ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਚਤੁਃਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀ ਕਂਚਿਨ੍ਨਾਥਮਪਸ਼੍ਯਤੀ ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਸ੍ਥਾਨ੍ਪਂਚ ਵਾਨਰਪੁਂਗਵਾਨ੍ ॥ 1 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ੀ ਕੌਸ਼ੇਯਂ ਕਨਕਪ੍ਰਭਮ੍ ।
ਉਤ੍ਤਰੀਯਂ ਵਰਾਰੋਹਾ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ਯਾਭਰਣਾਨਿ ਚ ॥ 2 ॥
ਮੁਮੋਚ ਯਦਿ ਰਾਮਾਯ ਸ਼ਂਸੇਯੁਰਿਤਿ ਮੈਥਿਲੀ ।
ਵਸ੍ਤ੍ਰਮੁਤ੍ਸ੍ਰੁਰੁਇਜ੍ਯ ਤਨ੍ਮਧ੍ਯੇ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਂ ਸਹਭੂਸ਼ਣਮ੍ ॥ 3 ॥
ਸਂਭ੍ਰਮਾਤ੍ਤੁ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਸ੍ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਨ ਸ ਬੁਦ੍ਧਵਾਨ੍ ।
ਪਿਂਗਾਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ੀਂ ਨੇਤ੍ਰੈਰਨਿਮਿਸ਼ੈਰਿਵ ॥ 4 ॥
ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਂਤੀਂ ਤਥਾ ਸੀਤਾਂ ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੁਰ੍ਵਾਨਰਰ੍ਸ਼ਭਾਃ ।
ਸ ਚ ਪਂਪਾਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਲਂਕਾਮਭਿਮੁਖਃ ਪੁਰੀਮ੍ ॥ 5 ॥
ਜਗਾਮ ਰੁਦਤੀਂ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਵੈਦੇਹੀਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਃ ।
ਤਾਂ ਜਹਾਰ ਸੁਸਂਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋ ਰਾਵਣੋ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਮਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 6 ॥
ਉਤ੍ਸਂਗੇਨੇਵ ਭੁਜਗੀਂ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦਂਸ਼੍ਟ੍ਰਾਂ ਮਹਾਵਿਸ਼ਾਮ੍ ।
ਵਨਾਨਿ ਸਰਿਤਸ਼੍ਸ਼ੈਲਾਂਤ੍ਸਰਾਂਸਿ ਚ ਵਿਹਾਯਸਾ ॥ 7 ॥
ਸ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂ ਸਮਤੀਯਾਯ ਸ਼ਰਸ਼੍ਚਾਪਾਦਿਵ ਚ੍ਯੁਤਃ ।
ਤਿਮਿਨਕ੍ਰਨਿਕੇਤਂ ਤੁ ਵਰੁਣਾਲਯਮਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ ॥ 8 ॥
ਸਰਿਤਾਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸਮਤੀਯਾਯ ਸਾਗਰਮ੍ ।
ਸਂਭ੍ਰਮਾਤ੍ਪਰਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤੋਰ੍ਮੀ ਰੁਦ੍ਧਮੀਨਮਹੋਰਗਃ ॥ 9 ॥
ਵੈਦੇਹ੍ਯਾਂ ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਾਯਾਂ ਬਭੂਵ ਵਰੁਣਾਲਯਃ ।
ਅਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ਗਤਾ ਵਾਚਸ੍ਸਸ੍ਰੁਰੁਇਜੁਸ਼੍ਚਾਰਣਾਸ੍ਤਦਾ ॥ 10 ॥
ਏਤਦਂਤੋ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵ ਇਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾਸ੍ਤਦਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ ।
ਸ ਤੁ ਸੀਤਾਂ ਵਿਵੇਸ਼੍ਟਂਤੀਮਂਕੇਨਾਦਾਯ ਰਾਵਣਃ ॥ 11 ॥
ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਪੁਰੀਂ ਲਂਕਾਂ ਰੂਪਿਣੀਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਮਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸੋਭਿਗਮ੍ਯ ਪੁਰੀਂ ਲਂਕਾਂ ਸੁਵਿਭਕ੍ਤਮਹਾਪਥਾਮ੍ ॥ 12 ॥
ਸਂਰੂਢਕਕ੍ਸ਼੍ਯਾਬਹੁਲਂ ਸ੍ਵਮਂਤਃਪੁਰਮਾਵਿਸ਼ਤ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਤਾਮਸਿਤਾਪਾਂਗਾਂ ਸ਼ੋਕਮੋਹਪਰਾਯਣਾਮ੍ ॥ 13 ॥
ਨਿਦਧੇ ਰਾਵਣਸ੍ਸੀਤਾਂ ਮਯੋ ਮਾਯਾਮਿਵਸ੍ਤ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਃ ਪਿਸ਼ਾਚੀਰ੍ਘੋਰਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ॥ 14 ॥
ਯਥਾ ਨੇਮਾਂ ਪੁਮਾਨ੍ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਵਾ ਸੀਤਾਂ ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਯਸਮ੍ਮਤਃ ।
ਮੁਕ੍ਤਾਮਣਿਸੁਵਰ੍ਣਾਨਿ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਾਭਰਣਾਨਿ ਚ ॥ 15 ॥
ਯਦ੍ਯਦਿਚ੍ਛੇਤ੍ਤਦੇਵਾਸ੍ਯਾ ਦੇਯਂ ਮਚ੍ਛਂਦਤੋ ਯਥਾ ।
ਯਾ ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤਿ ਵੈਦੇਹੀਂ ਵਚਨਂ ਕਿਂਚਿਦਪ੍ਰਿਯਮ੍ ॥ 16 ॥
ਅਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਯਦਿ ਵਾ ਜ੍ਞਾਨਾਨ੍ਨ ਤਸ੍ਯਾ ਜੀਵਿਤਂ ਪ੍ਰਿਯਮ੍ ।
ਤਥੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਸ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਂਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ ॥ 17 ॥
ਨਿਸ਼੍ਕ੍ਰਮ੍ਯਾਂਤਃ ਪੁਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਿਂਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਮਿਤਿ ਚਿਂਤਯਨ੍ ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ਟੌ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯਾਨ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨ੍ਪਿਸ਼ਿਤਾਸ਼ਨਾਨ੍ ॥ 18 ॥
ਸ ਤਾਂਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯੋ ਵਰਦਾਨੇਨ ਮੋਹਿਤਃ ।
ਉਵਾਚੈਤਾਨਿਦਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯ ਬਲਵੀਰ੍ਯਤਃ ॥ 19 ॥
ਨਾਨਾਪ੍ਰਹਰਣਾਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਿਤੋ ਗਚ੍ਛਤ ਸਤ੍ਵਰਾਃ ।
ਜਨਸ੍ਥਾਨਂ ਹਤਸ੍ਥਾਨਂ ਭੂਤਪੂਰ੍ਵਂ ਖਰਾਲਯਮ੍ ॥ 20 ॥
ਤਤ੍ਰੋਸ਼੍ਯਤਾਂ ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ਨਿਹਤਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇ ।
ਪੌਰੁਸ਼ਂ ਬਲਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਤ੍ਰਾਸਮੁਤ੍ਸ੍ਰੁਰੁਇਜ੍ਯ ਦੂਰਤਃ ॥ 21 ॥
ਬਲਂ ਹਿ ਸੁਮਹਦ੍ਯਨ੍ਮੇ ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਿਤਮ੍ ।
ਸਦੂਸ਼ਣਖਰਂ ਯੁਦ੍ਧੇ ਹਤਂ ਰਾਮੇਣ ਸਾਯਕੈਃ ॥ 22 ॥
ਤਤ ਕ੍ਰੋਧੋ ਮਮਾਮਰ੍ਸ਼ਾਦ੍ਧੈਰ੍ਯਸ੍ਯੋਪਰਿ ਵਰ੍ਤਤੇ ।
ਵੈਰਂ ਚ ਸੁਮਹਜ੍ਜਾਤਂ ਰਾਮਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸੁਦਾਰੁਣਮ੍ ॥ 23 ॥
ਨਿਰ੍ਯਾਤਯਿਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਚ੍ਚ ਵੈਰਮਹਂ ਰਿਪੋਃ ।
ਨ ਹਿ ਲਪ੍ਸ੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਨਿਦ੍ਰਾਮਹਤ੍ਵਾ ਸਂਯੁਗੇ ਰਿਪੁਮ੍ ॥ 24 ॥
ਤਂ ਤ੍ਵਿਦਾਨੀਮਹਂ ਹਤ੍ਵਾ ਖਰਦੂਸ਼ਣਘਾਤਿਨਮ੍ ।
ਰਾਮਂ ਸ਼ਰ੍ਮੋਪਲਪ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਧਨਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵੇਵ ਨਿਰ੍ਧਨਃ ॥ 25 ॥
ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਵਸਦ੍ਭਿਸ੍ਤੁ ਭਵਦ੍ਭੀਰਾਮਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾ ।
ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਰੁਪਨੇਤਵ੍ਯਾ ਕਿਞ੍ਕਰੋਤੀਤਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ॥ 26 ॥
ਅਪ੍ਰਮਾਦਾਚ੍ਚ ਗਂਤਵ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵੈਰਪਿ ਨਿਸ਼ਾਚਰੈਃ ।
ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸਦਾ ਯਤ੍ਨੋ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਵਧਂ ਪ੍ਰਤਿ ॥ 27 ॥
ਯੁਸ਼੍ਮਾਕਂ ਚ ਬਲਜ੍ਞੋਹਂ ਬਹੁਸ਼ੋ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ ।
ਅਤਸ਼੍ਚਾਸ੍ਮਿਨ੍ ਜਨਸ੍ਥਾਨੇ ਮਯਾ ਯੂਯਂ ਨਿਯੋਜਿਤਾਃ ॥ 28 ॥
ਤਤਃ ਪ੍ਰਿਯਂ ਵਾਕ੍ਯਮੁਪੇਤ੍ਯ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਮਹਾਰ੍ਥਮਸ਼੍ਟਾਵਭਿਵਾਦ੍ਯ ਰਾਵਣਮ੍ ।
ਵਿਹਾਯ ਲਂਕਾਂ ਸਹਿਤਾਃ ਪ੍ਰਤਸ੍ਥਿਰੇ ਯਤੋ ਜਨਸ੍ਥਾਨਮਲਕ੍ਸ਼੍ਯਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ॥ 29 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁ ਸੀਤਾਮੁਪਲਭ੍ਯ ਰਾਵਣਃ ਸੁਸਂਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਃ ਪਰਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ।
ਪ੍ਰਸਜ੍ਯ ਰਾਮੇਣ ਚ ਵੈਰਮੁਤ੍ਤਮਂ ਬਭੂਵ ਮੋਹਾਨ੍ਮੁਦਿਤਸ੍ਸਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ॥ 30 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡੇ ਚਤੁਃਪਂਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
