ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਦ੍ਵਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਥ ਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਤਾਨ੍ਹਰੀਂਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਨ੍ਮੇਘਸਂਕਾਸ਼ਂ ਸੁਸ਼ੇਣਂ ਨਾਮ ਯੂਥਪਮ੍ ॥ 1 ॥
ਤਾਰਾਯਾਃ ਪਿਤਰਂ ਰਾਜਾ ਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰਂ ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਮ੍ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਪ੍ਰਾਂਜਲਿਰ੍ਵਾਕ੍ਯਮਭਿਗਮ੍ਯ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ ॥ 2 ॥
ਮਰੀਚਿਪੁਤ੍ਰਂ ਮਾਰੀਚਮਰ੍ਚਿਸ਼੍ਮਂਤਂ ਮਹਾਕਪਿਮ੍ ।
ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਕਪਿਵਰੈ ਸ਼੍ਸ਼ੂਰੈਰ੍ਮਹੇਂਦ੍ਰਸਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਦ੍ਯੁਤਿਮ੍ ॥ 3 ॥
ਬੁਦ੍ਧਿਵਿਕ੍ਰਮਸਂਪਨ੍ਨਂ ਵੈਨਤੇਯਸਮਦ੍ਯੁਤਿਮ੍ ।
ਮਰੀਚਿਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ਮਾਰੀਚਾਨਰ੍ਚਿਰ੍ਮਾਲਾਨ੍ਮਹਾਬਲਾਨ੍ ॥ 4 ॥
ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਪੁਤ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚਤਾਂਤ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਪ੍ਰਤੀਚੀਮਾਦਿਸ਼ਦ੍ਦਿਸ਼ਮ੍ ।
ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਕਪੀਨਾਂ ਕਪਿਸਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 5 ॥
ਸੁਸ਼ੇਣਪ੍ਰਮੁਖਾ ਯੂਯਂ ਵੈਦੇਹੀਂ ਪਰਿਮਾਰ੍ਗਤਃ ।
ਸੁਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰਾਨ੍ਸਹਬਾਹ੍ਲੀਕਾਨ੍ ਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਚਿਤ੍ਰਾਂਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ॥ 6 ॥
ਸ੍ਫੀਤਾਂਜਨਪਦਾਨ੍ਰਮ੍ਯਾਨ੍ਵਿਪੁਲਾਨਿ ਪੁਰਾਣਿ ਚ ।
ਪੁਨ੍ਨਾਗਗਹਨਂ ਕੁਕ੍ਸ਼ਿਂ ਵਕੁਲੋਦ੍ਦਾਲਕਾਕੁਲਮ੍ ॥ 7 ॥
ਤਥਾ ਕੇਤਕਸ਼ਂਡਾਂਸ਼੍ਚ ਮਾਰ੍ਗਧ੍ਵਂ ਹਰਿਯੂਥਪਾਃ ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ੍ਰੋਤੋਗਮਾਸ਼੍ਚੈਵ ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਸ਼ੀਤਜਲਾਸ਼੍ਸ਼ਿਵਾਃ ॥ 8 ॥
ਤਾਪਸਾਨਾਮਰਣ੍ਯਾਨਿ ਕਾਂਤਾਰਾ ਗਿਰਯਸ਼੍ਚ ਯੇ ।
ਤਤ੍ਰਸ੍ਥਲੀਂ ਮਰੁਪ੍ਰਾਯਾਮਤ੍ਯੁਚ੍ਚਸ਼ਿਰਸਸ਼੍ਸ਼ਿਲਾਃ ॥ 9 ॥
ਗਿਰਿਜਾਲਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂ ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਮਾਰ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ।
ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਿਮਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਮਰ੍ਹਥ ॥ 10 ॥
ਤਿਮਿਨਕ੍ਰਾਯੁਤਜਲਮਕ੍ਸ਼ੋਭ੍ਯਮਥ ਵਾਨਰਾਃ ।
ਤਤਃ ਕੇਤਕਸ਼ਂਡੇਸ਼ੁ ਤਮਾਲਗਹਨੇਸ਼ੁ ਚ ॥ 11 ॥
ਕਪਯੋ ਵਿਹਰਿਸ਼੍ਯਂਤਿ ਨਾਰਿਕੇਲਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ।
ਤਤ੍ਰ ਸੀਤਾਂ ਚ ਮਾਰ੍ਗਧ੍ਵਂ ਨਿਲਯਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ॥ 12 ॥
ਵੇਲਾਤਲਨਿਵਿਸ਼੍ਟੇਸ਼ੁ ਪਰ੍ਵਤੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ।
ਮੁਰਚੀਪਤ੍ਤਨਂ ਚੈਵ ਰਮ੍ਯਂ ਚੈਵ ਜਟੀਪੁਰਮ੍ ॥ 13 ॥
ਅਵਂਤੀਮਂਗਲੋਪਾਂ ਚ ਤਥਾ ਚਾਲਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਵਨਮ੍ ।
ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰਾਣਿ ਚ ਵਿਸ਼ਾਲਾਨਿ ਪਤ੍ਤਨਾਨਿ ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 14 ॥
ਸਿਂਧੁਸਾਗਰਯੋਸ਼੍ਚੈਵ ਸਂਗਮੇ ਤਤ੍ਰ ਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਮਹਾਨ੍ਹੇਮਗਿਰਿਰ੍ਨਾਮ ਸ਼ਤਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੋ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ ॥ 15 ॥
ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਸ੍ਥੇਸ਼ੁ ਰਮ੍ਯੇਸ਼ੁ ਸਿਂਹਾਃ ਪਕ੍ਸ਼ਗਮਾਃ ਸ੍ਥਿਤਾਃ ।
ਤਿਮਿਮਤ੍ਸ੍ਯਗਜਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਨੀਡਾਨ੍ਯਾਰੋਪਯਂਤਿ ਤੇ ॥ 16 ॥
ਤਾਨਿ ਨੀਡਾਨਿ ਸਿਂਹਾਨਾਂ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਗਤਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਪ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਰੁਰੁਇਪ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਮਾਤਂਗਾਸ੍ਤੋਯਦਸ੍ਵਨਨਿਸ੍ਵਨਾਃ ॥ 17 ॥
ਵਿਚਰਂਤਿ ਵਿਸ਼ਾਲੇਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੋਯਪੂਰ੍ਣੇ ਸਮਂਤਤਃ ।
ਤਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਂ ਦਿਵਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਕਾਂਚਨਂ ਚਿਤ੍ਰਪਾਦਪਮ੍ ॥ 18 ॥
ਸਰ੍ਵਮਾਸ਼ੁ ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਂ ਕਪਿਭਿਃ ਕਾਮਰੂਪਿਭਿਃ ।
ਕੋਟਿਂ ਤਤ੍ਰ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਤੁ ਕਾਂਚਨੀਂ ਸ਼ਤਯੋਜਨਾਮ੍ ॥ 19 ॥
ਦੁਰ੍ਦਰ੍ਸ਼ਾਂ ਪਾਰਿਯਾਤ੍ਰਸ੍ਯ ਗਤਾਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਥ ਵਾਨਰਾਃ ।
ਕੋਟ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਦ੍ਗਂਧਰ੍ਵਾਣਾਂ ਤਪਸ੍ਵਿਨਾਮ੍ ॥ 20 ॥
ਵਸਂਤ੍ਯਗ੍ਨਿਨਿਕਾਸ਼ਾਨਾਂ ਘੋਰਾਣਾਂ ਕਾਮਰੂਪਿਣਾਮ੍ ।
ਪਾਵਕਾਰ੍ਚਿਃ ਪ੍ਰਤੀਕਾਸ਼ਾਸ੍ਸਮਵੇਤਾਸ੍ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ॥ 21 ॥
ਨਾਤ੍ਯਾਸਾਦਯਿਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਵਾਨਰੈਰ੍ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮੈਃ ।
ਨਾਦੇਯਂ ਚ ਫਲਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦੇਸ਼ਾਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ ਪ੍ਲਵਂਗਮੈਃ ॥ 22 ॥
ਦੁਰਾਸਦਾ ਹਿ ਤੇ ਵੀਰਾ ਸ੍ਸਤ੍ਤ੍ਵਵਂਤੋ ਮਹਾਬਲਾਃ ।
ਫਲਮੂਲਾਨਿ ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਰਕ੍ਸ਼ਂਤੇ ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਾਃ ॥ 23 ॥
ਤਤ੍ਰ ਯਤ੍ਨਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਾ ਚ ਜਾਨਕੀ ।
ਨ ਹਿ ਤੇਭ੍ਯੋ ਭਯਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਕਪਿਤ੍ਵਮਨੁਵਰ੍ਤਤਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਤਤ੍ਰ ਵੈਢੂਰ੍ਯਵਰ੍ਣਾਭੋ ਵਜ੍ਰਸਂਸ੍ਥਾਨਸਂਸ੍ਥਿਤਃ ।
ਨਾਨਾਦ੍ਰੁਮਲਤਾਕੀਰ੍ਣੋ ਵਜ੍ਰੋ ਨਾਮ ਮਹਾਗਿਰਿਃ ॥ 25 ॥
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਸਮੁਦਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਸ਼ਤਂ ਸਮਮ੍ ।
ਗੁਹਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਾ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਪ੍ਲਵਂਗਮਾਃ ॥ 26 ॥
ਚਤੁਰ੍ਭਾਗੇ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਚਕ੍ਰਵਾਨ੍ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਤਤ੍ਰ ਚਕ੍ਰਂ ਸਹਸ੍ਰਾਰਂ ਨਿਰ੍ਮਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 27 ॥
ਤਤ੍ਰ ਪਂਚਜਨਂ ਹਤ੍ਵਾ ਹਯਗ੍ਰੀਵਂ ਚ ਦਾਨਵਮ੍ ।
ਆਜਹਾਰ ਤਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰਂ ਸ਼ਂਖਂ ਚ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤ੍ਤਮਃ ॥ 28 ॥
ਤਸ੍ਯ ਸਾਨੁਸ਼ੁ ਚਿਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਵਿਸ਼ਾਲਾਸੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ।
ਰਾਵਣ ਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤ ਸ੍ਤਤਃ ॥ 29 ॥
ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਚਤੁਸ਼੍ਸ਼ਸ਼੍ਟਿਰ੍ਵਰਾਹੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਸੁਵਰ੍ਣਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਸ੍ਸੁਸ਼੍ਰੀਮਾ ਨਗਾਧੇ ਵਰੁਣਾਲਯੇ ॥ 30 ॥
ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਗ੍ਜ੍ਯੋਤਿਸ਼ਂ ਨਾਮ ਜਾਤਰੂਪਮਯਂ ਪੁਰਮ੍ ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਵਸਤਿ ਦੁਸ਼੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਨਰਕੋ ਨਾਮ ਦਾਨਵਃ ॥ 31 ॥
ਤਤ੍ਰ ਸਾਨੁਸ਼ੁ ਚਿਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਵਿਸ਼ਾਲਾਸੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ।
ਰਾਵਣਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 32 ॥
ਤਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਂ ਕਾਂਚਨਾਂਤਰਨਿਰ੍ਦਰਃ ।
ਪਰ੍ਵਤ ਸ੍ਸਰ੍ਵਸੌਵਰ੍ਣੋ ਧਾਰਾਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣਾਯੁਤਃ ॥ 33 ॥
ਤਂ ਗਜਾਸ਼੍ਚ ਵਰਾਹਾਸ਼੍ਚ ਸਿਂਹ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਤਃ ।
ਅਭਿਗਰ੍ਜਂਤਿ ਸਤਤਂ ਤੇਨ ਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਦਰ੍ਪਿਤਾਃ ॥ 34 ॥
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਹਰਿਹਯ੍ਸ਼ੀਮਾਨ੍ਮਹੇਂਦ੍ਰਃ ਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ ।
ਅਭਿਸ਼ਿਕ੍ਤਃ ਸੁਰੈ ਰਾਜਾ ਮੇਘਵਾਨ੍ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ॥ 35 ॥
ਤਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਂ ਮਹੇਂਦ੍ਰਪਰਿਪਾਲਿਤਮ੍ ।
ਸ਼ਸ਼੍ਟਿ ਰ੍ਗਿਰਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਕਾਂਚਨਾਨਿ ਗਮਿਸ਼੍ਯਥ ॥ 36 ॥
ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਣਾਨਿ ਭ੍ਰਾਜਮਾਨਾਨਿ ਸਰ੍ਵਤਃ ।
ਜਾਤਰੂਪਮਯੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ੈ ਸ਼ੋਭਿਤਾਨਿ ਸੁਪੁਸ਼੍ਪਿਤੈਃ ॥ 37 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਤੋ ਰਾਜਾ ਮੇਰੁਰੁਤ੍ਤਰਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਆਦਿਤ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇਨ ਸ਼ੈਲੋ ਦਤ੍ਤਵਰਃ ਪੁਰਾ ॥ 38 ॥
ਤੇਨੈਵ ਮੁਕ੍ਤਸ਼੍ਸ਼ੈਲੇਂਦ੍ਰਸ੍ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਤ੍ਵਦਾਸ਼੍ਰਯਾਃ ।
ਮਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਭਵਿਸ਼੍ਯਂਤਿ ਦਿਵਾ ਰਾਤ੍ਰਂ ਚ ਕਾਂਚਨਾਃ ॥ 39 ॥
ਤ੍ਵਯਿ ਯੇ ਚਾਪਿ ਵਤ੍ਸ੍ਯਂਤਿ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਦਾਨਵਾਃ ।
ਤੇ ਭਵਿਸ਼੍ਯਂਤਿ ਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਭਯਾ ਕਾਂਚਨਪ੍ਰਭਾਃ ॥ 40 ॥
ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਮਰੂਤੋ ਵਸਵਸ਼੍ਚ ਦਿਵੌਕਸਃ ।
ਆਗਮ੍ਯ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਸਂਧ੍ਯਾਂ ਮੇਰੁਮੁਤ੍ਤਮਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 41 ॥
ਆਦਿਤ੍ਯਮੁਪਤਿਸ਼੍ਠਂਤਿ ਤੈਸ਼੍ਚ ਸੂਰ੍ਯੋਭਿਪੂਜਿਤਃ ।
ਅਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਸ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਮਸ੍ਤਂ ਗਚ੍ਛਤਿਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 42 ॥
ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਦਸ਼ ਤਾਨਿ ਦਿਵਾਕਰਃ ।
ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਰ੍ਧੇਨ ਤਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਭਿਯਾਤਿ ਸ਼ਿਲੋਚ੍ਚਯਮ੍ ॥ 43 ॥
ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੇ ਤਸ੍ਯ ਮਹਦ੍ਦਿਵ੍ਯਂ ਭਵਨਂ ਸੂਰ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭਮ੍ ।
ਪ੍ਰਾਸਾਦਗਣਸਂਬਾਧਂ ਵਿਹਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 44 ॥
ਸ਼ੋਭਿਤਂ ਤਰੁਭਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈਰ੍ਨਾਨਾਪਕ੍ਸ਼ਿਸਮਾਕੁਲੈਃ ।
ਨਿਕੇਤਂ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 45 ॥
ਅਂਤਰਾ ਮੇਰੁਮਸ੍ਤਂ ਚ ਤਾਲੋ ਦਸ਼ਸ਼ਿਰਾ ਮਹਾਨ੍ ।
ਜਾਤਰੂਪਮਯ੍ਸ਼ੀਮਾਨ੍ਭ੍ਰਾਜਤੇ ਚਿਤ੍ਰਵੇਦਿਕਃ ॥ 46 ॥
ਤੇਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ੁ ਦੁਰ੍ਗੇਸ਼ੁ ਸਰਸ੍ਸੁ ਚ ਸਰਿਤ੍ਸੁ ਚ ।
ਰਾਵਣਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤ ਸ੍ਤਤਃ ॥ 47 ॥
ਯਤ੍ਰ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਸ੍ਤਪਸਾ ਸ੍ਵੇਨ ਭਾਵਿਤਃ ।
ਮੇਰੁਸਾਵਰ੍ਣਿਰਿਤ੍ਯੇਵ ਖ੍ਯਾਤੋ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸਮਃ ॥ 48 ॥
ਪ੍ਰਸ਼੍ਟਵ੍ਯੋ ਮੇਰੁਸਾਵਰ੍ਣਿਰ੍ਮਹਰ੍ਸ਼ਿਃ ਸੂਰ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭਃ ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸਾ ਭੂਮੌ ਪ੍ਰਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਿਂ ਮੈਥਿਲੀਂ ਪ੍ਰਤਿ ॥ 49 ॥
ਏਤਾਵ ਜ੍ਜੀਵਲੋਕਸ੍ਯ ਭਾਸ੍ਕਰੋ ਰਜਨੀਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਵਿਤਿਮਿਰਂ ਸਰ੍ਵਮਸ੍ਤਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 50 ॥
ਏਤਾਵਦ੍ਵਾਨਰੈਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਗਂਤੁਂ ਵਾਨਰਪੁਂਗਵਾਃ ।
ਅਭਾਸ੍ਕਰਮਮਰ੍ਯਾਦਂ ਨ ਜਾਨੀਮਸ੍ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ॥ 51 ॥
ਅਧਿਗਮ੍ਯ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਨਿਲਯਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ।
ਅਸ੍ਤ ਪਰ੍ਵਤਮਾਸਾਦ੍ਯ ਪੂਰ੍ਣੇ ਮਾਸੇ ਨਿਵਰ੍ਤਤ ॥ 52 ॥
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਮਾਸਾਨ੍ਨ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਸਨ੍ ਵਧ੍ਯੋ ਭਵੇਨ੍ਮਮ ।
ਸਹੈਵ ਸ਼ੂਰੋ ਯੁਸ਼੍ਮਾਭਿਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰੋ ਮੇ ਗਮਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 53 ॥
ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਮੇਤਸ੍ਯ ਭਵਦ੍ਭਿਰ੍ਦਿਸ਼੍ਟਕਾਰਿਭਿਃ ।
ਗੁਰੁਰੇਸ਼ ਮਹਾਬਾਹੁਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸ਼ੁਰੋ ਮੇ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 54 ॥
ਭਵਂਤਸ਼੍ਚਾਪਿ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤਾਃ ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਸਰ੍ਵ ਕਰ੍ਮਸੁ ।
ਪ੍ਰਮਾਣਮੇਨਂ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਪਸ਼੍ਯਧ੍ਵਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ॥ 55 ॥
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਯਾਂ ਤੁ ਨਰੇਂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨ੍ਯਾਮਮਿਤਤੇਜਸਃ ।
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਾ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 56 ॥
ਅਤੋਨ੍ਯਦਪਿ ਯਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਹਿਤਂ ਭਵੇਤ੍ ।
ਸਂਪ੍ਰਧਾਰ੍ਯ ਭਵਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਦੇਸ਼ਕਾਲਾਰ੍ਥਸਂਹਿਤਮ੍ ॥ 57 ॥
ਤਤਃ ਸੁਸ਼ੇਣਪ੍ਰਮੁਖਾਃ ਪ੍ਲਵਂਗਾਮਾਃ ਸ੍ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਵਾਕ੍ਯਂ ਨਿਪੁਣਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ।
ਆਮਂਤ੍ਯ੍ਰ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਲਵਗਾਧਿਪਂ ਤੇ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਦਿਸ਼ਂ ਤਾਂ ਵਰੁਣਾਭਿਗੁਪ੍ਤਾਮ੍ ॥ 58 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡੇ ਦ੍ਵਿਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
