ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਸ਼ਡ੍ਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਦੂਸ਼ਣਸ੍ਤੁ ਸ੍ਵਕਂ ਸੈਨ੍ਯਂ ਹਨ੍ਯਮਾਨਂ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਃ ।
ਸਂਦਿਦੇਸ਼ ਮਹਾਬਾਹੁਰ੍ਭੀਮਵੇਗਾਂਦੁਰਾਸਦਾਨ੍ ॥ 1 ॥
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨ੍ਪਂਚਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਸਮਰੇਸ਼੍ਵਨਿਵਰ੍ਤਿਨਃ ।
ਤੇ ਸ਼ੂਲੈਃ ਪਟ੍ਟਿਸ਼ੈਃ ਖਂਗੈ ਸ਼ਿਲਾਵਰ੍ਸ਼ੈਰ੍ਦ੍ਰੁਮੈਰਪਿ ॥ 2 ॥
ਸ਼ਰਵਰ੍ਸ਼ੈਰਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਵਰ੍ਸ਼ੁਸ੍ਤਂ ਸਮਂਤਤਃ ।
ਸ ਦ੍ਰੁਰੁਇਮਾਣਾਂ ਸ਼ਿਲਾਨਾਂ ਚ ਵਰ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਣਹਰਂ ਮਹਤ੍ ॥ 3 ॥
ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਰਾਘਵਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਸਾਯਕੈਃ ।
ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਚ ਤਦ੍ਵਰ੍ਸ਼ਂ ਨਿਮੀਲਿਤ ਇਵਰ੍ਸ਼ਭਃ ॥ 4 ॥
ਰਾਮਃ ਕ੍ਰੋਧਂ ਪਰਂ ਭੇਜੇ ਵਧਾਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰੋਧਸਮਾਵਿਸ਼੍ਟਃ ਪ੍ਰਦੀਪ੍ਤ ਇਵ ਤੇਜਸਾ ॥ 5 ॥
ਸ਼ਰੈਰਵਾਕਿਰਤ੍ਸੈਨ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਤਸ੍ਸਹਦੂਸ਼ਣਮ੍ ।
ਤਤਸ੍ਸੇਨਾਪਤਿਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਦੂਸ਼ਣਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਦੂਸ਼ਣਃ ॥ 6 ॥
ਸ਼ਰੈਰਸ਼ਨਿਕਲ੍ਪੈਸ੍ਤਂ ਰਾਘਵਂ ਸਮਵਾਕਿਰਤ੍ ।
ਤਤੋ ਰਾਮਸ੍ਸੁਸਂਕ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਃ ਕ੍ਸ਼ੁਰੇਣਾਸ੍ਯ ਮਹਦ੍ਧਨੁਃ ॥ 7 ॥
ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਸਮਰੇ ਵੀਰਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭਿਸ਼੍ਚਤੁਰੋ ਹਯਾਨ੍ ।
ਹਤ੍ਵਾ ਚਾਸ਼੍ਵਾਨ੍ਸ਼ਰੈਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਰਰ੍ਧਚਂਦ੍ਰੇਣ ਸਾਰਥੇਃ ॥ 8 ॥
ਸ਼ਿਰੋ ਜਹਾਰ ਤਦ੍ਰਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਵਿਵ੍ਯਾਧ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ।
ਸ ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਧਨ੍ਵਾ ਵਿਰਥੋ ਹਤਾਸ਼੍ਵੋ ਹਤਸਾਰਥਿਃ ॥ 9 ॥
ਜਗ੍ਰਾਹ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਾਭਂ ਪਰਿਘਂ ਰੋਮਹਰ੍ਸ਼ਣਮ੍ ।
ਵੇਸ਼੍ਟਿਤਂ ਕਾਂਚਨੈਃ ਪਟ੍ਟੈਰ੍ਦੇਵਸੈਨ੍ਯਪ੍ਰਮਰ੍ਦਨਮ੍ ॥ 10 ॥
ਆਯਸੈਸ਼੍ਸ਼ਂਕੁਭਿਸ੍ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਃ ਕੀਰ੍ਣਂ ਪਰਵਸੋਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍ ।
ਵਜ੍ਰਾਸ਼ਨਿਸਮਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਪਰਗੋਪੁਰਦਾਰਣਮ੍ ॥ 11 ॥
ਤਂ ਮਹੋਰਗਸਂਕਾਸ਼ਂ ਪ੍ਰਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਪਰਿਘਂ ਰਣੇ ।
ਦੂਸ਼ਣੋਭ੍ਯਦ੍ਰਵਦ੍ਰਾਮਂ ਕ੍ਰੂਰਕਰ੍ਮਾ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ ॥ 12 ॥
ਤਸ੍ਯਾਭਿਪਤਮਾਨਸ੍ਯ ਦੂਸ਼ਣਸ੍ਯ ਸ ਰਾਘਵਃ ।
ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸ਼ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਸਹਸ੍ਤਾਭਰਣੌ ਭੁਜੌ ॥ 13 ॥
ਭ੍ਰਸ਼੍ਟਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਕਾਯਃ ਪਪਾਤ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ ।
ਪਰਿਘਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਹਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਕ੍ਰਧ੍ਵਜ ਇਵਾਗ੍ਰਤਃ ॥ 14 ॥
ਸ ਕਰਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਕੀਰ੍ਣਾਭ੍ਯਾਂ ਪਪਾਤ ਭੁਵਿ ਦੂਸ਼ਣਃ ।
ਵਿਸ਼ਾਣਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਸ਼ੀਰ੍ਣਾਭ੍ਯਾਂ ਮਨਸ੍ਵੀਵ ਮਹਾਗਜਃ ॥ 15 ॥
ਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਪਤਿਤਂ ਭੂਮੌ ਦੂਸ਼ਣਂ ਨਿਹਤਂ ਰਣੇ ।
ਸਾਧੁਸਾਧ੍ਵਿਤਿ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨ੍ਯਪੂਜਯਨ੍ ॥ 16 ॥
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਸ੍ਤ੍ਰਯਃ ਸੇਨਾਗ੍ਰਯਾਯਿਨਃ ।
ਸਂਹ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯਾਭ੍ਯਦ੍ਰਵਨ੍ ਰਾਮਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਪਾਸ਼ਾਵਪਾਸ਼ਿਤਾਃ ॥ 17 ॥
ਮਹਾਕਪਾਲਃ ਸ੍ਥੂਲਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪ੍ਰਮਾਥੀ ਚ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਮਹਾਕਪਾਲੋ ਵਿਪੁਲਂ ਸ਼ੂਲਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ॥ 18 ॥
ਸ੍ਥੂਲਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪਟ੍ਟਿਸਂ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਪ੍ਰਮਾਥੀ ਚ ਪਰਸ਼੍ਵਧਮ੍ ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵੈਵਾਪਤਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਰਾਘਵਸ੍ਸਾਯਕੈਸ਼੍ਸ਼ਿਤੈਃ ॥ 19 ॥
ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰੈਃ ਪ੍ਰਤਿਜਗ੍ਰਾਹ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਨਤਿਥੀਨਿਵ ।
ਮਹਾਕਪਾਲਸ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਪਰਮੇਸ਼ੁਭਿਃ ॥ 20 ॥
ਅਸਂਖ੍ਯੇਯੈਸ੍ਤੁ ਬਾਣੌਘੈਃ ਪ੍ਰਮਮਾਥ ਪ੍ਰਮਾਥਿਨਮ੍ ।
ਸ ਪਪਾਤ ਹਤੋ ਭੂਮੌ ਵਿਟਪੀਵ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਃ ॥ 21 ॥
ਸ੍ਥੂਲਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ਿਣੀ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣੈਃ ਪੂਰਯਾਮਾਸ ਸਾਯਕੈਃ ।
ਦੂਸ਼ਣਸ੍ਯਾਨੁਗਾਨ੍ਪਂਚਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਕੁਪਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ॥ 22 ॥
ਬਾਣੌਘੈਃ ਪਂਚਸਾਹਸ੍ਰੈਰਨਯਦ੍ਯਮਸਾਦਨਮ੍ ।
ਦੂਸ਼ਣਂ ਨਿਹਤਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਤਸ੍ਯ ਚੈਵ ਪਦਾਨੁਗਾਨ੍ ॥ 23 ॥
ਵ੍ਯਾਦਿਦੇਸ਼ ਖਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸੇਨਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮਹਾਬਲਾਨ੍ ।
ਅਯਂ ਵਿਨਿਹਤਸ੍ਸਂਖ੍ਯੇ ਦੂਸ਼ਣਸ੍ਸਪਦਾਨੁਗਃ ॥ 24 ॥
ਮਹਤ੍ਯਾ ਸੇਨਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਯੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਰਾਮਂ ਕੁਮਾਨੁਸ਼ਮ੍ ।
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਨਾਨਾਵਿਧਾਕਾਰੈਰ੍ਹਨਧ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ॥ 25 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਖਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਰਾਮਮੇਵਾਭਿਦੁਦ੍ਰੁਵੇ ।
ਸ਼੍ਯੇਨਗਾਮੀ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥੁਗ੍ਰੀਵੋ ਯਜ੍ਞਸ਼ਤ੍ਰੁਰ੍ਵਿਹਂਗਮਃ ॥ 26 ॥
ਦੁਰ੍ਜਯਃ ਕਰਵੀਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪਰੁਸ਼ਃ ਕਾਲਕਾਰ੍ਮੁਕਃ ।
ਮੇਘਮਾਲੀ ਮਹਾਮਾਲੀ ਸਰ੍ਪਾਸ੍ਯੋ ਰੁਧਿਰਾਸ਼ਨਃ ॥ 27 ॥
ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੈਤੇ ਮਹਾਵੀਰ੍ਯਾ ਬਲਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਸਸੈਨਿਕਾਃ ।
ਰਾਮਮੇਵਾਭ੍ਯਧਾਵਂਤ ਵਿਸ੍ਰੁਰੁਇਜਂਤਸ਼੍ਸ਼ਰੋਤ੍ਤਮਾਨ੍ ॥ 28 ॥
ਤਤਃ ਪਾਵਕਸਂਕਾਸ਼ੈਰ੍ਹੇਮਵਜ੍ਰਵਿਭੂਸ਼ਿਤੈਃ ।
ਜਘਾਨ ਸ਼ੇਸ਼ਂ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਤਸ੍ਯ ਸੈਨ੍ਯਸ੍ਯ ਸਾਯਕੈਃ ॥ 29 ॥
ਤੇ ਰੁਕ੍ਮਪੁਂਖਾ ਵਿਸ਼ਿਖਾਸ੍ਸਧੂਮਾ ਇਵ ਪਾਵਕਾਃ ।
ਨਿਜਘ੍ਨੁਸ੍ਤਾਨਿ ਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਵਜ੍ਰਾ ਇਵ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਾਨ੍ ॥ 30 ॥
ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਤੁ ਸ਼ਤਂ ਰਾਮਸ਼੍ਸ਼ਤੇਨੈਕੇਨ ਕਰ੍ਣਿਨਾ ।
ਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਸਹਸ੍ਰੇਣ ਜਘਾਨ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ ॥ 31 ॥
ਤੈਰ੍ਭਿਨ੍ਨਵਰ੍ਮਾਭਰਣਾਸ਼੍ਛਿਨ੍ਨਭਿਨ੍ਨਸ਼ਰਾਸਨਾਃ ।
ਨਿਪੇਤੁਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤਾਦਿਗ੍ਧਾ ਧਰਣ੍ਯਾਂ ਰਜਨੀਚਰਾਃ ॥ 32 ॥
ਤੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤਕੇਸ਼ੈਸ੍ਸਮਰੇ ਪਤਿਤੈਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤੋਕ੍ਸ਼ਿਤੈਃ ।
ਆਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਵਸੁਧਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨਾ ਮਹਾਵੇਦਿਃ ਕੁਸ਼ੈਰਿਵ ॥ 33 ॥
ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਤੁ ਮਹਾਘੋਰਂ ਵਨਂ ਨਿਹਤਰਾਕ੍ਸ਼ਸਮ੍ ।
ਬਭੂਵ ਨਿਰਯਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤਕਰ੍ਦਮਮ੍ ॥ 34 ॥
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾਂ ਭੀਮਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ ।
ਹਤਾਨ੍ਯੇਕੇਨ ਰਾਮੇਣ ਮਾਨੁਸ਼ੇਣ ਪਦਾਤਿਨਾ ॥ 35 ॥
ਤਸ੍ਯ ਸੈਨ੍ਯਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਖਰਸ਼੍ਸ਼ੇਸ਼ੋ ਮਹਾਰਥਃ ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਰਾਮਸ਼੍ਚ ਰਿਪੁਸੂਦਨਃ ॥ 36 ॥
ਸ਼ੇਸ਼ਾ ਹਤਾ ਮਹਾਸਤ੍ਵਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ ।
ਘੋਰਾ ਦੁਰ੍ਵਿਸ਼ਹਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯਾਗ੍ਰਜੇਨ ਤੇ ॥ 37 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁ ਤਦ੍ਭੀਮਬਲਂ ਮਹਾਹਵੇ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਮੇਣ ਹਤਂ ਬਲੀਯਸਾ ।
ਰਥੇਨ ਰਾਮਂ ਮਹਤਾ ਖਰਸ੍ਤਦਾ ਸਮਾਸਸਾਦੇਂਦ੍ਰ ਇਵੋਦ੍ਯਤਾਸ਼ਨਿਃ ॥ 38 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਰਣ੍ਯਕਾਂਡੇ ਸ਼ਡ੍ਵਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
