ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਰਾਮਚਾਪਵਿਸ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੇਨ ਸ਼ਰੇਣਾਂਤਕਰੇਣ ਤਮ੍ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਨਿਹਤਂ ਭੂਮੌ ਤਾਰਾ ਤਾਰਾਧਿਪਾਨਨਾ ॥ 1 ॥
ਸਾ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਭਰ੍ਤਾਰਂ ਪਰ੍ਯਸ਼੍ਵਜਤ ਭਾਮਿਨੀ ।
ਇਸ਼ੁਣਾਭਿਹਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਵਾਲਿਨਂ ਕੁਂਜਰੋਪਮਮ੍ ॥ 2 ॥
ਵਾਨਰੇਂਦ੍ਰ ਮਹੇਂਦ੍ਰਾਭਂ ਸ਼ੋਕਸਂਤਪ੍ਤਮਾਨਸਾ ।
ਤਾਰਾ ਤਰੁਮਿਵੋਨ੍ਮੂਲਂ ਪਰ੍ਯਦੇਵਯਦਾਤੁਰਾ ॥ 3 ॥
ਰਣੇ ਦਾਰੁਣ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤ ਪ੍ਰਵੀਰ ਪ੍ਲਵਤਾਂ ਵਰ ।
ਕਿਂ ਦੀਨਾਮਪੁਰੋਭਾਗਾਮਦ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਨਾਭਿਭਾਸ਼ਸੇ ॥ 4 ॥
ਉਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠ ਹਰਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਭਜਸ੍ਵ ਸ਼ਯਨੋਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਨੈਵਂਵਿਧਾਸ਼੍ਸ਼ੇਰਤੇ ਹਿ ਭੂਮੌ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਤਿਸਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 5 ॥
ਅਤੀਵ ਖਲੁ ਤੇ ਕਾਂਤਾ ਵਸੁਧਾ ਵਸੁਧਾਧਿਪ ।
ਗਤਾਸੁਰਪਿ ਯਾਂ ਗਾਤ੍ਰੈਰ੍ਮਾਂ ਵਿਹਾਯ ਨਿਸ਼ੇਵਸੇ ॥ 6 ॥
ਵ੍ਯਕ੍ਤਮਨ੍ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਵੀਰ ਧਰ੍ਮਤਃ ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤਿਤਾ ।
ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧੇਵ ਪੁਰੀ ਰਮ੍ਯਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਾਰ੍ਗੇ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾ ॥ 7 ॥
ਯਾਨ੍ਯਸ੍ਮਾਭਿਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਵਨੇਸ਼ੁ ਮਧੁਗਂਧਿਸ਼ੁ ।
ਵਿਹ੍ਰੁਰੁਇਤਾਨਿ ਤ੍ਵਯਾ ਕਾਲੇ ਤੇਸ਼ਾਮੁਪਰਮਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ॥ 8 ॥
ਨਿਰਾਨਂਦਾ ਨਿਰਾਸ਼ਾਹਂ ਨਿਮਗ੍ਨਾ ਸ਼ੋਕਸਾਗਰੇ ।
ਤ੍ਵਯਿ ਪਂਚਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨੇ ਮਹਾਯੂਥਪਯੂਥਪੇ ॥ 9 ॥
ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯਂ ਸੁਸ੍ਥਿਰਂ ਮਹ੍ਯਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਨਿਹਤਂ ਪਤਿਮ੍ ।
ਯਨ੍ਨ ਸ਼ੋਕਾਭਿਸਂਤਪ੍ਤਂ ਸ੍ਫੁਟਤੇਦ੍ਯ ਸਹਸ੍ਰਧਾ ॥ 10 ॥
ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਤ੍ਵਯਾ ਭਾਰ੍ਯਾ ਹ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ਸ ਚ ਵਿਵਾਸਿਤਃ ।
ਯਤ੍ਤੁ ਤ੍ਤਸ੍ਯ ਤ੍ਵਯਾ ਵ੍ਯੁਸ਼੍ਟਿਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇਯਂ ਪ੍ਲਵਗਾਧਿਪ ॥ 11 ॥
ਨਿਸ਼੍ਸ਼੍ਰੇਯਸਪਰਾ ਮੋਹਾਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਚਾਹਂ ਵਿਗਰ੍ਹਿਤਾ ।
ਯੈਸ਼ਾਬ੍ਰੁਵਂ ਹਿਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਨਰੇਂਦ੍ਰ ਹਿਤੈਸ਼ਿਣੀ ॥ 12 ॥
ਰੂਪਯੌਵਨਦ੍ਰੁਰੁਇਪ੍ਤਾਨਾਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਨਾਂ ਚ ਮਾਨਦ ।
ਨੂਨਮਪ੍ਸਰਸਾਮਾਰ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਪ੍ਰਮਥਿਸ਼੍ਯਸਿ ॥ 13 ॥
ਕਾਲੋ ਨਿਸ੍ਸਂਸ਼ਯੋ ਨੂਨਂ ਜੀਵਿਤਾਂਤਕਰਸ੍ਤਵ ।
ਬਲਾਦ੍ਯੇਨਾਵਪਨ੍ਨੋਸਿ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯਾਵਸ਼ੋ ਵਸ਼ਮ੍ ॥ 14 ॥
ਵੈਧਵ੍ਯਂ ਸ਼ੋਕਸਂਤਾਪਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਾ ਸਤੀ ।
ਅਦੁਃਖੋਪਚਿਤਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਰ੍ਤਯਿਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਨਾਥਵਤ੍ ॥ 15 ॥
ਲਾਲਿਤਸ਼੍ਚਾਂਗਦੋ ਵੀਰਸ੍ਸੁਕੁਮਾਰਸ੍ਸੁਖੋਚਿਤਃ ।
ਵਰ੍ਤ੍ਸ੍ਯਤੇ ਕਾਮਵਸ੍ਥਾਂ ਮੇ ਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਵ੍ਯੇ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਛਿਤੇ ॥ 16 ॥
ਕੁਰੁਸ਼੍ਵ ਪਿਤਰਂ ਪੁਤ੍ਰ ਸੁਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਂ ਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਮ੍ ।
ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਵਤ੍ਸ ਤਵ ਤਸ੍ਯ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 17 ॥
ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਤ੍ਵਂ ਸਂਦੇਸ਼ਂ ਸਂਦਿਸ਼ਸ੍ਵ ਮੇ ।
ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਚੈਨਂ ਸਮਾਘ੍ਰਾਯ ਪ੍ਰਵਾਸਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਹ੍ਯਸਿ ॥ 18 ॥
ਰਾਮੇਣ ਹਿ ਮਹਤ੍ਕਰ੍ਮ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਤ੍ਵਾਮਭਿਨਿਘ੍ਨਤਾ ।
ਆਨ੍ਰੁਰੁਇਣ੍ਯਂ ਚ ਗਤਂ ਤਸ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰਵੇ ॥ 19 ॥
ਸਕਾਮੋ ਭਵ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਰੁਮਾਂ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਸ੍ਯਸੇ ।
ਭੁਂਕ੍ਸ਼ਵ ਰਾਜ੍ਯਮਨੁਦ੍ਵਿਗ੍ਨਸ਼੍ਸ਼ਸ੍ਤੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਰਿਪੁਸ੍ਤਵ ॥ 20 ॥
ਕਿਂ ਮਾਮੇਵਂ ਵਿਲਪਤੀਂ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਾ ਤ੍ਵਂ ਨਾਭਿਭਾਸ਼ਸੇ ।
ਇਮਾਃ ਪਸ਼੍ਯ ਵਰਾ ਬਹ੍ਵੀਰ੍ਭਾਰ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰ ॥ 21 ॥
ਤਸ੍ਯਾ ਵਿਲਪਿਤਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਾਨਰ੍ਯਸ੍ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਚ ਤਾਃ ।
ਪਰਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯਾਂਗਦਂ ਦੀਨਂ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾ ਪਰਿਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ ॥ 22 ॥
ਕਿਮਂਗਦਂ ਸਾਂਗਦਵੀਰਬਾਹੋ ਵਿਹਾਯ ਯਾਸ੍ਯਦ੍ਯ ਚਿਰਪ੍ਰਵਾਸਮ੍ ।
ਨ ਯੁਕ੍ਤਮੇਵਂ ਗੁਣਸਨ੍ਨਿਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਂ ਵਿਹਾਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਿਯਪੁਤ੍ਰ ਗਂਤੁਮ੍ ॥ 23 ॥
ਕਿਮਪ੍ਰਿਯਂ ਤੇ ਪ੍ਰਿਯ ਚਾਰੁਵੇਸ਼ ਮਯਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਨਾਥ ਸੁਤੇਨ ਵਾ ਤੇ ।
ਸਹਾਂਗਦਾਂ ਮਾਂ ਪ੍ਰਵਿਹਾਯ ਵੀਰ ਯਤ੍ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤੋ ਦੀਰ੍ਘ ਮਿਤਃ ਪ੍ਰਵਾਸਮ੍ ॥ 24 ॥
ਯਦ੍ਯਪ੍ਰਿਯਂ ਕਿਂਚਿਦਸਂਪ੍ਰਧਾਰ੍ਯ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਮਯਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਵ ਦੀਰ੍ਘਬਾਹੋ ।
ਕ੍ਸ਼ਮਸ੍ਵ ਮੇ ਤਦ੍ਧਰਿਵਂਸ਼ਨਾਥ ਵ੍ਰਜਾਮਿ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਤਵ ਵੀਰ ਪਾਦੌ ॥ 25 ॥
ਤਥਾ ਤੁ ਤਾਰਾ ਕਰੁਣਂ ਰੁਦਂਤੀ ਭਰ੍ਤੁਸ੍ਸਮੀਪੇ ਸਹ ਵਾਨਰੀਭਿਃ ।
ਵ੍ਯਵਸ੍ਯਤ ਪ੍ਰਾਯਮੁਪੋਪਵੇਸ਼੍ਟੁ ਮਨਿਂਦ੍ਯਵਰ੍ਣਾ ਭੁਵਿ ਯਤ੍ਰ ਵਾਲੀ ॥ 26 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡੇ ਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
