ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸਾ ਤਂ ਸਂਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਕੁਸੁਮਾਨ੍ਯਪਚਿਨ੍ਵਤੀ ।
ਹੇਮਰਾਜਤਵਰ੍ਣਾਭ੍ਯਾਂ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਭ੍ਯਾਮੁਪਸ਼ੋਭਿਤਮ੍ ॥ 1 ॥
ਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾ ਚਾਨਵਦ੍ਯਾਂਗੀ ਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਹਾਟਕਵਰ੍ਣਿਨੀ ।
ਭਰ੍ਤਾਰਮਪਿ ਚਕ੍ਰਂਦ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਚਾਪਿ ਸਾਯੁਧਮ੍ ॥ 2 ॥
ਤਯਾਹੂਤੌ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰੌ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੌ ।
ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣੌ ਤੁ ਤੌ ਦੇਸ਼ਂ ਤਦਾ ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਤੁਰ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮ੍ ॥ 3 ॥
ਸ਼ਂਕਮਾਨਸ੍ਤੁ ਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਰਾਮਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਤਮੇਵੈਨਮਹਂ ਮਨ੍ਯੇ ਮਾਰੀਚਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮ੍ ॥ 4 ॥
ਚਰਂਤੋਮ੍ਰੁਰੁਇਗਯਾਂ ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਃ ਪਾਪੇਨੋਪਾਧਿਨਾ ਵਨੇ ।
ਅਨੇਨ ਨਿਹਤਾ ਰਾਜਨ੍ ਰਾਜਾਨਃ ਕਾਮਰੂਪਿਣਾ ॥ 5 ॥
ਅਸ੍ਯ ਮਾਯਾਵਿਦੋ ਮਾਯਾਮ੍ਰੁਰੁਇਗਰੂਪਮਿਦਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਭਾਨੁਮਤ੍ਪੁਰੁਸ਼ਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਗਂਧਰ੍ਵਪੁਰਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ ॥ 6 ॥
ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋ ਹ੍ਯੇਵਂਵਿਧੋ ਰਤ੍ਨਵਿਚਿਤ੍ਰੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਰਾਘਵ ।
ਜਗਤ੍ਯਾਂ ਜਗਤੀਨਾਥ ਮਾਯੈਸ਼ਾ ਹਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ 7 ॥
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣਂ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਂ ਪ੍ਰਤਿਵਾਰ੍ਯ ਸ਼ੁਚਿਸ੍ਮਿਤਾ ।
ਉਵਾਚ ਸੀਤਾ ਸਂਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾ ਚਰ੍ਮਣਾ ਹ੍ਰੁਰੁਇਤਚੇਤਨਾ ॥ 8 ॥
ਆਰ੍ਯਪੁਤ੍ਰਾਭਿਰਾਮੋਸੌ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋ ਹਰਤਿ ਮੇ ਮਨਃ ।
ਆਨਯੈਨਂ ਮਹਾਬਾਹੋ ਕ੍ਰੀਡਾਰ੍ਥਂ ਨੋ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 9 ॥
ਇਹਾਸ਼੍ਰਮਪਦੇਸ੍ਮਾਕਂ ਬਹਵਃ ਪੁਣ੍ਯਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਾਸ਼੍ਚਰਂਤਿ ਸਹਿਤਾਸ਼੍ਚਮਰਾਸ੍ਸ੍ਰੁਰੁਇਮਰਾਸ੍ਤਥਾ ॥ 10 ॥
ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਾਃ ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਤਸਂਘਾਸ਼੍ਚ ਵਾਨਰਾਃ ਕਿਨ੍ਨਰਾਸ੍ਤਥਾ ।
ਵਿਚਰਂਤਿ ਮਹਾਬਾਹੋ ਰੁਪਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਾ ਮਨੋਹਰਾਃ ॥ 11 ॥
ਨ ਚਾਸ੍ਯ ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੋ ਰਾਜਂਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਪੂਰ੍ਵੋ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋ ਮਯਾ ।
ਤੇਜਸਾ ਕ੍ਸ਼ਮਯਾ ਦੀਪ੍ਤ੍ਯਾ ਯਥਾਯਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਸਤ੍ਤਮਃ ॥ 12 ॥
ਨਾਨਾਵਰ੍ਣਵਿਚਿਤ੍ਰਾਂਗੋ ਰਤ੍ਨਬਿਂਦੁਸਮਾਚਿਤਃ ।
ਦ੍ਯੋਤਯਨ੍ਵਨਮਵ੍ਯਗ੍ਰਂ ਸ਼ੋਭਤੇ ਸ਼ਸ਼ਿਸਨ੍ਨਿਭਃ ॥ 13 ॥
ਅਹੋ ਰੂਪਮਹੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ੍ਸ੍ਵਰਸਂਪਚ੍ਚ ਸ਼ੋਭਨਾ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋਦ੍ਭੁਤੋ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਂਗੋ ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯਂ ਹਰਤੀਵ ਮੇ ॥ 14 ॥
ਯਦਿ ਗ੍ਰਹਣਮਭ੍ਯੇਤਿ ਜੀਵਨ੍ਨੇਵ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਸ੍ਤਵ ।
ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਭੂਤਂ ਭਵਤਿ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਜਨਯਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 15 ॥
ਸਮਾਪ੍ਤਵਨਵਾਸਾਨਾਂ ਰਾਜ੍ਯਸ੍ਥਾਨਾਂ ਚ ਨਃ ਪੁਨਃ ।
ਅਂਤਃਪੁਰਵਿਭੂਸ਼ਾਰ੍ਥੋ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗ ਏਸ਼ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 16 ॥
ਭਰਤਸ੍ਯਾਰ੍ਯਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਸ਼੍ਵਸ਼੍ਰੂਣਾਂ ਮਮ ਚ ਪ੍ਰਭੋ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਰੂਪਮਿਦਂ ਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਜਨਯਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 17 ॥
ਜੀਵਨ੍ਨ ਯਦਿ ਤੇਭ੍ਯੇਤਿ ਗ੍ਰਹਣਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਸਤ੍ਤਮਃ ।
ਅਜਿਨਂ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਰੁਚਿਰਂ ਮੇ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 18 ॥
ਨਿਹਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਜਾਂਬੂਨਦਮਯਤ੍ਵਚਿ ।
ਸ਼ਸ਼੍ਪਬ੍ਰੁਰੁਇਸ੍ਯਾਂ ਵਿਨੀਤਾਯਾਮਿਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਮੁਪਾਸਿਤੁਮ੍ ॥ 19 ॥
ਕਾਮਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਮਿਦਂ ਰੌਦ੍ਰਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ ਮਤਮ੍ ।
ਵਪੁਸ਼ਾ ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਵਿਸ੍ਮਯੋ ਜਨਿਤੋ ਮਮ ॥ 20 ॥
ਤੇਨ ਕਾਂਚਨਵਰ੍ਣੇਨ ਮਣਿਪ੍ਰਵਰਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਿਣਾ ।
ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣੇਨ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਪਥਵਰ੍ਚਸਾ ॥ 21 ॥
ਬਭੂਵ ਰਾਘਵਸ੍ਯਾਪਿ ਮਨੋ ਵਿਸ੍ਮਯਮਾਗਤਮ੍ ।
ਏਵਂ ਸੀਤਾਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ ॥ 22 ॥
ਲੋਭਿਤਸ੍ਤੇਨ ਰੂਪੇਣ ਸੀਤਯਾ ਚ ਪ੍ਰਚੋਦਿਤਃ ।
ਉਵਾਚ ਰਾਘਵੋ ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋ ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਵਚਃ ॥ 23 ॥
ਪਸ਼੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾਃ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਾਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਗਤਾਮਿਮਾਮ੍ ।
ਰੂਪਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਤਯਾ ਹ੍ਯੇਸ਼ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋਦ੍ਯ ਨ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 24 ॥
ਨ ਵਨੇ ਨਂਦਨੋਦ੍ਧੇਸ਼ੇ ਨ ਚੈਤ੍ਰਰਥਸਂਸ਼੍ਰਯੇ ।
ਕੁਤਃਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਾਂ ਸੌਮਿਤ੍ਰੇ ਯੋਸ੍ਯ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸਮੋ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਃ ॥ 25 ॥
ਪ੍ਰਤਿਲੋਮਾਨੁਲੋਮਾਸ਼੍ਚ ਰੁਚਿਰਾ ਰੋਮਰਾਜਯਃ ।
ਸ਼ੋਭਂਤੇ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਚਿਤ੍ਰਾਃ ਕਨਕਬਿਂਦਵਃ ॥ 26 ॥
ਪਸ਼੍ਯਾਸ੍ਯ ਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਮਾਣਸ੍ਯ ਦੀਪ੍ਤਾਮਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖੋਪਮਾਮ੍ ।
ਜਿਹ੍ਵਾਂ ਮੁਖਾਨ੍ਨਿਸ੍ਸਰਂਤੀਂ ਮੇਘਾਦਿਵ ਸ਼ਤਹ੍ਰਦਾਮ੍ ॥ 27 ॥
ਮਸਾਰਗਲ੍ਲਰ੍ਕਮੁਖਸ਼੍ਸ਼ਂਖਮੁਕ੍ਤਾਨਿਭੋਦਰਃ ।
ਕਸ੍ਯ ਨਾਮਾਭਿਰੂਪ੍ਯੋਸੌ ਨ ਮਨੋ ਲੋਭਯੇਨ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਃ ॥ 28 ॥
ਕਸ੍ਯ ਰੂਪਮਿਦਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਜਾਂਬੂਨਦ ਮਯਪ੍ਰਭਮ੍ ।
ਨਾਨਾਰਤ੍ਨਮਯਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਨ ਮਨੋ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ ॥ 29 ॥
ਮਾਂਸਹੇਤੋਰਪਿ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਾਨ੍ਵਿਨੋਦਾਰ੍ਥਂ ਚ ਧਨ੍ਵਨਃ ।
ਘ੍ਨਂਤਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਰਾਜਾਨੋ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਯਾਯਾਂ ਮਹਾਵਨੇ ॥ 30 ॥
ਧਨਾਨਿ ਵ੍ਯਵਸਾਯੇਨ ਵਿਚੀਯਂਤੇ ਮਹਾਵਨੇ ।
ਧਾਤਵੋ ਵਿਵਿਧਾਸ਼੍ਚਾਪਿ ਮਣਿਰਤ੍ਨਸੁਵਰ੍ਣਿਨਃ ॥ 31 ॥
ਤਤ੍ਸਾਰਮਖਿਲਂ ਨ੍ਰੁਰੁਇਣਾਂ ਧਨਂ ਨਿਚਯਵਰ੍ਧਨਮ੍ ।
ਮਨਸਾ ਚਿਂਤਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਯਥਾ ਸ਼ੁਕ੍ਰਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ॥ 32 ॥
ਅਰ੍ਥੀ ਯੇਨਾਰ੍ਥਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੇਨ ਸਂਵ੍ਰਜਤ੍ਯਵਿਚਾਰਯਨ੍ ।
ਤਮਰ੍ਥਮਰ੍ਥਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਜ੍ਞਾਃ ਪ੍ਰਾਹੁਰਰ੍ਥ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ॥ 33 ॥
ਏਤਸ੍ਯ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਰਤ੍ਨਸ੍ਯ ਪਰਾਰ੍ਧ੍ਯੇ ਕਾਂਚਨਤ੍ਵਚਿ ।
ਉਪਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਵੈਦੇਹੀ ਮਯਾ ਸਹ ਸੁਮਧ੍ਯਮਾ ॥ 34 ॥
ਨ ਕਾਦਲੀ ਨ ਪ੍ਰਿਯਕੀ ਨ ਪ੍ਰਵੇਣੀ ਨ ਚਾਵਿਕੀ ।
ਭਵੇਦੇਤਸ੍ਯ ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੀ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨੇਨੇਤਿ ਮੇ ਮਤਿਃ ॥ 35 ॥
ਏਸ਼ ਚੈਵ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਸ਼੍ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਯਸ਼੍ਚ ਦਿਵ੍ਯੋ ਨਭਸ਼੍ਚਰਃ ।
ਉਭਾਵੇਤੌ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੌ ਦਿਵ੍ਯੌ ਤਾਰਾਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮਹੀਮ੍ਰੁਰੁਇਗੌ ॥ 36 ॥
ਯਦਿ ਵਾਯਂ ਤਥਾ ਯਨ੍ਮਾਂ ਭਵੇਦ੍ਵਦਸਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ।
ਮਾਯੈਸ਼ਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਸ੍ਯੇਤਿ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋਸ੍ਯ ਵਧੋ ਮਯਾ ॥ 37 ॥
ਏਤੇਨ ਹਿ ਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਸੇਨ ਮਾਰੀਚੇਨਾਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਵਨੇ ਵਿਚਰਤਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਹਿਂਸਿਤਾ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵਾਃ ॥ 38 ॥
ਉਤ੍ਥਾਯ ਬਹਵੋ ਯੇਨ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਯਾਯਾਂ ਜਨਾਧਿਪਾਃ ।
ਨਿਹਤਾਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਾਸਾਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਧ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਯਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਃ ॥ 39 ॥
ਪੁਰਸ੍ਤਾਦਿਹ ਵਾਤਾਪਿਃ ਪਰਿਭੂਯ ਤਪਸ੍ਵਿਨਃ ।
ਉਦਰਸ੍ਥੋ ਦ੍ਵਿਜਾਨ੍ਹਂਤਿਸ੍ਵਗਰ੍ਭੋਸ਼੍ਵਤਰੀਮਿਵ ॥ 40 ॥
ਸ ਕਦਾਚਿਚ੍ਚਿਰਾਲ੍ਲੋਭਾਦਾਸਸਾਦ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍ ।
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯਂ ਤੇਜਸਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਭਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਸ੍ਯ ਬਭੂਵ ਹ ॥ 41 ॥
ਸਮੁਤ੍ਥਾਨੇ ਵ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਕਰ੍ਤੁਕਾਮਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਮ੍ ।
ਉਤ੍ਸ੍ਮਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਭਗਵਾਨ੍ਵਾਤਾਪਿਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 42 ॥
ਤ੍ਵਯਾਵਿਗਣ੍ਯ ਵਾਤਾਪੇ ਪਰਿਭੂਤਾਸ੍ਸ੍ਵਤੇਜਸਾ ।
ਜੀਵਲੋਕੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਾਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦਸਿ ਜਰਾਂ ਗਤਃ ॥ 43 ॥
ਤਦੇਵਂ ਨ ਭਵੇਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ੋਵਾਤਾਪਿਰਿਵ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ।
ਮਦ੍ਵਿਧਂ ਯੋਤਿਮਨ੍ਯੇਤ ਧਰ੍ਮਨਿਤ੍ਯਂ ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਮ੍ ॥ 44 ॥
ਭਵੇਦ੍ਧਤੋਯਂ ਵਾਤਾਪਿਰਗਸ੍ਤ੍ਯੇਨੇਵ ਮਾਂ ਗਤਃ ।
ਇਹ ਤ੍ਵਂ ਭਵ ਸਨ੍ਨਦ੍ਦੋ ਯਂਤ੍ਰਿਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ॥ 45 ॥
ਅਸ੍ਯਾਮਾਯਤ੍ਤਮਸ੍ਮਾਕਂ ਯਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਂ ਰਘੁਨਂਦਨ ।
ਅਹਮੇਨਂ ਵਧਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਗ੍ਰਹੀਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਪਿ ਵਾ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮ੍ ॥ 46 ॥
ਯਾਵਦ੍ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਸੌਮਿਤ੍ਰੇ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮਾਨਯਿਤੁਂ ਦ੍ਰੁਤਮ੍ ।
ਪਸ਼੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਵੈਦੇਹੀਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਤ੍ਵਚਿ ਗਤਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਹਾਮ੍ ॥ 47 ॥
ਤ੍ਵਚਾ ਪ੍ਰਧਾਨਯਾ ਹ੍ਯੇਸ਼ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੋਦ੍ਯ ਨ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ।
ਅਪ੍ਰਮਤ੍ਤੇਨ ਤੇ ਭਾਵ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਮਸ੍ਥੇਨ ਸੀਤਯਾ ॥ 48 ॥
ਯਾਵਤ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਤਮੇਕੇਨ ਸਾਯਕੇਨ ਨਿਹਨ੍ਮ੍ਯਹਮ੍ ।
ਹਤ੍ਵੈਤਚ੍ਚਰ੍ਮ ਚਾਦਾਯ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮੇਸ਼੍ਯਾਮਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ॥ 49 ॥
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇਨਾਤਿਬਲੇਨ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਜਟਾਯੁਸ਼ਾ ਬੁਦ੍ਧਿਮਤਾ ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ।
ਭਵਾਪ੍ਰਮਤ੍ਤਃ ਪਰਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਮੈਥਿਲੀਂ ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਸ਼ਣਂ ਸਰ੍ਵਤ ਏਵ ਸ਼ਂਕਿਤਃ ॥ 50 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡੇ ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
