ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਅਸ਼੍ਟਸਪ੍ਤਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਥ ਯਾਤ੍ਰਾਂ ਸਮੀਹਂਤਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਨੁਜਃ ।
ਭਰਤਂ ਸ਼ੋਕਸਂਤਪ੍ਤਮਿਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 1 ॥
ਗਤਿਰ੍ਯ ਸ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਦੁਃਖੇ ਕਿਂ ਪੁਨਰਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸ ਰਾਮ ਸ੍ਸਤ੍ਤ੍ਵਸਂਪਨ੍ਨਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾ ਪ੍ਰਵ੍ਰਾਜਿਤੋ ਵਨਮ੍ ॥ 2 ॥
ਬਲਵਾਨ੍ਵੀਰ੍ਯਸਂਪਨ੍ਨੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਨਾਮ ਯੋਪ੍ਯਸੌ ।
ਕਿਂ ਨ ਮੋਚਯਤੇ ਰਾਮਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਸ੍ਮ ਪਿਤ੍ਰੁਰੁਇਨਿਗ੍ਰਹਮ੍ ॥ 3 ॥
ਪੂਰ੍ਵਮੇਵ ਤੁ ਨਿਗ੍ਰਾਹ੍ਯ ਸ੍ਸਮਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨਯਾਨਯੌ ।
ਉਤ੍ਪਥਂ ਯਸ੍ਸਮਾਰੂਢੋ ਰਾਜਾ ਨਾਰ੍ਯਾ ਵਸ਼ਂ ਗਤਃ ॥ 4 ॥
ਇਤਿ ਸਂਭਾਸ਼ਮਾਣੇ ਤੁ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਨੁਜੇ ।
ਪ੍ਰਾਗ੍ਦ੍ਵਾਰੇਭੂਤ੍ਤਦਾ ਕੁਬ੍ਜਾ ਸਰ੍ਵਾਭਰਣਭੂਸ਼ਿਤਾ ॥ 5 ॥
ਲਿਪ੍ਤਾ ਚਂਦਨਸਾਰੇਣ ਰਾਜਵਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਬਿਭ੍ਰਤੀ ।
ਵਿਵਿਧਂ ਵਿਵਿਧੈ ਸ੍ਤੈਸ੍ਤੈਰ੍ਭੂਸ਼ਣੈਸ਼੍ਚ ਵਿਭੂਸ਼ਿਤਾ ॥ 6 ॥
ਮੇਖਲਾਦਾਮਭਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈਰਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ੁਭਭੂਸ਼ਣੈਃ ।
ਬਭਾਸੇ ਬਹੁਭਿਰ੍ਬਦ੍ਧਾ ਰਜ੍ਜੁਬਦ੍ਧੇਵ ਵਾਨਰੀ ॥ 7 ॥
ਤਾਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤਦਾ ਦ੍ਵਾਸ੍ਸ੍ਥਾਸ੍ਸੁਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂ ਪਾਪਕਾਰਿਣੀਮ੍ ।
ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੀਤ੍ਵਾਕਰੁਣਾਂ ਕੁਬ੍ਜਾਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਾਯ ਨ੍ਯਵੇਦਯਨ੍ ॥ 8 ॥
ਯਸ੍ਯਾਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤੇ ਵਨੇ ਰਾਮੋ ਨ੍ਯਸ੍ਤਦੇਹਸ਼੍ਚ ਵਃ ਪਿਤਾ ।
ਸੇਯਂ ਪਾਪਾ ਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਸਾ ਚ ਤਸ੍ਯਾਃ ਕੁਰੁ ਯਥਾਮਤਿ ॥ 9 ॥
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਸ਼੍ਚ ਤਦਾਜ੍ਞਾਯ ਵਚਨਂ ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਦੁਃਖਿਤਃ ।
ਅਂਤਃਪੁਰਚਰਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਧ੍ਰੁਰੁਇਤ ਵ੍ਰਤਃ ॥ 10 ॥
ਤੀਵ੍ਰਮੁਤ੍ਪਾਦਿਤਂ ਦੁਃਖਂ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰੂਣਾਂ ਮੇ ਤਥਾ ਪਿਤੁਃ ।
ਯਯਾ ਸੇਯਂ ਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਂਸਸ੍ਯ ਕਰ੍ਮਣਃ ਫਲਮਸ਼੍ਨੁਤਾਮ੍ ॥ 11 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੁ ਤੇਨਾਸ਼ੁ ਸਖੀਜਨਸਮਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ।
ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੀਤਾ ਬਲਵਤ੍ਕੁਬ੍ਜਾ ਸਾ ਤਦ੍ਗ੍ਰੁਰੁਇਹਮਨਾਦਯਤ੍ ॥ 12 ॥
ਤਤ ਸ੍ਸੁਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਸਂਤਪ੍ਤਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਸ੍ਸਰ੍ਵ ਸ੍ਸਖੀਜਨਃ ।
ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਮਾਜ੍ਞਾਯ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਵਿਪਲਾਯਤ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ॥ 13 ॥
ਆਮਂਤ੍ਰਯਤ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਸ੍ਨ ਸ਼੍ਚ ਤਸ੍ਯਾ ਸ੍ਸਰ੍ਵ ਸ੍ਸਖੀਜਨਃ ।
ਯਥਾਯਂ ਸਮੁਪਕ੍ਰਾਂਤੋ ਨਿਸ਼੍ਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਨਃ ਕਰਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 14 ॥
ਸਾਨੁਕ੍ਰੋਸ਼ਾਂ ਵਦਾਨ੍ਯਾਂ ਚ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾਂ ਚ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ ।
ਕੌਸਲ੍ਯਾਂ ਸ਼ਰਣਂ ਯਾਮ ਸਾ ਹਿ ਨੋਸ੍ਤੁ ਧ੍ਰੁਵਾ ਗਤਿਃ ॥ 15 ॥
ਸ ਚ ਰੋਸ਼ੇਣ ਤਾਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨ ਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਤਾਪਨਃ ।
ਵਿਚਕਰ੍ਸ਼ ਤਦਾ ਕੁਬ੍ਜਾਂ ਕ੍ਰੋਸ਼ਂਤੀਂ ਧਰਣੀਤਲੇ ॥ 16 ॥
ਤਸ੍ਯਾ ਹ੍ਯਾਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਮਾਣਾਯਾ ਮਂਥਰਾਯਾ ਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਚਿਤ੍ਰਂ ਬਹੁਵਿਧਂ ਭਾਂਡਂ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਾਂ ਤਦ੍ਵ੍ਯਸ਼ੀਰ੍ਯਤ ॥ 17 ॥
ਤੇਨ ਭਾਂਡੇਨ ਸਂਸ੍ਤੀਰ੍ਣਂ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਜਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍ ।
ਅਸ਼ੋਭਤ ਤਦਾ ਭੂਯਃ ਸ਼ਾਰਦਂ ਗਗਨਂ ਯਥਾ ॥ 18 ॥
ਸ ਬਲੀ ਬਲਵਤ੍ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੀਤ੍ਵਾ ਪੁਰੁਸ਼ਰ੍ਸ਼ਭਃ ।
ਕੈਕੇਯੀਮਭਿਨਿਰ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸ੍ਯ ਬਭਾਸ਼ੇ ਪਰੁਸ਼ਂ ਵਚਃ ॥ 19 ॥
ਤੈਰ੍ਵਾਕ੍ਯੈਃ ਪਰੁਸ਼ੈਰ੍ਦੁਃਖੈਃ ਕੈਕੇਯੀ ਭ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਦੁਃਖਿਤਾ ।
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਭਯਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤਾ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸ਼ਰਣਮਾਗਤਾ ॥ 20 ॥
ਤਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭਰਤਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਂ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਅਵਧ੍ਯਾ ਸ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਪ੍ਰਮਦਾਃ ਕ੍ਸ਼ਮ੍ਯਤਾਮਿਤਿ ॥ 21 ॥
ਹਨ੍ਯਾਮਹਮਿਮਾਂ ਪਾਪਾਂ ਕੈਕੇਯੀਂ ਦੁਸ਼੍ਟਚਾਰਿਣੀਮ੍ ।
ਯਦਿ ਮਾਂ ਧਾਰ੍ਮਿਕੋ ਰਾਮੋ ਨਾਸੂਯੇਨ੍ਮਾਤ੍ਰੁਰੁਇਘਾਤਕਮ੍ ॥ 22 ॥
ਇਮਾਮਪਿ ਹਤਾਂ ਕੁਬ੍ਜਾਂ ਯਦਿ ਜਾਨਾਤਿ ਰਾਘਵਃ ।
ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਮਾਂ ਚ ਹਿ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਨਾਭਿਭਾਸ਼ਿਸ਼੍ਯਤੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ 23 ॥
ਭਰਤਸ੍ਯ ਵਚਸ਼੍ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਨੁਜਃ ।
ਨ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ਤਤੋ ਰੋਸ਼ਾਤ੍ਤਾਂ ਮੁਮੋਚ ਚ ਮਂਥਰਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਸਾ ਪਾਦਮੂਲੇ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਮਂਥਰਾ ਨਿਪਪਾਤ ਹ ।
ਨਿਸ਼੍ਸ਼੍ਵਸਂਤੀ ਸੁਦੁਃਖਾਰ੍ਤਾ ਕ੍ਰੁਰੁਇਪਣਂ ਵਿਲਲਾਪ ਚ ॥ 25 ॥
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਵਿਕ੍ਸ਼ੇਪਵਿਮੂਢਸਂਜ੍ਞਾਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕੁਬ੍ਜਾਂ ਭਰਤਸ੍ਯ ਮਾਤਾ ।
ਸ਼ਨੈਸ੍ਸਮਾਸ਼੍ਵਾਸਯਦਾਰ੍ਤਰੂਪਾਂ ਕ੍ਰੌਂਚੀਂ ਵਿਲਗ੍ਨਾਮਿਵ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾਮ੍ ॥ 26 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡੇ ਅਸ਼੍ਟਸਪ੍ਤਤਿਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
