ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਥ ਰਾਜਾ ਸਮ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਧਾਰ੍ਥਸ੍ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਪ੍ਲਵਗੇਸ਼੍ਵਰਃ ।
ਉਵਾਚ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਂ ਰਾਮਂ ਪਰਬਲਾਰ੍ਦਨਮ੍ ॥ 1 ॥
ਆਗਤਾ ਵਿਨਿਵਿਸ਼੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਬਲਿਨਃ ਕਾਮਰੂਪਿਣਃ ।
ਵਾਨਰਾ ਵਾਰਣੇਂਦ੍ਰਭਾਃ ਯੇ ਮਦ੍ਵਿਸ਼ਯਵਾਸਿਨਃ ॥ 2 ॥
ਤ ਇਮੇ ਬਹੁਵਿਕ੍ਰਾਂਤੈਰ੍ਹਰਿਭਿਰ੍ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮੈਃ ।
ਆਗਤਾ ਵਾਨਰਾ ਘੋਰਾ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਸਨ੍ਨਿਭਾਃ ॥ 3 ॥
ਖ੍ਯਾਤਕਰ੍ਮਾਪਦਾਨਾਸ਼੍ਚ ਬਲਵਂਤੋ ਜਿਤਕ੍ਲਮਾਃ ।
ਪਰਾਕ੍ਰਮੇਸ਼ੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤਾ ਵ੍ਯਵਸਾਯੇਸ਼ੁ ਚੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 4 ॥
ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਂਬੁਚਰਾ ਰਾਮ ਨਾਨਾਨਗਨਿਵਾਸਿਨਃ ।
ਕੋਟ੍ਯਗ੍ਰਸ਼ ਇਮੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਵਾਨਰਾਸ੍ਤਵ ਕਿਂਕਰਾਃ ॥ 5 ॥
ਨਿਦੇਸ਼ਵਰ੍ਤਿਨਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਸਰ੍ਵੇ ਗੁਰੁਹਿਤੇ ਰਤਾਃ ।
ਅਭਿਪ੍ਰੇਤਮਨੁਸ਼੍ਠਾਤੁਂ ਤਵ ਸ਼ਕ੍ਸ਼੍ਯਂਤ੍ਯਰਿਂਦਮ ॥ 6 ॥
ਤ ਇਮੇ ਬਹੁਸਾਹਸ੍ਰੈਰਨੀਕੈ ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮੈਃ ।
ਆਗਤਾ ਵਾਨਰਾ ਘੋਰਾ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਸਨ੍ਨਿਭਾਃ ॥ 7 ॥
ਯਨ੍ਮਨ੍ਯਸੇ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕਾਲਂ ਤਦੁਚ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਤਤ੍ਸੈਨ੍ਯਂ ਤ੍ਵਦ੍ਵਸ਼ੇ ਯੁਕ੍ਤਮਾਜ੍ਞਾਪਯਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ॥ 8 ॥
ਕਾਮਮੇਸ਼ਾਮਿਦਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਦਿਤਂ ਮਮ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ।
ਤਥਾਪਿ ਤੁ ਯਥਾਤਤ੍ਤ੍ਵਮਾਜ੍ਞਾਪਯਿਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ॥ 9 ॥
ਇਤਿ ਬ੍ਰੁਵਾਣਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵਂ ਰਾਮੋ ਦਸ਼ਰਥਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਬਾਹੁਭ੍ਯਾਂ ਸਂਪਰਿਸ਼੍ਵਜ੍ਯ ਇਦਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 10 ॥
ਜ੍ਞਾਯਤਾਂ ਮਮ ਵੈਦੇਹੀ ਯਦਿ ਜੀਵਤਿ ਵਾ ਨ ਵਾ ।
ਸ ਚ ਦੇਸ਼ੋ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਵਸਤਿ ਰਾਵਣਃ ॥ 11 ॥
ਅਧਿਗਮ੍ਯ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਨਿਲਯਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਕਾਲਂ ਵਿਧਾਸ੍ਯਾਮਿ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕਾਲੇ ਸਹ ਤ੍ਵਯਾ ॥ 12 ॥
ਨਾਹਮਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਭੁਃ ਕਾਰ੍ਯੇ ਵਾਨਰੇਸ਼ ਨ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ।
ਤ੍ਵਮਸ੍ਯ ਹੇਤੁਃ ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭੁਸ਼੍ਚ ਪ੍ਲਵਗੇਸ਼੍ਵਰ ॥ 13 ॥
ਤ੍ਵਮੇਵਾਜ੍ਞਾਪਯ ਵਿਭੋ ਮਮ ਕਾਰ੍ਯਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍ ।
ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਜਾਨਾਸਿ ਯਤ੍ਕਾਰ੍ਯਂ ਮਮ ਵੀਰ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ 14 ॥
ਸੁਹ੍ਰੁਰੁਇਦ੍ਵਿਤੀਯੋ ਵਿਕ੍ਰਾਂਤਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਃ ਕਾਲਵਿਸ਼ੇਸ਼ਵਿਤ੍ ।
ਭਵਾਨਸ੍ਮਧ੍ਦਿਤੇ ਯੁਕ੍ਤ ਸ੍ਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਰ੍ਥੋਰ੍ਥਵਿਤ੍ਤਮਃ ॥ 15 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੁ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਿਨਤਂ ਨਾਮ ਯੂਥਪਮ੍ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਮਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਯ ਚ ਧੀਮਤਃ ॥ 16 ॥
ਸ਼ੈਲਾਭਂ ਮੇਘਨਿਰ੍ਘੋਸ਼ਮੂਰ੍ਜਿਤਂ ਪ੍ਲਵਗੇਸ਼੍ਵਰਃ ।
ਸੋਮਸੂਰ੍ਯਾਤ੍ਮਜੈ ਸ੍ਸਾਰ੍ਧਂ ਵਾਨਰੈਰ੍ਵਾਨਰੋਤ੍ਤਮ ॥ 17 ॥
ਦੇਸ਼ਕਾਲਨਯੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਕਾਰ੍ਯਾ ਕਾਰ੍ਯਵਿਨਿਸ਼੍ਚਯੇ ।
ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਸ਼੍ਸ਼ਤਸਹਸ਼੍ਰੇਣ ਵਾਨਰਾਣਾਂ ਤਰਸ੍ਵਿਨਾਮ੍ ॥ 18 ॥
ਅਧਿਗਚ੍ਛ ਦਿਸ਼ਂ ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਸੀਤਾਂ ਚ ਵੈਦੇਹੀਂ ਨਿਲਯਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ॥ 19 ॥
ਮਾਰ੍ਗਧ੍ਵਂ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ਨਦੀਸ਼ੁ ਚ ।
ਨਦੀਂ ਭਾਗੀਰਥੀਂ ਰਮ੍ਯਾਂ ਸਰਯੂਂ ਕੌਸ਼ਿਕੀਂ ਤਥਾ ॥ 20 ॥
ਕਾਲਿਂਦੀਂ ਯਮੁਨਾਂ ਰਮ੍ਯਾਂ ਯਾਮੁਨਂ ਚ ਮਹਾਗਿਰਿਮ੍ ।
ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਚ ਸਿਂਧੁਂ ਚ ਸ਼ੋਣਂ ਮਣਿਨਿਭੋਦਕਮ੍ ॥ 21 ॥
ਮਹੀਂ ਕਾਲਮਹੀਂ ਚੈਵ ਸ਼ੈਲਕਾਨਨਸ਼ੋਭਿਤਾਮ੍ ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਮਾਲਾਨ੍ਵਿਦੇਹਾਂਸ਼੍ਚ ਮਾਲਵਾਨ੍ਕਾਲਿਕੋਸਲਾਨ੍ ॥ 22 ॥
ਮਾਗਧਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹਾਗ੍ਰਾਮਾਨ੍ਪੁਂਡ੍ਰਾਂਨ੍ਵਂਗਾਂ ਸ੍ਤਥੈਵ ਚ ।
ਪਤ੍ਤਨਂ ਕੋਸ਼ਕਾਰਾਣਾਂ ਭੂਮਿਂ ਚ ਰਜਤਾਕਰਾਮ੍ ॥ 23 ॥
ਸਰ੍ਵਮੇਤਦ੍ਵਿਚੇਤਵ੍ਯਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਗਯਦ੍ਭਿਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਰਾਮਸ੍ਯ ਦਯਿਤਾਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਸੀਤਾਂ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਨੁਸ਼ਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਸਮੁਦ੍ਰਮਵਗਾਢਾਂਸ਼੍ਚ ਪਰ੍ਵਤਾਨ੍ਪਤ੍ਤਨਾਨਿ ਚ ।
ਮਂਦਰਸ੍ਯ ਚ ਯੇ ਕੋਟਿਂ ਸਂਸ਼੍ਰਿਤਾਃ ਕੇਚਿਦਾਯਤਾਮ੍ ॥ 25 ॥
ਕਰ੍ਣਪ੍ਰਾਵਰਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਤਥਾ ਚਾਪ੍ਯੋਸ਼੍ਠਕਰ੍ਣਕਾਃ ।
ਘੋਰਲੋਹਮੁਖਾਸ਼੍ਚੈਵ ਜਵਨਾਸ਼੍ਚੈਕਪਾਦਕਾਃ ॥ 26 ॥
ਅਕ੍ਸ਼ਯਾ ਬਲਵਂਤਸ਼੍ਚ ਪੁਰੁਸ਼ਾਃ ਪੁਰੁਸ਼ਾਦਕਾਃ ।
ਕਿਰਾਤਾਃ ਕਰ੍ਣ ਚੂਡਾਸ਼੍ਚ ਹੇਮਾਂਗਾਃ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ॥ 27 ॥
ਆਮਮੀਨਾਸ਼ਨਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕਿਰਾਤਾ ਦ੍ਵੀਪਵਾਸਿਨਃ ।
ਅਂਤਰ੍ਜਲਚਰਾ ਘੋਰਾ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਤਾਃ ॥ 28 ॥
ਏਤੇਸ਼ਾਮਾਸ਼੍ਰਯਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਚੇਯਾਃ ਕਾਵਨੌਕਸਃ ।
ਗਿਰਿਭਿਰ੍ਯੇ ਚ ਗਮ੍ਯਂਤੇ ਪ੍ਲਵਨੇਨ ਪ੍ਲਵੇਨ ਚ ॥ 29 ॥
ਰਤ੍ਨਵਂਤਂ ਯਵਦ੍ਵੀਪਂ ਸਪ੍ਤਰਾਜ੍ਯੋਪਸ਼ੋਭਿਤਮ੍ ।
ਸੁਵਰ੍ਣਰੂਪ੍ਯਕਂ ਚੈਵ ਸੁਵਰ੍ਣਾਕਰਮਂਡਿਤਮ੍ ॥ 30 ॥
ਯਵਦ੍ਵੀਪਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਦਿਵਂ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ਤਿ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੇਣ ਦੇਵਦਾਨਵਸੇਵਿਤਃ ॥ 31 ॥
ਏਤੇਸ਼ਾਂ ਗਿਰਿਦੁਰ੍ਗੇਸ਼ੁ ਪ੍ਰਪਾਤੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ।
ਮਾਰ੍ਗਧ੍ਵਂ ਸਹਿਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਰਾਮਪਤ੍ਨੀਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ ॥ 32 ॥
ਤਤੋ ਰਕ੍ਤਜਲਂ ਸ਼ੋਣਮਗਾਧਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਗਾਮਿਨਮ੍ ।
ਗਤ੍ਵਾ ਪਾਰਂ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਸੇਵਿਤਮ੍ ॥ 33 ॥
ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥੇਸ਼ੁ ਰਮ੍ਯੇਸ਼ੁ ਵਿਚਿਤ੍ਰੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ।
ਰਾਵਣ ਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 34 ॥
ਤਤ ਸ੍ਸਮੁਦ੍ਰਦ੍ਵੀਪਾਂਸ਼੍ਚ ਸੁਭੀਮਾਂਦ੍ਰਸ਼੍ਟੁਮਰ੍ਹਥ ।
ਊਰ੍ਮਿਮਂਤਂ ਸਮੁਦ੍ਰਂ ਚ ਕ੍ਰੋਸ਼ਂਤਮਨਿਲੋਦ੍ਧਤਮ੍ ॥ 35 ॥
ਤਤ੍ਰਾਸੁਰਾ ਮਹਾਕਾਯਾਸ਼੍ਛਾਯਾਂ ਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਣਂਤਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸਮਨੁਜ੍ਞਾਤਾ ਦੀਰ੍ਘਕਾਲਂ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ ॥ 36 ॥
ਤਂ ਕਾਲਮੇਘਪ੍ਰਤਿਮਂ ਮਹੋਰਗਨਿਸ਼ੇਵਿਤਮ੍ ।
ਅਭਿਗਮ੍ਯ ਮਹਾਨਾਦਂ ਤੀਰ੍ਥੇਨੈਵ ਮਹੋਦਧਿਮ੍ ॥ 37 ॥
ਤਤੋ ਰਕ੍ਤਜਲਂ ਭੀਮਂ ਲੋਹਿਤਂ ਨਾਮ ਸਾਗਰਮ੍ ।
ਗਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯਥ ਤਾਂ ਚੈਵ ਬ੍ਰੁਰੁਇਹਤੀਂ ਕੂਟਸ਼ਾਲ੍ਮਲੀਮ੍ ॥ 38 ॥
ਗ੍ਰੁਰੁਇਹਂ ਚ ਵੈਨਤੇਯਸ੍ਯ ਨਾਨਾਰਤ੍ਨਵਿਭੂਸ਼ਿਤਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਕੈਲਾਸਸਂਕਾਸ਼ਂ ਵਿਹਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਣਾ ॥ 39 ॥
ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੈਲਨਿਭਾ ਭੀਮਾ ਮਂਦੇਹਾ ਨਾਮ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ।
ਸ਼ੈਲਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੇਸ਼ੁ ਲਂਬਂਤੇ ਨਾਨਾਰੂਪਾ ਭਯਾਵਹਾਃ ॥ 40 ॥
ਤੇ ਪਤਂਤਿ ਜਲੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯੋਦਯਨਂ ਪ੍ਰਤਿ ।
ਨਿਹਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜੋਭਿਰਹਨ੍ਯਹਨਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ॥ 41 ॥
ਅਭਿਤਪ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਸੂਰ੍ਯੇਣ ਲਂਬਂਤੇ ਸ੍ਮ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ।
ਤਤਃ ਪਾਂਡੁਰਮੇਘਾਭਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦਂ ਨਾਮ ਸਾਗਰਮ੍ ॥ 42 ॥
ਗਤ੍ਵਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਥ ਦੁਰ੍ਧਰ੍ਸ਼ਾ ਮੁਕ੍ਤਾਹਾਰਮਿਵੋਰ੍ਮਿਭਿਃ ।
ਤਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯੇ ਮਹਾਨ੍ ਸ਼੍ਵੇਤੋ ਰੁਰੁਇਸ਼ਭੋ ਨਾਮ ਪਰ੍ਵਤਃ ॥ 43 ॥
ਦਿਵ੍ਯਗਂਧੈਃ ਕੁਸੁਮਿਤੈ ਰਾਜਿਤੈਸ਼੍ਚ ਨਗੈਰ੍ਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ।
ਸਰਸ਼੍ਚ ਰਾਜਤੈਃ ਪਦ੍ਮੈਰ੍ਜ੍ਵਲਿਤੈਰ੍ਹੇਮਕੇਸਰੈਃ ॥ 44 ॥
ਨਾਮ੍ਨਾ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਨਾਮ ਰਾਜਹਂਸੈਸ੍ਸਮਾਕੁਲਮ੍ ।
ਵਿਬੁਧਾਸ਼੍ਚਾਰਣਾ ਯਕ੍ਸ਼ਾਃ ਕਿਨ੍ਨਰਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਸਰੋਗਣਾਃ ॥ 45 ॥
ਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਸ੍ਸਮਭਿਗਚ੍ਛਂਤਿ ਨਲਿਨੀਂ ਤਾਂ ਰਿਰਂਸਵਃ ।
ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦਂ ਸਮਤਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਤਦਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਥ ਵਾਨਰਾਃ ॥ 46 ॥
ਜਲੋਦਂ ਸਾਗਰਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤਭਯਾਵਹਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਕੋਪਜਂ ਤੇਜਃ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਹਯਮੁਖਂ ਮਹਤ੍ ॥ 47 ॥
ਅਸ੍ਯਾਹੁਸ੍ਤਨ੍ਮਹਾਵੇਗਮੋਦਨਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਵਿਕ੍ਰੋਸ਼ਤਾਂ ਨਾਦੋ ਭੂਤਾਨਾਂ ਸਾਗਰੌਕਸਾਮ੍ ॥ 48 ॥
ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਚ ਸਮਰ੍ਥਾਨਾਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਤਦ੍ਬਡਬਾਮੁਖਮ੍ ।
ਸ੍ਵਾਦੂਦਸ੍ਯੋਤ੍ਤਰੇ ਦੇਸ਼ੇ ਯੋਜਨਾਨਿ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ ॥ 49 ॥
ਜਾਤਰੂਪਸ਼ਿਲੋ ਨਾਮ ਮਹਾਨ੍ਕਨਕਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਤਤ੍ਰ ਚਂਦ੍ਰਪ੍ਰਤੀਕਾਸ਼ਂ ਪਨ੍ਨਗਂ ਧਰਣੀਧਰਮ੍ ॥ 50 ॥
ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ਂ ਤਤੋ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਥ ਵਾਨਰਾਃ ।
ਆਸੀਨਂ ਪਰ੍ਵਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਭੂਤਨਮਸ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ॥ 51 ॥
ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਿਰਸਂ ਦੇਵਮਨਂਤਂ ਨੀਲਵਾਸਸਮ੍ ।
ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾਃ ਕਾਂਚਨਃ ਕੇਤੁਸ੍ਤਾਲਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 52 ॥
ਸ੍ਥਾਪਿਤਃ ਪਰ੍ਵਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਵਿਰਾਜਤਿ ਸਵੇਦਿਕਃ ।
ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਨਿਰ੍ਮਾਣਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਤਤ੍ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੇਸ਼੍ਵਰੈਃ ॥ 53 ॥
ਤਤਃ ਪਰਂ ਹੇਮਮਯ ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੀਮਾਨੁਦਯਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਤਸ੍ਯ ਕੋਟਿਰ੍ਦਿਵਂ ਸ੍ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼ਤਯੋਜਨਮਾਯਤਾ ॥ 54 ॥
ਜਾਤਰੂਪਮਯੀ ਦਿਵ੍ਯਾ ਵਿਰਾਜਤਿ ਸਵੇਦਿਕਾ ।
ਸਾਲੈਸ੍ਤਾਲੈਸ੍ਤਮਾਲੈਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਣਿਕਾਰੈਸ਼੍ਚ ਪੁਸ਼੍ਪਿਤੈਃ ॥ 55 ॥
ਜਾਤਰੂਪਮਯੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯੈ ਸ਼੍ਸ਼ੋਭਤੇ ਸੂਰ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭੈਃ ।
ਤਤ੍ਰ ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤਾਰਮੁਚ੍ਛ੍ਰਿਤਂ ਦਸ਼ਯੋਜਨਮ੍ ॥ 56 ॥
ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗਂ ਸੌਮਨਸਂ ਨਾਮ ਜਾਤਰੂਪਮਯਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰਪੂਰ੍ਵਂ ਪਦਂ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਵਾ ਪੁਰਾ ਵਿਸ਼੍ਣੁਸ੍ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮੇ ॥ 57 ॥
ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਸ਼ਿਖਰੇ ਮੇਰੋਸ਼੍ਚਕਾਰ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤ੍ਤਮਃ ।
ਤ੍ਤਰੇਣ ਪਰਿਕ੍ਰਮ੍ਯ ਜਂਬੂਦ੍ਵੀਪਂ ਦਿਵਾਕਰਃ ॥ 58 ॥
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯੋ ਭਵਤਿ ਭੂਯਿਸ਼੍ਠਂ ਸ਼ਿਖਰਂ ਤਨ੍ਮਹੋਚ੍ਛ੍ਰਯਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਵੈਖਾਨਸਾ ਨਾਮ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾ ਮਹਰ੍ਸ਼ਯਃ ॥ 59 ॥
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨਾ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਂਤੇ ਸੂਰ੍ਯਵਰ੍ਣਾਸ੍ਤਪਸ੍ਵਿਨਃ ।
ਅਯਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨੋ ਦ੍ਵੀਪਃ ਪੁਰੋ ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ॥ 60 ॥
ਯਸ੍ਮਿਂ ਸ੍ਤੇਜਸ਼੍ਚ ਚਕ੍ਸ਼ੁਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਾਣਭ੍ਰੁਰੁਇਤਾਮਪਿ ।
ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੁਰੁਇਂਗੇਸ਼ੁ ਕਂਦਰੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ॥ 61 ॥
ਰਾਵਣਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਕਾਂਚਨਸ੍ਯ ਚ ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 62 ॥
ਆਵਿਸ਼੍ਟਾ ਤੇਜਸਾ ਸਂਧ੍ਯਾ ਪੂਰ੍ਵਾ ਰਕ੍ਤਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਪੂਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਂ ਦ੍ਵਾਰਂ ਪ੍ਰੁਰੁਇਥਿਵ੍ਯਾ ਭੁਵਨਸ੍ਯ ਚ ॥ 63 ॥
ਸੂਰ੍ਯਸ੍ਯੋਦਯਨਂ ਚੈਵ ਪਰ੍ਵਾ ਹ੍ਯੇਸ਼ਾ ਦਿਗੁਚ੍ਯਤੇ ।
ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਠੇਸ਼ੁ ਨਿਰ੍ਝਰੇਸ਼ੁ ਗੁਹਾਸੁ ਚ ॥ 64 ॥
ਰਾਵਣ ਸ੍ਸਹ ਵੈਦੇਹ੍ਯਾ ਮਾਰ੍ਗਿਤਵ੍ਯਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਤਤਃ ਪਰਮਗਮ੍ਯਾ ਸ੍ਯਾਦ੍ਦਿਕ੍ਪੂਰ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ॥ 65 ॥
ਰਹਿਤਾ ਚਂਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਾਭ੍ਯਾਮਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਾ ਤਿਮਿਰਾਵ੍ਰੁਰੁਇਤਾ ।
ਸ਼ੈਲੇਸ਼ੁ ਤੇਸ਼ੁ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ੁ ਕਂਦਰੇਸ਼ੁ ਵਨੇਸ਼ੁ ਚ ॥ 66 ॥
ਯੇ ਚ ਨੋਕ੍ਤਾ ਮਯਾ ਦੇਸ਼ਾ ਵਿਚੇਯਾ ਤੇਸ਼ੁ ਜਾਨਕੀ ।
ਏਤਾਵਦ੍ਵਾਨਰੈਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਗਂਤੁਂ ਵਾਨਰਪੁਂਗਵਾਃ ॥ 67 ॥
ਅਭਾਸ੍ਕਰਮਮਰ੍ਯਾਦਂ ਨ ਜਾਨੀਮਸ੍ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ।
ਅਧਿਗਮ੍ਯ ਤੁ ਵੈਦੇਹੀਂ ਨਿਲਯਂ ਰਾਵਣਸ੍ਯ ਚ ॥ 68 ॥
ਮਾਸੇ ਪੂਰ੍ਣੇ ਨਿਵਰ੍ਤਧ੍ਵਮੁਦਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪਰ੍ਵਤਮ੍ ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਮਾਸਾਨ੍ਨ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਵਸਨ੍ਵਧ੍ਯੋ ਭਵੇਨ੍ਮਮ ॥ 69 ॥
ਸਿਦ੍ਧਾਰ੍ਥਾਸ੍ਸਨ੍ਨਿਵਰ੍ਤਧ੍ਵਮਧਿਗਮ੍ਯ ਤੁ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ।
ਮਹੇਂਦ੍ਰਕਾਂਤਾਂ ਵਨਸ਼ਂਡਮਂਡਿਤਾਂ ਦਿਸ਼ਂ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪੁਣੇਨ ਵਾਨਰਾਃ ।
ਅਵਾਪ੍ਯ ਸੀਤਾਂ ਰਘੁਵਂਸ਼ਜਪ੍ਰਿਯਾਂ ਤਤੋ ਨਿਵ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਤਾਸ੍ਸੁਖਿਨੋ ਭਵਿਸ਼੍ਯਥ ॥ 70 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡੇ ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
