śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha chatuḥpañchāśassargaḥ ।
hriyamāṇā tu vaidēhī kañchinnāthamapaśyatī ।
dadarśa giriśṛṅgasthānpañcha vānarapuṅgavān ॥ 1 ॥
tēṣāṃ madhyē viśālākṣī kauśēyaṃ kanakaprabham ।
uttarīyaṃ varārōhā śubhānyābharaṇāni cha ॥ 2 ॥
mumōcha yadi rāmāya śaṃsēyuriti maithilī ।
vastramutsṛjya tanmadhyē nikṣiptaṃ sahabhūṣaṇam ॥ 3 ॥
sambhramāttu daśagrīvastatkarma na sa buddhavān ।
piṅgākṣāstāṃ viśālākṣīṃ nētrairanimiṣairiva ॥ 4 ॥
vikrōśantīṃ tathā sītāṃ dadṛśurvānararṣabhāḥ ।
sa cha pampāmatikramya laṅkāmabhimukhaḥ purīm ॥ 5 ॥
jagāma rudatīṃ gṛhya vaidēhīṃ rākṣasēśvaraḥ ।
tāṃ jahāra susaṃhṛṣṭō rāvaṇō mṛtyumātmanaḥ ॥ 6 ॥
utsaṅgēnēva bhujagīṃ tīkṣṇadaṃṣṭrāṃ mahāviṣām ।
vanāni saritaśśailāntsarāṃsi cha vihāyasā ॥ 7 ॥
sa kṣipraṃ samatīyāya śaraśchāpādiva chyutaḥ ।
timinakranikētaṃ tu varuṇālayamakṣayam ॥ 8 ॥
saritāṃ śaraṇaṃ gatvā samatīyāya sāgaram ।
sambhramātparivṛttōrmī ruddhamīnamahōragaḥ ॥ 9 ॥
vaidēhyāṃ hriyamāṇāyāṃ babhūva varuṇālayaḥ ।
antarikṣagatā vāchassasṛjuśchāraṇāstadā ॥ 10 ॥
ētadantō daśagrīva iti siddhāstadābruvan ।
sa tu sītāṃ vivēṣṭantīmaṅkēnādāya rāvaṇaḥ ॥ 11 ॥
pravivēśa purīṃ laṅkāṃ rūpiṇīṃ mṛtyumātmanaḥ ।
sō'bhigamya purīṃ laṅkāṃ suvibhaktamahāpathām ॥ 12 ॥
saṃrūḍhakakṣyābahulaṃ svamantaḥpuramāviśat ।
tatra tāmasitāpāṅgāṃ śōkamōhaparāyaṇām ॥ 13 ॥
nidadhē rāvaṇassītāṃ mayō māyāmivastriyam ।
abravīchcha daśagrīvaḥ piśāchīrghōradarśanāḥ ॥ 14 ॥
yathā nēmāṃ pumān strī vā sītāṃ paśyatyasammataḥ ।
muktāmaṇisuvarṇāni vastrāṇyābharaṇāni cha ॥ 15 ॥
yadyadichChēttadēvāsyā dēyaṃ machChandatō yathā ।
yā cha vakṣyati vaidēhīṃ vachanaṃ kiñchidapriyam ॥ 16 ॥
ajñānādyadi vā jñānānna tasyā jīvitaṃ priyam ।
tathōktvā rākṣasīstāstu rākṣasēndraḥ pratāpavān ॥ 17 ॥
niṣkramyāntaḥ purāttasmātkiṅkṛtyamiti chintayan ।
dadarśāṣṭau mahāvīryānrākṣasānpiśitāśanān ॥ 18 ॥
sa tāndṛṣṭvā mahāvīryō varadānēna mōhitaḥ ।
uvāchaitānidaṃ vākyaṃ praśasya balavīryataḥ ॥ 19 ॥
nānāpraharaṇāḥ kṣipramitō gachChata satvarāḥ ।
janasthānaṃ hatasthānaṃ bhūtapūrvaṃ kharālayam ॥ 20 ॥
tatrōṣyatāṃ janasthānē śūnyē nihatarākṣasē ।
pauruṣaṃ balamāśritya trāsamutsṛjya dūrataḥ ॥ 21 ॥
balaṃ hi sumahadyanmē janasthānē nivēśitam ।
sadūṣaṇakharaṃ yuddhē hataṃ rāmēṇa sāyakaiḥ ॥ 22 ॥
tata krōdhō mamāmarṣāddhairyasyōpari vartatē ।
vairaṃ cha sumahajjātaṃ rāmaṃ prati sudāruṇam ॥ 23 ॥
niryātayitumichChāmi tachcha vairamahaṃ ripōḥ ।
na hi lapsyāmyahaṃ nidrāmahatvā saṃyugē ripum ॥ 24 ॥
taṃ tvidānīmahaṃ hatvā kharadūṣaṇaghātinam ।
rāmaṃ śarmōpalapsyāmi dhanaṃ labdhvēva nirdhanaḥ ॥ 25 ॥
janasthānē vasadbhistu bhavadbhīrāmamāśritā ।
pravṛttirupanētavyā kiñkarōtīti tattvataḥ ॥ 26 ॥
apramādāchcha gantavyaṃ sarvairapi niśācharaiḥ ।
kartavyaścha sadā yatnō rāghavasya vadhaṃ prati ॥ 27 ॥
yuṣmākaṃ cha balajñō'haṃ bahuśō raṇamūrdhani ।
ataśchāsmin janasthānē mayā yūyaṃ niyōjitāḥ ॥ 28 ॥
tataḥ priyaṃ vākyamupētya rākṣasā mahārthamaṣṭāvabhivādya rāvaṇam ।
vihāya laṅkāṃ sahitāḥ pratasthirē yatō janasthānamalakṣyadarśanāḥ ॥ 29 ॥
tatastu sītāmupalabhya rāvaṇaḥ susamprahṛṣṭaḥ parigṛhya maithilīm ।
prasajya rāmēṇa cha vairamuttamaṃ babhūva mōhānmuditassarākṣasaḥ ॥ 30 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē chatuḥpañchāśassargaḥ ॥