ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਤਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸਸ਼੍ਰੂਤ੍ਵਾ ਤੁ ਪਿਤਰਂ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਂ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਚ ਵਿਵਾਸਿਤੌ ।
ਭਰਤੋ ਦੁਃਖਸਂਤਪ੍ਤ ਇਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 1 ॥
ਕਿਂ ਨੁ ਕਾਰ੍ਯਂ ਹਤਸ੍ਯੇਹ ਮਮ ਰਾਜ੍ਯੇਨ ਸ਼ੋਚਤਃ ।
ਵਿਹੀਨਸ੍ਯਾਥ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਸਮੇਨ ਚ ॥ 2 ॥
ਦੁਃਖੇ ਮੇ ਦੁਃਖਮਕਰੋਰ੍ਵ੍ਰਣੇ ਕ੍ਸ਼ਾਰਮਿਵਾਦਧਾਃ ।
ਰਾਜਾਨਂ ਪ੍ਰੇਤਭਾਵਸ੍ਥਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਰਾਮਂ ਚ ਤਾਪਸਮ੍ ॥ 3 ॥
ਕੁਲਸ੍ਯ ਤ੍ਵਮਭਾਵਾਯ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿਰਿਵਾਗਤਾ ।
ਅਂਗਾਰਮੁਪਗੂਹ੍ਯ ਸ੍ਮ ਪਿਤਾ ਮੇ ਨਾਵਬੁਦ੍ਧਵਾਨ੍ ॥ 4 ॥
ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਮਾਪਾਦਿਤੋ ਪਿਤਾ ਤ੍ਵਯਾ ਮੇ ਪਾਪਦਰ੍ਸ਼ਿਨਿ ।
ਸੁਖਂ ਪਰਿਹ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਮੋਹਾਤ੍ਕੁਲੇਸ੍ਮਿਨ੍ਕੁਲਪਾਂਸਨਿ ॥ 5 ॥
ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਹਿ ਪਿਤਾ ਮੇਦ੍ਯ ਸਤ੍ਯਸਂਧੋ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ ।
ਤੀਵ੍ਰਦੁਃਖਾਭਿਸਂਤਪ੍ਤੋ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤੋ ਦਸ਼ਰਥੋ ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਃ ॥ 6 ॥
ਵਿਨਾਸ਼ਿਤੋ ਮਹਾਰਾਜਃ ਪਿਤਾ ਮੇ ਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਃ ।
ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜਿਤੋ ਰਾਮਃ ਕਸ੍ਮਾਦੇਵ ਵਨਂ ਗਤਃ ॥ 7 ॥
ਕੌਸਲ੍ਯਾ ਚ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਚ ਪੁਤ੍ਰਸ਼ੋਕਾਭਿਪੀਡਿਤੇ ।
ਦੁਸ਼੍ਕਰਂ ਯਦਿ ਜੀਵੇਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤ੍ਵਾਂ ਜਨਨੀਂ ਮਮ ॥ 8 ॥
ਨਨੁਤ੍ਵਾਰ੍ਯੋਪਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਵਯਿ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਿਮਨੁਤ੍ਤਮਾਮ੍ ।
ਵਰ੍ਤਤੇ ਗੁਰੁਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਜ੍ਞੋ ਯਥਾ ਮਾਤਰਿ ਵਰ੍ਤਤੇ ॥ 9 ॥
ਤਸ੍ਯਾਃ ਪੁਤ੍ਰਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਤ੍ਮਾਨਂ ਚੀਰਵਲ੍ਕਲਵਾਸਸਮ੍ ।
ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਵਨਵਾਸਾਯ ਕਥਂ ਪਾਪੇ ਨ ਸ਼ੋਚਸਿ ॥ 10 ॥
ਅਪਾਪਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਸ਼ੂਰਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਤ੍ਮਾਨਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਮ੍ ।
ਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜ੍ਯ ਚੀਰਵਸਨਂ ਕਿਨ੍ਨੁ ਪਸ਼੍ਯਸਿ ਕਾਰਣਮ੍ ॥ 11 ॥
ਲੁਬ੍ਧਾਯਾ ਵਿਦਿਤੋ ਮਨ੍ਯੇ ਨ ਤੇਹਂ ਰਾਘਵਂ ਪ੍ਰਤਿ ।
ਤਥਾਹ੍ਯਨਰ੍ਧੋ ਰਾਜ੍ਯਾਰ੍ਥਂ ਤ੍ਵਯਾਨੀਤੋ ਮਹਾਨਯਮ੍ ॥ 12 ॥
ਅਹਂ ਹਿ ਪੁਰੁਸ਼ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਵਪਸ਼੍ਯਨ੍ਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੌ ।
ਕੇਨ ਸ਼ਕ੍ਤਿਪ੍ਰਭਾਵੇਨ ਰਾਜ੍ਯਂ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮੁਤ੍ਸਹੇ ॥ 13 ॥
ਤਂ ਹਿ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਹਾਰਾਜੋ ਬਲਵਂਤਂ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਉਪਾਸ਼੍ਰਿਤੋਭੂਦ੍ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮੇਰੁਰ੍ਮੇਰੁਵਨਂ ਯਥਾ ॥ 14 ॥
ਸੋਹਂ ਕਥਮਿਮਂ ਭਾਰਂ ਮਹਾਧੁਰ੍ਯਸਮੁਦ੍ਧ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਦਮ੍ਯੋਧੁਰਮਿਵਾਸਾਦ੍ਯ ਵਹੇਯਂ ਕੇਨਚੌਜਸਾ ॥ 15 ॥
ਅਥਵਾ ਮੇ ਭਵੇਚ੍ਛਕ੍ਤਿਰ੍ਯੋਗੈਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਵਾ ।
ਸਕਾਮਾਂ ਨ ਕਰਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤ੍ਵਾਮਹਂ ਪੁਤ੍ਰਗਰ੍ਧਿਨੀਮ੍ ॥ 16 ॥
ਨ ਮੇ ਵਿਕਾਂਕ੍ਸ਼ਾ ਜਾਯੇਤ ਤ੍ਯਕ੍ਤੁਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪਾਪਨਿਸ਼੍ਚਯਾਮ੍ ।
ਯਦਿ ਰਾਮਸ੍ਯ ਨਾਵੇਕ੍ਸ਼ਾ ਤ੍ਵਯਿ ਸ੍ਯਾਨ੍ਮਾਤ੍ਰੁਰੁਇਵਤ੍ਸਦਾ ॥ 17 ॥
ਉਤ੍ਪਨ੍ਨਾਤੁ ਕਥਂ ਬੁਦ੍ਧਿਸ੍ਤਵੇਯਂ ਪਾਪਦਰ੍ਸ਼ਿਨਿ ।
ਸਾਧੁਚਾਰਿਤ੍ਰਵਿਭ੍ਰਸ਼੍ਟੇ ਪੂਰ੍ਵੇਸ਼ਾਂ ਨੋ ਵਿਗਰ੍ਹਿਤਾ ॥ 18 ॥
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਕੁਲੇ ਹਿ ਪੂਰ੍ਵੇਸ਼ਾਂ ਜ੍ਯੇਸ਼੍ਠੋ ਰਾਜ੍ਯੇਭਿਸ਼ਿਚ੍ਯਤੇ ।
ਅਪਰੇ ਭ੍ਰਾਤਰਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਂਤੇ ਸਮਾਹਿਤਾਃ ॥ 19 ॥
ਨ ਹਿ ਮਨ੍ਯੇ ਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਸੇ ਤ੍ਵਂ ਰਾਜਧਰ੍ਮਮਵੇਕ੍ਸ਼ਸੇ ।
ਗਤਿਂ ਵਾ ਨ ਵਿਜਾਨਾਸਿ ਰਾਜਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੀਮ੍ ॥ 20 ॥
ਸਤਤਂ ਰਾਜਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤੇ ਹਿ ਜ੍ਯੇਸ਼੍ਠੋ ਰਾਜ੍ਯੇਭਿਸ਼ਿਚ੍ਯਤੇ ।
ਰਾਜ੍ਞਾਮੇਤਤ੍ਸਮਂ ਤਤ੍ਸ੍ਯਾਦਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੂਣਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਃ ॥ 21 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂ ਧਰ੍ਮੈਕਰਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਕੁਲਚਾਰਿਤ੍ਰਸ਼ੋਭਿਨਾਮ੍ ।
ਅਦ੍ਯ ਚਾਰਿਤ੍ਰਸ਼ੌਂਡੀਰ੍ਯਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਿਨਿਵਰ੍ਤਿਤਮ੍ ॥ 22 ॥
ਤਵਾਪਿ ਸੁਮਹਾਭਾਗਾ ਜਨੇਂਦ੍ਰਾਃ ਕੁਲਪੂਰ੍ਵਗਾਃ ।
ਬੁਦ੍ਧੇਰ੍ਮੋਹਃ ਕਥਮਯਂ ਸਂਭੂਤਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਗਰ੍ਹਿਤਃ ॥ 23 ॥
ਨ ਤੁ ਕਾਮਂ ਕਰਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਵਾਹਂ ਪਾਪਨਿਸ਼੍ਚਯੇ ।
ਤ੍ਵਯਾ ਵ੍ਯਸਨਮਾਰਬ੍ਧਂ ਜੀਵਿਤਾਂਤਕਰਂ ਮਮ ॥ 24 ॥
ਏਸ਼ਤ੍ਵਿਦਾਨੀਮੇਵਾਹਮਪ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥਂ ਤਵਾਨਘਮ੍ ।
ਨਿਵਰ੍ਤਯਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵਨਾਦ੍ਭ੍ਰਾਤਰਂ ਸ੍ਵਜਨਪ੍ਰਿਯਮ੍ ॥ 25 ॥
ਨਿਵਰ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਰਾਮਂ ਚ ਤਸ੍ਯਾਹਂ ਦੀਪ੍ਤਤੇਜਸਃ ।
ਦਾਸਭੂਤੋ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸੁਸ੍ਥਿਰੇਣਾਂਤਰਾਤ੍ਮਨਾ ॥ 26 ॥
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭਰਤੋ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਪ੍ਰਿਯੇਤਰੈਰ੍ਵਾਕ੍ਯਗਣੈਸ੍ਤੁਦਂਸ੍ਤਾਮ੍ ।
ਸ਼ੋਕਾਤੁਰਸ਼੍ਚਾਪਿ ਨਨਾਦ ਭੂਯਃ ਸਿਂਹੋ ਯਥਾ ਪਰ੍ਵਤਗਹ੍ਵਰਸ੍ਥਃ ॥ 27 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡੇ ਤ੍ਰਿਸਪ੍ਤਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
