ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଷଟ୍ପଂଚାଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ସା ତଥୋକ୍ତା ତୁ ଵୈଦେହୀ ନିର୍ଭୟା ଶୋକକର୍ଶିତା ।
ତୃଣମଂତରତଃ କୃତ୍ଵା ରାଵଣଂ ପ୍ରତ୍ୟଭାଷତ ॥ 1 ॥
ରାଜା ଦଶରଥୋ ନାମ ଧର୍ମସେତୁରିଵାଚଲଃ ।
ସତ୍ୟସଂଧଃ ପରିଜ୍ଞାତୋ ୟସ୍ୟ ପୁତ୍ରସ୍ସରାଘଵଃ ॥ 2 ॥
ରାମୋ ନାମ ସ ଧର୍ମାତ୍ମା ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତଃ ।
ଦୀର୍ଘବାହୁର୍ଵିଶାଲାକ୍ଷୋ ଦୈଵତଂ ହି ପତିର୍ମମ ॥ 3 ॥
ଇକ୍ଷ୍ଵାକୂଣାଂ କୁଲେ ଜାତସ୍ସିଂହସ୍କଂଧୋ ମହାଦ୍ୟୁତିଃ ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ସହ ଭ୍ରାତ୍ରା ୟସ୍ତେ ପ୍ରାଣାନ୍ହରିଷ୍ୟତି ॥ 4 ॥
ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଂ ୟଦ୍ୟହଂ ତସ୍ୟ ତ୍ଵୟା ସ୍ୟାଂ ଧର୍ଷିତା ବଲାତ୍ ।
ଶୟିତା ତ୍ଵଂ ହତସ୍ସଂଖ୍ୟେ ଜନସ୍ଥାନେ ୟଥା ଖରଃ ॥ 5 ॥
ୟ ଏତେ ରାକ୍ଷସାଃ ପ୍ରୋକ୍ତା ଘୋରରୂପା ମହାବଲାଃ ।
ରାଘଵେ ନିର୍ଵିଷାସ୍ସର୍ଵେ ସୁପର୍ଣେ ପନ୍ନଗା ୟଥା ॥ 6 ॥
ତସ୍ୟ ଜ୍ୟାଵିପ୍ରମୁକ୍ତାସ୍ତେ ଶରାଃ କାଂଚନଭୂଷଣାଃ ।
ଶରୀରଂ ଵିଧମିଷ୍ୟଂତି ଗଂଗାକୂଲମିଵୋର୍ମୟଃ ॥ 7 ॥
ଅସୁରୈର୍ଵା ସୁରୈର୍ଵା ତ୍ଵଂ ୟଦ୍ୟଵଧ୍ୟୋଽସି ରାଵଣ ।
ଉତ୍ପାଦ୍ୟ ସୁମହଦ୍ଵୈରଂ ଜୀଵଂସ୍ତସ୍ୟ ନ ମୋକ୍ଷ୍ୟସେ ॥ 8 ॥
ସ ତେ ଜୀଵିତଶେଷସ୍ୟ ରାଘଵୋଽଂତକରୋ ବଲୀ ।
ପଶୋର୍ୟୂପଗତସ୍ୟେଵ ଜୀଵିତଂ ତଵ ଦୁର୍ଲଭମ୍ ॥ 9 ॥
ୟଦି ପଶ୍ୟେତ୍ସ ରାମସ୍ତ୍ଵାଂ ରୋଷଦୀପ୍ତେନ ଚକ୍ଷୁଷା ।
ରକ୍ଷସ୍ତ୍ଵମଦ୍ୟ ନିର୍ଧଗ୍ଧୋ ଗଚ୍ଛେସ୍ସଦ୍ୟଃ ପରାଭଵମ୍ ॥ 10 ॥
ୟଶ୍ଚଂଦ୍ରଂ ନଭସୋ ଭୂମୌ ପାତୟେନ୍ନାଶୟେତ ଵା ।
ସାଗରଂ ଶୋଷୟେଦ୍ଵାପି ସ ସୀତାଂ ମୋଚୟେଦିହ ॥ 11 ॥
ଗତାୟୁସ୍ତ୍ଵଂ ଗତଶ୍ରୀକୋ ଗତସତ୍ତ୍ଵ ଗତେଂଦ୍ରିୟଃ ।
ଲଂକା ଵୈଧଵ୍ୟସଂୟୁକ୍ତା ତ୍ଵତ୍କୃତେନ ଭଵିଷ୍ୟତି ॥ 12 ॥
ନ ତେ ପାପମିଦଂ କର୍ମ ଶୁଖୋଦର୍କଂ ଭଵିଷ୍ୟତି ।
ୟାଽହଂ ନୀତା ଵିନାଭାଵଂ ପତିପାର୍ଶ୍ଵାତ୍ତ୍ଵୟା ଵନେ ॥ 13 ॥
ସ ହି ଦୈଵତସଂୟୁକ୍ତୋ ମମ ଭର୍ତା ମହାଦ୍ୟୁତିଃ ।
ନିର୍ଭୟୋ ଵୀର୍ୟମାଶ୍ରିତ୍ୟ ଶୂନ୍ୟେ ଵସତି ଦଂଡକେ ॥ 14 ॥
ସ ତେ ଦର୍ପଂ ବଲଂ ଵୀର୍ୟମୁତ୍ସେକଂ ଚ ତଥାଵିଧମ୍ ।
ଅପନେଷ୍ୟତି ଗାତ୍ରେଭ୍ୟଶ୍ଶରଵର୍ଷେଣ ସଂୟୁଗେ ॥ 15 ॥
ୟଦା ଵିନାଶୋ ଭୂତାନାଂ ଦୃଶ୍ୟତେ କାଲଚୋଦିତଃ ।
ତଦା କାର୍ୟେ ପ୍ରମାଦ୍ୟଂତି ନରାଃ କାଲଵଶଂ ଗତାଃ ॥ 16 ॥
ମାଂ ପ୍ରଧୃଷ୍ୟ ସ ତେ କାଲଃ ପ୍ରାପ୍ତୋଽୟଂ ରାକ୍ଷସାଧମ ।
ଆତ୍ମନୋ ରାକ୍ଷସାନାଂ ଚ ଵଧାୟାଂତଃପୁରସ୍ୟ ଚ ॥ 17 ॥
ନ ଶକ୍ୟା ୟଜ୍ଞମଧ୍ୟସ୍ଥା ଵେଦୀ ସୃଗ୍ଭାଂଡମଂଡିତା ।
ଦ୍ଵିଜାତିମଂତ୍ରପୂତା ଚ ଚଂଡାଲେନାଵମର୍ଦିତୁମ୍ ॥ 18 ॥
ତଥାଽହଂ ଧର୍ମନିତ୍ୟସ୍ୟ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ପତିଵ୍ରତା ।
ତ୍ଵୟା ସ୍ପୃଷ୍ଟୁଂ ନ ଶକ୍ୟାସ୍ମି ରାକ୍ଷସାଧମ ପାପିନା ॥ 19 ॥
କ୍ରୀଡଂତୀ ରାଜହଂସେନ ପଦ୍ମଷଂଡେଷୁ ନିତ୍ୟଦା ।
ହଂସୀ ସା ତୃଣଷଂଡସ୍ଥଂ କଥଂ ପଶ୍ୟେତ ମଦ୍ଗୁକମ୍ ॥ 20 ॥
ଇଦଂ ଶରୀରଂ ନିସ୍ସଂଜ୍ଞଂ ବଂଧ ଵା ଖାତୟସ୍ଵ ଵା ।
ନେଦଂ ଶରୀରଂ ରକ୍ଷୟଂ ମେ ଜୀଵିତଂ ଵାପି ରାକ୍ଷସ ॥ 21 ॥
ନ ତୁ ଶକ୍ଷ୍ୟାମ୍ୟୁପକ୍ରୋଶଂ ପୃଥିଵ୍ୟାଂ ଦାତୁମାତ୍ମନଃ ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଵୈଦେହୀ କ୍ରୋଧାତ୍ସୁପରୁଷଂ ଵଚଃ ॥ 22 ॥
ରାଵଣଂ ମୈଥିଲୀ ତତ୍ର ପୁନର୍ନୋଵାଚ କିଂଚନ ।
ସୀତାୟା ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପରୁଷଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍ ॥ 23 ॥
ପ୍ରତ୍ୟୁଵାଚ ତତସ୍ସୀତାଂ ଭୟସଂଦର୍ଶନଂ ଵଚଃ ।
ଶୃଣୁ ମୈଥିଲି ମଦ୍ଵାକ୍ୟଂ ମାସାଂଦ୍ଵାଦଶ ଭାମିନି ॥ 24 ॥
କାଲେନାନେନ ନାଭ୍ୟେଷି ୟଦି ମାଂ ଚାରୁହାସିନି ।
ତତସ୍ତ୍ଵାଂ ପ୍ରାତରାଶାର୍ଥଂ ସୂଦାଶ୍ଛେତ୍ସ୍ୟଂତି ଲେଶଶଃ ॥ 25 ॥
ଇତ୍ୟୁକ୍ତ୍ଵା ପରୁଷଂ ଵାକ୍ୟଂ ରାଵଣଶ୍ଶତ୍ରୁରାଵଣଃ ।
ରାକ୍ଷସୀଶ୍ଚ ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଇଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 26 ॥
ଶୀଘ୍ରମେଵ ହି ରାକ୍ଷସ୍ୟୋ ଵିକୃତା ଘୋରଦର୍ଶନାଃ ।
ଦର୍ପମସ୍ୟା ଵିନେଷ୍ୟଧ୍ଵଂ ମାଂସଶୋଣିତଭୋଜନାଃ ॥ 27 ॥
ଵଚନାଦେଵ ତାସ୍ତସ୍ୟ ସୁଘୋରା ରାକ୍ଷସୀଗଣାଃ ।
କୃତପ୍ରାଂଜଲୟୋ ଭୂତ୍ଵା ମୈଥିଲୀଂ ପର୍ୟଵାରୟନ୍ ॥ 28 ॥
ସ ତାଃ ପ୍ରୋଵାଚ ରାଜା ତୁ ରାଵଣୋ ଘୋରଦର୍ଶନଃ ।
ପ୍ରଚାଲ୍ୟ ଚରଣୋତ୍କର୍ଷୈର୍ଦାରୟନ୍ନିଵ ମେଦିନୀମ୍ ॥ 29 ॥
ଅଶୋକଵନିକାମଧ୍ୟେ ମୈଥିଲୀ ନୀୟତାମିୟମ୍ ।
ତତ୍ରେୟଂ ରକ୍ଷ୍ୟତାଂ ଗୂଢଂ ୟୁଷ୍ମାଭିଃ ପରିଵାରିତା ॥ 30 ॥
ତତ୍ରୈନାଂ ତର୍ଜନୈର୍ଘୋରୈଃ ପୁନସ୍ସାଂତ୍ଵୈଶ୍ଚ ମୈଥିଲୀମ୍ ।
ଆନୟଧ୍ଵଂ ଵଶଂ ସର୍ଵା ଵନ୍ୟାଂ ଗଜଵଧୂମିଵ ॥ 31 ॥
ଇତି ପ୍ରତିସମାଦିଷ୍ଟା ରାକ୍ଷସ୍ୟୋ ରାଵଣେନ ତାଃ ।
ଅଶୋକଵନିକାଂ ଜଗ୍ମୁର୍ମୈଥିଲୀଂ ପରିଗୃହ୍ୟ ତୁ ॥ 32 ॥
ସର୍ଵକାଲଫଲୈର୍ଵୃକ୍ଷୈର୍ନାନାପୁଷ୍ପଫଲୈର୍ଵୃତାମ୍ ।
ସର୍ଵକାଲମଦୈଶ୍ଚାପି ଦ୍ଵିଜୈସ୍ସମୁପସେଵିତାମ୍ ॥ 33 ॥
ସା ତୁ ଶୋକପରୀତାଂଗୀ ମୈଥିଲୀ ଜନକାତ୍ମଜା ।
ରାକ୍ଷସୀଵଶମାପନ୍ନା ଵ୍ୟାଘ୍ରୀଣାଂ ହରିଣୀ ୟଥା ॥ 34 ॥
ଶୋକେନ ମହତା ଗ୍ରସ୍ତା ମୈଥିଲୀ ଜନକାତ୍ମଜା ।
ନ ଶର୍ମ ଲଭତେ ଭୀରୁଃ ପାଶବଦ୍ଧା ମୃଗୀ ୟଥା ॥ 35 ॥
ନ ଵିଂଦତେ ତତ୍ର ତୁ ଶର୍ମ ମୈଥିଲୀ ଵିରୂପନେତ୍ରାଭିରତୀଵ ତର୍ଜିତା ।
ପତିଂ ସ୍ମରଂତୀ ଦୟିତଂ ଚ ଦେଵତଂ ଵିଚେତନାଽଭୂଦ୍ଭୟଶୋକପୀଡିତା ॥ 36 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡେ ଷଟ୍ପଂଚାଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
