View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in Gurmukhi script, commonly used for Punjabi language.

3.56 ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡ - ਸ਼ਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ

ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਸ਼ਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।

ਸਾ ਤਥੋਕ੍ਤਾ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀ ਨਿਰ੍ਭਯਾ ਸ਼ੋਕਕਰ੍ਸ਼ਿਤਾ ।
ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਮਂਤਰਤਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਰਾਵਣਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾਸ਼ਤ ॥ 1 ॥

ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥੋ ਨਾਮ ਧਰ੍ਮਸੇਤੁਰਿਵਾਚਲਃ ।
ਸਤ੍ਯਸਂਧਃ ਪਰਿਜ੍ਞਾਤੋ ਯਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਸਰਾਘਵਃ ॥ 2 ॥

ਰਾਮੋ ਨਾਮ ਸ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੁ ਲੋਕੇਸ਼ੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ ।
ਦੀਰ੍ਘਬਾਹੁਰ੍ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ੋ ਦੈਵਤਂ ਹਿ ਪਤਿਰ੍ਮਮ ॥ 3 ॥

ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੂਣਾਂ ਕੁਲੇ ਜਾਤਸ੍ਸਿਂਹਸ੍ਕਂਧੋ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿਃ ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਯਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ਹਰਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 4 ॥

ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਯਦ੍ਯਹਂ ਤਸ੍ਯ ਤ੍ਵਯਾ ਸ੍ਯਾਂ ਧਰ੍ਸ਼ਿਤਾ ਬਲਾਤ੍ ।
ਸ਼ਯਿਤਾ ਤ੍ਵਂ ਹਤਸ੍ਸਂਖ੍ਯੇ ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਯਥਾ ਖਰਃ ॥ 5 ॥

ਯ ਏਤੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਘੋਰਰੂਪਾ ਮਹਾਬਲਾਃ ।
ਰਾਘਵੇ ਨਿਰ੍ਵਿਸ਼ਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਪਰ੍ਣੇ ਪਨ੍ਨਗਾ ਯਥਾ ॥ 6 ॥

ਤਸ੍ਯ ਜ੍ਯਾਵਿਪ੍ਰਮੁਕ੍ਤਾਸ੍ਤੇ ਸ਼ਰਾਃ ਕਾਂਚਨਭੂਸ਼ਣਾਃ ।
ਸ਼ਰੀਰਂ ਵਿਧਮਿਸ਼੍ਯਂਤਿ ਗਂਗਾਕੂਲਮਿਵੋਰ੍ਮਯਃ ॥ 7 ॥

ਅਸੁਰੈਰ੍ਵਾ ਸੁਰੈਰ੍ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਯਦ੍ਯਵਧ੍ਯੋ਽ਸਿ ਰਾਵਣ ।
ਉਤ੍ਪਾਦ੍ਯ ਸੁਮਹਦ੍ਵੈਰਂ ਜੀਵਂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨ ਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ॥ 8 ॥

ਸ ਤੇ ਜੀਵਿਤਸ਼ੇਸ਼ਸ੍ਯ ਰਾਘਵੋ਽ਂਤਕਰੋ ਬਲੀ ।
ਪਸ਼ੋਰ੍ਯੂਪਗਤਸ੍ਯੇਵ ਜੀਵਿਤਂ ਤਵ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ ॥ 9 ॥

ਯਦਿ ਪਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸ ਰਾਮਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਰੋਸ਼ਦੀਪ੍ਤੇਨ ਚਕ੍ਸ਼ੁਸ਼ਾ ।
ਰਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਵਮਦ੍ਯ ਨਿਰ੍ਧਗ੍ਧੋ ਗਚ੍ਛੇਸ੍ਸਦ੍ਯਃ ਪਰਾਭਵਮ੍ ॥ 10 ॥

ਯਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਂ ਨਭਸੋ ਭੂਮੌ ਪਾਤਯੇਨ੍ਨਾਸ਼ਯੇਤ ਵਾ ।
ਸਾਗਰਂ ਸ਼ੋਸ਼ਯੇਦ੍ਵਾਪਿ ਸ ਸੀਤਾਂ ਮੋਚਯੇਦਿਹ ॥ 11 ॥

ਗਤਾਯੁਸ੍ਤ੍ਵਂ ਗਤਸ਼੍ਰੀਕੋ ਗਤਸਤ੍ਤ੍ਵ ਗਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ ।
ਲਂਕਾ ਵੈਧਵ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤਾ ਤ੍ਵਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇਨ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 12 ॥

ਨ ਤੇ ਪਾਪਮਿਦਂ ਕਰ੍ਮ ਸ਼ੁਖੋਦਰ੍ਕਂ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ।
ਯਾ਽ਹਂ ਨੀਤਾ ਵਿਨਾਭਾਵਂ ਪਤਿਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਵਨੇ ॥ 13 ॥

ਸ ਹਿ ਦੈਵਤਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਮਮ ਭਰ੍ਤਾ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿਃ ।
ਨਿਰ੍ਭਯੋ ਵੀਰ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ਵਸਤਿ ਦਂਡਕੇ ॥ 14 ॥

ਸ ਤੇ ਦਰ੍ਪਂ ਬਲਂ ਵੀਰ੍ਯਮੁਤ੍ਸੇਕਂ ਚ ਤਥਾਵਿਧਮ੍ ।
ਅਪਨੇਸ਼੍ਯਤਿ ਗਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯਸ਼੍ਸ਼ਰਵਰ੍ਸ਼ੇਣ ਸਂਯੁਗੇ ॥ 15 ॥

ਯਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ੋ ਭੂਤਾਨਾਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤੇ ਕਾਲਚੋਦਿਤਃ ।
ਤਦਾ ਕਾਰ੍ਯੇ ਪ੍ਰਮਾਦ੍ਯਂਤਿ ਨਰਾਃ ਕਾਲਵਸ਼ਂ ਗਤਾਃ ॥ 16 ॥

ਮਾਂ ਪ੍ਰਧ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯ ਸ ਤੇ ਕਾਲਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ਽ਯਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਮ ।
ਆਤ੍ਮਨੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਚ ਵਧਾਯਾਂਤਃਪੁਰਸ੍ਯ ਚ ॥ 17 ॥

ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਾ ਯਜ੍ਞਮਧ੍ਯਸ੍ਥਾ ਵੇਦੀ ਸ੍ਰੁਰੁਇਗ੍ਭਾਂਡਮਂਡਿਤਾ ।
ਦ੍ਵਿਜਾਤਿਮਂਤ੍ਰਪੂਤਾ ਚ ਚਂਡਾਲੇਨਾਵਮਰ੍ਦਿਤੁਮ੍ ॥ 18 ॥

ਤਥਾ਽ਹਂ ਧਰ੍ਮਨਿਤ੍ਯਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਪਤ੍ਨੀ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ।
ਤ੍ਵਯਾ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਾਸ੍ਮਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਮ ਪਾਪਿਨਾ ॥ 19 ॥

ਕ੍ਰੀਡਂਤੀ ਰਾਜਹਂਸੇਨ ਪਦ੍ਮਸ਼ਂਡੇਸ਼ੁ ਨਿਤ੍ਯਦਾ ।
ਹਂਸੀ ਸਾ ਤ੍ਰੁਰੁਇਣਸ਼ਂਡਸ੍ਥਂ ਕਥਂ ਪਸ਼੍ਯੇਤ ਮਦ੍ਗੁਕਮ੍ ॥ 20 ॥

ਇਦਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਨਿਸ੍ਸਂਜ੍ਞਂ ਬਂਧ ਵਾ ਖਾਤਯਸ੍ਵ ਵਾ ।
ਨੇਦਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਰਕ੍ਸ਼ਯਂ ਮੇ ਜੀਵਿਤਂ ਵਾਪਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ ॥ 21 ॥

ਨ ਤੁ ਸ਼ਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯੁਪਕ੍ਰੋਸ਼ਂ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਾਂ ਦਾਤੁਮਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀ ਕ੍ਰੋਧਾਤ੍ਸੁਪਰੁਸ਼ਂ ਵਚਃ ॥ 22 ॥

ਰਾਵਣਂ ਮੈਥਿਲੀ ਤਤ੍ਰ ਪੁਨਰ੍ਨੋਵਾਚ ਕਿਂਚਨ ।
ਸੀਤਾਯਾ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪਰੁਸ਼ਂ ਰੋਮਹਰ੍ਸ਼ਣਮ੍ ॥ 23 ॥

ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਤਸ੍ਸੀਤਾਂ ਭਯਸਂਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਵਚਃ ।
ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਣੁ ਮੈਥਿਲਿ ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਮਾਸਾਂਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਭਾਮਿਨਿ ॥ 24 ॥

ਕਾਲੇਨਾਨੇਨ ਨਾਭ੍ਯੇਸ਼ਿ ਯਦਿ ਮਾਂ ਚਾਰੁਹਾਸਿਨਿ ।
ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਾਤਰਾਸ਼ਾਰ੍ਥਂ ਸੂਦਾਸ਼੍ਛੇਤ੍ਸ੍ਯਂਤਿ ਲੇਸ਼ਸ਼ਃ ॥ 25 ॥

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰੁਸ਼ਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਰਾਵਣਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਰਾਵਣਃ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਸ਼੍ਚ ਤਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧ ਇਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 26 ॥

ਸ਼ੀਘ੍ਰਮੇਵ ਹਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੋ ਵਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ।
ਦਰ੍ਪਮਸ੍ਯਾ ਵਿਨੇਸ਼੍ਯਧ੍ਵਂ ਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤਭੋਜਨਾਃ ॥ 27 ॥

ਵਚਨਾਦੇਵ ਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸੁਘੋਰਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਗਣਾਃ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਪ੍ਰਾਂਜਲਯੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਮੈਥਿਲੀਂ ਪਰ੍ਯਵਾਰਯਨ੍ ॥ 28 ॥

ਸ ਤਾਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਰਾਜਾ ਤੁ ਰਾਵਣੋ ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨਃ ।
ਪ੍ਰਚਾਲ੍ਯ ਚਰਣੋਤ੍ਕਰ੍ਸ਼ੈਰ੍ਦਾਰਯਨ੍ਨਿਵ ਮੇਦਿਨੀਮ੍ ॥ 29 ॥

ਅਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਮਧ੍ਯੇ ਮੈਥਿਲੀ ਨੀਯਤਾਮਿਯਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰੇਯਂ ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤਾਂ ਗੂਢਂ ਯੁਸ਼੍ਮਾਭਿਃ ਪਰਿਵਾਰਿਤਾ ॥ 30 ॥

ਤਤ੍ਰੈਨਾਂ ਤਰ੍ਜਨੈਰ੍ਘੋਰੈਃ ਪੁਨਸ੍ਸਾਂਤ੍ਵੈਸ਼੍ਚ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ।
ਆਨਯਧ੍ਵਂ ਵਸ਼ਂ ਸਰ੍ਵਾ ਵਨ੍ਯਾਂ ਗਜਵਧੂਮਿਵ ॥ 31 ॥

ਇਤਿ ਪ੍ਰਤਿਸਮਾਦਿਸ਼੍ਟਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯੋ ਰਾਵਣੇਨ ਤਾਃ ।
ਅਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਂ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਮੈਥਿਲੀਂ ਪਰਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਤੁ ॥ 32 ॥

ਸਰ੍ਵਕਾਲਫਲੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਨਾਨਾਪੁਸ਼੍ਪਫਲੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਮ੍ ।
ਸਰ੍ਵਕਾਲਮਦੈਸ਼੍ਚਾਪਿ ਦ੍ਵਿਜੈਸ੍ਸਮੁਪਸੇਵਿਤਾਮ੍ ॥ 33 ॥

ਸਾ ਤੁ ਸ਼ੋਕਪਰੀਤਾਂਗੀ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਵਸ਼ਮਾਪਨ੍ਨਾ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੀਣਾਂ ਹਰਿਣੀ ਯਥਾ ॥ 34 ॥

ਸ਼ੋਕੇਨ ਮਹਤਾ ਗ੍ਰਸ੍ਤਾ ਮੈਥਿਲੀ ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾ ।
ਨ ਸ਼ਰ੍ਮ ਲਭਤੇ ਭੀਰੁਃ ਪਾਸ਼ਬਦ੍ਧਾ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗੀ ਯਥਾ ॥ 35 ॥

ਨ ਵਿਂਦਤੇ ਤਤ੍ਰ ਤੁ ਸ਼ਰ੍ਮ ਮੈਥਿਲੀ ਵਿਰੂਪਨੇਤ੍ਰਾਭਿਰਤੀਵ ਤਰ੍ਜਿਤਾ ।
ਪਤਿਂ ਸ੍ਮਰਂਤੀ ਦਯਿਤਂ ਚ ਦੇਵਤਂ ਵਿਚੇਤਨਾ਽ਭੂਦ੍ਭਯਸ਼ੋਕਪੀਡਿਤਾ ॥ 36 ॥

ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡੇ ਸ਼ਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥




Browse Related Categories: