ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਮੂਕਾਤ੍ਸ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾਗ੍ਰਜਃ ।
ਜਗਾਮ ਸਹਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਲਿਵਿਕ੍ਰਮਪਾਲਿਤਾਮ੍ ॥ 1 ॥
ਸਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਮਹਚ੍ਚਾਪਂ ਰਾਮਃ ਕਾਂਚਨਭੂਸ਼ਿਤਮ੍ ।
ਸ਼ਰਾਂਸ਼੍ਚਾਦਿਤ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ਾਨ੍ਗ੍ਰੁਰੁਇਹੀਤ੍ਵਾ ਰਣਸਾਧਕਾਨ੍ ॥ 2 ॥
ਅਗ੍ਰਤਸ੍ਤੁ ਯਯੌ ਤਸ੍ਯ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਃ ਸਂਹਤਗ੍ਰੀਵੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 3 ॥
ਪ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਠਤੋ ਹਨੁਮਾਨ੍ਵੀਰੋ ਨਲੋ ਨੀਲਸ਼੍ਚ ਵਾਨਰਃ ।
ਤਾਰਸ਼੍ਚੈਵ ਮਹਾਤੇਜਾ ਹਰਿਯੂਥਪਯੂਥਪਃ ॥ 4 ॥
ਤੇ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣਾ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁਸ਼੍ਪਭਾਰਾਵਲਂਬਿਨਃ ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਂਬੁਵਹਾਸ਼੍ਚੈਵ ਸਰਿਤਸ੍ਸਾਗਰਂਗਮਾਃ ॥ 5 ॥
ਕਂਦਰਾਣਿ ਚ ਸ਼ੈਲਾਂਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਦਰਾਣਿ ਗੁਹਾਸ੍ਤਥਾ ।
ਸ਼ਿਖਰਾਣਿ ਚ ਮੁਖ੍ਯਾਨਿ ਦਰੀਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ॥ 6 ॥
ਵੈਢੂਰ੍ਯਵਿਮਲੈਃਪਰ੍ਣੈ ਪਦ੍ਮੈਸ਼੍ਚਾਕੋਸ਼ਕੁਟ੍ਮਲੈਃ ।
ਸ਼ੋਭਿਤਾਂਤ੍ਸਜਲਾਨ੍ਮਾਰ੍ਗੇ ਤਟਾਕਾਂਸ਼੍ਚ ਵ੍ਯਲੋਕਯਨ੍ ॥ 7 ॥
ਕਾਰਂਡੈਸ੍ਸਾਰਸੈਰ੍ਹਂਸੈਰ੍ਵਂਜੁਲੈਰ੍ਜਲਕੁਕ੍ਕੁਟੈਃ ।
ਚਕ੍ਰਵਾਕੈ ਸ੍ਤਥਾ ਚਾਨ੍ਯੈਸ਼੍ਸ਼ਕੁਨੈਃ ਰੁਪਨਾਦਿਤਾਨ੍ ॥ 8 ॥
ਮ੍ਰੁਰੁਇਦੁਸ਼ਸ਼੍ਪਾਂਕੁਰਾਹਾਰਾਨ੍ਨਿਰ੍ਭਯਾਨ੍ਵਨਗੋਚਰਾਨ੍ ।
ਚਰਤਸ੍ਸਰ੍ਵਤੌਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਸ੍ਥਲੀਸ਼ੁ ਹਰਿਣਾਨ੍ ਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ ॥ 9 ॥
ਤਟਾਕਵੈਰਿਣਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸ਼ੁਕ੍ਲਦਂਤਵਿਭੂਸ਼ਿਤਾਨ੍ ।
ਘੋਰਾਨੇਕਚਰਾਨ੍ਵਨ੍ਯਾਂਦ੍ਵਿਰਦਾਨ੍ਕੂਲਘਾਤਿਨਃ ॥ 10 ॥
ਮਤ੍ਤਾਨ੍ਗਿਰਿਤਟੋਤ੍ਕ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਾਨ੍ਪਰ੍ਵਤਾਨਿਵ ਜਂਗਮਾਨ੍ ।
ਵਾਰਣਾਨ੍ਵਾਰਿਦਪ੍ਰਖ੍ਯਾਨ੍ਮਹੀਰੇਣੁਸਮੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਨ੍ ॥ 11 ॥
ਵਨੇ ਵਨਚਰਾਂਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾਨ੍ਖੇਚਰਾਂਸ਼੍ਚ ਵਿਹਂਗਮਾਨ੍ ।
ਪਸ਼੍ਯਂਤਸ੍ਤ੍ਵਰਿਤਾ ਜਗ੍ਮੁਸ੍ਸੁਗ੍ਰੀਵਵਸ਼ਵਰ੍ਤਿਨਃ ॥ 12 ॥
ਤੇਸ਼ਾਂ ਤੁ ਗਚ੍ਛਤਾਂ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਰਘੁਨਂਦਨਃ ।
ਦ੍ਰੁਮਸ਼ਂਡਂ ਵਨਂ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮਸ੍ਸੁਗ੍ਰੀਵਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 13 ॥
ਏਸ਼ ਮੇਘ ਇਵਾਕਾਸ਼ੇ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਸ਼ਂਡਃ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਮੇਘਸਂਘਾਤਵਿਪੁਲਃ ਪਰ੍ਯਂਤਕਦਲੀਵ੍ਰੁਰੁਇਤਃ ॥ 14 ॥
ਕਿਮੇਤਤ੍ ਜ੍ਞਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਸਖੇ ਕੌਤੂਹਲਂ ਹਿ ਮੇ ।
ਕੌਤੂਹਲਾਪਨਯਨਂ ਕਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮ੍ਯਹਂ ਤ੍ਵਯਾ ॥ 15 ॥
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਰਾਘਵਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਗਚ੍ਛਨ੍ਨੇਵਾਚਚਕ੍ਸ਼ੇਥ ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਤਨ੍ਮਹਦ੍ਵਨਮ੍ ॥ 16 ॥
ਏਤਦ੍ਰਾਘਵ ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਮਾਸ਼੍ਰਮਂ ਸ਼੍ਰਮਨਾਸ਼ਨਮ੍ ।
ਉਦ੍ਯਾਨਵਨਸਂਪਨ੍ਨਂ ਸ੍ਵਾਦੁਮੂਲਫਲੋਦਕਮ੍ ॥ 17 ॥
ਅਤ੍ਰ ਸਪ੍ਤਜਨਾ ਨਾਮ ਮੁਨਯ ਸ੍ਸਂਸ਼੍ਰਿਤਵ੍ਰਤਾਃ ।
ਸਪ੍ਤੈਵਾਸਨ੍ਨਧਸ਼ਸ਼ੀਰ੍ਸ਼ਾ ਨਿਯਤਂ ਜਲਸ਼ਾਯਿਨਃ ॥ 18 ॥
ਸਪ੍ਤਰਾਤ੍ਰਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਹਾਰਾ ਵਾਯੁਨਾਚਲਵਾਸਿਨਃ ।
ਦਿਵਂ ਵਰ੍ਸ਼ਸ਼ਤੈਰ੍ਯਾਤਾਃ ਸਪ੍ਤਭਿਃ ਸਕਲੇਬਰਾਃ ॥ 19 ॥
ਤੇਸ਼ਾਮੇਵਂ ਪ੍ਰਭਾਵਾਨਾਂ ਦ੍ਰੁਮਪ੍ਰਾਕਾਰਸਂਵ੍ਰੁਰੁਇਤਮ੍ ।
ਆਸ਼੍ਰਮਸ੍ਸੁਦੁਰਾਧਰ੍ਸ਼ ਅਪਿ ਸੇਂਦ੍ਰੈਸ੍ਸੁਰਾਸੁਰੈਃ ॥ 20 ॥
ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਵਰ੍ਜਯਂਤ੍ਯੇਤਤ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਵਨਚਾਰਿਣਃ ।
ਵਿਸ਼ਂਤਿ ਮੋਹਾਦ੍ਯੇਪ੍ਯਤ੍ਰ ਨਿਵਰ੍ਤਂਤੇ ਨ ਤੇ ਪੁਨਃ ॥ 21 ॥
ਵਿਭੂਸ਼ਣਰਵਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰੂਯਂਤੇ ਸਕਲਾਕ੍ਸ਼ਰਾਃ ।
ਤੂਰ੍ਯਗੀਤਸ੍ਵਨਾਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਗਂਧੋ ਦਿਵ੍ਯਸ਼੍ਚ ਰਾਘਵ ॥ 22 ॥
ਤ੍ਰੇਤਾਗ੍ਨਯੋਪਿ ਦੀਪ੍ਯਂਤੇ ਦੂਮੋ ਹ੍ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ।
ਵੇਸ਼੍ਟਯਨ੍ਨਿਵ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਾਗ੍ਰਾਨ੍ਕਪੋਤਾਂਗਾਰੁਣੋ ਘਨਃ ॥ 23 ॥
ਏਤੇ ਵ੍ਰੁਰੁਇਕ੍ਸ਼ਾਃ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਂਤੇ ਧੂਮਸਂਸਕ੍ਤਮਸ੍ਤਕਾਃ ।
ਮੇਘਜਾਲਪ੍ਰਤਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾ ਵੈਢੂਰ੍ਯਗਿਰਯੋ ਯਥਾ ॥ 24 ॥
ਕੁਰੁ ਪ੍ਰਣਾਮਂ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਂਸ੍ਤੇਸ਼ਾਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਰਾਘਵ ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਵ ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਪ੍ਰਯਂਤਸ੍ਸਯਤਾਂਜਲਿਃ ॥ 25 ॥
ਪ੍ਰਣਮਂਤਿ ਹਿ ਯੇ ਤੇਸ਼ਾਂ ਮੁਨੀਨਾਂ ਭਾਵਿਤਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।
ਨ ਤੇਸ਼ਾਮਸ਼ੁਭਂ ਕਿਂਚਿਚ੍ਛਰੀਰੇ ਰਾਮ ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤੇ ॥ 26 ॥
ਤਤੋ ਰਾਮਸ੍ਸਹ ਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੇਨ ਕ੍ਰੁਰੁਇਤਾਂਜਲਿਃ ।
ਸਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਸ੍ਤਾਨ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੀਨਭ੍ਯਵਾਦਯਤ੍ ॥ 27 ॥
ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਤੁ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਰਾਮੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਚ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਃ ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵਾਨਰਾਸ਼੍ਚੈਵ ਜਗ੍ਮੁਸਂਹ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਟਮਾਨਸਾਃ ॥ 28 ॥
ਤੇ ਗਤ੍ਵਾ ਦੂਰਮਧ੍ਵਾਨਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਪ੍ਤਜਨਾਸ਼੍ਰਮਾਤ੍ ।
ਦਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼ੁਸ੍ਤਾਂ ਦੁਰਾਧਰ੍ਸ਼ਾਂ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਂ ਵਾਲਿਪਾਲਿਤਾਮ੍ ॥ 29 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁ ਰਾਮਾਨੁਜਰਾਮਵਾਨਰਾਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰੁਰੁਇਹ੍ਯ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯੁਦਿਤਾਗ੍ਰ੍ਯਤੇਜਸਃ ।
ਪੁਰੀਂ ਸੁਰੇਸ਼ਾਤ੍ਮਜਵੀਰ੍ਯਪਾਲਿਤਾਂ ਵਧਾਯ ਸ਼ਤ੍ਰੋਃ ਪੁਨਰਾਗਤਾਸ੍ਸਹ ॥ 30 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍ਸ਼ੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿਸ਼੍ਕਿਂਧਾਕਾਂਡੇ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
