శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే బాలకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చమస్సర్గః ।
. సర్వా పూర్వమియం యేషామాసీత్కృత్స్నా వసున్ధరా ।
ప్రజాపతిముపాదాయ నృపాణాం జయశాలినామ్ ॥ 1 ॥
యేషాం స సగరో నామ సాగరో యేన ఖానితః ।
షష్టిః పుత్రసహస్రాణి యం యాన్తం పర్యవారయన్ ॥ 2 ॥
ఇక్ష్వాకూణామిదం తేషాం రాజ్ఞాం వంశే మహాత్మనామ్ ।
మహదుత్పన్నమాఖ్యానం రామాయణమితి శ్రుతమ్ ॥ 3 ॥
తదిదం వర్తయిష్యామి సర్వం నిఖిలమాదితః ।
ధర్మకామార్థసహితం శ్రోతవ్యమనసూయయా ॥ 4 ॥
కోసలో నామ ముదితస్స్ఫీతో జనపదో మహాన్ ।
నివిష్టస్సరయూతీరే ప్రభూతధనధాన్యవాన్ ॥ 5 ॥
అయోధ్యా నామ నగరీ తత్రాసీల్లోకవిశ్రుతా ।
మనునా మానవేన్ద్రేణ యా పురీ నిర్మితా స్వయమ్ ॥ 6 ॥
ఆయతా దశ చ ద్వే చ యోజనాని మహాపురీ ।
శ్రీమతీ త్రీణి విస్తీర్ణా సువిభక్తమహాపథా ॥ 7 ॥
రాజమార్గేణ మహతా సువిభక్తేన శోభితా ।
ముక్తపుష్పావకీర్ణేన జలసిక్తేన నిత్యశః ॥ 8 ॥
తాం తు రాజా దశరథో మహారాష్ట్రవివర్ధనః ।
పురీమావాసయామాస దివం దేవపతిర్యథా ॥ 9 ॥
కవాటతోరణవతీం సువిభక్తాన్తరాపణామ్ ।
సర్వయన్త్రాయుధవతీముపేతాం సర్వశిల్పిభిః ॥ 10 ॥
సూతమాగధసమ్బాధాం శ్రీమతీమతులప్రభామ్ ।
ఉచ్చాట్టాలధ్వజవతీం శతఘ్నీశతసఙ్కులామ్ ॥ 11 ॥
వధూనాటకసఙ్ఘైశ్చ సంయుక్తాం సర్వతః పురీమ్ ।
ఉద్యానామ్రవణోపేతాం మహతీం సాలమేఖలామ్ ॥ 12 ॥
దుర్గగమ్భీరపరిఘాం దుర్గామన్యైర్దురాసదామ్ ।
వాజివారణసమ్పూర్ణాం గోభిరుష్ట్రైః ఖరైస్తథా ॥ 13 ॥
సామన్తరాజసఙ్ఘైశ్చ బలికర్మభిరావృతామ్ ।
నానాదేశనివాసైశ్చ వణిగ్భిరుపశోభితామ్ ॥ 14 ॥
ప్రాసాదై రత్నవికృతైః పర్వతైరుపశోభితామ్ ।
కూటాగారైశ్చ సమ్పూర్ణామిన్ద్రస్యేవామరావతీమ్ ॥ 15 ॥
చిత్రామష్టాపదాకారాం నరనారీగణైర్యుతామ్ ।
సర్వరత్నసమాకీర్ణాం విమానగృహశోభితామ్ ॥ 16 ॥
గృహగాఢామవిచ్ఛిద్రాం సమభూమౌ నివేశితామ్ ।
శాలితణ్డులసమ్పూర్ణామిక్షుకాణ్డరసోదకామ్ ॥ 17 ॥
దున్దుభీభిర్మృదఙ్గైశ్చ వీణాభిః పణవైస్తథా ।
నాదితాం భృశమత్యర్థం పృథివ్యాం తామనుత్తమామ్ ॥ 18 ॥
విమానమివ సిద్ధానాం తపసాధిగతం దివి ।
సునివేశితవేశ్మాన్తాం నరోత్తమసమావృతామ్ ॥ 19 ॥
యే చ బాణైర్న విధ్యన్తి వివిక్తమపరాపరమ్ ।
శబ్దవేధ్యం చ వితతం లఘుహస్తా విశారదాః ॥ 20 ॥
సింహవ్యాఘ్రవరాహాణాం మత్తానాం నర్దతాం వనే ।
హన్తారో నిశితైశ్శస్త్రైర్బలాద్బాహుబలైరపి ॥ 21 ॥
తాదృశానాం సహస్రైస్తామభిపూర్ణాం మహారథైః ।
పురీమావాసయామాస రాజా దశరథస్తదా ॥ 22 ॥
యే చ బాణైర్న విధ్యన్తి వివిక్తమపరాపరమ్ ।
శబ్దవేధ్యం చ వితతం లఘుహస్తా విశారదాః ॥ 23 ॥
సింహవ్యాఘ్రవరాహాణాం మత్తానాం నర్దతాం వనే ।
హన్తారో నిశితైశ్శస్త్రైర్బలాద్బాహుబలైరపి ॥ 24 ॥
తాదృశానాం సహస్రైస్తామభిపూర్ణాం మహారథైః ।
పురీమావాసయామాస రాజా దశరథస్తదా ॥ 25 ॥
తామగ్నిమద్భిర్గుణవద్భిరావృతాం ద్విజోత్తమైర్వేదషడఙ్గపారగైః ।
సహస్రదైస్సత్యరతైర్మహాత్మభి ర్మహర్షికల్పై ఋషిభిశ్చ కేవలైః ॥ 26 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే పఞ్చమస్సర్గః ॥
