ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਅਸ਼੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਂਤੁਸਮਾਲੋਕ੍ਯਚਿਂਤਯਾਮਾਸਰਾਘਵਃ ।
ਪ੍ਰਿਯਕਾਮਃਪ੍ਰਿਯਂਰਾਮਸ੍ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਰਿਤਵਿਕ੍ਰਮਃ ॥ 1 ॥
ਚਿਂਤਯਿਤ੍ਵਾਤਤੋਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਿਂਵਾਨਰੇਸ਼ੁਨ੍ਯਪਾਤਯਤ੍ ।
ਉਵਾਚਧੀਮਾਂਸ੍ਤੇਜਸ੍ਵੀਹਨੂਮਂਤਂਪ੍ਲਵਂਗਮਮ੍ ॥ 2 ॥
ਅਯੋਧ੍ਯਾਂਤ੍ਵਰਿਤੋਗਤ੍ਵਾਸ਼ੀਘ੍ਰਂਪ੍ਲਵਗਸਤ੍ਤਮ ।
ਜਾਨੀਹਿਕਛਚਿਤ੍ਕੁਸ਼ਲੀਜਨੋਨ੍ਰੁਰੁਇਪਤਿਮਂਦਿਰੇ ॥ 3 ॥
ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਬੇਰਿਪੁਰਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯਗੁਹਂਗਹਨਗੋਚਰਮ੍ ।
ਨਿਸ਼ਾਦਾਧਿਪਤਿਂਬ੍ਰੂਹਿਕੁਸ਼ਲਂਵਚਨਾਨ੍ਮਮ ॥ 4 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਤੁਮਾਂਕੁਸ਼ਲਿਨਮਰੋਗਂਵਿਗਤਜ੍ਵਰਮ੍ ।
ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿਗੁਹਃਪ੍ਰੀਤਸ੍ਸਮਮਾਤ੍ਮਸਮਸ੍ਸਖਾ ॥ 5 ॥
ਅਯੋਧ੍ਯਾਯਾਸ਼੍ਚਤੇਮਾਰ੍ਗਂਪ੍ਰਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਂਭਰਤਸ੍ਯ ਚ ।
ਨਿਵੇਦਯਿਸ਼੍ਯਤਿਪ੍ਰੀਤੋਨਿਸ਼ਾਦਾਧਿਪਤਿਰ੍ਗੁਹਃ ॥ 6 ॥
ਭਰਤਸ੍ਤੁਤ੍ਵਯਾਵਾਚ੍ਯਃਕੁਸ਼ਲਂਵਚਨਾਨ੍ਮਮ ।
ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਂਸ਼ਂਸਮਾਂਤਸ੍ਮੈਸਭਾਰ੍ਯਂਸਹਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ॥ 7 ॥
ਹਰਣਂਚਾਪਿਵੈਦੇਹ੍ਯਾਰਾਵਣੇਨਬਲੀਯਸਾ ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਚ ਸਮ੍ਵਾਦਂਵਾਲਿਨਸ਼੍ਚਵਧਂਰਣੇ ॥ 8 ॥
ਮੈਥਿਲ੍ਯਨ੍ਵੇਸ਼ਣਂਚੈਵਯਥਾਚਾਧਿਗਤਾਤ੍ਵਯਾ ।
ਲਂਘਯਿਤ੍ਵਾਮਹਾਤੋਯਮਾਪਗਾਪਤਿਮਵ੍ਯਯਮ੍ ॥ 9 ॥
ਉਪਯਾਨਂਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯਸਾਗਰਸ੍ਯ ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ ।
ਯਥਾ ਚ ਕਾਰਿਤਸ੍ਸੇਤੂਰਾਵਣਸ਼੍ਚਯਥਾਹਤਃ ॥ 10 ॥
ਵਰਦਾਨਂਮਹੇਂਦ੍ਰੇਣਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਵਰੁਣੇਨ ਚ ।
ਮਹਾਦੇਵਪ੍ਰਸਾਦਾਚ੍ਛਪਿਤ੍ਰਾਮਮਸਮਾਗਮਮ੍ ॥ 11 ॥
ਉਪਯਾਤਂ ਚ ਮਾਂਸੌਮ੍ਯ ਭਰਤਾਯਨਿਵੇਦਯ ।
ਸਹਰਾਕ੍ਸ਼ਸਰਾਜੇਨਹਰੀਣਾਮੀਸ਼੍ਵਰੇਣ ਚ ॥ 12 ॥
ਜਿਤ੍ਵਾਸ਼ਤ੍ਰੁਗਣਾਨ੍ਰਾਮਃਪ੍ਰਾਪ੍ਯਚਾਨੁਤ੍ਤਮਂਯਸ਼ਃ ।
ਉਪਾਯਾਨਂਸਮ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਾਰ੍ਥਸ੍ਸਹਮਿਤ੍ਰੈਰ੍ਮਹਾਬਲੈਃ ॥ 13 ॥
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾਯਮਾਕਾਰਂਭਜਤੇਭਰਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਸ ਚ ਤੇਵੇਦਿਤਵ੍ਯਃਸ੍ਯਾਤ੍ਸਰ੍ਵਂਯਚ੍ਛਾਪਿਮਾਂਪ੍ਰਤਿ ॥ 14 ॥
ਜ੍ਞੇਯਾਃਸਰ੍ਵੇ ਚ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਾਂਤਾਃਭਰਤਸ੍ਯੇਂਗਿਤਾਨਿ ਚ ।
ਤਤ੍ਤ੍ਵੇਨਮੁਖਵਰ੍ਣੇਨਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਯਾਵ੍ਯਾਭਾਸ਼ਿਤੇਨ ਚ ॥ 15 ॥
ਸਰ੍ਵਕਾਲਸਮ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਂਹਿਹਸ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਵਰਥਸਂਕੁਲਮ੍ ।
ਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਪੈਤਾਮਹਂਰਾਜ੍ਯਂਕਸ੍ਯਨਾਵਰ੍ਤਯੇਨ੍ਮਨਃ ॥ 16 ॥
ਸਂਗਤ੍ਯਾਭਰਤ੍ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਰਾਜ੍ਯੇਨਾਰ੍ਥੀਸ੍ਵਯਂਭਵੇਤ੍ ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ੍ਤੁਵਸੁਧਾਂਸਰ੍ਵਾਮਖਿਲਾਂਰਘੁਨਂਦਨਃ ॥ 17 ॥
ਤਸ੍ਯਬੁਦ੍ਧਿਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞਾਯਵ੍ਯਵਸਾਯਂ ਚ ਵਾਨਰ ।
ਯਾਵਨ੍ਨਦੂਰਂਯਾਤਾਃਸ੍ਮਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਾਗਂਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ॥ 18 ॥
ਇਤਿਪ੍ਰਤਿਸਮਾਦਿਸ਼੍ਟੋਹਨੂਮਾਨ੍ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਮਾਨੁਸ਼ਃਧਾਰਯਨ੍ਰੁਰੁਇਪਮਯੋਧ੍ਯਾਂਤ੍ਵਰਿਤੋਯਯੌ ॥ 19 ॥
ਅਤੋਤ੍ਪਪਾਤਵੇਗੇਨਹਨੂਮਾਨ੍ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਗਰੁਤ੍ਮਾਨਿਵਵੇਗੇਨਜਿਘ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਨ੍ਪਨ੍ਨਗੋਤ੍ਤਮਮ੍ ॥ 20 ॥
ਲਂਘਯਿਤ੍ਵਾਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਪਥਂਵਿਹਗੇਂਦ੍ਰਾਲਯਂਸ਼ੁਭਮ੍ ।
ਗਂਗਾਯਮੁਨਯੋਰ੍ਭੀਮਂਸਮਤੀਤ੍ਯਸਮਾਗਮਮ੍ ॥ 21 ॥
ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਬੇਰਪੁਰਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯਗੁਹਮਾਸਾਦ੍ਯਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਸ ਵਾਚਾਸ਼ੁਭਯਾਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋਹਨੁਮਾਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 22 ॥
ਸਖਾਤੁਤਵਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੋਰਾਮਸ੍ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ।
ਸਸੀਤਸ੍ਸਹਸੌਮਿਤ੍ਰਿਸ੍ਸਤ੍ਵਾਂਕੁਸ਼ਲਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 23 ॥
ਪਂਚਮੀਮਦ੍ਯਰਜਨੀਮੁਸ਼ਿਤ੍ਵਾਵਚਨਾਨ੍ਮੁਨੇਃ ।
ਭਰਦ੍ਵਾਜਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤਂਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਸ੍ਯਦ੍ਯੈਵਰਾਘਵਮ੍ ॥ 24 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਮਹਾਤੇਜਾਸ੍ਸਂਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਤਨੂਰੁਹਃ ।
ਉਤ੍ਪਪਾਤਮਹਾਵੇਗਾਦ੍ਵੇਗਵਾਨ੍ਵਿਚਾਰਯਨ੍ ॥ 25 ॥
ਸੋਪਸ਼੍ਯਦ੍ਰਾਮਤੀਰ੍ਥਂ ਚ ਨਦੀਂਵਾਲੁਕਿਨੀਂਤਥਾ ।
ਵਰੂਥੀਂਗੋਮਤੀਂਚੈਵਭੀਮਂਸ਼ਾਲਵਨਂਤਥਾ ॥ 26 ॥
ਪ੍ਰਜਾਸ਼੍ਚਬਹੁਸਾਹਸ੍ਰੀਃਸ੍ਫੀਤਾਨ੍ਜਨਪਦਾਨਪਿ ।
ਸਃਗਤ੍ਵਾਦੂਰਮਧ੍ਵਾਨਂਤ੍ਵਰਿਤਃਕਪਿਕੁਂਜਰਃ ॥ 27 ॥
ਆਸਸਾਦਦ੍ਰੁਮਾਨ੍ ਫੁਲ੍ਲਾਨ੍ਨਂਦਿਗ੍ਰਾਮਸਮੀਪਗਾਨ੍ ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਭਿਸ੍ਸਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧੈਸ਼੍ਚਰਮਮਾਣੈਃਸ੍ਵਲਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤੈਃ ।
ਸੁਰਾਧਿਪਸ੍ਯੋਪਵਨੇਯਥਾਚੈਤ੍ਰਰਥੇਦ੍ਰੁਮਾਨ੍ ॥ 28 ॥
ਕ੍ਰੋਸ਼ਮਾਤ੍ਰੇਤ੍ਵਯੋਧ੍ਯਾਯਾਚਸ਼ੀਰਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾਜਿਨਂਬਰਮ੍ ॥ 29 ॥
ਦਦਰ੍ਸ਼ਭਰਤਂਦੀਨਂਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਮਾਸ਼੍ਰਮਵਾਸਿਨਮ੍ ।
ਜਟਿਲਂਮਲਦਿਗ੍ਧਾਂਗਂਭ੍ਰਾਤ੍ਰੁਰੁਇਵ੍ਯਸਨਕਰ੍ਸ਼ਿਤਮ੍ ॥ 30 ॥
ਫਲਮੂਲਾਸ਼ਿਨਂਦਾਂਤਂਤਾਪਸਂਧਰ੍ਮਚਾਰਿਣਮ੍ ।
ਸਮੁਨ੍ਨਤਜਟਾਭਾਰਂਵਲ੍ਕਲਾਜਿਨਵਾਸਸਮ੍ ॥ 31 ॥
ਨਿਯਤਂਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਾਨਂਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍ਸ਼ਿਸਮਤੇਜਸਮ੍ ।
ਪਾਦੁਕੇਤੇਪੁਰਸ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਪ੍ਰਸ਼ਾਸਂਤਂਵਸੁਂਧਰਾਮ੍ ॥ 32 ॥
ਚਾਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯਲੋਕਸ੍ਯਤ੍ਰਾਤਾਰਂਮਹਤੋਭਯਾਤ੍ ।
ਉਪਸ੍ਥਿਤਮਮਾਤ੍ਯੈਸ਼੍ਚਸ਼ੁਚਿਭਿਸ਼੍ਚਪੁਰੋਹਿਤੈਃ ॥ 33 ॥
ਬਲਮੁਖ੍ਯੈਸ਼੍ਚਯੁਕ੍ਤੈਸ਼੍ਚਕਾਸ਼ਾਯਾਂਬਰਦਾਰਿਭਿਃ ।
ਨਹਿਤੇਰਾਜਪੁਤ੍ਰਂਤਂਚੀਰਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਣਾਜਿਨਾਂਬਰਮ੍ ॥ 34 ॥
ਪਰਿਭੋਕ੍ਤੁਂਵ੍ਯਵਸ੍ਯਂਤਿਪੌਰਾਵੈਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਾਃ ।
ਤਮ੍ਧਰ੍ਮਮਿਵਧਰ੍ਮਜ੍ਞਂਦੇਹਵਂਤਮਿਵਾਪਰਮ੍ ॥ 35 ॥
ਉਵਾਚਪ੍ਰਾਂਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂਹਨੂਮਾਨ੍ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਵਸਂਤਂਦਂਡਕਾਰਣ੍ਯੇਯਂਤ੍ਵਂਚੀਰਜਟਾਧਰਮ੍ ॥ 36 ॥
ਅਨੁਸ਼ੋਚਸਿਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਂ ਸ ਤ੍ਵਾਂਕੌਸ਼ਲਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਪ੍ਰਿਯਮਾਖ੍ਯਾਮਿਤੇਦੇਵਸ਼ੋਕਂਤ੍ਯਜਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ ॥ 37 ॥
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਮੁਹੂਰ੍ਤੇਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾਤ੍ਵਂਰਾਮੇਣਸਹਸਂਗਤਃ ।
ਨਿਹਤ੍ਯਰਾਵਣਂਰਾਮਃਪ੍ਰਤਿਲਭ੍ਯ ਚ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ॥ 38 ॥
ਉਪਯਾਤਿਸਮ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਾਰ੍ਥਃਸਹਮਿਤ੍ਰੈਰ੍ਮਹਾਬਲੈਃ ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚਮਹਾਤੇਜਾਵੈਦੇਹੀ ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀ ॥ 39 ॥
ਸੀਤਾਸਮਗ੍ਰਾਰਾਮੇਣਮਹੇਂਦ੍ਰੇਣਸ਼ਚੀਯਥਾ ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋਹਨੁਮਤਾਭਰਤਃਕੈਕਯੀਸੁਤਃ ॥ 40 ॥
ਪਪਾਤਸਹਸਾਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋਹਰ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮੋਹਮੁਪਾਗਮਤ੍ ।
ਤਤੋਮੁਹੂਰ੍ਤਾਦੁਤ੍ਥਾਯਪ੍ਰਤ੍ਯਾਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਚ ਰਾਘਵਃ ॥ 41 ॥
ਹਨੂਮਂਤਮੁਵਾਚੇਦਂਭਰਤਃਪ੍ਰਿਯਵਾਦਿਨਮ੍ ।
ਅਸ਼ੋਕਜੈਃਪ੍ਰੀਤਿਮਯੈਃਕਪਿਮਾਲਿਂਗ੍ਯਸਂਭ੍ਰਮਾਤ੍ ॥ 42 ॥
ਸਿਸ਼ੇਚਭਰਤਃਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਵਿਪੁਲੈਰਸ਼੍ਰੁਬਿਂਧੁਭਿਃ ।
ਦੇਵੋਵਾਮਾਨੁਸ਼ੋਵਾਤ੍ਵਮਨੁਕ੍ਰੋਸ਼ਾਦਿਹਾਗਤਃ ॥ 43 ॥
ਪ੍ਰਿਯਾਖ੍ਯਾਨਸ੍ਯਤੇਸੌਮ੍ਯਦਦਾਮਿਬ੍ਰੁਵਤਃਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਗਵਾਂਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਗ੍ਰਾਮਾਣਾਂ ਚ ਸ਼ਤਂਪਰਮ੍ ॥ 44 ॥
ਸਕੁਂਡਲਾਸ਼੍ਸ਼ੁਭਾਚਾਰਾਭਾਰ੍ਯਾਃਕਨ੍ਯਾਸ੍ਤੁਸ਼ੋਡਸ਼ ।
ਹੇਮਵਰ੍ਣਾਸ੍ਸੁਨਾਸੋਰੂਸ਼੍ਸ਼ਸ਼ਿਸੌਮ੍ਯਾਨਨਾਃਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ॥ 45 ॥
ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਸਂਪਨ੍ਨਾਸ੍ਸਂਪਨ੍ਨਾਃਕੁਲਜਾਤਿਭਿਃ ।
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯਰਾਮਾਗਮਨਂਨ੍ਰੁਰੁਇਪਾਤ੍ਮਜਃਕਪਿਪ੍ਰਵੀਰਸ੍ਯਤਦਾਦ੍ਭੁਤੋਪਮਮ੍ ।
ਪ੍ਰਹਰ੍ਸ਼ਿਤੋਰਾਮਦਿਦ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼੍ਯਾਭਵਤ੍ਪੁਨਸ਼੍ਚਹਰ੍ਸ਼ਾਦਿਦਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ ॥ 46 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡੇ ਅਸ਼੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
