ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਸ਼ਸ਼੍ਟਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਪੁਰੀਂਲਂਕਾਂਰਾਮਬਾਣਭਯਾਰ੍ਧਿਤਃ ।
ਭਗ੍ਨਦਰ੍ਪਸ੍ਤਦਾਰਾਜਾਬਭੂਵਵ੍ਯਥਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ ॥ 1 ॥
ਮਾਤਂਗ ਇਵ ਸਿਮ੍ਹੇਨ ਗਰੁਡੇਨੇਵ ਪਨ੍ਨਗਃ ।
ਅਭਿਭੂਤੋਭਵਦ੍ਰਾਜਾ ਰਾਘਵੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ॥ 2 ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮਦਂਡਪ੍ਰਤੀਕਾਨਾਂਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਵਰ੍ਚਸਾਮ੍ ।
ਸ੍ਮਰਨ੍ਰਾਘਵਬਾਣਾਨਾਂਵਿਵ੍ਯਥੇਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਃ ॥ 3 ॥
ਨਕਾਂਚਨਮਯਂਦਿਵ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯਪਰਮਾਸਨਮ੍ ।
ਵਿਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਮਾਣੋਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿਰਾਵਣੋਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 4 ॥
ਸਰ੍ਵਂਤਤ੍ਖਲੁਮੇਮੋਘਂਯਤ੍ਤਪ੍ਤਂਪਰਮਂਤਪਃ ।
ਯਤ੍ਸਮਾਨੋਮਹੇਂਦ੍ਰੇਣਮਾਨੁਸ਼ੇਣਾਸ੍ਮਿਰ੍ਜਿਤਃ ॥ 5 ॥
ਇਦਂਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋਘੋਰਂਵਾਕ੍ਯਂਮਾਮਭ੍ਯੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਮਾਨੁਸ਼ੇਭ੍ਯੋਵਿਜਾਨੀਹਿਭਯਂਤ੍ਵਮਿਤਿਤਤ੍ਤਥਾ ॥ 6 ॥
ਦੇਵਦਾਨਵਗਂਧਰ੍ਵੈਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪਨ੍ਨਗੈਃ ।
ਅਵਧ੍ਯਤ੍ਵਂਮਯਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂਮਾਨੁਸ਼ੇਭ੍ਯੋਨਯਾਚਿਤਮ੍ ॥ 7 ॥
ਵਿਦਿਤਂ ਮਾਨੁਸ਼ਂ ਮਨ੍ਯੇ ਰਾਮਂ ਦਸ਼ਰਥਾਤ੍ਮਜਮ੍ ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਕੁਲਜਾਤੇਨ ਅਨਰ੍ਣ੍ਯੇਨ ਯਤ੍ ਪੁਰਾ ॥ 8 ॥
ਉਤ੍ਪਤ੍ਸ੍ਯਤੇਹਿਮਦ੍ਵਂਸ਼ੇਪੁਰੁਸ਼ੋਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਨੁ ।
ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਂਸਪੁਤ੍ਰਂਸਾਮਾਤ੍ਯਂਸਬਲਂਸਾਸ਼੍ਵਸਾਰਥਿਮ੍ ॥ 9 ॥
ਨਿਹਨਿਸ਼੍ਯਤਿਸਂਗ੍ਰਾਮੇਤ੍ਵਾਂਕੁਲਾਧਮ ਦੁਰ੍ਮਤੇ ।
ਸ਼ਪ੍ਤੋਹਂਵੇਦਵਤ੍ਯਾਚਯਦਾਸਾਧਰ੍ਸ਼ਿਤਾਪੁਰਾ ॥ 10 ॥
ਸੇਯਂਸੀਤਾਮਹਾਭਾਗਾਜਾਤਾਜਨਕਨਂਦਿਨੀ ।
ਉਮਾਨਂਦੀਸ਼੍ਵਰਸ਼੍ਚਾਪਿਰਂਭਾਵਰੁਣਕਨ੍ਯਕਾ ॥ 11 ॥
ਯਥੋਕ੍ਤਾਸ੍ਤਨ੍ਮਯਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂਨਮਿਥ੍ਯਾਰੁਰੁਇਸ਼ਿਭਾਸ਼ਿਤਂ ਏਤਦੇਵਾਭ੍ਯੁਪਾਗਮ੍ਯਯਤ੍ਨਂਕਰ੍ਤੁਮਹਾਰ੍ਹਥ ॥ 12 ॥
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ਼੍ਚਾਪਿਤਿਸ਼੍ਠਂਤੁਚਰ੍ਯਾਗੋਪੁਰਮੂਰ੍ਥਸੁ ।
ਸਚਾਪ੍ਰਤਿਮਗਾਂਭੀਰ੍ਯੋਦੇਵਦਾਨਵਦਰ੍ਪਹਾ ॥ 13 ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਾਪਾਭਿਭੂਤਸ੍ਤੁਕੁਂਭਕਰ੍ਣੋਵਿਬੋਧ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਸਪਰਾਜਿਤਮਾਤ੍ਮਾਨਂਪ੍ਰਹਸ੍ਤਂਚਨਿਸ਼ੂਦਿਤਮ੍ ॥ 14 ॥
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾਰਕ੍ਸ਼ੋਬਲਂਭੀਮਮਾਦਿਦੇਸ਼ਮਹਾਬਲਃ ।
ਦ੍ਵਾਰੇਸ਼ੁਯਤ੍ਨਃਕ੍ਰਿਯਤਾਂਪ੍ਰਾਕਾਰਸ਼੍ਚਾਧਿਰੁਹ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 15 ॥
ਨਿਦ੍ਰਾਵਸ਼ਸਮਾਵਿਸ਼੍ਟਃਕੁਂਭਕਰ੍ਣੋਵਿਬੋਦ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਸੁਖਂਸ੍ਵਪਿਤਿਨਿਸ਼੍ਚਿਂਤਃਕਾਲੋਪਹਤਚੇਤਨਃ ॥ 16 ॥
ਨਵਸ਼ਟ੍ ਸਪ੍ਤਚਾਸ਼੍ਟੌਚਮਾਸਾਨ੍ ਸ੍ਵਪਿਤਿਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਮਂਤ੍ਰਯਿਤ੍ਵਾਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤੋਯਮਿਤਸ੍ਤੁਨਵਮੇਹਨਿ ॥ 17 ॥
ਤਂਤੁਬੋਧਯਤਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਂਕੁਂਭਕਰ੍ਣਂਮਹਾਬਲਮ੍ ।
ਸਤੁਸਙ੍ ਖ੍ਯੇਮਹਾਬਾਹੁਃਕਕੁਦਸ੍ਸਰ੍ਵਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ ॥ 18 ॥
ਵਾਨਰਾਨ੍ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੌਚਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੇਵਹਨਿਸ਼੍ਯਤਿ ਏਸ਼ਃਕੇਤੁਃਪਰਂਸਙ੍ ਖ੍ਯੇਮੁਖ੍ਯੋਵੈਸਰ੍ਵਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ ॥ 19 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਃਸਦਾਸ਼ੇਤੇਮੂਢੋਗ੍ਰਾਮ੍ਯਸੁਖੇਰਤਃ ।
ਰਾਮੇਣਹਿਨਿਰਸ੍ਤਸ੍ਯਸਂਗ੍ਰਾਮੇਸ੍ਮਿਨ੍ ਸੁਦਾਰੁਣੇ ॥ 20 ॥
ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿਨਮੇਸ਼ੋਕਃਕੁਂਭਕਰ੍ਣੇਵਿਬੋਧਿਤੇ ।
ਕਿਂਕਰਿਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਂਤੇਨਸ਼ਕ੍ਰਤੁਲ੍ਯਬਲੇਨਹਿ ॥ 21 ॥
ਈਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੇਵ੍ਯਸਨੇਘੋਰੇਯੋਨਸਾਹ੍ਯਾਯਕਲ੍ਪਤੇ ।
ਤੇਤੁਤਦ੍ਵਚਨਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਂਦ੍ਰਸ੍ਯਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ॥ 22 ॥
ਜਗ੍ਮੁਃਪਰਮਸਂਭ੍ਰਾਂਤਾਃਕੁਂਭਕਰ੍ਣਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍ ।
ਤਾਂਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਮਹਾਦ੍ਵਾਰਂਸਰ੍ਵਤੋਯੋਜਨਾਯਤਾਮ੍ ॥ 23 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਗੁਹਾਂਰਮ੍ਯਾਂਸਰ੍ਵਗਂਧਪ੍ਰਵਾਹਿਨੀਮ੍ ।
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਯਨਿਃਸ਼੍ਵਾਸਾਦਵਧੂਤਾਮਹਾਬਲਾਃ ॥ 24 ॥
ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਠਮਾਨਾਃਕ੍ਰੁਰੁਇਚ੍ਛ੍ਰੇਣਯਤ੍ਨਾਤ੍ਪ੍ਰਵਿਵਿਸ਼ੁਰ੍ਗੁਹਾਮ੍ ।
ਤਾਂਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਗੁਹਾਂਰਮ੍ਯਾਂਸ਼ੁਭਾਂਕਾਂਚਨਕੁਟ੍ਟਿਮਾਮ੍ ॥ 25 ॥
ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੁਰ੍ਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂਸ਼ਯਾਨਂਭੀਮਵਿਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ ।
ਤੇਤੁਤਂਵਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂਸੁਪ੍ਤਂਵਿਕੀਰ੍ਣਮਿਵਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 26 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਂਮਹਾਨਿਦ੍ਰਂਸਹਿਤਾਃਪ੍ਰਤ੍ਯਬੋਧਯਨ੍ ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਰੋਮਾਂਚਿਤਤਨੁਂਸ਼੍ਵਸਂਤਮਿਵਪਨ੍ਨਗਮ੍ ।
ਭ੍ਰਾਮਯਂਤਂ ਨ੍ਵਿਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸੈਃਸ਼ਯਾਨਂ ਭੀਮਵਿਦਰ੍ਸ਼ਮਮ੍ ॥ 27 ॥
ਭੀਮਨਾਸਾਪੁਟਂਤਂਤੁਪਾਤਾਲੋਵਿਪੁਲਾਨਨਮ੍ ।
ਸ਼ਯਨੇਨ੍ਯਸ੍ਤਸਰ੍ਵਾਂਗਂਮੇਦੋਰੁਧਿਰਗਂਧਿਨਮ੍ ॥ 28 ॥
ਕਾਂਚਨਾਂਗਦਨਦ੍ਧਾਂਗਂਕਿਰੀਟਿਨਮਰਿਂਦਮਮ੍ ।
ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੁਰ੍ਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਵ੍ਯਾਘ੍ਰਂਕੁਂਭਕਰ੍ਣਮਰਿਂਦਮਮ੍ ॥ 29 ॥
ਤਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂਕੁਂਭਕਰ੍ਣਾਗ੍ਰਤਸ੍ਤਦਾਚਾਗ੍ਰਤਃ ॥ 30 ॥
ਮਾਂਸਾਨਾਂਮੇਰੁਸਂਕਾਸ਼ਂਰਾਸ਼ਿਂਪਰਮਤਰ੍ਪਣਮ੍ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਾਣਾਂਮਹਿਸ਼ਾਣਾਂਚਵਰਾਹਾਣਾਂਚਸਂਚਯਾਨ੍ ॥ 31 ॥
ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਾਰਾਸ਼ਿਮਨ੍ਨਸ੍ਯਚਾਦ੍ਭੁਤਮ੍ ।
ਤਤਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤਕੁਂਭਾਂਸ਼੍ਚਮਦ੍ਯਾਨਿਵਿਵਿਧਾਨਿਚ ॥ 32 ॥
ਪੁਰਸ੍ਤਾਤ੍ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਯਚਕ੍ਰੁਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰਵਃ ।
ਲਿਲਿਪੁਸ਼੍ਚਪਰਾਰ੍ਧ੍ਯੇਨਚਂਦਨੇਨਪਰਂਤਪਮ੍ ॥ 33 ॥
ਦਿਵ੍ਯੈਰਾਸ਼੍ਵਾਸਯਾਮਾਮਾਸੁਰ੍ਮਾਲ੍ਯੈਰ੍ਗਂਧੈਸ੍ਸੁਗਂਧਿਭਿਃ ।
ਧੂਪਂਸੁਗਂਧਾਂਸ਼੍ਚਸਸ੍ਰੁਰੁਇਜੁਸ੍ਤੁਸ਼੍ਟਵੁਸ਼੍ਚਪਰਂਤਤਮ੍ ॥ 34 ॥
ਜਲਦਾਇਵਚਾਨੇਦੁਰ੍ਯਾਤੁਧਾਨਾਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਸ਼ਂਖਾਂਨਾਪੂਰਯਾਮਾਸੁਸ਼੍ਸ਼ਸ਼ਾਂਕਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਪ੍ਰਭਾਨ੍ ॥ 35 ॥
ਤੁਮੁਲਂਯੁਗਪਚ੍ਛਾਪਿਵਿਨੇਦੁਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਮਰ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ।
ਨੇਦੁਰਾਸ੍ਫੋਟਯਾਮਾਸੁਸ਼੍ਚਿਕ੍ਸ਼ਿਪੁਸ੍ਤੇਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ॥ 36 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਵਿਬੋਧਾਰ੍ਥਂ ਚਕ੍ਰੁਸ੍ਤੇਵਿਪੁਲਂ ਸ੍ਵਨਮ੍ ।
ਸਸ਼ਂਖਭੇਰੀਪਣਵਪ੍ਰਣਾਦ ।
ਮਾਸ੍ਫੋਟਿਤਕ੍ਸ਼੍ਵੇਲਿਤਸਿਮ੍ਹਨਾਦਮ੍ ।
ਦਿਸ਼ੋ ਦ੍ਰਵਂਤਸ੍ਤ੍ਰਿਦਿਵਂ ਕਿਰਂਤਃ ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਿਹਮ੍ਗਾਃ ਸਹਸਾ ਨਿਪੇਤੁਃ ॥ 37 ॥
ਯਦਾਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਤੈਰ੍ਨਿਨਦੈਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਕੁਂਬਕਰ੍ਣੋਬੁਬੁਧੇਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਃ ।
ਤਤੋਮੁਸੁਂਠੀਰ੍ਮੁਸਲਾਨਿਸਰ੍ਵੇਰਕ੍ਸ਼ੋਗਣਾਸ੍ਤੇਜਗ੍ਰੁਰੁਇਹੁਰ੍ਗਦਾਸ਼੍ਚ ॥ 38 ॥
ਤਂਸ਼ੈਲਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੈਰ੍ਮੁਸਲੈਰ੍ਗਦਾਭਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੈਸ੍ਤਰੈਰ੍ਮੁਦ੍ਗਰਮੁਸ਼੍ਟਿਭਿਸ਼੍ਚ ।
ਸੁਖਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਂਭੁਵਿਕੁਂਭਕਰ੍ਣਂਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸ੍ਯੁਦਗ੍ਰਾਣਿਤਦਾਨਿਜਘ੍ਨੁਃ ॥ 39 ॥
ਤਸ੍ਯਨਿਃਸ਼੍ਵਾਸਵਾਤੇਨਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਬਲਵਂਤੋਪਿਸ੍ਥਾਤੁਨਾਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ਪੁਰਃ ॥ 40 ॥
ਤਤਃਪਰਿਹਿਤਾਗਾਢਂਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਾਃ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਦਂਗਪਣਵਾਨ੍ ਭੇਰੀਸ਼੍ਸ਼ਂਖਕੁਂਭਗਣਾਂਸ੍ਤਥਾ ॥ 41 ॥
ਦਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਸਾਹਸ੍ਰਂਯੁਗਪਤ੍ਪਰ੍ਯਵਾਰਯਨ੍ ।
ਨੀਲਾਂਜਨਚਯਾਕਾਰਂਤੇਤੁਤਂਪ੍ਰਤ੍ਯਬੋਧਯਨ੍ ॥ 42 ॥
ਅਭਿਘ੍ਨਂਤੋਨਦਂਤਸ਼੍ਚਨੈਵਸਂਵਿਵਿਦੇਤੁਸਃ ।
ਯਦਾਚੈਨਂਨਸ਼ੇਕੁਸ੍ਤੇਪ੍ਰਤਿਬੋਧਯਿਤੁਂਤਦਾ ॥ 43 ॥
ਤਤੋਗੁਰੁਤਰਂਯਤ੍ਨਂਦਾਰੁਣਂਸਮੁਪਾਕ੍ਰਮਨ੍ ।
ਆਸ਼੍ਵਾਨੁਸ਼੍ਟ੍ਰਾਨ੍ ਖਰਨ੍ਨਾਗਾਨ੍ ਜਘ੍ਨੁਰ੍ਦਂਡਕਸ਼ਾਂਕੁਸ਼ੈਃ ॥ 44 ॥
ਭੇਰੀਸ਼ਂਖਮ੍ਰੁਰੁਇਦਂਗਾਂਸ਼੍ਚਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣੈਰਵਾਦਯਨ੍ ।
ਨਿਜਘ੍ਨੁਸ਼੍ਚਾਸ੍ਯਗਾਤ੍ਰਾਣਿਮਹਾਕਾਸ਼੍ਠਕਂਕਰੈਃ ॥ 45 ॥
ਮੁਦ੍ਗਰੈਰ੍ਮੁਸਲੈਸ਼੍ਚਾਪਿਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਸਮੁਦ੍ਯਤੈਃ ।
ਤੇਨਨਾਦੇਵਮਹਤਾਲਂਕਾਸਮਭਿਪੂਰਿਤਾ ॥ 46 ॥
ਸਪਰ੍ਵਤਵਨਾਸਰ੍ਵਾਸੋਪਿਨੈਵਪ੍ਰਬੁਧ੍ਯਤੇ ।
ਤਤਸ੍ਸਹਸ੍ਰਂਭੇਰੀਣਾਂਯੁਗਸਤ੍ਸਮਹਨ੍ਯਤ ॥ 47 ॥
ਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਕਾਂਚਨਕੋਣਾਨਾਮਾਸਕ੍ਤਾਨਾਂਸਮਂਤਤਃ ।
ਏਵਮਪ੍ਯਂਤਿਦ੍ਰਿਸ੍ਤੁਯਦਾਨੈਵਪ੍ਰਬੁਧ੍ਯਤ ॥ 48 ॥
ਸ਼ਾਪਸ੍ਯਵਸ਼ਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਤਤਃਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ।
ਮਹਾਕ੍ਰੋਧਸਮਾਵਿਸ਼੍ਟਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਭੀਮਪਰਾਕ੍ਰਮਾਃ ॥ 49 ॥
ਤਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ੋਬੋਧਯਿਸ਼੍ਯਂਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਰਨ੍ਯੇਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍ ।
ਅਨ੍ਯੇਭੇਰੀਸ੍ਸਮਾਜਘ੍ਨੁਰਨ੍ਯੇਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮਹਾਸ੍ਵਨਮ੍ ॥ 50 ॥
ਕੇਸ਼ਾਨਨ੍ਯੇਪ੍ਰਲੁਲੁਪੁਃਕਰ੍ਣਾਵਨ੍ਯੇਦਸ਼ਂਤਿਚ ।
ਉਦਕੁਂਬਸ਼ਤਾਨ੍ਯਨ੍ਯੇਸਮਸਿਂਚਂਤਕਰ੍ਣਯੋਃ ॥ 51 ॥
ਨਕੁਂਭਕਰ੍ਣਃਪਸ੍ਪਂਦੇਮਹਾਨਿਦ੍ਰਾਵਸ਼ਂਗਤਃ ।
ਅਨ੍ਯੇਚਬਲਿਨਸ੍ਤਸ੍ਯਕੂਟਮੁਦ੍ਗਰਪਾਣਯਃ ॥ 52 ॥
ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿਵਕ੍ਸ਼ਸਿਗਾਤ੍ਰੇਸ਼ੁਪਾਤਨ੍ ਕੂਟਮੁਦ੍ਗਰਾਨ੍ ।
ਰਜ੍ਜੁਬਂਧਨਬਦ੍ਧਾਭਿਸ਼੍ਸ਼ਤਘ੍ਨੀਭਿਸ਼੍ਚਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ॥ 53 ॥
ਵਧ੍ਯਮਾਨੋਮਹਾਕਾਯੋਨਪ੍ਰਾਬੁਧ੍ਯਤਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਵਾਰਣਾਨਾਂਸਹਸ੍ਰਂਚਸ਼ਰੀਰੇਸ੍ਯਪ੍ਰਧਾਵਿਤਮ੍ ॥ 54 ॥
ਕੁਂਬਕਰ੍ਣਸ੍ਤਦਾਬੁਦ੍ ਧ੍ਵਾਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂਪਰਮਬੁਧ੍ਯਤ ।
ਸਪਾਤ੍ਯਮਾਨੈਰ੍ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੈਰਚਿਂਤਯਂਸ੍ਤਾਨ੍ਵਿਪੁਲਾਨ੍ ਪ੍ਰਹਾਰਾਨ੍ ।
ਨਿਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼੍ਯਾਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਭਯਪੀਡਿਤਸ਼੍ਚਵਿਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਮਾਣਸ੍ਸਹਸੋਤ੍ਪਪਾਪ ॥ 55 ॥
ਸਨਾਗਭੋਗਾਚਲਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਕਲ੍ਪੌਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯਬਾਹੂਗਿਰਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਸਾਰੌ ।
ਨਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਵਕ੍ਤ੍ਰਂਵਡਵਾਮੁਖਾਭਂਨਿਸ਼ਾਚਰੋਸੌਵਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂਜਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭੇ ॥ 56 ॥
ਤਸ੍ਯ ਜਾਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਮਾਣਸ੍ਯ ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਪਾਤਾਲਸਮ੍ਨਿਭਮ੍ ।
ਦਦ੍ਰੁਉਸ਼ੇ ਮੇਰੁਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਾਗ੍ਰੇ ਦਿਵਾਕਰ ਇਵੋਦਿਤਃ ॥ 57 ॥
ਸਜ੍ਰੁਰੁਇਂਭਮਾਣੋਤਿਬਲਃਪ੍ਰਦ੍ਧੋਨਿਸ਼ਾਚਰਃ ।
ਨਿਃਸ਼੍ਵਾਸਸ਼੍ਚਾਸ੍ਯਸਂਜਜ੍ਞੇਪਰ੍ਵਤਾਦਿਵਮਾਰੁਤਃ ॥ 58 ॥
ਰੂਪਮੁਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠਤਸ੍ਤਸ੍ਯਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਯਤਦ੍ਬਭੌ ।
ਤਪਾਂਤੇਸਬਲਾਕਸ੍ਯਮੇਘਸ੍ਯੇਵਵਿਵਰ੍ਸ਼ਤਃ ॥ 59 ॥
ਤਸ੍ਯਦੀਪ੍ਤਾਗ੍ਨਿਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੇਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਵਰ੍ਚਸੀ ।
ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਾਤੇਮਹਾਨੇਤ੍ਰੇਦੀਪ੍ਤਾਵਿਵਮਹਾਗ੍ਰਹੌ ॥ 60 ॥
ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਂਸ਼੍ਚਵਿਵਿਧਾਨ੍ ਬਹੂਨ੍ ।
ਵਰਾਹਾਨ੍ਮਹਿਸ਼ਾਂਸ਼੍ਚੈਵਬਭਕ੍ਸ਼ਸਮਹਾਬਲਃ ॥ 61 ॥
ਆਦਦੁਨ੍ਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤੋਮਾਂਸਂਸ਼ੋਣਿਤਂਤ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਤਃਪਿਬਨ੍ ।
ਮੇਦਃਕੁਂਭਾਂਸ਼੍ਚਮਦ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚਪਪੌਸ਼ਕ੍ਰਰਿਪੁਸ੍ਤਦਾ ॥ 62 ॥
ਤਤਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਪ੍ਤ ਇਤਿ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਪੇਰੁਰ੍ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ।
ਸ਼ਿਰੋਭਿਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯੈਨਂ ਸਰ੍ਵਤਃ ਪਰ੍ਯਵਾਰਯਨ੍ ॥ 63 ॥
ਨਿਦ੍ਰਾਵਿਸ਼ਦਨੇਤ੍ਰਸ੍ਤੁਕਲੁਸ਼ੀਕ੍ਰੁਰੁਇਤਲੋਚਨਃ ।
ਚਾਰਯਨ੍ ਸਰ੍ਵਤੋਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਿਂਤਾਨ੍ ਦਦਰ੍ਸ਼ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਨ੍ ॥ 64 ॥
ਸਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਸਾਂਤ੍ਵਯਾਮਾਸਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਾਨ੍ ਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਰ੍ਸ਼ਭਃ ।
ਬੋਧਨਾਦ੍ਵਿਸ੍ਮਿਤਸ਼੍ਚਾਪਿਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 65 ॥
ਕਿਮਰ੍ਥਮਹਮਾਦ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਭਵਦ੍ਭਿਃਪ੍ਰਤਿਬੋਧਿਤਃ ।
ਕਚ੍ਛਿਤ੍ਸੁਕੁਸ਼ਲਂਰਾਜ੍ਞੋਭਯਂਵਾਨੇਸ਼ਨਕਿਮ੍ ॥ 66 ॥
ਅਥਵਾਧ੍ਰੁਵਮਨ੍ਯੇਭ੍ਯੋਭਯਂਪਰਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਯਦਰ੍ਥਮੇਵਤ੍ਵਰਿਤੈਰ੍ਭਵਦ੍ਭਿਃਪ੍ਰਤਿਬੋਧਿਤਃ ॥ 67 ॥
ਅਦ੍ਯਰਾਕ੍ਸ਼ਸਰਾਜਸ੍ਯਭਯਮੁਤ੍ਪਾਟਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।
ਦਾਰਯਿਸ਼੍ਯੇਮਹੇਂਦ੍ਰਂਵਾਸ਼ਾਤਯਿਸ਼੍ਯੇਤਥਾਨਲਮ੍ ॥ 68 ॥
ਨਹ੍ਯਲ੍ਪਕਾਰਣੇਸੁਪ੍ਤਂਬੋਧਯਿਸ਼੍ਯਤਿਮਾਂਗੁਰੁਃ ।
ਤਦਾਖ੍ਯਾਤਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵੇਨਮਤ੍ਪ੍ਰਬੋਧਨਕਾਰਣਮ੍ ॥ 69 ॥
ਏਵਂਬ੍ਰੁਵਾਣਂਸਮ੍ਰਬ੍ਧਂਕੁਂਭਕਰ੍ਣਮਰਿਂਦਮਮ੍ ।
ਯੂਪਾਕ੍ਸ਼ਃਸਚਿਵੋਰਾਜ੍ਞਃਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਜਲਿਰਭਾਸ਼ਤ ॥ 70 ॥
ਨਨੋਦੇਵਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂਕਿਂਚਿਦ੍ਭਯਮਸ੍ਤਿਕਦਾਚਨ ।
ਮਾਨੁਸ਼ਾਨ੍ਨੋਭਯਂਰਾਜਂਸ੍ਤੁਮੁਲਂਸਂਪ੍ਰਬਾਧਤੇ ॥ 71 ॥
ਨਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵੇਭ੍ਯੋਵਾਭਯਮਸ੍ਤਿਹਿਤਾਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਮ੍ ।
ਯਾਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਮਾਨੁਸ਼ਂਰਾਜਨ੍ ਭਯਮਸ੍ਮਾਨੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ 72 ॥
ਵਾਨਰੈਃਪਰ੍ਵਤਾਕਾਰੈਰ੍ਲਂਕੇਯਂਪਰਿਵਾਰਿਤਾ ।
ਸੀਤਾਹਰਣਸਂਤਪ੍ਤਾਦ੍ਰਾਮਾਨ੍ਨਸ੍ਤੁਮੁਲਂਭਯਮ੍ ॥ 73 ॥
ਏਕੇਨਵਾਨਰੇਣੇਯਂਪੂਰ੍ਵਂਦਗ੍ਧਾਮਹਾਪੁਰੀ ।
ਕੁਮਾਰੋਨਿਹਤਸ਼੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਸਾਨੁਯਾਤ੍ਰਃਸਕੁਂਜਰਃ ॥ 74 ॥
ਸ੍ਵਯਂਰਕ੍ਸ਼ੋਧਿਪਸ਼੍ਚਾਪਿਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯੋਦੇਵਕਂਟਕਃ ।
ਮ੍ਰੁਰੁਇਤੇਤਿਸਂਯੁਗੇਮੁਕ੍ਤੋਰਾਮੇਣਾਦਿਤ੍ਯਤੇਜਸਾ ॥ 75 ॥
ਯਨ੍ਨ ਦੇਵੈਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੋ ਰਾਜਾ ਨਾਪਿ ਦੈਤ੍ਯੈਰ੍ਨ ਦਾਨਵੈਃ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ਸ ਇਹ ਰਾਮੇਣ ਵਿਮੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਣਸਂਸ਼ਯਾਤ੍ ॥ 76 ॥
ਸਯੂਪਾਕ੍ਸ਼੍ਵਚਸ਼੍ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਯੁਧਿਪਰਾਭਵਮ੍ ।
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣੋਵਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ੋਯੂਪਾਕ੍ਸ਼ਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 77 ॥
ਸਰ੍ਵਮਦ੍ਯੈਵਯੂਪਾਕ੍ਸ਼ਹਰਿਸੈਨ੍ਯਂਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ।
ਰਾਘਵਂਚਰਣੇਜਿਤ੍ਵਾਤਤੋਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿਰਾਵਣਮ੍ ॥ 78 ॥
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਂਸ੍ਤਰ੍ਪਯਿਸ਼੍ਯਾਮਿਹਰੀਣਾਂਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤੈਃ ।
ਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਯੋਸ਼੍ਚਾਪਿਸ੍ਵਯਂਪਾਸ੍ਯਾਮਿਸ਼ੋਣਿਤਮ੍ ॥ 79 ॥
ਤਤ੍ਤਸ੍ਯਵਾਕ੍ਯਂਬ੍ਰੁਵਤੋਨਿਸ਼ਮ੍ਯਸਗਰ੍ਵਿਤਂਰੋਸ਼ਵਿਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਦੋਸ਼ਮ੍ ।
ਮਹੋਦਰੋਨੈਰ੍ਰੁਰੁਇਤਯੋਧਮੁਖ੍ਯਃਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮਿਦਂਬਭਾਸ਼ੇ ॥ 80 ॥
ਰਾਵਣਸ੍ਯਵਚਃਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਗੁਣਦੋਸ਼ੌਵਿਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਚ ।
ਪਸ਼੍ਚਾਦਪਿਮਹਾਬਾਹੋ ਸ਼ਤ੍ਰੂਨ੍ਯੁਧਿਵਿਜੇਸ਼੍ਯਸਿ ॥ 81 ॥
ਮਹੋਦਰਵਚਸ਼੍ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃਪਰਿਵਾਰਿਤਃ ।
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣੋਮਹਾਤੇਜਾਸ੍ਸਂਪ੍ਰਤਸ੍ਥੇਮਹਾਬਲਃ ॥ 82 ॥
ਸੁਪ੍ਤਮੁਤ੍ਥਾਪ੍ਯਭੀਮਾਕ੍ਸ਼ਂਭੀਮਰੂਪਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ੍ਤ੍ਵਰਿਤਾਜੁਗ੍ਮਰ੍ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਨ੍ਵਿਵੇਸ਼ਨਮ੍ ॥ 83 ॥
ਤਤੋਗਤ੍ਵਾਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਮਾਸੀਨਂਪਰਮਾਸਨੇ ।
ਊਚੁਰ੍ਬਦ੍ਧਾਂਜਲਿਪੁਟਾਸ੍ਸਰ੍ਵਏਵਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ॥ 84 ॥
ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋਯਂਕੁਂਭਕਰ੍ਣਭ੍ਰਾਤਾਤੇਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰ ।
ਕਥਂਤਤ੍ਰੈਵਨਿਰ੍ਯਾਤੁਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇਤਮਿਹਾਗਤਮ੍ ॥ 85 ॥
ਰਾਵਣਸ੍ਤ੍ਵਬ੍ਰਵੀਦ੍ਧ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਂਸ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ ।
ਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਮੇਨਮਿਹੇਚ੍ਛਾਮਿਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂਚਪੂਜ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 86 ॥
ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਤੁਤੇਸਰ੍ਵੇਪੁਨਰਾਗਮ੍ਯਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ।
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਮਿਦਂਵਾਕ੍ਯਮੂਚੂਰਾਵਣਚੋਦਿਤਾਃ ॥ 87 ॥
ਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਂਤ੍ਵਾਂਕਾਂਕ੍ਸ਼ਤੇਰਾਜਾਸਰ੍ਵਰਾਕ੍ਸ਼ਸਪੁਂਗਵਃ ।
ਗਮਨੇਕ੍ਰਿਯਤਾਂਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਭ੍ਰਾਤਰਂਸਂਪ੍ਰਹਰ੍ਸ਼ਯਃ ॥ 88 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਤੁਦੁਰ੍ਧਰ੍ਸ਼ੋਭ੍ਰਾਤੁਰਾਜ੍ਞਾਯਸ਼ਾਸਨਮ੍ ।
ਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਮਹਾਵੀਰ੍ਯਸ਼੍ਸ਼ਯਨਾਦੁਤ੍ਪਪਾਤਹ ॥ 89 ॥
ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਵਦਨਂ ਹ੍ਰੁਸ਼੍ਟਃ ਸ੍ਨਾਤਃ ਪਰਮਭੂਸ਼ਿਤਃ ।
ਪਿਪਾਸੁਸ੍ਤ੍ਵਰਯਾਮਾਸ ਪਾਨਂ ਬਲਸਮੀਰਣਮ੍ ॥ 90 ॥
ਤਤਸ੍ਤੇਤ੍ਵਰਿਤਾਸ੍ਤਤ੍ਰਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਰਾਵਣਾਜ੍ਞਯਾ ।
ਮਦ੍ਯਕੁਂਭਾਂਸ਼੍ਚਵਿਵਿਧਾਨ੍ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮੇਵੋਪਹਾਰਯਨ੍ ॥ 91 ॥
ਪੀਤ੍ਵਾਘਟਸਹਸ੍ਰੇਦ੍ਵੇਗਮਨਾਯੋਪਚਕ੍ਰਮੇ ।
ਈਸ਼ਤ੍ਸਮੁਤ੍ਕਟੋਮਤ੍ਤਸ੍ਤੇਜੋਬਲਸਮਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 92 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣੋਬਭੌਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਃਕਾਲਾਂਤਕਯਮੋਪਮਃ ।
ਭ੍ਰਾਤੁਸ੍ਸਭਵਨਂਗਚ੍ਛਨ੍ਰਕ੍ਸ਼ੋਬਲਸਮਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 93 ॥
ਕੁਂਭਕਰ੍ਣਃ ਪਦਨ੍ਯਾਸੈਰਕਂਪਯਤ ਮੇਦਿਨੀਮ੍ ।
ਸ ਰਾਜਮਾਰ੍ਗਂ ਵਪੁਸ਼ਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯਨ੍ ।
ਸਹਸ੍ਰਰਸ੍ਮਿਰ੍ਧਰਣੀਮਿਵਾਂਸ਼ੁਭਿਃ ।
ਜਗਾਮ ਤਤ੍ਰਾਂਜਲਿਮਾਲਯਾ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਰ੍ਗੇਹਮਿਵ ਸ੍ਵਯਂਭੁਵਃ ॥ 94 ॥
ਤਂਰਾਜਮਾਰ੍ਗਸ੍ਥਮਮਿਤ੍ਰਘਾਤਿਨਂਵਨੌਕਸਸ੍ਤੇਸਹਸਾਬਹਿਸ੍ਸ੍ਥਿਤਾਃ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਵਾਪ੍ਰਮੇਯਂਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਕਲ੍ਪਂਵਿਤਤ੍ਰਸੁਸ੍ਤੇਹਰਿਯੂਥਪਾਲਾਃ ॥ 95 ॥
ਕੇਚਿਚ੍ਛਰਣ੍ਯਂਸ਼ਰਣਂਸ੍ਮਰਾਮਂਵ੍ਰਜਂਤਿਕੇਚਿਦ੍ ਵ੍ਯਥਿਤਾਃਪਤਂਤਿ ।
ਕੇਚਿਦ੍ਧਸ਼ਸ੍ਮਵ੍ਯਥਿਤਾਃਪਤਂਤਿਕੇਚਿਦ੍ਭਯਾਰ੍ਤਾਭੁਵਿਸ਼ੇਰਤੇਸ੍ਮ ॥ 96 ॥
ਤਮਦ੍ਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਪ੍ਰਤਿਮਂਕਿਰੀਟਿਨਂਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਤਮਾਦਿਤ੍ਯਮਿਵਾਤ੍ਮਤੇਜਸਾ ।
ਵਨੌਕਸਃਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯਵਿਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਮਦ੍ਭੁਤਂ 3 ਭਯਾਰ੍ਧਿਤਾਦੁਦ੍ਰੁਵਿਰੇਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 97 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡੇ ਸ਼ਸ਼੍ਟਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
