ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਏਕਾਦਸ਼ਾਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਵਸਿਸ਼੍ਠਸ੍ਤੁ ਤਦਾ ਰਾਮਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਜਪੁਰੋਹਿਤਃ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ਧਰ੍ਮਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਪੁਨਰੇਵਾਪਰਂ ਵਚਃ ॥ 1 ॥
ਪੁਰੁਸ਼ਸ੍ਯੇਹ ਜਾਤਸ੍ਯ ਭਵਂਤਿ ਗੁਰਵਸ੍ਤ੍ਰਯਃ ।
ਆਚਾਰ੍ਯਸ਼੍ਚੈਵ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਚ ਰਾਘਵ ॥ 2 ॥
ਪਿਤਾ ਹ੍ਯੇਵਂ ਜਨਯਤਿ ਪੁਰੁਸ਼ਂ ਪੁਰੁਸ਼ਰ੍ਸ਼ਭ ।
ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਂ ਦਦਾਤਿ ਚਾਚਾਰ੍ਯਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸ ਗੁਰੁਰੁਚ੍ਯਤੇ ॥ 3 ॥
ਸੋਹਂ ਤੇ ਪਿਤੁਰਾਚਾਰ੍ਯਸ੍ਤਵ ਚੈਵ ਪਰਂਤਪ ।
ਮਮ ਤ੍ਵਂ ਵਚਨਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨਾਤਿਵਰ੍ਤੇਸ੍ਸਤਾਂ ਗਤਿਮ੍ ॥ 4 ॥
ਇਮਾ ਹਿ ਤੇ ਪਰਿਸ਼ਦ ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੇਣਯਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਿਜਾਸ੍ਤਥਾ ।
ਏਸ਼ੁ ਤਾਤ ਚਰਂਧਰ੍ਮਂ ਨਾਤਿਵਰ੍ਤੇਃ ਸਤਾਂ ਗਤਿਮ੍ ॥ 5 ॥
ਵ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਾਯਾ ਧਰ੍ਮਸ਼ੀਲਾਯਾ ਮਾਤੁਰ੍ਨਾਰ੍ਹਸ੍ਯਵਰ੍ਤਿਤੁਮ੍ ।
ਅਸ੍ਯਾ ਹਿ ਵਚਨਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨਾਤਿਵਰ੍ਤੇਸ੍ਸਤਾਂ ਗਤਿਮ੍ ॥ 6 ॥
ਭਰਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਯਾਚਮਾਨਸ੍ਯ ਰਾਘਵ ।
ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਨਾਤਿਵਰ੍ਤੇਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸਤ੍ਯਧਰ੍ਮਪਰਾਕ੍ਰਮ ॥ 7 ॥
ਏਵਂ ਮਧੁਰਮੁਕ੍ਤਸ੍ਸਨ੍ ਗੁਰੁਣਾ ਰਾਘਵਸ੍ਸ੍ਵਯਮ੍ ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਸਮਾਸੀਨਂ ਵਸਿਸ਼੍ਠਂ ਪੁਰੁਸ਼ਰ੍ਸ਼ਭਃ ॥ 8 ॥
ਯਨ੍ਮਾਤਾਪਿਤਰੌ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਂ ਤਨਯੇ ਕੁਰੁਤਃ ਸਦਾ ।
ਨ ਸੁਪ੍ਰਤਿਕਰਂ ਤਤ੍ ਤੁ ਮਾਤ੍ਰਾ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚ ਯਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 9 ॥
ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤਿ ਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਸ੍ਵਾਪਨੋਚ੍ਛਾਦਨੇਨ ਚ ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਚ ਪ੍ਰਿਯਵਾਦੇਨ ਤਥਾ ਸਂਵਰ੍ਧਨੇਨ ਚ ॥ 10 ॥
ਯਨ੍ਮਾਤਾਪਿਤਰੌ ਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਂ ਤਨਯੇ ਕੁਰੁਤਸ੍ਸਦਾ ।
ਨ ਸੁਪ੍ਰਤਿਕਰਂ ਤਤ੍ਤੁ ਮਾਤ੍ਰਾ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚ ਯਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 11 ॥
ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਾਨੇਨ ਸ੍ਵਾਪਨੋਚ੍ਛਾਦਨੇਨ ਚ ।
ਨਿਤ੍ਯਂ ਚ ਪ੍ਰਿਯਵਾਦੇਨ ਤਥਾ ਸਂਵਰ੍ਧਨੇਨ ਚ ॥ 12 ॥
ਸ ਹਿ ਰਾਜਾ ਜਨਯਿਤਾ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥੋ ਮਮ ।
ਆਜ੍ਞਾਤਂ ਯਨ੍ਮਯਾ ਤਸ੍ਯ ਨ ਤਨ੍ਮਿਥ੍ਯਾ ਭਵਿਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 13 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਰਾਮੇਣ ਭਰਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਨਂਤਰਮ੍ ।
ਉਵਾਚ ਪਰਮੋਦਾਰਸ੍ਸੂਤਂ ਪਰਮਦੁਰ੍ਮਨਾਃ ॥ 14 ॥
ਇਹ ਮੇ ਸ੍ਥਂਡਿਲੇ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਕੁਸ਼ਾਨਾਸ੍ਤਰ ਸਾਰਥੇ ।
ਆਰ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਪਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਾਵਨ੍ਮੇ ਨ ਪ੍ਰਸੀਦਤਿ ॥ 15 ॥
ਅਨਾਹਾਰੋ ਨਿਰਾਲੋਕੋ ਧਨਹੀਨੋ ਯਥਾ ਦ੍ਵਿਜਃ ।
ਸ਼ੇਸ਼੍ਯੇ ਪੁਰਸ੍ਤਾਚ੍ਛਾਲਾਯਾ ਯਾਵਨ੍ਨ ਪ੍ਰਤਿਯਾਸ੍ਯਤਿ ॥ 16 ॥
ਸ ਤੁ ਰਾਮਮਵੇਕ੍ਸ਼ਂਤਂ ਸੁਮਂਤ੍ਰਂ ਪੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਦੁਰ੍ਮਨਾਃ ।
ਕੁਸ਼ੋਤ੍ਤਰਮੁਪਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਭੂਮਾਵੇਵਾਸ੍ਤਰਤ੍ਸ੍ਵਯਮ੍ ॥ 17 ॥
ਤਮੁਵਾਚ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਾਮੋ ਰਾਜਰ੍ਸ਼ਿਸਤ੍ਤਮਃ ।
ਕਿਂ ਮਾਂ ਭਰਤ ਕੁਰ੍ਵਾਣਂ ਤਾਤ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਪਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ ॥ 18 ॥
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਹ੍ਯੇਕਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇਨ ਨਰਾਨ੍ਰੋਦ੍ਧੁਮਿਹਾਰ੍ਹਤਿ ।
ਨ ਤੁ ਮੂਰ੍ਧਾਭਿਸ਼ਿਕ੍ਤਾਨਾਂ ਵਿਧਿਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਪਵੇਸ਼ਨੇ ॥ 19 ॥
ਉਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਹਿਤ੍ਵੈਤਦ੍ਦਾਰੁਣਂ ਵ੍ਰਤਮ੍ ।
ਪੁਰਵਰ੍ਯਾਮਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਰਮਯੋਧ੍ਯਾਂ ਯਾਹਿ ਰਾਘਵ ॥ 20 ॥
ਆਸੀਨਸ੍ਤ੍ਵੇਵ ਭਰਤਃ ਪੌਰਜਾਨਪਦਂ ਜਨਮ੍ ।
ਉਵਾਚ ਸਰ੍ਵਤਃ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਿਮਾਰ੍ਯਂ ਨਾਨੁਸ਼ਾਸਥ ॥ 21 ॥
ਤੇ ਤਦੋਚੁਰ੍ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪੌਰਜਾਨਪਦਾ ਜਨਾਃ ।
ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਮਭਿਜਾਨੀਮਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਵਦਤਿ ਰਾਘਵਃ ॥ 22 ॥
ਏਸ਼ੋਪਿ ਹਿ ਮਹਾਭਾਗਃ ਪਿਤੁਰ੍ਵਚਸਿ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ ।
ਅਤ ਏਵ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤਾਃ ਸ੍ਮੋ ਵ੍ਯਾਵਰ੍ਤਯਿਤੁਮਂਜਸਾ ॥ 23 ॥
ਤੇਸ਼ਾਮਾਜ੍ਞਾਯ ਵਚਨਂ ਰਾਮੋ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਏਵਂ ਨਿਬੋਧ ਵਚਨਂ ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦਾਂ ਧਰ੍ਮਚਕ੍ਸ਼ੁਸ਼ਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਏਤਚ੍ਚੈਵੋਭਯਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਯਕ੍ਸਂਪਸ਼੍ਯ ਰਾਘਵ ।
ਉਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠ ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਬਾਹੋ ਮਾਂ ਚ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ ਤਥੋਦਕਮ੍ ॥ 25 ॥
ਅਥੋਤ੍ਥਾਯ ਜਲਂਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਭਰਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਸ਼੍ਰੁਣ੍ਵਂਤੁ ਮੇ ਪਰਿਸ਼ਦੋ ਮਂਤ੍ਰਿਣ ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੇਣਯਸ੍ਤਥਾ ॥ 26 ॥
ਨ ਯਾਚੇ ਪਿਤਰਂ ਰਾਜ੍ਯਂ ਨਾਨੁਸ਼ਾਸਾਮਿ ਮਾਤਰਮ੍ ।
ਆਰ੍ਯਂ ਪਰਮਧਰ੍ਮਜ੍ਞਂ ਨਾਨੁਜਾਨਾਮਿ ਰਾਘਵਮ੍ ॥ 27 ॥
ਯਦਿਤ੍ਵਵਸ਼੍ਯਂ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਚ ਪਿਤੁਰ੍ਵਚਃ ।
ਅਹਮੇਵ ਨਿਵਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਸਮਾ ਵਨੇ ॥ 28 ॥
ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਤਸ੍ਯ ਤਥ੍ਯੇਨ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਵਾਕ੍ਯੇਨ ਵਿਸ੍ਮਿਤਃ ।
ਉਵਾਚ ਰਾਮ ਸ੍ਸਂਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪੌਰਜਾਨਪਦਂ ਜਨਮ੍ ॥ 29 ॥
ਵਿਕ੍ਰੀਤਮਾਹਿਤਂ ਕ੍ਰੀਤਂ ਯਤ੍ਪਿਤ੍ਰਾ ਜੀਵਤਾ ਮਮ ।
ਨ ਤਲ੍ਲੋਪਯਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਮਯਾ ਵਾ ਭਰਤੇਨ ਵਾ ॥ 30 ॥
ਉਪਧਿਰ੍ਨ ਮਯਾ ਕਾਰ੍ਯੋ ਵਨਵਾਸੇ ਜੁਗੁਪ੍ਸਿਤਃ ।
ਯੁਕ੍ਤਮੁਕ੍ਤਂ ਚ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਪਿਤ੍ਰਾ ਮੇ ਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 31 ॥
ਜਾਨਾਮਿ ਭਰਤਂ ਕ੍ਸ਼ਾਂਤਂ ਗੁਰੁਸਤ੍ਕਾਰਕਾਰਿਣਮ੍ ।
ਸਰ੍ਵਮੇਵਾਤ੍ਰ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਸਤ੍ਯਸਂਧੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਿ ॥ 32 ॥
ਅਨੇਨ ਧਰ੍ਮਸ਼ੀਲੇਨ ਵਨਾਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਗਤਃ ਪੁਨਃ ।
ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਸਹ ਭਵਿਸ਼੍ਯਾਮਿ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਾਃ ਪਤਿਰੁਤ੍ਤਮਃ ॥ 33 ॥
ਵ੍ਰੁਰੁਇਤੋ ਹਿ ਰਾਜਾ ਕੈਕੇਯ੍ਯਾ ਮਯਾ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਅਨ੍ਰੁਰੁਇਤਾਨ੍ਮੋਚਯਾਨੇਨ ਪਿਤਰਂ ਤਂ ਮਹੀਪਤਿਮ੍ ॥ 34 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਅਯੋਧ੍ਯਾਕਾਂਡੇ ਏਕਾਦਸ਼ਾਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
