ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਬਾਲਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਰਾਜ੍ਯਸ੍ਯ ਰਾਮਸ੍ਯ ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਰ੍ਭਗਵਾਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਃ ।
ਚਕਾਰ ਚਰਿਤਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਪਦਮਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ॥ 1 ॥
ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ਼੍ਲੋਕਾਨਾਮੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਿਃ ।
ਤਥਾ ਸਰ੍ਗਸ਼ਤਾਨ੍ਪਂਚ ਸ਼ਟ੍ਕਾਂਡਾਨਿ ਤਥੋਤ੍ਤਰਮ੍ ॥ 2 ॥
ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾਪਿ ਤਨ੍ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਸਭਵਿਸ਼੍ਯਂ ਸਹੋਤ੍ਤਰਮ੍ ।
ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਕੋਨ੍ਵੇਤਤ੍ਪ੍ਰਯੁਂਜੀਯਾਦਿਤਿ ਪ੍ਰਭੁਃ ॥ 3 ॥
ਤਸ੍ਯ ਚਿਂਤਯਮਾਨਸ੍ਯ ਮਹਰ੍ਸ਼ੇਰ੍ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਅਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਣੀਤਾਂ ਤਤਃ ਪਾਦੌ ਮੁਨਿਵੇਸ਼ੌ ਕੁਸ਼ੀਲਵੌ ॥ 4 ॥
ਕੁਸ਼ੀਲਵੌ ਤੁ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞੌ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੌ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੌ ।
ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਸ੍ਵਰਸਂਪਨ੍ਨੌ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ਰਮਵਾਸਿਨੌ ॥ 5 ॥
ਸ ਤੁ ਮੇਧਾਵਿਨੌ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਵੇਦੇਸ਼ੁ ਪਰਿਨਿਸ਼੍ਠਿਤੌ ।
ਵੇਦੋਪਬ੍ਰੁਰੁਇਂਹਣਾਰ੍ਥਾਯ ਤਾਵਗ੍ਰਾਹਯਤ ਪ੍ਰਭੁਃ ॥ 6 ॥
ਕਾਵ੍ਯਂ ਰਾਮਾਯਣਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨਂ ਸੀਤਾਯਾਸ਼੍ਚਰਿਤਂ ਮਹਤ੍ ।
ਪੌਲਸ੍ਤ੍ਯਵਧਮਿਤ੍ਯੇਵ ਚਕਾਰ ਚਰਿਤਵ੍ਰਤਃ ॥ 7 ॥
ਪਾਠ੍ਯੇ ਗੇਯੇ ਚ ਮਧੁਰਂ ਪ੍ਰਮਾਣੈਸ੍ਤ੍ਰਿਭਿਰਨ੍ਵਿਤਮ੍ ।
ਜਾਤਿਭਿਸ੍ਸਪ੍ਤਭਿਰ੍ਬਦ੍ਧਂ ਤਂਤ੍ਰੀਲਯਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ॥ 8 ॥
ਰਸੈਸ਼੍ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਾਰਕਾਰੁਣ੍ਯਹਾਸ੍ਯਵੀਰਭਯਾਨਕੈਃ ।
ਰੌਦ੍ਰਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਕਾਵ੍ਯਮੇਤਦਗਾਯਤਾਮ੍ ॥ 9 ॥
ਤੌ ਤੁ ਗਾਂਧਰ੍ਵਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੌ ਮੂਰ੍ਛਨਾਸ੍ਥਾਨਕੋਵਿਦੌ ।
ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਸ੍ਵਰਸਂਪਨ੍ਨੌ ਗਂਧਰ੍ਵਾਵਿਵ ਰੂਪਿਣੌ ॥ 10 ॥
ਰੂਪਲਕ੍ਸ਼ਣਸਂਪਨ੍ਨੌ ਮਧੁਰਸ੍ਵਰਭਾਸ਼ਿਣੌ ।
ਬਿਂਬਾਦਿਵੋਦ੍ਧ੍ਰੁਰੁਇਤੌ ਬਿਂਬੌ ਰਾਮਦੇਹਾਤ੍ਤਥਾਪਰੌ ॥ 11 ॥
ਤੌ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੌ ਕਾਰ੍ਤ੍ਸ੍ਨ੍ਯੇਨ ਧਰ੍ਮ੍ਯਮਾਖ੍ਯਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਵਾਚੋਵਿਧੇਯਂ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਕਾਵ੍ਯਮਨਿਂਦਿਤੌ ॥ 12 ॥
ਰੁਰੁਇਸ਼ੀਣਾਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਸਾਧੂਨਾਂ ਚ ਸਮਾਗਮੇ ।
ਯਥੋਪਦੇਸ਼ਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞੌ ਜਗਤੁਸ੍ਸੁਸਮਾਹਿਤੌ ॥ 13 ॥
ਮਹਾਤ੍ਮਾਨੌ ਮਹਾਭਾਗੌ ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਲਕ੍ਸ਼ਿਤੌ ।
ਤੌ ਕਦਾਚਿਤ੍ਸਮੇਤਾਨਾਮ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੀਣਾਂ ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।
ਆਸੀਨਾਨਾਂ ਸਮੀਪਸ੍ਥਾਵਿਦਂ ਕਾਵ੍ਯਮਗਾਯਤਾਮ੍ ॥ 14 ॥
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮੁਨਯਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਬਾਸ਼੍ਪਪਰ੍ਯਾਕੁਲੇਕ੍ਸ਼ਣਾਃ ।
ਸਾਧੁਸਾਧ੍ਵਿਤਿ ਤਾਵੂਚੁਃ ਪਰਂ ਵਿਸ੍ਮਯਮਾਗਤਾਃ ॥ 15 ॥
ਤੇ ਪ੍ਰੀਤਮਨਸਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਮੁਨਯੋ ਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਾਃ ।
ਪ੍ਰਸ਼ਸ਼ਂਸੁਃ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਵ੍ਯੌ ਗਾਯਮਾਨੌ ਕੁਸ਼ੀਲਵੌ ॥ 16 ॥
ਅਹੋ ਗੀਤਸ੍ਯ ਮਾਧੁਰ੍ਯਂ ਸ਼੍ਲੋਕਾਨਾਂ ਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਃ ।
ਚਿਰਨਿਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਮਪ੍ਯੇਤਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਿਵ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਮ੍ ॥ 17 ॥
ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਤਾਵੁਭੌ ਸੁਸ਼੍ਠੁ ਭਾਵਂ ਸਮ੍ਯਗਗਾਯਤਾਮ੍ ।
ਸਹਿਤੌ ਮਧੁਰਂ ਰਕ੍ਤਂ ਸਂਪਨ੍ਨਂ ਸ੍ਵਰਸਂਪਦਾ ॥ 18 ॥
ਏਵਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਮਾਨੌ ਤੌ ਤਪਸ਼੍ਸ਼੍ਲਾਘ੍ਯੈਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਭਿਃ ।
ਸਂਰਕ੍ਤਤਰਮਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਮਧੁਰਂ ਤਾਵਗਾਯਤਾਮ੍ ॥ 19 ॥
ਪ੍ਰੀਤਃ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਮੁਨਿਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ ਕਲਸ਼ਂ ਦਦੌ ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਵਲ੍ਕਲਂ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਦਦੌ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ ॥ 20 ॥
ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਿਦਮਾਖ੍ਯਾਨਂ ਮੁਨਿਨਾ ਸਂਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ ।
ਪਰਂ ਕਵੀਨਾਮਾਧਾਰਂ ਸਮਾਪ੍ਤਂ ਚ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍ ॥ 21 ॥
ਅਭਿਗੀਤਮਿਦਂ ਗੀਤਂ ਸਰ੍ਵਗੀਤੇਸ਼ੁ ਕੋਵਿਦੌ ।
ਆਯੁਸ਼੍ਯਂ ਪੁਸ਼੍ਟਿਜਨਕਂ ਸਰ੍ਵਸ਼੍ਰੁਤਿਮਨੋਹਰਮ੍ ॥ 22 ॥
ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਮਾਨੌ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਕਦਾਚਿਤ੍ਤਤ੍ਰ ਗਾਯਕੌ ।
ਰਥ੍ਯਾਸੁ ਰਾਜਮਾਰ੍ਗੇਸ਼ੁ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਭਰਤਾਗ੍ਰਜਃ ॥ 23 ॥
ਸ੍ਵਵੇਸ਼੍ਮ ਚਾਨੀਯ ਤਦਾ ਭ੍ਰਾਤਰੌ ਸ ਕੁਸ਼ੀਲਵੌ ।
ਪੂਜਯਾਮਾਸ ਪੂਜਾਰ੍ਹੌ ਰਾਮਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਨਿਬਰ੍ਹਣਃ ॥ 24 ॥
ਆਸੀਨਃ ਕਾਂਚਨੇ ਦਿਵ੍ਯੇ ਸ ਚ ਸਿਂਹਾਸਨੇ ਪ੍ਰਭੁਃ ।
ਉਪੋਪਵਿਸ਼੍ਟਸ੍ਸਚਿਵੈਰ੍ਭ੍ਰਾਤ੍ਰੁਰੁਇਭਿਸ਼੍ਚ ਪਰਂਤਪਃ ॥ 25 ॥
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਰੂਪਸਂਪਨ੍ਨੌ ਤਾਵੁਭੌ ਨਿਯਤਸ੍ਤਥਾ ।
ਉਵਾਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਂ ਰਾਮਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਭਰਤਂ ਤਦਾ ॥ 26 ॥
ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮਿਦਮਾਖ੍ਯਾਨਮਨਯੋਰ੍ਦੇਵਵਰ੍ਚਸੋਃ ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਰ੍ਥਪਦਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਗਾਯਕੌ ਤਾਵਚੋਦਯਤ੍ ॥ 27 ॥
ਤੌ ਚਾਪਿ ਮਧੁਰਂ ਰਕ੍ਤਂ ਸ੍ਵਂਚਿਤਾਯਤਨਿਸ੍ਵਨਮ੍ ।
ਤਂਤ੍ਰੀਲਯਵਦਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾਰ੍ਥਮਗਾਯਤਾਮ੍ ॥ 28 ॥
ਹ੍ਲਾਦਯਤ੍ਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਮਨਾਂਸਿ ਹ੍ਰੁਰੁਇਦਯਾਨਿ ਚ ।
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਾਸ਼੍ਰਯਸੁਖਂ ਗੇਯਂ ਤਦ੍ਬਭੌ ਜਨਸਂਸਦਿ ॥ 29 ॥
ਇਮੌ ਮੁਨੀ ਪਾਰ੍ਥਿਵਲਕ੍ਸ਼ਣਾਨ੍ਵਿਤੌ ਕੁਸ਼ੀਲਵੌ ਚੈਵ ਮਹਾਤਪਸ੍ਵਿਨੌ ।
ਮਮਾਪਿ ਤਦ੍ਭੂਤਿਕਰਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਮਹਾਨੁਭਾਵਂ ਚਰਿਤਂ ਨਿਬੋਧਤ ॥ 30 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁ ਤੌ ਰਾਮਵਚਃਪ੍ਰਚੋਦਿਤਾਵਗਾਯਤਾਂ ਮਾਰ੍ਗਵਿਧਾਨਸਂਪਦਾ ।
ਸ ਚਾਪਿ ਰਾਮਃ ਪਰਿਸ਼ਦ੍ਗਤਃ ਸ਼ਨੈਰ੍ਬੁਭੂਸ਼ਯਾਸਕ੍ਤਮਨਾ ਬਭੂਵ ॥ 31 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਬਾਲਕਾਂਡੇ ਚਤੁਰ੍ਥਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
