ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਂਦਰਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਸ਼ਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਂਸ਼ੁਪਾਮੂਲੇ ਜਾਨਕੀਂ ਪਰ੍ਯੁਪਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ ।
ਅਭਿਵਾਦ੍ਯਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਦਿਸ਼੍ਟ੍ਯਾ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤ੍ਵਾਮਿਹਾਕ੍ਸ਼ਤਾਮ੍ ॥ 1 ॥
ਤਤਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਂ ਸੀਤਾ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ।
ਭਰ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਸ੍ਨੇਹਾਨ੍ਵਿਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਹਨੁਮਂਤਮਭਾਸ਼ਤ ॥ 2 ॥
ਕਾਮਮਸ੍ਯ ਤ੍ਵਮੇਵੈਕਃ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਪਰਿਸਾਧਨੇ ।
ਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਃ ਪਰਵੀਰਘ੍ਨ ਯਸ਼ਸ੍ਯਸ੍ਤੇ ਬਲੋਦਯਃ ॥ 3 ॥
ਸ਼ਰੈਸ੍ਤੁ ਸਂਕੁਲਾਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਲਂਕਾਂ ਪਰਬਲਾਰ੍ਦਨਃ ।
ਮਾਂ ਨਯੇਦ੍ਯਦਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਸ੍ਤਤ੍ਤਸ੍ਯ ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ ਭਵੇਤ੍ ॥ 4 ॥
ਤਦ੍ਯਥਾ ਤਸ੍ਯ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤਮਨੁਰੂਪਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਭਵਤ੍ਯਾਹਵਸ਼ੂਰਸ੍ਯ ਤਥਾ ਤ੍ਵਮੁਪਪਾਦਯ ॥ 5 ॥
ਤਦਰ੍ਥੋਪਹਿਤਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਿਤਂ ਹੇਤੁਸਂਹਿਤਮ੍ ।
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਹਨੁਮਾਂਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਵਾਕ੍ਯਮੁਤ੍ਤਰਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 6 ॥
ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੇਸ਼੍ਯਤਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਃ ਹਰ੍ਯ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਪ੍ਰਵਰੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਯਸ੍ਤੇ ਯੁਧਿ ਵਿਜਿਤ੍ਯਾਰੀਨ੍ ਸ਼ੋਕਂ ਵ੍ਯਪਨਯਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 7 ॥
ਏਵਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਵੈਦੇਹੀਂ ਹਨੁਮਾਨ੍ ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਗਮਨਾਯ ਮਤਿਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਵੈਦੇਹੀਮਭ੍ਯਵਾਦਯਤ੍ ॥ 8 ॥
ਤਤਸ੍ਸ ਕਪਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਃ ਸ੍ਵਾਮਿਸਂਦਰ੍ਸ਼ਨੋਤ੍ਸੁਕਃ ।
ਆਰੁਰੋਹ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਮਰਿਸ਼੍ਟਮਰਿਮਰ੍ਦਨਃ ॥ 9 ॥
ਤੁਂਗਪਦ੍ਮਕਜੁਸ਼੍ਟਾਭਿਰ੍ਨੀਲਾਭਿਰ੍ਵਨਰਾਜਿਭਿਃ ।
ਸੋਤ੍ਤਰੀਯਮਿਵਾਂਭੋਦੈਃ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਾਂਤਰਵਿਲਂਬਿਭਿਃ ॥ 10 ॥
ਬੋਧ੍ਯਮਾਨਮਿਵ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਦਿਵਾਕਰਕਰੈਸ਼੍ਸ਼ੁਭੈਃ ।
ਉਨ੍ਮਿਸ਼ਂਤਮਿਵੋਦ੍ਧੂਤੈਰ੍ਲੋਚਨੈਰਿਵ ਧਾਤੁਭਿਃ ॥ 11 ॥
ਤੋਯੌਘਨਨਿਸ੍ਸ੍ਵਨੈਰ੍ਮਂਦ੍ਰੈਃ ਪ੍ਰਾਧੀਤਮਿਵ ਪਰ੍ਵਤਮ੍ ।
ਪ੍ਰਗੀਤਮਿਵ ਵਿਸ੍ਪਸ਼੍ਟੈਰ੍ਨਾਨਾਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣਸ੍ਵਨੈਃ ॥ 12 ॥
ਦੇਵਦਾਰੁਭਿਰਤ੍ਯੁਚ੍ਚੈਰੂਰ੍ਧ੍ਵਬਾਹੁਮਿਵ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਪ੍ਰਪਾਤਜਲਨਿਰ੍ਘੋਸ਼ੈਃ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰੁਸ਼੍ਟਮਿਵ ਸਰ੍ਵਤਃ ॥ 13 ॥
ਵੇਪਮਾਨਮਿਵ ਸ਼੍ਯਾਮੈਃ ਕਂਪਮਾਨੈਸ਼੍ਸ਼ਰਦ੍ਵਨੈਃ ।
ਵੇਣੁਭਿਰ੍ਮਾਰੁਤੋਦ੍ਧੂਤੈਃ ਕੂਜਂਤਮਿਵ ਕੀਚਕੈਃ ॥ 14 ॥
ਨਿਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸਂਤਮਿਵਾਮਰ੍ਸ਼ਾਦ੍ਘੋਰੈਰਾਸ਼ੀਵਿਸ਼ੋਤ੍ਤਮੈਃ ।
ਨੀਹਾਰਕ੍ਰੁਰੁਇਤਗਂਭੀਰੈਰ੍ਧ੍ਯਾਯਂਤਮਿਵ ਗਹ੍ਵਰੈਃ ॥ 15 ॥
ਮੇਘਪਾਦਨਿਭੈਃ ਪਾਦੈਃ ਪ੍ਰਕ੍ਰਾਂਤਮਿਵ ਸਰ੍ਵਤਃ ।
ਜ੍ਰੁਰੁਇਂਂਭਮਾਣਮਿਵਾਕਾਸ਼ੇ ਸ਼ਿਖਰੈਰਭ੍ਰਮਾਲਿਭਿਃ ॥ 16 ॥
ਕੂਟੈਸ਼੍ਚ ਬਹੁਧਾ ਕੀਰ੍ਣੈਸ਼੍ਸ਼ੋਭਿਤਂ ਬਹੁਕਂਦਰੈਃ ।
ਸਾਲਤਾਲਾਸ਼੍ਵਕਰ੍ਣੈਸ਼੍ਚ ਵਂਸ਼ੈਸ਼੍ਚ ਬਹੁਭਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 17 ॥
ਲਤਾਵਿਤਾਨੈਰ੍ਵਿਤਤੈਃ ਪੁਸ਼੍ਪਵਦ੍ਭਿਰਲਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਨਾਨਾਮ੍ਰੁਰੁਇਗਗਣਾਕੀਰ੍ਣਂ ਧਾਤੁਨਿਸ਼੍ਯਂਦਭੂਸ਼ਿਤਮ੍ ॥ 18 ॥
ਬਹੁਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣੋਪੇਤਂ ਸ਼ਿਲਾਸਂਚਯਸਂਕਟਮ੍ ।
ਮਹਰ੍ਸ਼ਿਯਕ੍ਸ਼ਗਂਧਰ੍ਵਕਿਨ੍ਨਰੋਰਗਸੇਵਿਤਮ੍ ॥ 19 ॥
ਲਤਾਪਾਦਪਸਂਘਾਤਂ ਸਿਂਹਾਧ੍ਯੁਸ਼ਿਤਕਂਦਰਮ੍ ।
ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਸਂਘਸਮਾਕੀਰ੍ਣਂ ਸ੍ਵਾਦੁਮੂਲਫਲਦ੍ਰੁਮਮ੍ ॥ 20 ॥
ਤਮਾਰੁਰੋਹ ਹਨੁਮਾਨ੍ ਪਰ੍ਵਤਂ ਪਵਨਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਰਾਮਦਰ੍ਸ਼ਨਸ਼ੀਘ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਹਰ੍ਸ਼ੇਣਾਭਿਚੋਦਿਤਃ ॥ 21 ॥
ਤੇਨ ਪਾਦਤਲਾਕ੍ਰਾਂਤਾ ਰਮ੍ਯੇਸ਼ੁ ਗਿਰਿਸਾਨੁਸ਼ੁ ।
ਸਘੋਸ਼ਾਸ੍ਸਮਸ਼ੀਰ੍ਯਂਤ ਸ਼ਿਲਾਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਸ੍ਤਤਃ ॥ 22 ॥
ਸ ਤਮਾਰੁਹ੍ਯ ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਂ ਵ੍ਯਵਰ੍ਧਤ ਮਹਾਕਪਿਃ ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਦੁਤ੍ਤਰਂ ਪਾਰਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਨ੍ ਲਵਣਾਂਭਸਃ ॥ 23 ॥
ਅਧਿਰੁਹ੍ਯ ਤਤੋ ਵੀਰਃ ਪਰ੍ਵਤਂ ਪਵਨਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸਾਗਰਂ ਭੀਮਂ ਮੀਨੋਰਗਨਿਸ਼ੇਵਿਤਮ੍ ॥ 24 ॥
ਸ ਮਾਰੁਤ ਇਵਾਕਾਸ਼ਂ ਮਾਰੁਤਸ੍ਯਾਤ੍ਮਸਂਭਵਃ ।
ਪ੍ਰਪੇਦੇ ਹਰਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਦੁਤ੍ਤਰਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ॥ 25 ॥
ਸ ਤਦਾ ਪੀਡਿਤਸ੍ਤੇਨ ਕਪਿਨਾ ਪਰ੍ਵਤੋਤ੍ਤਮਃ ।
ਰਰਾਸ ਸਹ ਤੈਰ੍ਭੂਤੈਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼ਨ੍ਵਸੁਧਾਤਲਮ੍ ॥ 26 ॥
ਕਂਪਮਾਨੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਖਰੈਃ ਪਤਦ੍ਭਿਰਪਿ ਚ ਦ੍ਰੁਮੈਃ ।
ਤਸ੍ਯੋਰੁਵੇਗੋਨ੍ਮਥਿਤਾਃ ਪਾਦਪਾਃ ਪੁਸ਼੍ਪਸ਼ਾਲਿਨਃ ॥ 27 ॥
ਨਿਪੇਤੁਰ੍ਭੂਤਲੇ ਰੁਗ੍ਣਾਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਰਾਯੁਧਹਤਾ ਇਵ ।
ਕਂਦਰਾਂਤਰਸਂਸ੍ਥਾਨਾਂ ਪੀਡਿਤਾਨਾਂ ਮਹੌਜਸਾਮ੍ ॥ 28 ॥
ਸਿਂਹਾਨਾਂ ਨਿਨਦੋ ਭੀਮੋ ਨਭੋ ਭਿਂਦਨ੍ ਸ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੁਵੇ ।
ਤ੍ਰਸ੍ਤਵ੍ਯਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਵਸਨਾ ਵ੍ਯਾਕੁਲੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤਭੂਸ਼ਣਾਃ ॥ 29 ॥
ਵਿਦ੍ਯਾਧਰ੍ਯਃ ਸਮੁਤ੍ਪੇਤੁਸ੍ਸਹਸਾ ਧਰਣੀਧਰਾਤ੍ ।
ਅਤਿਪ੍ਰਮਾਣਾ ਬਲਿਨੋ ਦੀਪ੍ਤਜਿਹ੍ਵਾ ਮਹਾਵਿਸ਼ਾਃ ॥ 30 ॥
ਨਿਪੀਡਿਤਸ਼ਿਰੋਗ੍ਰੀਵਾ ਵ੍ਯਚੇਸ਼੍ਟਂਤ ਮਹਾਹਯਃ ।
ਕਿਨ੍ਨਰੋਰਗਂਧਰ੍ਵਯਕ੍ਸ਼ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਸ੍ਤਦਾ ॥ 31 ॥
ਪੀਡਿਤਂ ਤਂ ਨਗਵਰਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗਗਨਮਾਸ੍ਥਿਤਾਃ ।
ਸ ਚ ਭੂਮਿਧਰਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਬਲਿਨਾ ਤੇਨ ਪੀਡਿਤਃ ॥ 32 ॥
ਸਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਸ਼ਿਖਰੋਦਗ੍ਰਃ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਰਸਾਤਲਮ੍ ।
ਦਸ਼ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤਾਰਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦ੍ਯੋਜਨਮੁਚ੍ਛ੍ਰਿਤਃ ॥ 33 ॥
ਧਰਣ੍ਯਾਂ ਸਮਤਾਂ ਯਾਤਃ ਸ ਬਭੂਵ ਧਰਾਧਰਃ ।
ਸ ਲਿਲਂਘਯਿਸ਼ੁਰ੍ਭੀਮਂ ਸਲੀਲਂ ਲਵਣਾਰ੍ਣਵਮ੍ ॥ 34 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸੁਂਦਰਕਾਂਡੇ ਸ਼ਟ੍ਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
