ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਂਦਰਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਿਸ਼ਸ਼੍ਟਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਤਤੋ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਨਿਪਤਿਤਂ ਵਾਨਰਂ ਵਾਨਰਰ੍ਸ਼ਭਃ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵੈਵੋਦ੍ਵਿਗ੍ਨਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯੋ ਵਾਕ੍ਯਮੇਤਦੁਵਾਚ ਹ ॥ 1 ॥
ਉਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠੋਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਾਦਯੋਃ ਪਤਿਤੋ ਮਮ ।
ਅਭਯਂ ਤੇ ਭਵੇਦ੍ਵੀਰ ਸਰ੍ਵਮੇਵਾਭਿਧੀਯਤਾਮ੍ ॥ 2 ॥
ਸ ਤੁ ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਿਤਸ੍ਤੇਨ ਸੁਗ੍ਰੀਵੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਉਤ੍ਥਾਯ ਸੁਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਦਧਿਮੁਖੋਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 3 ॥
ਨੈਵਰ੍ਕ੍ਸ਼ਰਜਸਾ ਰਾਜਨ੍ਨ ਤ੍ਵਯਾ ਨਾਪਿ ਵਾਲਿਨਾ ।
ਵਨਂ ਨਿਸ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਪੂਰ੍ਵਂ ਹਿ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਤਚ੍ਚ ਵਾਨਰੈਃ ॥ 4 ॥
ਏਭਿਃ ਪ੍ਰਧਰ੍ਸ਼ਿਤਾਸ਼੍ਚੈਵ ਵਾਨਰਾ ਵਨਰਕ੍ਸ਼ਿਭਿਃ ।
ਮਧੂਨ੍ਯਚਿਂਤਯਿਤ੍ਵੇਮਾਨ੍ ਭਕ੍ਸ਼ਯਂਤਿ ਪਿਬਂਤਿ ਚ ॥ 5 ॥
ਸ਼ਿਸ਼੍ਟਮਤ੍ਰਾਪਵਿਧ੍ਯਂਤਿ ਭਕ੍ਸ਼ਯਂਤਿ ਤਥਾਪਰੇ ।
ਨਿਵਾਰ੍ਯਮਾਣਾਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਭ੍ਰੁਵੋ ਵੈ ਦਰ੍ਸ਼ਯਂਤਿ ਹਿ ॥ 6 ॥
ਇਮੇ ਹਿ ਸਂਰਬ੍ਧਤਰਾਸ੍ਤਥਾ ਤੈਸ੍ਸਂਪ੍ਰਧਰ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ।
ਵਾਰਯਂਤੋ ਵਨਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੈਰ੍ਵਾਨਰਪੁਂਗਵੈਃ ॥ 7 ॥
ਤਤਸ੍ਤੈਰ੍ਬਹੁਭਿਰ੍ਵੀਰੈਰ੍ਵਾਨਰੈਰ੍ਵਾਨਰਰ੍ਸ਼ਭ ।
ਸਂਰਕ੍ਤਨਯਨੈਃ ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ਧਰਯਃ ਪ੍ਰਵਿਚਾਲਿਤਾਃ ॥ 8 ॥
ਪਾਣਿਭਿਰ੍ਨਿਹਤਾਃ ਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਜ੍ਜਾਨੁਭਿਰਾਹਤਾਃ ।
ਪ੍ਰਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਯਥਾਕਾਮਂ ਦੇਵਮਾਰ੍ਗਂ ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ॥ 9 ॥
ਏਵਮੇਤੇ ਹਤਾਸ਼੍ਸ਼ੂਰਾਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ ਭਰ੍ਤਰਿ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨਂ ਮਧੁਵਨਂ ਚੈਵ ਪ੍ਰਕਾਮਂ ਤੈਃ ਪ੍ਰਭਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ॥ 10 ॥
ਏਵਂ ਵਿਜ੍ਞਾਪ੍ਯਮਾਨਂ ਤਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਵਾਨਰਰ੍ਸ਼ਭਮ੍ ।
ਅਪ੍ਰੁਰੁਇਚ੍ਛਤ੍ਤਂ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ਪਰਵੀਰਹਾ ॥ 11 ॥
ਕਿਮਯਂ ਵਾਨਰੋ ਰਾਜਨ੍ ਵਨਪਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਪਸ੍ਥਿਤਃ ।
ਕਂ ਚਾਰ੍ਥਮਭਿਨਿਰ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਦੁਃਖਿਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 12 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਾਕ੍ਯਵਿਸ਼ਾਰਦਃ ॥ 13 ॥
ਆਰ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਸਂਪ੍ਰਾਹ ਵੀਰੋ ਦਧਿਮੁਖਃ ਕਪਿਃ ।
ਅਂਗਦਪ੍ਰਮੁਖੈਰ੍ਵੀਰੈਰ੍ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਮਧੁ ਵਾਨਰੈਃ ॥ 14 ॥
ਵਿਚਿਤ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮਾਸ਼ਾਮਾਗਤੈਰ੍ਹਰਿਪੁਂਗਵੈਃ ।
ਨੈਸ਼ਾਮਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਾਨਾਮੀਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਸ੍ਸ੍ਯਾਦੁਪਕ੍ਰਮਃ ॥ 15 ॥
ਆਗਤੈਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਮਥਿਤਂ ਯਥਾ ਮਧੁਵਨਂ ਹਿ ਤੈਃ ।
ਧਰ੍ਸ਼ਿਤਂ ਚ ਵਨਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨਮੁਪਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਵਾਨਰੈਃ ॥ 16 ॥
ਵਨਂ ਯਦਾਭਿਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤੇ ਸਾਧਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਵਾਨਰੈਃ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾ ਦੇਵੀ ਨ ਸਂਦੇਹੋ ਨ ਚਾਨ੍ਯੇਨ ਹਨੂਮਤਾ ॥ 17 ॥
ਨ ਹ੍ਯਨ੍ਯਸ੍ਸਾਧਨੇ ਹੇਤੁਃ ਕਰ੍ਮਣੋਸ੍ਯ ਹਨੂਮਤਃ ।
ਕਾਰ੍ਯਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਮਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਵਾਨਰਪੁਂਗਵੇ ॥ 18 ॥
ਵ੍ਯਵਸਾਯਸ਼੍ਚ ਵੀਰ੍ਯਂ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਠਿਤਮ੍ ।
ਜਾਂਬਵਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਨੇਤਾ ਸ੍ਯਾਦਂਗਦਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 19 ॥
ਹਨੁਮਾਂਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਧਿਸ਼੍ਠਾਤਾ ਨ ਤਸ੍ਯ ਗਤਿਰਨ੍ਯਥਾ ।
ਅਂਗਦਪ੍ਰਮੁਖੈਰ੍ਵੀਰੈਰ੍ਹਤਂ ਮਧੁਵਨਂ ਕਿਲ ॥ 20 ॥
ਵਾਰਯਂਤਸ਼੍ਚ ਸਹਿਤਾਸ੍ਤਦਾ ਜਾਨੁਭਿਰਾਹਤਾਃ ।
ਏਤਦਰ੍ਥਮਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵਕ੍ਤੁਂ ਮਧੁਰਵਾਗਿਹ ॥ 21 ॥
ਨਾਮ੍ਨਾ ਦਧਿਮੁਖੋ ਨਾਮ ਹਰਿਃ ਪ੍ਰਖ੍ਯਾਤਵਿਕ੍ਰਮਃ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾ ਸੀਤਾ ਮਹਾਬਾਹੋ ਸੌਮਿਤ੍ਰੇ ਪਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ॥ 22 ॥
ਅਭਿਗਮ੍ਯ ਤਥਾ ਸਰ੍ਵੇ ਪਿਬਂਤਿ ਮਧੁ ਵਾਨਰਾਃ ।
ਨ ਚਾਪ੍ਯਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਵੈਦੇਹੀਂ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਃ ਪੁਰੁਸ਼ਰ੍ਸ਼ਭ ॥ 23 ॥
ਵਨਂ ਦਤ੍ਤਵਰਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਧਰ੍ਸ਼ਯੇਯੁਰ੍ਵਨੌਕਸਃ ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੋ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਸਹ ਰਾਘਵਃ ॥ 24 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਣਸੁਖਾਂ ਵਾਣੀਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਵਦਨਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਾਮ੍ ।
ਪ੍ਰਾਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤ ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ ਰਾਮੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 25 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦਧਿਮੁਖਸ੍ਯੇਦਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਸਂਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯ ਚ ।
ਵਨਪਾਲਂ ਪੁਨਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾਸ਼ਤ ॥ 26 ॥
ਪ੍ਰੀਤੋਸ੍ਮਿ ਸੋਹਂ ਯਦ੍ਭੁਕ੍ਤਂ ਵਨਂ ਤੈਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਕਰ੍ਮਭਿਃ ।
ਮਰ੍ਸ਼ਿਤਂ ਮਰ੍ਸ਼ਣੀਯਂ ਚ ਚੇਸ਼੍ਟਿਤਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ ॥ 27 ॥
ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਹਨੁਮਤ੍ਪ੍ਰਧਾਨਾਨ੍ ਸ਼ਾਖਾਮ੍ਰੁਰੁਇਗਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਰਾਜਦਰ੍ਪਾਨ੍ ।
ਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਰ੍ਥਾਨ੍ ਸਹ ਰਾਘਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਂ ਚ ਸੀਤਾਧਿਗਮੇ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਮ੍ ॥ 28 ॥
ਪ੍ਰੀਤਿਸ੍ਫੀਤਾਕ੍ਸ਼ੌ ਸਂਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੌ ਕੁਮਾਰੌ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥੌ ਵਾਨਰਾਣਾਂ ਚ ਰਾਜਾ ।
ਅਂਗੈਃ ਸਂਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟੈਃ ਕਰ੍ਮਸਿਦ੍ਧਿਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਬਾਹ੍ਵੋਰਾਸਨ੍ਨਾਂ ਸੋਤਿਮਾਤ੍ਰਂ ਨਨਂਦ ॥ 29 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸੁਂਦਰਕਾਂਡੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਸ਼੍ਟਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
