ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਅਸ਼੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਨਿਹਤਂ ਦੂਸ਼ਣਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਰਣੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਸਾ ਸਹ ।
ਖਰਸ੍ਯਾਪ੍ਯਭਵਤ੍ਤ੍ਰਾਸੋ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮਸ੍ਯ ਵਿਕ੍ਰਮਮ੍ ॥ 1 ॥
ਸ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਸੈਨ੍ਯਮਵਿਸਹ੍ਯਂ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਹਤਮੇਕੇਨ ਰਾਮੇਣ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰੋਦੂਸ਼ਣਾਵਪਿ ॥ 2 ॥
ਤਦ੍ਬਲਂ ਹਤਭੂਯਿਸ਼੍ਠਂ ਵਿਮਨਾਃ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ।
ਆਸਸਾਦ ਖਰੋ ਰਾਮਂ ਨਮੁਚਿਰ੍ਵਾਸਵਂ ਯਥਾ ॥ 3 ॥
ਵਿਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯ ਬਲਵਚ੍ਚਾਪਂ ਨਾਰਾਚਾਨ੍ਰਕ੍ਤਭੋਜਨਾਨ੍ ।
ਖਰਸ਼੍ਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਰਾਮਾਯ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਨਾਸ਼ੀਵਿਸ਼ਾਨਿਵ ॥ 4 ॥
ਜ੍ਯਾਂ ਵਿਧੂਨ੍ਵਂਸੁਬਹੁਸ਼ਸ਼੍ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਯਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ ।
ਚਚਾਰ ਸਮਰੇ ਮਾਰ੍ਗਾਂਛਰੈ ਰਥਗਤਃ ਖਰਃ ॥ 5 ॥
ਸ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚ ਦਿਸ਼ੋ ਬਾਣੈਃ ਪ੍ਰਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਮਹਾਰਥਃ ।
ਪੂਰਯਾਮਾਸ ਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮੋਪਿ ਸੁਮਹਦ੍ਧਨੁਃ ॥ 6 ॥
ਸ ਸਾਯਕੈਰ੍ਦੁਰ੍ਵਿਸਹੈਸ੍ਸਸ੍ਫੁਲਿਂਗੈਰਿਵਾਗ੍ਨਿਭਿਃ ।
ਨਭਸ਼੍ਚਕਾਰਾਵਿਵਰਂ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯ ਇਵ ਵ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਿਭਿਃ ॥ 7 ॥
ਤਦ੍ਬਭੂਵ ਸ਼ਿਤੈਰ੍ਬਾਣੈਃ ਖਰਰਾਮਵਿਸਰ੍ਜਿਤੈਃ ।
ਪਰ੍ਯਾਕਾਸ਼ਮਨਾਕਾਸ਼ਂ ਸਰ੍ਵਤਸ਼੍ਸ਼ਰਸਂਕੁਲਮ੍ ॥ 8 ॥
ਸ਼ਰਜਾਲਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਸ੍ਸੂਰ੍ਯੋ ਨ ਤਦਾ ਸ੍ਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਵਧਸਂਰਂਭਾਦੁਭਯੋਸ੍ਸਂਪ੍ਰਯੁਧ੍ਯਤੋਃ ॥ 9 ॥
ਤਤੋ ਨਾਲੀਕਨਾਰਾਚੈਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਵਿਕਰ੍ਣਿਭਿਃ ।
ਆਜਘਾਨ ਖਰੋ ਰਾਮਂ ਤੋਤ੍ਰੈਰਿਵ ਮਹਾਦ੍ਵਿਪਮ੍ ॥ 10 ॥
ਤਂ ਰਥਸ੍ਥਂ ਧਨੁਸ਼੍ਪਾਣਿਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂ ਪਰ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੁਸ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਮਿਵਾਂਤਕਮ੍ ॥ 11 ॥
ਹਂਤਾਰਂ ਸਰ੍ਵਸੈਨ੍ਯਸ੍ਯ ਪੌਰੁਸ਼ੇ ਪਰ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਂਤਂ ਮਹਾਸਤ੍ਵਂ ਮੇਨੇ ਰਾਮਂ ਖਰਸ੍ਤਦਾ ॥ 12 ॥
ਤਂ ਸਿਂਹਮਿਵ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤਂ ਸਿਂਹਵਿਕ੍ਰਾਂਤਗਾਮਿਨਮ੍ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਨੋਦ੍ਵਿਜਤੇ ਰਾਮਃ ਸਿਂਹਃ ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਮ੍ਰੁਰੁਇਗਂ ਯਥਾ ॥ 13 ॥
ਤਤਃ ਸੂਰ੍ਯਨਿਕਾਸ਼ੇਨ ਰਥੇਨ ਮਹਤਾ ਖਰਃ ।
ਆਸਸਾਦ ਰਣੇ ਰਾਮਂ ਪਤਂਗ ਇਵ ਪਾਵਕਮ੍ ॥ 14 ॥
ਤਤੋਸ੍ਯ ਸਸ਼ਰਂ ਚਾਪਂ ਮੁਸ਼੍ਟਿਦੇਸ਼ੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਖਰਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਰਾਮਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਪਾਣਿਲਾਘਵਮ੍ ॥ 15 ॥
ਸ ਪੁਨਸ੍ਤ੍ਵਪਰਾਨ੍ਸਪ੍ਤ ਸ਼ਰਾਨਾਦਾਯ ਵਰ੍ਮਣਿ ।
ਨਿਜਘਾਨ ਖਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਮਪ੍ਰਭਾਨ੍ ॥ 16 ॥
ਤਤਸ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਹਤਂ ਬਾਣੈਃ ਖਰਮੁਕ੍ਤੈਸ੍ਸੁਪਰ੍ਵਭਿਃ ।
ਪਪਾਤ ਕਵਚਂ ਭੂਮੌ ਰਾਮਸ੍ਯਾਦਿਤ੍ਯਵਰ੍ਚਸਃ ॥ 17 ॥
ਤਤਸ਼੍ਸ਼ਰਸਹਸ੍ਰੇਣ ਰਾਮਮਪ੍ਰਤਿਮੌਜਸਮ੍ ।
ਅਰ੍ਦਯਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਨਾਦਂ ਨਨਾਦ ਸਮਰੇ ਖਰਃ ॥ 18 ॥
ਸ ਸ਼ਰੈਰਰ੍ਦਿਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਰਾਘਵਃ ।
ਰਰਾਜ ਸਮਰੇ ਰਾਮੋ ਵਿਧੂਮੋਗ੍ਨਿਰਿਵ ਜ੍ਵਲਨ੍ ॥ 19 ॥
ਤਤੋ ਗਂਭੀਰਨਿਰ੍ਹ੍ਰਾਦਂ ਰਾਮਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਃ ।
ਚਕਾਰਾਂਤਾਯ ਸ ਰਿਪੋਸ੍ਸਜ੍ਯਮਨ੍ਯਨ੍ਮਹਦ੍ਧਨੁਃ ॥ 20 ॥
ਸੁਮਹਦ੍ਵੈਸ਼੍ਣਵਂ ਯਤ੍ਤਦਤਿਸ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਂ ਮਹਰ੍ਸ਼ਿਣਾ ।
ਵਰਂ ਤਦ੍ਧਨੁਰੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਖਰਂ ਸਮਭਿਧਾਵਤ ॥ 21 ॥
ਤਤਃ ਕਨਕਪੁਂਖੈਸ੍ਤੁ ਸ਼ਰੈਸ੍ਸਨ੍ਨਤਪਰ੍ਵਭਿਃ ।
ਬਿਭੇਦ ਰਾਮਸ੍ਸਂਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਖਰਸ੍ਯ ਸਮਰੇ ਧ੍ਵਜਮ੍ ॥ 22 ॥
ਸ ਦਰ੍ਸ਼ਨੀਯੋ ਬਹੁਧਾ ਵਿਕੀਰ੍ਣਃ ਕਾਂਚਨਧ੍ਵਜਃ ।
ਜਗਾਮ ਧਰਣੀਂ ਸੂਰ੍ਯੋ ਦੇਵਤਾਨਾਮਿਵਾਜ੍ਞਯਾ ॥ 23 ॥
ਤਂ ਚਤੁਰ੍ਭਿਃ ਖਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਮਂ ਗਾਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਮਾਰ੍ਗਣੈਃ ।
ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਯੁਧਿ ਮਰ੍ਮਜ੍ਞੋ ਮਾਤਂਗਮਿਵ ਤੋਮਰੈਃ ॥ 24 ॥
ਸ ਰਾਮੋ ਬਹੁਭਿਰ੍ਬਾਣੈਃ ਖਰਕਾਰ੍ਮੁਕਨਿਸ੍ਸ੍ਰੁਰੁਇਤੈਃ ।
ਵਿਦ੍ਧੋ ਰੁਧਿਰਸਿਕ੍ਤਾਂਗੋ ਬਭੂਵ ਰੁਸ਼ਿਤੋ ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਮ੍ ॥ 25 ॥
ਸ ਧਨੁਰ੍ਧਨ੍ਵਿਨਾਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼੍ਠਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਪਰਮਾਹਵੇ ।
ਮੁਮੋਚ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਾਸਸ਼੍ਸ਼ਟ੍ਛਰਾਨਭਿਲਕ੍ਸ਼ਿਤਾਨ੍ ॥ 26 ॥
ਸ਼ਿਰਸ੍ਯੇਕੇਨ ਬਾਣੇਨ ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਬਹ੍ਵੋਰਥਾਰ੍ਦਯਤ੍ ।
ਤ੍ਰਿਭਿਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਾਰ੍ਧਵਕ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਭਿਜਘਾਨ ਹ ॥ 27 ॥
ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਨ੍ਮਹਾਤੇਜਾ ਨਾਰਾਚਾਨ੍ਭਾਸ੍ਕਰੋਪਮਾਨ੍ ।
ਜਿਘਾਂਸੂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਂਕ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਸ੍ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ ਸਮਾਦਦੇ ॥ 28 ॥
ਤਤੋਸ੍ਯ ਯੁਗਮੇਕੇਨ ਚਤੁਰ੍ਭਿਸ਼੍ਚਤੁਰੋ ਹਯਾਨ੍ ।
ਸ਼ਸ਼੍ਠੇਨ ਤੁ ਸ਼ਿਰਸ੍ਸਂਖ੍ਯੇ ਖਰਸ੍ਯ ਰਥਸਾਰਥੇਃ ॥ 29 ॥
ਤ੍ਰਿਭਿਸ੍ਤ੍ਰਿਵੇਣੁਂ ਬਲਵਾਂਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮਕ੍ਸ਼ਂ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇਨ ਤੁ ਬਾਣੇਨ ਖਰਸ੍ਯ ਸਸ਼ਰਂ ਧਨੁਃ ॥ 30 ॥
ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਜ੍ਰਨਿਕਾਸ਼ੇਨ ਰਾਘਵਃ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ ।
ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੇਨੇਂਦ੍ਰਸਮੋ ਬਿਭੇਦ ਸਮਰੇ ਖਰਮ੍ ॥ 31 ॥
ਪ੍ਰਭਗ੍ਨਧਨ੍ਵਾ ਵਿਰਥੋ ਹਤਾਸ਼੍ਵੋ ਹਤਸਾਰਥਿਃ ।
ਗਦਾਪਾਣਿਰਵਪ੍ਲੁਤ੍ਯ ਤਸ੍ਥੌ ਭੂਮੌ ਖਰਸ੍ਤਦਾ ॥ 32 ॥
ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਰਾਮਸ੍ਯ ਮਹਾਰਥਸ੍ਯ ਸਮੇਤ੍ਯ ਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਮਹਰ੍ਸ਼ਯਸ਼੍ਚ ।
ਅਪੂਜਯਨ੍ਪ੍ਰਾਂਜਲਯਃ ਪ੍ਰਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਃ ਤਦਾ ਵਿਮਾਨਾਗ੍ਰਗਤਾਸ੍ਸਮੇਤਾਃ ॥ 33 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡੇ ਅਸ਼੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
