ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਸ਼ਣ੍ਣਵਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਆਰ੍ਤਾਨਾਂਰਾਕ੍ਸ਼ਸੀਨਾਂਤੁਲਂਕਾਯਾਂਵੈਕੁਲੇਕੁਲੇ ।
ਰਾਵਣਃਕਰੁਣਂਸ਼ਬ੍ਦਂਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵਪਰਿਦੇਵਿਤਮ੍ ॥ 1 ॥
ਸ ਤੁਦੀਰ੍ਘਂਵਿਨਿਃਸ਼੍ਵਸ੍ਯਮੁਹੂਰ੍ਤਂਧ੍ਯਾਨਮਾਸ੍ਥਿਤਃ ।
ਬਭੂਵਪਰਮਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋਰਾਵਣੋਭੀਮਦਰ੍ਸ਼ਨਃ ॥ 2 ॥
ਸਂਦਸ਼੍ਯਦਸ਼ਨੈਰੋਸ਼੍ਠਂਕ੍ਰੋਧਸਮ੍ਰਕ੍ਤਲੋਚਨਃ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਰਪਿਦੁਰ੍ਦਰ੍ਸ਼ਃਕਾਲਾਗ੍ਨਿਰਿਵਮੂਰ੍ਛਿਤਃ ॥ 3 ॥
ਉਵਾਚ ਚ ਸਮੀਪਸ੍ਥਾਨ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਸ਼੍ਵਰਃ ।
ਕ੍ਰੋਧਾਵ੍ਯਕ੍ਤਕਥਸ੍ਤਤ੍ਰਨਿਰ੍ਦਹਨ੍ਨਿਵਚਕ੍ਸ਼ੁਸ਼ਾ ॥ 4 ॥
ਮਹੋਦਰਂਮਹਾਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਂਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍ ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂਵਦਤਸੈਨ੍ਯਾਨਿਨਿਰ੍ਯਾਤੇਤਿਮਮਾਜ੍ਞਯਾ ॥ 5 ॥
ਤਸ੍ਯਤਦ੍ਵਚਨਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਸ੍ਤੇਭਯਾਰ੍ਦਿਤਾਃ ।
ਚੋਦਯਾਮਾਸੁਰਵ੍ਯਗ੍ਰਾਨ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਨ੍ਰੁਰੁਇਪਾਜ੍ਞਯਾ ॥ 6 ॥
ਤੇਤੁਸਰ੍ਵੇਤਥੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਭੀਮਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਵਯਨਾਃਸਰ੍ਵੇਤੇਰਣਾਭਿਮੁਖਾਯਯੁਃ ॥ 7 ॥
ਪ੍ਰਤਿਪੂਜ੍ਯਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂਰਾਵਣਂਤੇਮਹਾਰਥਾਃ ।
ਤਸ੍ਥੁਃਪ੍ਰਾਂਜਲਯਃਸਰ੍ਵੇਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਿਜਯਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ ॥ 8 ॥
ਅਥੋਵਾਚਪ੍ਰਹਸ੍ਯੈਤਾਨ੍ਰਾਵਣਃਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਛਿਤਃ ।
ਮਹੋਦਰਮਹਾਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੌਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍ ॥ 9 ॥
ਅਦ੍ਯਬਾਣੈਰ੍ਧਨੁਰ੍ਮੁਕ੍ਸ੍ਸੈਰ੍ਯੁਗਾਂਤਾਦਿਤ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭੈਃ ।
ਰਾਘਵਂਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂਚੈਵਨੇਸ਼੍ਯਾਮਿਯਮਸਾਦਨਮ੍ ॥ 10 ॥
ਖਰਸ੍ਯਕੁਂਭਕਰ੍ਣਸ੍ਯਪ੍ਰਹਸੇਂਦ੍ਰਜਿਤੋਸ੍ਤਥਾ ।
ਕਰਿਸ਼੍ਯਾਮਿਪ੍ਰਤੀਕਾਰਮਦ੍ਯਸ਼ਤ੍ਰੁਵਧਾਦਹਮ੍ ॥ 11 ॥
ਨੈਵਾਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ਂ ਨ ਦਿਸ਼ੋ ਨ ਨਦ੍ਯੌਰ੍ਨਾਪਿਸਾਗਰਾਃ ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ੍ਵਂਗਮਿਸ਼੍ਯਂਤਿਮਦ੍ਬਾਣਜਲਦਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਃ ॥ 12 ॥
ਅਦ੍ਯਵਾਨਰਮੁਖ੍ਯਾਨਾਂਤਾਨਿਯੂਥਾਨਿਭਾਗਸ਼ਃ ।
ਧਨੁਸ਼ਾਸ਼ਰਜਾਲੇਨਵਧਿਸ਼੍ਯਾਮਿਪਤਤ੍ਰਿਣਾ ॥ 13 ॥
ਅਦ੍ਯਵਾਨਰਸੈਨ੍ਯਾਨਿਰਥੇਨਪਵਨੌਜਸਾ ।
ਧਨੁਸ੍ਸਮੁਦ੍ਰਾਦੁਦ੍ਭੂਤੈਰ੍ਮਥਿਸ਼੍ਯਾਮਿਸ਼ਰੋਰ੍ਮਿਭਿਃ ॥ 14 ॥
ਵ੍ਯਾਕੋਸ਼ਪਦ੍ਮਵਕ੍ਤ੍ਰਾਣਿਪਦ੍ਮਕੇਸਰਵਰ੍ਚਸਾਮ੍ ।
ਅਦ੍ਯਯੂਥਤਟਾਕਾਨਿਗਜਵਤ੍ਪ੍ਰਮਥਾਮ੍ਯਹਮ੍ ॥ 15 ॥
ਸਸ਼ਰੈਰਦ੍ਯਵਦਨੈਸ੍ਸਂਖ੍ਯੇਵਾਨਰਯੂਥਪਾਃ ।
ਮਂਡਯਿਸ਼੍ਯਂਤਿਵਸੁਧਾਂਸਨਾਲੈਰਿਵਪਂਕਜੈਃ ॥ 16 ॥
ਅਦ੍ਯਯੂਥਪ੍ਰਚਂਡਾਨਾਂਹਰੀਣਾਂਦ੍ਰੁਮਯੋਧਿਨਾਮ੍ ।
ਮੁਕ੍ਤੇਨੈਕੇਸ਼ੁਣਾਯੁਦ੍ਧੇਭੇਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਚ ਸ਼ਤਂਸ਼ਤਮ੍ ॥ 17 ॥
ਹਤੋਭਰ੍ਤਾਹਤੋਭ੍ਰਾਤਾਯਾਸਾਂ ਚ ਚਤਨਯੋਹਤਃ ।
ਵਧੇਨਾਦ੍ਯਰਿਪੋਸ੍ਤਾਸਾਂਕਰੋਮ੍ਯਸ਼੍ਰੁਪ੍ਰਮਾਰ੍ਜਨਮ੍ ॥ 18 ॥
ਅਦ੍ਯਮਦ੍ਭਾਣਨਿਰ੍ਭਿਨ੍ਨੈਃਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣੈਰ੍ਗਤਚੇਤਨੈਃ ।
ਕਰੋਮਿਵਾਨਰੈਰ੍ਯੁਦ੍ਧੇਯਤ੍ਨਾਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਤਲਾਂਮਹੀਮ੍ ॥ 19 ॥
ਅਦ੍ਯਗੋਮਯਵੋਗ੍ਰੁਰੁਇਧ੍ਰਾਸ਼੍ਚਯੇ ਚ ਮਾਂਸਾਸ਼ਿਨੋਪਰੇ ।
ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਂਸ੍ਤਰ੍ਪਯਿਸ਼੍ਯਾਮਿਸ਼ਤ੍ਰੁਮਾਂਸੈਸ਼੍ਸ਼ਰਾਰ੍ਦਿਤੈਃ ॥ 20 ॥
ਕਲ੍ਪ੍ਯਤਾਂਮੇਰਥਂਸ਼ੀਘ੍ਰਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਾਨੀਯਤਾਂਧਨੁਃ ।
ਅਨੁਪ੍ਰਯਾਂਤੁਮਾਂਯੁਦ੍ਧੇਯੇਤ੍ਰਸ਼ਿਸ਼੍ਟਾਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ॥ 21 ॥
ਤਸ੍ਯਤਦ੍ਵਚਨਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਮਹਾਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੋਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ ।
ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ ਸ੍ਥਿਥਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰਬਲਂਸਂਤ੍ਵਰ੍ਯਤਾਮਿਤਿ ॥ 22 ॥
ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤੁਸਮ੍ਰਬ੍ਦਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੇਗ੍ਰੁਰੁਇਹੇ ।
ਚੋਦਯਂਤਃਪਰਿਯਯੁਰ੍ਲਂਕਾਂਲਘੁਪਰਾਕ੍ਰਮਾਃ ॥ 23 ॥
ਤਤੋਮੁਹੂਰ੍ਤਾਨ੍ਨਿਸ਼੍ਪੇਤੂਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਭੀਮਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ।
ਨਦਂਤੋਭੀਮਵਦਨਾਨਾਨਾਪ੍ਰਹਰਣੈਰ੍ਭੁਜੈਃ ॥ 24 ॥
ਅਸਿਭਿਃਪਟ੍ਟਸੈਃ ਸ਼ੂਲੈਰ੍ਗਦਾਭਿਰ੍ਮੁਸਲੈਰ੍ਹਲੈਃ ।
ਸ਼ਕ੍ਤਿਭਿਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਧਾਰਾਭਿਰ੍ਮਹਦ੍ਭਿਃ ਕੂਟਮੁਦ੍ਗਰੈਃ ॥ 25 ॥
ਯਸ਼੍ਟਿਭਿਰ੍ਵਿਮਲੈਸ਼੍ਚਕ੍ਰੈਰ੍ਨਿਸ਼ਿਤੈਸ਼੍ਚਪਰਸ਼੍ਵਥੈਃ ।
ਭਿਂਦਿਪਾਲੈਃਸ਼ਤਘ੍ਨੀਭਿਰਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚਾਪਿਵਰਾਯੁਧੈਃ ॥ 26 ॥
ਅਥਾਨਯਦ੍ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਸ੍ਸਤ੍ਵਰੋਰਾਵਣਾਜ੍ਞਯਾ ।
ਦ੍ਰੁਤਂਸੂਤਸਮਾਯੁਕ੍ਤਂਯੁਕ੍ਤਾਸ਼੍ਟਤੁਰਗਂਰਥਮ੍ ।
ਆਰੁਰੋਹਤਦਾਭੀਮੋਦੀਪ੍ਯਮਾਨਂਸ੍ਵਤੇਜਸਾ ॥ 27 ॥
ਤਤਃਪ੍ਰਯਾਤਸ੍ਸਹਸਾਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਰ੍ਭਹੁਭਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ॥ 28 ॥
ਰਾਵਣਃਸਤ੍ਤ੍ਵਗਾਂਭੀਰ੍ਯਾਦ੍ਦਾਰਯਨ੍ਨਿਵਮੇਦਿਨੀਮ੍ ।
ਰਾਵਣੇਨਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤੌਮਹਾਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮਹੋਦਰੌ ।
ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚਦੁਰ੍ਧਰ੍ਸ਼ੋਰਥਾਨਾਰੁਰੁਹੁਸ੍ਤਦਾ ॥ 29 ॥
ਮੋਕ੍ਸ਼ਿਤਨ੍ ਚਾਤ੍ਮਨੋ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਹਾਰਂ ਤੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ ।
ਸ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਂਤਰਨ੍ ਤਸ੍ਯ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਵਾਨਰਃ ॥ 30 ॥
ਤਤੋਯੁਦ੍ਧਾਯਤੇਜਸ੍ਵੀਰਕ੍ਸ਼ੋਗਣਬਲੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਨਿਰ੍ਯਯਾਵੁਦ੍ਯਤਧਨੁਃਕਾਲਾਂਤਕਯਮੋਪਮਃ ॥ 31 ॥
ਤਤਃਪ੍ਰਜਵਿਤਾਸ਼੍ਵੇਨਰਥੇਨ ਸ ਮਹਾਰਥਃ ।
ਦ੍ਵਾਰੇਣਨਿਰ੍ਯਯੌਤੇਨਯਤ੍ਰਤੌਰਾਮਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੌ ॥ 32 ॥
ਤਤੋਨਸ਼੍ਟਪ੍ਰਭਃਸੂਰ੍ਯੋਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚਤਿਮਿਰਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਃ ।
ਦ੍ਵਿਜਾਸ਼੍ਚਨੇਦੁਰ੍ਘੋਰਾਸ਼੍ਚਸਂਚਚਾਲ ਚ ਮੇਦਿਨੀ ॥ 33 ॥
ਵਵਰ੍ਸ਼ਰੁਧਿਰਂਦੇਵਸ਼੍ਚਸ੍ਖਲੁਸ਼੍ਚਤੁਰਂਗਮਾਃ ।
ਧ੍ਵਜਾਗ੍ਰੇਨ੍ਯਪਤਦ੍ਗ੍ਰੁਰੁਇਧ੍ਰੋਵਿਨੇਦੁਸ਼੍ਚਾਸ਼ਿਵਾਃਸ਼ਿਵਾਃ ॥ 34 ॥
ਨਯਨਂਚਾਸ੍ਫੁਰਦ੍ਵਾਮਂਵਾਮੋਬਾਹੁਰਕਂਪਤ ।
ਵਿਵਰ੍ਣਵਦਨਸ਼੍ਸਾਕਤਿਂਚਿਦਭ੍ਰਸ਼੍ਯਤਸ੍ਵਨਃ ॥ 35 ॥
ਤਤੋਨਿਸ਼੍ਪਤਤੋਯੁਦ੍ਧੇਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਰਣੇਨਿਧਨਸ਼ਂਸੀਨਿਰੂਪਾਣ੍ਯੇਤਾਨਿਜਜ੍ਞਿਰੇ ॥ 36 ॥
ਅਂਤਰਿਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਪਪਾਤੋਲ੍ਕਾਨਿਰਾਘਤਸਮਨਿਰ੍ਘਾਸ੍ਵਨਾ ।
ਵਿਨੇਦੁਰਸ਼ਿਵਾਗ੍ਰੁਰੁਇਧ੍ਰਾਵਾਯਸੈਰਭਿਮਿਸ਼੍ਰਿਤਾਃ ॥ 37 ॥
ਏਤਾਨਚਿਂਤਯਨ੍ਘੋਰਾਨੁਤ੍ਪਾਤਾਨ੍ਸਮਵਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ ।
ਨਿਰ੍ਯਯੌਰਾਵਣੋਮੋਹਾਦ੍ਵਧਾਰ੍ਥਂਕਾਲਚੋਦਿਤਃ ॥ 38 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂਤੁਰਥਘੋਸ਼ੇਣਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।
ਵਾਨਰਾਣਾਮਪਿਚਮੂਰ੍ਯੁਦ੍ਧਾਯੈਵਾਭ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ॥ 39 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂਤੁਤੁਮੁਲਂਯੁਦ੍ਧਂਬਭੂਵਕਪਿਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਮਾਹ੍ਵਯਾਨਾਨਾਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਨਾਂਜਯਮਿਚ੍ਛਤਾਮ੍ ॥ 40 ॥
ਤਤਃਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵਸ਼੍ਸ਼ਰੈਃਕਾਂਚਨਭੂਸ਼ਣੈਃ ।
ਵਾਨਰਾਣਾਮਨੀਕੇਸ਼ੁਚਕਾਰਕਦਨਂਮਹਤ੍ ॥ 41 ॥
ਵਿਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਸ਼ਿਰਸਃਕੇਚਿਦ੍ਰਾਵਣੇਨਵਲੀਮੁਖਾਃ ।
ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯਾਃਕੇਚਿਚ੍ਛ੍ਰੋਤ੍ਰਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ ॥ 42 ॥
ਨਿਰੁਚ੍ਛਵਾਸਾਹਤਾਃਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਤ੍ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇਸ਼ੁਦਾਰਿਤਾਃ ।
ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਭਿਨ੍ਨਸ਼ਿਰਸਃਕੇਚਿਚ੍ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਿਨਾਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਃ ॥ 43 ॥
ਦਸ਼ਾਨਨਃਕ੍ਰੋਧਵਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਨੇਤ੍ਰੋਯਤੋਯਤੋਭ੍ਯੇਤਿਰਥੇਵਸਂਖ੍ਯੇ ।
ਤਤਸ੍ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯਸ਼ਰਪ੍ਰਵੇਗਂਸੋਢੁਂ ਨ ਸ਼ੇਕੁਰ੍ਹਰਿਯੂਥਪਾਸ੍ਤੇ ॥ 44 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਂਡੇ ਸ਼ਣ੍ਣਵਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
