ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਵਿਸ਼ਾਲਾਨ੍ ਕੋਸਲਾਨ੍ ਰਮ੍ਯਾਨ੍ ਯਾਤ੍ਵਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਪੂਰ੍ਵਜਃ ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਭਿਮੁਖੋ ਧੀਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਾਂਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 1 ॥
ਆਪ੍ਰੁਰੁਇਚ੍ਛੇ ਤ੍ਵਾਂ ਪੁਰੀਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠੇ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਪਰਿਪਾਲਿਤੇ ।
ਦੈਵਤਾਨਿ ਚ ਯਾਨਿ ਤ੍ਵਾਂ ਪਾਲਯਂਤਿ ਵਸਂਤਿ ਚ ॥ 2 ॥
ਨਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਵਨਵਾਸਸ੍ਤ੍ਵਾਮਨ੍ਰੁਰੁਇਣੋ ਜਗਤੀਪਤੇਃ ।
ਪੁਨਰ੍ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮਾਤ੍ਰਾ ਚ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚ ਸਹ ਸਂਗਤਃ ॥ 3 ॥
ਤਤੋ ਰੁਧਿਰਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਭੁਜਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ।
ਅਸ਼੍ਰੁਪੂਰ੍ਣਮੁਖੋ ਦੀਨੋਬ੍ਰਵੀਜ੍ਜਾਨਪਦਂ ਜਨਮ੍ ॥ 4 ॥
ਅਨੁਕ੍ਰੋਸ਼ੋ ਦਯਾ ਚੈਵ ਯਥਾਰ੍ਹਂ ਮਯਿ ਵਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਚਿਰਂ ਦੁਃਖਸ੍ਯ ਪਾਪੀਯੋ ਗਮ੍ਯਤਾਮਰ੍ਥਸਿਦ੍ਧਯੇ ॥ 5 ॥
ਤੇਭਿਵਾਦ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍ ।
ਵਿਲਪਂਤੋ ਨਰਾ ਘੋਰਂ ਵ੍ਯਤਿਸ਼੍ਠਂਤ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ॥ 6 ॥
ਤਥਾ ਵਿਲਪਤਾਂ ਤੇਸ਼ਾਮਤ੍ਰੁਰੁਇਪ੍ਤਾਨਾਂ ਚ ਰਾਘਵਃ ।
ਅਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਿਸ਼ਯਂ ਪ੍ਰਾਯਾਦ੍ਯਥਾਰ੍ਕਃ ਕ੍ਸ਼ਣਦਾਮੁਖੇ ॥ 7 ॥
ਤਤੋ ਧਾਨ੍ਯਧਨੋਪੇਤਾਨ੍ ਦਾਨਸ਼ੀਲਜਨਾਨ੍ ਸ਼ਿਵਾਨ੍ ।
ਅਕੁਤਸ਼੍ਚਿਦ੍ਭਯਾਨ੍ ਰਮ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚੈਤ੍ਯਯੂਪਸਮਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਨ੍ ॥ 8 ॥
ਉਦ੍ਯਾਨਾਮ੍ਰਵਨੋਪੇਤਾਨ੍ ਸਂਪਨ੍ਨਸਲਿਲਾਸ਼ਯਾਨ੍ ।
ਤੁਸ਼੍ਟਪੁਸ਼੍ਟਜਨਾਕੀਰ੍ਣਾਨ੍ ਗੋਕੁਲਾਕੁਲਸੇਵਿਤਾਨ੍ ॥ 9 ॥
ਲਕ੍ਸ਼ਣੀਯਾਨ੍ਨਰੇਂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਘੋਸ਼ਾਭਿਨਾਦਿਤਾਨ੍ ।
ਰਥੇਨ ਪੁਰੁਸ਼ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਃ ਕੋਸਲਾਨਤ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ॥ 10 ॥
ਮਧ੍ਯੇਨਮੁਦਿਤਂ ਸ੍ਫੀਤਂ ਰਮ੍ਯੋਦ੍ਯਾਨਸਮਾਕੁਲਮ੍ ।
ਰਾਜ੍ਯਂ ਭੋਗ੍ਯਂ ਨਰੇਂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਯਯੌ ਧ੍ਰੁਰੁਇਤਿਮਤਾਂ ਵਰਃ ॥ 11 ॥
ਤਤ ਸ੍ਤ੍ਰਿਪਥਗਾਂ ਦਿਵ੍ਯਾਂ ਸ਼ਿਵਤੋਯਾਮਸ਼ੈਵਲਾਮ੍ ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਰਾਘਵੋ ਗਂਗਾਂ ਪੁਣ੍ਯਾਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਨਿਸ਼ੇਵਿਤਾਮ੍ ॥ 12 ॥
ਆਸ਼੍ਰਮੈਰਵਿਦੂਰਸ੍ਥੈਃ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਿਸ੍ਸਮਲਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਮ੍ ।
ਕਾਲੇਪ੍ਸਰੋਭਿਰ੍ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਭਿ ਸ੍ਸੇਵਿਤਾਂਭੋਹ੍ਰਦਾਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍ ॥ 13 ॥
ਦੇਵਦਾਨਵਗਂਧਰ੍ਵੈਃ ਕਿਨ੍ਨਰੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ।
ਨਾਨਾਗਂਧਰ੍ਵਪਤ੍ਨੀਭਿ ਸ੍ਸੇਵਿਤਾਂ ਸਤਤਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍ ॥ 14 ॥
ਦੇਵਾਕ੍ਰੀਡਸ਼ਤਾਕੀਰ੍ਣਾਂ ਦੇਵੋਦ੍ਯਾਨਸ਼ਤਾਯੁਤਾਮ੍ ।
ਦੇਵਾਰ੍ਥਮਾਕਾਸ਼ਗਮਾਂ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾਂ ਦੇਵਪਦ੍ਮਿਨੀਮ੍ ॥ 15 ॥
ਜਲਾਘਾਤਾਟ੍ਟਹਾਸੋਗ੍ਰਾਂ ਫੇਨਨਿਰ੍ਮਲਹਾਸਿਨੀਮ੍ ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵੇਣੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤਜਲਾਂ ਕ੍ਵਚਿਦਾਵਰ੍ਤਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ॥ 16 ॥
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਸ੍ਤਿਮਿਤਗਂਭੀਰਾਂ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵੇਗਜਲਾਕੁਲਾਮ੍ ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਗਂਭੀਰਨਿਰ੍ਘੋਸ਼ਾਂ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਭੈਰਵਨਿਸ੍ਵਨਾਮ੍ ॥ 17 ॥
ਦੇਵਸਂਘਾਪ੍ਲੁਤਜਲਾਂ ਨਿਰ੍ਮਲੋਤ੍ਪਲਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ।
ਕ੍ਵਚਿਦਾਭੋਗਪੁਲਿਨਾਂ ਕ੍ਵਚਿਨ੍ਨਿਰ੍ਮਲਵਾਲੁਕਾਮ੍ ॥ 18 ॥
ਹਂਸਸਾਰਸਸਂਘੁਸ਼੍ਟਾਂ ਚਕ੍ਰਵਾਕੋਪਕੂਜਿਤਾਮ੍ ।
ਸਦਾ ਮਦੈਸ਼੍ਚ ਵਿਹਗੈਰਭਿਸਨ੍ਨਾਦਿਤਾਂਤਰਾਮ੍ ॥ 19 ॥
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਤੀਰਰੁਹੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਮਾਲਾਭਿਰਿਵਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ।
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਫੁਲ੍ਲੋਤ੍ਪਲਚ੍ਛਨ੍ਨਾਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਪਦ੍ਮਵਨਾਕੁਲਾਮ੍ ॥ 20 ॥
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕੁਮੁਦਸ਼ਂਡੈਸ਼੍ਚ ਕੁਡ੍ਮਲੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ।
ਨਾਨਾਪੁਸ਼੍ਪਰਜੋਧ੍ਵਸ੍ਤਾਂ ਸਮਦਾਮਿਵ ਚ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ॥ 21 ॥
ਵ੍ਯਪੇਤਮਲਸਂਘਾਤਾਂ ਮਣਿਨਿਰ੍ਮਲਦਰ੍ਸ਼ਨਾਮ੍ ।
ਦਿਸ਼ਾਗਜੈਰ੍ਵਨਗਜੈ ਰ੍ਮਤ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਵਰਵਾਰਣੈਃ ॥ 22 ॥
ਦੇਵੋਪਵਾਹ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਮੁਹੁਸ੍ਸਨ੍ਨਾਦਿਤਵਨਾਂਤਰਾਮ੍ ।
ਪ੍ਰਮਦਾਮਿਵ ਯਤ੍ਨੇਨ ਭੂਸ਼ਿਤਾਂ ਭੂਸ਼ਣੋਤ੍ਤਮੈਃ ॥ 23 ॥
ਫਲੈਃ ਪੁਸ਼੍ਪੈਃ ਕਿਸਲਯੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂ ਗੁਲ੍ਮੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜੈਸ੍ਤਥਾ ।
ਸ਼ਿਂਸ਼ੁਮਾਰੈਸ਼੍ਚ ਨਕ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਭੁਜਂਗੈਸ਼੍ਚ ਨਿਸ਼ੇਵਿਤਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਵਿਸ਼੍ਣੁਪਾਦਚ੍ਯੁਤਾਂ ਦਿਵ੍ਯਾਮਪਾਪਾਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਿਨੀਮ੍ ।
ਤਾਂ ਸ਼ਂਕਰਜਟਾਜੂਟਾਦ੍ਭ੍ਰਸ਼੍ਟਾਂ ਸਾਗਰਤੇਜਸਾ ॥ 25 ॥
ਸਮੁਦ੍ਰਮਹਿਸ਼ੀਂ ਗਂਗਾਂ ਸਾਰਸਕ੍ਰੌਂਚਨਾਦਿਤਾਮ੍ ।
ਆਸਸਾਦ ਮਹਾਬਾਹੁਃ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਿਬੇਰਪੁਰਂ ਪ੍ਰਤਿ ॥ 26 ॥
ਤਾਮੂਰ੍ਮਿਕਲਿਲਾਵਰ੍ਤਾਮਨ੍ਵਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਮਹਾਰਥਃ ।
ਸੁਮਂਤ੍ਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸੂਤਮਿਹੈਵਾਦ੍ਯ ਵਸਾਮਹੇ ॥ 27 ॥
ਅਵਿਦੂਰਾਦਯਂ ਨਦ੍ਯਾ ਬਹੁਪੁਸ਼੍ਪਪ੍ਰਵਾਲਵਾਨ੍ ।
ਸੁਮਹਾਨਿਂਗੁਦੀਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੋ ਵਸਾਮੋਤ੍ਰੈਵ ਸਾਰਥੇ ॥ 28 ॥
ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ ਸ੍ਸਰਿਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਾਂ ਸਮ੍ਮਾਨ੍ਯਸਲਿਲਾਂ ਸ਼ਿਵਾਮ੍ ।
ਦੇਵਦਾਨਵਗਂਧਰ੍ਵਮ੍ਰੁਰੁਇਗਮਾਨੁਸ਼ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍ ॥ 29 ॥
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚ ਸੁਮਂਤ੍ਰਸ਼੍ਚ ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵ ਰਾਘਵਮ੍ ।
ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਮਿਂਗੁਦੀਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਂ ਤਦੋਪਯਯਤੁਰ੍ਹਯੈਃ ॥ 30 ॥
ਰਾਮੋਭਿਯਾਯ ਤਂ ਰਮ੍ਯਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਨਂਦਨਃ ।
ਰਥਾਦਵਾਤਰਤ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਭਾਰ੍ਯ ਸ੍ਸਹਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ॥ 31 ॥
ਸੁਮਂਤ੍ਰੋਪ੍ਯਵਤੀਰ੍ਯਾਸ੍ਮਾਨ੍ਮੋਚਯਿਤ੍ਵਾ ਹਯੋਤ੍ਤਮਾਨ੍ ।
ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਮੂਲਗਤਂ ਰਾਮਮੁਪਤਸ੍ਥੇ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਜਲਿਃ ॥ 32 ॥
ਤਤ੍ਰ ਰਾਜਾ ਗੁਹੋ ਨਾਮ ਰਾਮਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਮਸ੍ਸਖਾ ।
ਨਿਸ਼ਾਦਜਾਤ੍ਯੋ ਬਲਵਾਨ੍ ਸ੍ਥਪਤਿਸ਼੍ਚੇਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ ॥ 33 ॥
ਸ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਪੁਰੁਸ਼ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂ ਰਾਮਂ ਵਿਸ਼ਯਮਾਗਤਮ੍ ।
ਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧੈਃ ਪਰਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤੋਮਾਤ੍ਯੈਃ ਜ੍ਞਾਤਿਭਿਸ਼੍ਚਾਭ੍ਯੁਪਾਗਤਃ ॥ 34 ॥
ਤਤੋ ਨਿਸ਼ਾਦਾਧਿਪਤਿਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਦੂਰਾਦੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਸਹ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਣਾ ਰਾਮ ਸ੍ਸਮਾਗਚ੍ਛਦ੍ਗੁਹੇਨ ਸਃ ॥ 35 ॥
ਤਮਾਰ੍ਤਸ੍ਸਂਪਰਿਸ਼੍ਵਜ੍ਯ ਗੁਹੋ ਰਾਘਵਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਯਥਾਯੋਧ੍ਯਾ ਤਥੇਯਂ ਤੇ ਰਾਮ ਕਿਂ ਕਰਵਾਣਿ ਤੇ ॥ 36 ॥
ਈਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ ਹਿ ਮਹਾਬਾਹੋ ਕਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਤ੍ਯਤਿਥਿਂ ਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਤਤੋ ਗੁਣਵਦਨ੍ਨਾਦ੍ਯਮੁਪਾਦਾਯ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਗ੍ਵਿਧਮ੍ ॥ 37 ॥
ਅਰ੍ਘ੍ਯਂ ਚੋਪਾਨਯਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਚੇਦਮੁਵਾਚ ਹ ।
ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਤੇ ਮਹਾਬਾਹੋ ਤਵੇਯਮਖਿਲਾ ਮਹੀ ॥ 38 ॥
ਵਯਂ ਪ੍ਰੇਸ਼੍ਯਾ ਭਵਾਨ੍ਭਰ੍ਤਾ ਸਾਧੁ ਰਾਜ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਧਿ ਨਃ ।
ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਭੋਜ੍ਯਂ ਚ ਪੇਯਂ ਚ ਲੇਹ੍ਯਂਚੇਦਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ 39 ॥
ਸ਼ਯਨਾਨਿ ਚ ਮੁਖ੍ਯਾਨਿ ਵਾਜਿਨਾਂ ਖਾਦਨਂ ਚ ਤੇ ।
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣਂ ਤੁ ਗੁਹਂ ਰਾਘਵਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ ॥ 40 ॥
ਅਰ੍ਚਿਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਭਵਤਾ ਸਰ੍ਵਥਾ ਵਯਮ੍ ।
ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਮਭਿਗਮਾਚ੍ਚੈਵ ਸ੍ਨੇਹਸਂਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ ਚ ॥ 41 ॥
ਭੁਜਾਭ੍ਯਾਂ ਸਾਧੁ ਪੀਨਾਭ੍ਯਾਂ ਪੀਡਯਨ੍ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਦਿਸ਼੍ਟ੍ਯਾ ਤ੍ਵਾਂ ਗੁਹ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਹ੍ਯਰੋਗਂ ਸਹ ਬਾਂਧਵੈਃ ।
ਅਪਿ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਂ ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੇ ਮਿਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਚ ਧਨੇਸ਼ੁ ਚ ॥ 42 ॥
ਯਤ੍ਤ੍ਵਿਦਂ ਭਵਤਾ ਕਿਂਚਿਤ੍ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਸਮੁਪਕਲ੍ਪਿਤਮ੍ ।
ਸਰ੍ਵਂ ਤਦਨੁਜਾਨਾਮਿ ਨ ਹਿ ਵਰ੍ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਹੇ ॥ 43 ॥
ਕੁਸ਼ਚੀਰਾਜਿਨਧਰਂ ਫਲਮੂਲਾਸ਼ਿਨਂ ਚ ਮਾਮ੍ ।
ਵਿਦ੍ਧਿ ਪ੍ਰਣਿਹਿਤਂ ਧਰ੍ਮੇ ਤਾਪਸਂ ਵਨਗੋਚਰਮ੍ ॥ 44 ॥
ਅਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਖਾਦਨੇਨਾਹਮਰ੍ਥੀ ਨਾਨ੍ਯੇਨ ਕੇਨਚਿਤ੍ ।
ਏਤਾਵਤਾਤ੍ਰ ਭਵਤਾ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸੁਪੂਜਿਤਃ ॥ 45 ॥
ਏਤੇ ਹਿ ਦਯਿਤਾ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪਿਤੁਰ੍ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਯ ਮੇ ।
ਏਤੈਸ੍ਸੁਵਿਹਿਤੈਰਸ਼੍ਵੈ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਮਰ੍ਚਿਤਃ ॥ 46 ॥
ਅਸ਼੍ਵਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤਿਪਾਨਂ ਚ ਖਾਦਨਂ ਚੈਵ ਸੋਨ੍ਵਸ਼ਾਤ੍ ।
ਗੁਹਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਪੁਰੁਸ਼ਾਂ ਸ੍ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਦੀਯਤਾਮਿਤਿ ॥ 47 ॥
ਤਤਸ਼੍ਚੀਰੋਤ੍ਤਰਾਸਂਗਃ ਸਂਧ੍ਯਾਮਨ੍ਵਾਸ੍ਯ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮ੍ ।
ਜਲਮੇਵਾਦਦੇ ਭੋਜ੍ਯਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨਾਹ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਸ੍ਵਯਮ੍ ॥ 48 ॥
ਤਸ੍ਯ ਭੂਮੌ ਸ਼ਯਾਨਸ੍ਯ ਪਾਦੌ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ।
ਸਭਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਤਤੋਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਤਸ੍ਥੌ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ॥ 49 ॥
ਗੁਹੋਪਿ ਸਹ ਸੂਤੇਨ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿਮਨੁਭਾਸ਼ਯਨ੍ ।
ਅਨ੍ਵਜਾਗ੍ਰਤ੍ਤਤੋ ਰਾਮਮਪ੍ਰਮਤ੍ਤੋ ਧਨੁਰ੍ਧਰਃ ॥ 50 ॥
ਤਥਾ ਸ਼ਯਾਨਸ੍ਯ ਤਤੋਸ੍ਯ ਧੀਮਤੋ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੋ ਦਾਸ਼ਰਥੇਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਅਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਦੁਃਖਸ੍ਯ ਸੁਖੋਚਿਤਸ੍ਯ ਸਾ ਤਦਾਵ੍ਯਤੀਯਾਯ ਚਿਰੇਣ ਸ਼ਰ੍ਵਰੀ ॥ 51 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡੇ ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
