ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਤਤਸ੍ਸਂਦਿਸ਼੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ।
ਵੀਰਂ ਸ਼ਤਵਲਿਂ ਨਾਮ ਵਾਨਰਂ ਵਾਨਰਰ੍ਸ਼ਭਃ ॥ 1 ॥
ਉਵਾਚ ਰਾਜਾ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਸ੍ਸਰ੍ਵਵਾਨਰਸਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਵਾਕ੍ਯਮਾਤ੍ਮ ਹਿਤਂ ਚੈਵ ਰਾਮਸ੍ਯ ਚ ਹਿਤਂ ਤਥਾ ॥ 2 ॥
ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਸ਼੍ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰੇਣ ਤ੍ਵਦ੍ਵਿਧਾਨਾਂ ਵਨੌਕਸਾਮ੍ ।
ਵੈਵਸ੍ਵਤਸੁਤੈਸ੍ਸਾਰ੍ਧਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਠਸ੍ਵ ਸ੍ਵਮਂਤ੍ਰਿਭਿਃ ॥ 3 ॥
ਦਿਸ਼ਂ ਹ੍ਯੁਦੀਚੀਂ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤਾਂ ਹਿਮਸ਼ੈਲਾਵਤਂਸਕਾਮ੍ ।
ਸਰ੍ਵਤਃ ਪਰਿਮਾਰ੍ਗਧ੍ਵਂ ਰਾਮਪਤ੍ਨੀਮਨਿਂਦਿਤਾਮ੍ ॥ 4 ॥
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਕਾਰ੍ਯੇਵਿਨਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤੇ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇ ਦਾਸ਼ਰਥੇਃ ਪ੍ਰਿਯੇ ।
ਰੁਰੁਇਣਾਨ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਰ੍ਥਾਰ੍ਥਵਿਦਾਂ ਵਰਾਃ ॥ 5 ॥
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਹਿ ਪ੍ਰਿਯਮਸ੍ਮਾਕਂ ਰਾਘਵੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਤਸ੍ਯ ਚੇਤ੍ਪ੍ਰਤਿਕਾਰੋਸ੍ਤਿ ਸਫਲਂ ਜੀਵਿਤਂ ਭਵੇਤ੍ ॥ 6 ॥
ਅਰ੍ਥਿਨਃ ਕਾਰ੍ਯਨਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਮਕਰ੍ਤੁਰਪਿ ਯਸ਼੍ਚਰੇਤ੍ ।
ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸਫਲਂ ਜਨ੍ਮ ਕਿਂ ਪੁਨਃ ਪੂਰ੍ਵਕਾਰਿਣਃ ॥ 7 ॥
ਏਤਾਂ ਬੁਦ੍ਧਿਮਵਸ੍ਥਾਯ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤੇ ਜਾਨਕੀ ਯਥਾ ।
ਤਥਾ ਭਵਦ੍ਭਿਃ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮਸ੍ਮਤ੍ਪ੍ਰਿਯਹਿਤੈਸ਼ਿਭਿਃ ॥ 8 ॥
ਅਯਂ ਹਿ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਮਾਨ੍ਯਸ੍ਤੁ ਨਰਸਤ੍ਤਮਃ ।
ਅਸ੍ਮਾਸੁ ਚਾਗਤਃ ਪ੍ਰੀਤੀ ਰਾਮਃ ਪਰਪੁਰਂਜਯਃ ॥ 9 ॥
ਇਮਾਨਿ ਵਨਦੁਰ੍ਗਾਣਿ ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਸ਼ੈਲਾਂਤਰਾਣਿ ਚ ।
ਭਵਂਤਃ ਪਰਿਮਾਰ੍ਗਂਤੁ ਬੁਦ੍ਧਿਵਿਕ੍ਰਮਸਂਪਦਾ ॥ 10 ॥
ਤਤ੍ਰ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛਾਨ੍ਪੁਲਿਂਦਾਂਸ਼੍ਚ ਸ਼ੂਰਸੇਨਾਂਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ।
ਪ੍ਰਸ੍ਥਲਾਨ੍ਭਰਤਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਕੁਰੂਂਸ਼੍ਚ ਸਹ ਮਦ੍ਰਕੈਃ ॥ 11 ॥
ਕਾਂਬੋਜਾਨ੍ਯਵਨਾਂ ਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ਕਾਨਾਰਟ੍ਟਕਾਨਪਿ ।
ਬਾਹ੍ਲੀਕਾਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਕਾਂ ਸ਼੍ਚੈਵ ਪੌਰਵਾਨਥ ਟਂਕਣਾਨ੍ ॥ 12 ॥
ਚੀਨਾਨ੍ਪਰਮਚੀਨਾਂਸ਼੍ਚ ਨੀਹਾਰਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ।
ਅਨ੍ਵਿਸ਼੍ਯਦਰਦਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਹਿਮਵਂਤਂ ਤਥੈਵ ਚ ॥ 13 ॥
ਲੋਧ੍ਰਪਦ੍ਮਕਸ਼ਂਡੇਸ਼ੁ ਦੇਵਦਾਰੁਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ।
ਰਾਵਣਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 14 ॥
ਤਤਸ੍ਸੋਮਾਸ਼੍ਰਮਂ ਗਤ੍ਵਾ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਸੇਵਿਤਮ੍ ।
ਕਾਲਂ ਨਾਮ ਮਹਾਸਾਨੁਂ ਪਰ੍ਵਤਂ ਤੁ ਗਮਿਸ਼੍ਯਥ ॥ 15 ॥
ਮਹਤ੍ਸੁ ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਦਰੇਸ਼ੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ।
ਵਿਚਿਨੁਧ੍ਵਂ ਮਹਾਭਾਗਾਂ ਰਾਮਪਤ੍ਨੀਂਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 16 ॥
ਤਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਂ ਹੇਮਗਰ੍ਭਂ ਮਹਾਗਿਰਿਮ੍ ।
ਤਤਸ੍ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਨਾਮ ਗਂਤੁਮਰ੍ਹਥ ਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 17 ॥
ਤਤੋ ਦੇਵਸਖੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ਪਤਗਾਲਯਃ ।
ਨਾਨਾਪਕ੍ਸ਼ਿਗਣਾਕੀਰ੍ਣੋ ਵਿਵਿਧਦ੍ਰੁਮਭੂਸ਼ਿਤਃ ॥ 18 ॥
ਤਸ੍ਯ ਕਾਨਨਸ਼ਂਡੇਸ਼ੁ ਨਿਰ੍ਘਰੇਸ਼ੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ।
ਰਾਵਣਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 19 ॥
ਤਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਚਾਕਾਸ਼ਂ ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਸ਼ਤਯੋਜਨਮ੍ ।
ਅਪਰ੍ਵਤਨਦੀਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਂ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍ ॥ 20 ॥
ਤਂ ਤੁ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਕਾਂਤਾਰਂ ਰੋਮਹਰ੍ਸ਼ਣਮ੍ ।
ਕੈਲਾਸਂ ਪਾਂਡੁਰਂ ਸ਼ੈਲਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾ ਭਵਿਸ਼੍ਯਥ ॥ 21 ॥
ਤਤ੍ਰ ਪਾਂਡੁਰਮੇਘਾਭਂ ਜਾਂਬੂਨਦਪਰਿਸ਼੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਕੁਬੇਰਭਵਨਂ ਰਮ੍ਯਂ ਨਿਰ੍ਮਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 22 ॥
ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਨਲਿਨੀ ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਭੂਤਕਮਲੋਤ੍ਪਲਾ ।
ਹਂਸਕਾਰਂਡਵਾਕੀਰ੍ਣਾਪ੍ਸਰੋਗਣਸੇਵਿਤਾ ॥ 23 ॥
ਤਤ੍ਰ ਵੈਸ਼੍ਰਵਣੋ ਰਾਜਾ ਸਰ੍ਵਭੂਤਨਮਸ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਧਨਦੋ ਰਮਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਗੁਹ੍ਯਕੈਸ੍ਸਹ ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਟ੍ ॥ 24 ॥
ਤਸ੍ਯ ਚਂਦ੍ਰਨਿਕਾਸ਼ੇਸ਼ੁ ਪਰ੍ਵਤੇਸ਼ੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ।
ਰਾਵਣਃ ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 25 ॥
ਕ੍ਰੌਂਚਂ ਤੁ ਗਿਰਿਮਾਸਾਦ੍ਯ ਬਿਲਂ ਤਸ੍ਯ ਸੁਦੁਰ੍ਗਮਮ੍ ।
ਅਪ੍ਰਮਤ੍ਤੈਃ ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਟਵ੍ਯਂ ਦੁਸ਼੍ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਂ ਹਿ ਤਤ੍ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 26 ॥
ਵਸਂਤਿ ਹਿ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸੂਰ੍ਯਸਮਪ੍ਰਭਾਃ ।
ਦੇਵੈਰਪ੍ਯਰ੍ਚਿਤਾ ਸ੍ਸਮ੍ਯਗ੍ਦੇਵਰੂਪਾ ਮਹਰ੍ਸ਼ਯਃ ॥ 27 ॥
ਕ੍ਰੌਂਚਸ੍ਯ ਤੁ ਗੁਹਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾ ਸ੍ਸਾਨੂਨਿਸ਼ਿਖਰਾਣਿ ਚ ।
ਨਿਰ੍ਦਰਾਸ਼੍ਚ ਨਿਤਂਬਾਸ਼੍ਚ ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਾ ਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 28 ॥
ਕੌਂਚਸ੍ਯ ਸ਼ਿਖਰਂ ਚਾਪਿ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚ ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਅਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਂ ਕਾਮਸ਼ੈਲਂ ਚ ਮਾਨਸਂ ਵਿਹਗਾਲਯਮ੍ ।
ਨ ਗਤਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਭੂਤਾਨਾਂ ਦੇਵਦਾਨਵ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ ॥ 29 ॥
ਸ ਚ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਸ੍ਸਸਾਨੁਪ੍ਰਸ੍ਥਭੂਧਰਃ ।
ਕ੍ਰੌਂਚਂ ਗਿਰਿਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਮੈਨਾਕੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ॥ 30 ॥
ਮਯਸ੍ਯ ਭਵਨਂ ਯਤ੍ਰ ਦਾਨਵਸ੍ਯ ਸ੍ਵਯਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 31 ॥
ਮੈਨਾਕਸ੍ਤੁ ਵਿਚੇਤਵ੍ਯ ਸ੍ਸਸਾਨੁਪ੍ਰਸ੍ਥਕਂਦਰਃ ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਸ਼੍ਵਮੁਖੀਨਾਂ ਤੁ ਨਿਕੇਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਤੁ ॥ 32 ॥
ਤਂ ਦੇਸ਼ਂ ਸਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਆਸ਼੍ਰਮਂ ਸਿਦ੍ਧਸੇਵਿਤਮ੍ ।
ਸਿਦ੍ਧਾ ਵੈਖਾਨਸਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਤਾਪਸਾਃ ॥ 33 ॥
ਵਂਦ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਤੁ ਤਪਸ੍ਸਿਦ੍ਧਾਸ੍ਤਪਸਾ ਵੀਤਕਲ੍ਮਸ਼ਾਃ ।
ਪ੍ਰਸ਼੍ਟਵ੍ਯਾ ਚਾਪਿ ਸੀਤਾਯਾਃ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਰ੍ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤੈਃ ॥ 34 ॥
ਹੇਮਪੁਸ਼੍ਕਰਸਂਛਨ੍ਨਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਵੈਖਾਨਸਂ ਸਰਃ ।
ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ੈਰ੍ਹਂਸੈਰ੍ਵਿਚਰਿਤਂ ਸ਼ੁਭੈਃ ॥ 35 ॥
ਔਪਵਾਹ੍ਯਃ ਕੁਬੇਰਸ੍ਯ ਸਾਰ੍ਵਭੌਮ ਇਤਿ ਸ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਗਜਃ ਪਰ੍ਯੇਤਿ ਤਂ ਦੇਸ਼ਂ ਸਦਾ ਸਹ ਕਰੇਣੁਭਿਃ ॥ 36 ॥
ਤਤ੍ਸਰਸ੍ਸਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਨਸ਼੍ਟਚਂਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰਮ੍ ।
ਅਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਗਣਂ ਵ੍ਯੋਮ ਨਿਸ਼੍ਪਯੋਦਮਨਾਦਿਤਮ੍ ॥ 37 ॥
ਗਭਸ੍ਤਿਭਿਰਿਵਾਰ੍ਕਸ੍ਯ ਸ ਤੁ ਦੇਸ਼ਃ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ੍ਯਦ੍ਭਿਸ੍ਤਪਸ੍ਸਿਦ੍ਧੈਰ੍ਦੇਵਕਲ੍ਪੈਃ ਸ੍ਵਯਂਪ੍ਰਭੈਃ ॥ 38 ॥
ਤਂ ਤੁ ਦੇਸ਼ਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ੈਲੋਦਾ ਨਾਮ ਨਿਮ੍ਨਗਾ ।
ਉਭਯੋਸ੍ਤੀਰਯੋਸ੍ਤਸ੍ਯਾਃ ਕੀਚਕਾ ਨਾਮ ਵੇਣਵਃ ॥ 39 ॥
ਤੇ ਨਯਂਤਿ ਪਰਂ ਤੀਰਂ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਨਯਂਤਿ ਚ ।
ਉਤ੍ਤਰਾਃ ਕੁਰਵਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰਯਾਃ ॥ 40 ॥
ਤਤਃ ਕਾਂਚਨਪਦ੍ਮਾਭਿਃ ਪਦ੍ਭਿਨੀਭਿਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੋਦਕਾਃ ।
ਨੀਲਵੈਡੂਰ੍ਯਪਤ੍ਰਾਭਿਰ੍ਨਦ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ॥ 41 ॥
ਰਕ੍ਤੋਤ੍ਪਲਵਨੈਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਮਂਡਿਤਾਸ਼੍ਚ ਹਿਰਣ੍ਮਯੈਃ ।
ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ੈਰ੍ਭਾਂਤਿ ਤਤ੍ਰ ਜਲਾਸ਼ਯਾਃ ॥ 42 ॥
ਮਹਾਰ੍ਹਮਣਿਰਤ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਕਾਂਚਨਪ੍ਰਭਕੇਸਰੈਃ ।
ਨਿਲੋਤ੍ਪਲਵਨੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈ ਸ੍ਸ ਦੇਸ਼ ਸ੍ਸਰ੍ਵਤੋ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ॥ 43 ॥
ਨਿਸ੍ਤੁਲਾਭਿਸ਼੍ਚ ਮੁਕ੍ਤਾਭਿਰ੍ਮਣਿਭਿਸ਼੍ਚ ਮਹਾਧਨੈਃ ।
ਉਦ੍ਭੂਤਪੁਲਿਨਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਜਾਤਰੂਪੈਸ਼੍ਚ ਨਿਮ੍ਨਗਾਃ ।
ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਮਯੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈਰਵਗਾਢਾ ਨਗੋਤ੍ਤਮੈਃ ॥ 44 ॥
ਜਾਤਰੂਪਮਯੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਹੁਤਾਸ਼ਨਸਮਪ੍ਰਭੈਃ ।
ਨਿਤ੍ਯਪੁਸ਼੍ਪਫਲਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨਗਾਃ ਪਤ੍ਤ੍ਰਰਥਾਕੁਲਾਃ ॥ 45 ॥
ਦਿਵ੍ਯਗਂਧਰਸਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨ੍ ਸ੍ਰਵਂਤਿ ਚ ।
ਨਾਨਾਕਾਰਾਣਿ ਵਾਸਾਂਸਿ ਫਲਂਤ੍ਯਨ੍ਯੇ ਨਗੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 46 ॥
ਮੁਕ੍ਤਾ ਵੈਢੂਰ੍ਯਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਭੂਸ਼ਣਾਨਿ ਤਥੈਵ ਚ ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਚਾਪ੍ਯਨੁਰੂਪਾਣਿ ਪੁਰੁਸ਼ਾਣਾਂ ਤਥੈਵ ਚ ॥ 47 ॥
ਸਰ੍ਵਰ੍ਤੁਸੁਖ ਸੇਵ੍ਯਾਨਿ ਫਲਂਤ੍ਯਨ੍ਯੇ ਨਗੋਤ੍ਤਮਾਃ ।
ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਹੈਮਾਨ੍ਯਨ੍ਯੇ ਨਗੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 48 ॥
ਸ਼ਯਨਾਨਿ ਪ੍ਰਸੂਯਂਤੇ ਚਿਤ੍ਰਾਸ੍ਤਰਣਵਂਤਿ ਚ ।
ਮਨਃਕਾਂਤਾਨਿ ਮਾਲ੍ਯਾਨਿ ਫਲਂਤ੍ਯਤ੍ਰਾਪਰੇ ਦ੍ਰੁਮਾਃ ॥ 49 ॥
ਪਾਨਾਨਿ ਚ ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਿ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਣਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ ।
ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਸ਼੍ਚ ਗੁਣਸਂਪਨ੍ਨਾ ਰੂਪਯੌਵਨਲਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ॥ 50 ॥
ਗਂਧਰ੍ਵਾਃ ਕਿਨ੍ਨਰਾਸ੍ਸਿਦ੍ਧਾ ਨਾਗਾ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਸ੍ਤਥਾ ।
ਰਮਂਤੇ ਸਤਤਂ ਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨਾਰੀਭਿਰ੍ਭਾਸ੍ਕਰਪ੍ਰਭਾਃ ॥ 51 ॥
ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਕਰ੍ਮਾਣ ਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਰਤਿਪਰਾਯਣਾਃ ।
ਸਰ੍ਵੇ ਕਾਮਾਰ੍ਥਸਹਿਤਾ ਵਸਂਤਿ ਸਹਯੋਸ਼ਿਤਃ ॥ 52 ॥
ਗੀਤਵਾਦਿਤ੍ਰਨਿਰ੍ਘੋਸ਼ ਸ੍ਸੋਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਹਸਿਤਸ੍ਵਨਃ ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਸਤਤਂ ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਭੂਤਮਨੋਹਰਃ ॥ 53 ॥
ਤਤ੍ਰ ਨਾਮੁਦਿਤਃ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਕਸ਼੍ਚਿਦਸਤ੍ਪ੍ਰਿਯਃ ।
ਅਹਨ੍ਯਹਨਿ ਵਰ੍ਧਂਤੇ ਗੁਣਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮਨੋਰਮਾਃ ॥ 54 ॥
ਸਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਤਂ ਦੇਸ਼ਮੁਤ੍ਤਰਃ ਪਯਸਾਂ ਨਿਧਿਃ ।
ਤਤ੍ਰ ਸੋਮਗਿਰਿਰ੍ਨਾਮ ਮਧ੍ਯੇ ਹੇਮਮਯੋ ਮਹਾਨ੍ ॥ 55 ॥
ਇਂਦ੍ਰਲੋਕਗਤਾ ਯੇ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਗਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ।
ਦੇਵਾਸ੍ਤਂ ਸਮਵੇਕ੍ਸ਼ਂਤੇ ਗਿਰਿਰਾਜਂ ਦਿਵਂ ਗਤਾਃ ॥ 56 ॥
ਸ ਤੁ ਦੇਸ਼ੋ ਵਿਸੂਰ੍ਯੋਪਿ ਤਸ੍ਯ ਭਾਸਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਸੂਰ੍ਯਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾਭਿਵਿਜ੍ਞੇਯਸ੍ਤਪਤੇਵ ਵਿਵਸ੍ਵਤਾ ॥ 57 ॥
ਭਗਵਾਨਪਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸ਼ਂਭੁਰੇਕਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਕਃ ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਸਤਿ ਦੇਵੇਸ਼ੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍ਸ਼ਿਪਰਿਵਾਰਿਤਃ ॥ 58 ॥
ਨ ਕਥਂਚਨ ਗਂਤਵ੍ਯਂ ਕੁਰੂਣਾਮੁਤ੍ਤਰੇਣ ਵਃ ।
ਅਨ੍ਯੇਸ਼ਾਮਪਿ ਭੂਤਾਨਾਂ ਨਾਤਿਕ੍ਰਾਮਤਿ ਵੈ ਗਤਿਃ ॥ 59 ॥
ਸ ਹਿ ਸੋਮਗਿਰਿਰ੍ਨਾਮ ਦੇਵਾਨਾਮਪਿ ਦੁਰ੍ਗਮਃ ।
ਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੁਪਾਵਰ੍ਤਿਤੁਮਰ੍ਹਥ ॥ 60 ॥
ਏਤਾਵਦ੍ਵਾਨਰੈਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਗਂਤੁਂ ਵਾਨਰਪੁਂਗਵਾਃ ।
ਅਭਾਸ੍ਕਰਮਮਰ੍ਯਾਦਂ ਨ ਜਾਨੀਮਸ੍ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ॥ 61 ॥
ਸਰ੍ਵਮੇਤਦ੍ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਂ ਯਨ੍ਮਯਾ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ ।
ਯਦਨ੍ਯਦਪਿ ਨੋਕ੍ਤਂ ਚ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਮਤਿਃ ॥ 62 ॥
ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਦਾਸ਼ਰਥੇਰ੍ਮਹਤ੍ਪ੍ਰਿਯਂ ਮਹਤ੍ਤਰਂ ਚਾਪਿ ਤਤੋ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤ੍ਯਨਿਲਾਨਲੋਪਮਾ ਵਿਦੇਹਜਾਦਰ੍ਸ਼ਨਜੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 63 ॥
ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਰ੍ਥਾਃ ਸਹਿਤਾਸ੍ਸਬਾਂਧਵਾਃ ਮਯਾਰ੍ਚਿਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵਗੁਣੈਰ੍ਮਨੋਰਮੈਃ ।
ਚਰਿਸ਼੍ਯਥੋਰ੍ਵੀਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸ਼ਾਂਤਸ਼ਤ੍ਰਵ ਸ੍ਸਹਪ੍ਰਿਯਾ ਭੂਤਧਰਾਃ ਪ੍ਲਵਂਗਮਾਃ ॥ 64 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡੇ ਤ੍ਰਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥