿਣਾਂਦਰ੍ਸ਼ਨਂਯਯੌ ॥ 38 ॥
ਸਤੁਸਰ੍ਵਂਸਮਰ੍ਥ੍ਯੈਵਮਂਤ੍ਰਿਭਿਃਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਮਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸਭਾਂਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਵਿਦਧੇਵਿਦਿਤ੍ਵਾਰਾਮਵਿਕ੍ਰਮਮ੍ ॥ 39 ॥
ਅਂਤਰ੍ਥਾਨਂਤੁਤਚ੍ਛੀਰ੍ਸ਼ਂਤਚ੍ਚਕਾਰ੍ਮੁਕਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਜਗਾਮਰਾਵਣਸ੍ਯੈਵਨਿਰ੍ਯਾਣਸਮਨਂਤਰਮ੍ ॥ 40 ॥
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਂਦ੍ਰਸ੍ਤੁਤੈਸ੍ਸਾਰ੍ਧਂਮਂਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮੈਃ ।
ਸਮਰ੍ਥਯਾਮਾਸਤਦਾਰਾਮਕਾਰ੍ਯਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍ ॥ 41 ॥
ਅਵਿਦੂਰਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਹਨਿਤੈਸ਼ਿਣਃ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਕਾਲਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੋਰਾਵਣੋਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਿਪਃ ॥ 42 ॥
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂਭੇਰੀਨਿਨਾਦੇਨਸ੍ਫੁਟਂਕੋਣਾਹਤੇਨਮੇ ।
ਸਮਾਨਯਧ੍ਵਂਸੈਨ੍ਯਾਨਿਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂਚਨਕਾਰਣਮ੍ ॥ 43 ॥
ਤਤਸ੍ਤਥੇਤਿਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯਤਦ੍ਵਚੋਬਲਾਧਿਪਾਸ੍ਤੇਮਹਦਾਤ੍ਮਨੋਬਲਮ੍ ।
ਸਮਾਨਯਂਸ਼੍ਚੈਵਸਮਾਗਮਂਚਤੇਨ੍ਯਵੇਦਯਨ੍ਭਰ੍ਤਰਿਯੁਦ੍ਧਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਿ ॥ 44 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡੇ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
