శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే బాలకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చషష్టితమస్సర్గః ।
అథ హైమవతీం రామ దిశం త్యక్త్వా మహామునిః ।
పూర్వాం దిశమనుప్రాప్య తపస్తేపే సుదారుణమ్ ॥ 1 ॥
మౌనం వర్షసహస్రస్య కృత్వా వ్రతమనుత్తమమ్ ।
చకారాప్రతిమం రామ తపః పరమదుష్కరమ్ ॥ 2 ॥
పూర్ణే వర్షసహస్రే తు కాష్ఠభూతం మహామునిమ్ ।
విఘ్నైర్బహుభిరాధూతం క్రోధో నాన్తర ఆవిశత్ ॥ 3 ॥
స కృత్వా నిశ్చయం రామ తప ఆతిష్టదవ్యయమ్ ।
తస్య వర్షసహస్రస్య వ్రతే పూర్ణే మహావ్రతః ॥ 4 ॥
భోక్తుమారబ్ధవానన్నం తస్మిన్ కాలే రఘూత్తమ ।
ఇన్ద్రో ద్విజాతిర్భూత్వా తం సిద్ధమన్నమయాచత ॥ 5 ॥
తస్మై దత్వా తదా సిద్ధం సర్వం విప్రాయ నిశ్చితః ।
నిశ్శేషితేఽన్నే భగవానభుక్తైవ మహాతపాః ॥ 6 ॥
న కిఞ్చిదవదద్విప్రం మౌనవ్రతముపస్థితః ।
అథ వర్షసహస్రం వై నోచ్ఛ్వసన్మునిపుఙ్గవః ॥ 7 ॥
తస్యానుచ్ఛ్వసమానస్య మూర్ధ్ని ధూమో వ్యజాయత ।
త్రైలోక్యం యేన సమ్భ్రాన్తమాదీపితమివాభవత్ ॥ 8 ॥
తతో దేవాస్సగన్ధర్వాః పన్నగోరగరాక్షసాః ।
మోహితాస్తేజసా తస్య తపసా మన్దరశ్మయః ॥ 9 ॥
కశ్మలోపహతా స్సర్వే పితామహమథాబ్రువన్ ।
బహుభిః కారణైర్దేవ విశ్వామిత్రో మహామునిః ॥ 10 ॥
లోభితః క్రోధితశ్చైవ తపసా చాభివర్ధతే ।
న హ్యస్య వృజినం కిఞ్చిద్దృశ్యతే సూక్ష్మమప్యథ ॥ 11 ॥
న దీయతే యది త్వస్య మనసా యదభీప్సితమ్ ।
వినాశయతి త్రైలోక్యం తపసా సచరాచరమ్ ॥ 12 ॥
వ్యాకులాశ్చ దిశస్సర్వా న చ కిఞ్చిత్ప్రకాశతే ।
సాగరాః క్షుభితాస్సర్వే విశీర్యన్తే చ పర్వతాః ॥ 13 ॥
ప్రకమ్పతే చ పృథివీ వాయుర్వాతి భృశాకులః ।
బృహ్మన్న ప్రతిజానీమోనాస్తికో జాయతే జనః ॥ 14 ॥
సమ్మూఢమివ త్రైలోక్యం సమ్ప్రక్షుభితమానసమ్ ।
భాస్కరో నిష్ప్రభశ్చైవ మహర్షేస్తస్య తేజసా ॥ 15 ॥
బుద్ధిం న కురుతే యావన్నాశే దేవ మహామునిః ।
తావత్ప్రసాద్యో భగవా నగ్నిరూపోమహాద్యుతిః ॥ 16 ॥
కాలాగ్నినా యథాపూర్వం త్రైలోక్యం దహ్యతేఽఖిలమ్ ।
దేవరాజ్యం చికీర్షేత దీయతామస్య యన్మతమ్ ॥ 17 ॥
తతస్సురగణాస్సర్వే పితామహపురోగమాః ।
విశ్వామిత్రం మహాత్మానం మధురం వాక్యమబ్రువన్ ॥ 18 ॥
బ్రహ్మర్షే స్వాగతం తేఽస్తు తపసా స్మ సుతోషితాః ।
బ్రాహ్మణ్యం తపసోగ్రేణ ప్రాప్తవానసి కౌశిక ॥ 19 ॥
దీర్ఘమాయుశ్చ తే బ్రహ్మన్ దదామి సమరుద్గణః ।
స్వస్తి ప్రాప్నుహి భద్రం తే గచ్ఛ సౌమ్య యథాసుఖమ్ ॥ 20 ॥
పితామహవచశ్శృత్వా సర్వేషాం చ దివౌకసామ్ ।
కృత్వా ప్రణామం ముదితో వ్యాజహార మహామునిః ॥ 21 ॥
బ్రాహ్మణ్యం యది మే ప్రాప్తం దీర్ఘమాయుస్తథైవ చ ।
ఓఙ్కారశ్చ వషట్కారో వేదాశ్చ వరయన్తు మామ్ ॥ 22 ॥
క్షత్రవేదవిదాం శ్రేష్ఠో బ్రహ్మవేదవిదామపి ।
బ్రహ్మపుత్రో వసిష్ఠో మామేవం వదతు దేవతాః ॥ 23 ॥
యద్యయం పరమః కామః కృతో యాన్తు సురర్షభాః ।
తతః ప్రసాదితో దేవైర్వసిష్ఠో జపతాం వరః ॥ 24 ॥
సఖ్యం చకార బ్రహ్మర్షిరేవమస్త్వితి చాబ్రవీత్ ।
బ్రహ్మర్షిస్త్వం న సన్దేహస్సర్వం సమ్పత్స్యతే తవ ॥ 25 ॥
ఇత్యుక్త్వా దేవతాశ్చాపి సర్వా జగ్ముర్యథాగతమ్ ।
విశ్వామిత్రోఽపి ధర్మాత్మా లబ్ధ్వా బ్రాహ్మణ్యముత్తమమ్ ॥ 26 ॥
పూజయామాస బ్రహ్మర్షిం వసిష్ఠం జపతాం వరమ్ ।
కృతకామో మహీం సర్వాం చచార తపసి స్థితః ॥ 27 ॥
ఏవం త్వనేన బ్రాహ్మణ్యం ప్రాప్తం రామ మహాత్మనా ।
ఏష రామ మునిశ్రేష్ఠ ఏష విగ్రహవాంస్తపః ॥ 28 ॥
ఏష ధర్మపరో నిత్యం వీర్యస్యైష పరాయణమ్ ।
ఏవముక్త్వా మహాతేజా విరరామ ద్విజోత్తమః ॥ 29 ॥
శతానన్దవచః శ్రుత్వా రామలక్ష్మణసన్నిధౌ ।
జనకః ప్రాఞ్జలిర్వాక్యమువాచ కుశికాత్మజమ్ ॥ 30 ॥
ధన్యోఽస్మ్యనుగృహీతోఽస్మి యస్య మే మునిపుఙ్గవ ।
యజ్ఞం కాకుత్స్థసహితః ప్రాప్తవానసి ధార్మిక ॥ 31 ॥
పావితోఽహం త్వయా బ్రహ్మన్ దర్శనేన మహామునే ।
గుణా బహువిధాః ప్రాప్తాస్తవ సన్దర్శనాన్మయా ॥ 32 ॥
విస్తరేణ చ తే బ్రహ్మన్ కీర్త్యమానం మహత్తపః ।
శ్రుతం మయా మహాతేజో రామేణ చ మహాత్మనా ॥ 33 ॥
సదస్యైః ప్రాప్య చ సదః శ్రుతాస్తే బహవో గుణాః ।
అప్రమేయం తపస్తుభ్యమప్రమేయం చ తే బలమ్ ॥ 34 ॥
అప్రమేయా గుణాశ్చైవ నిత్యం తే కుశికాత్మజ ।
తృప్తిరాశ్చర్యభూతానాం కథానాం నాస్తి మే విభో ॥ 35 ॥
కర్మకాలో మునిశ్రేష్ఠ లమ్బతే రవిమణ్డలమ్ ।
శ్వః ప్రభాతే మహాతేజో ద్రష్టుమర్హసి మాం పునః ॥ 36 ॥
స్వాగతం తపతాం శ్రేష్ఠ మామనుజ్ఞాతుమర్హసి ।
ఏవముక్తో మునివరః ప్రశస్య పురుషర్షభమ్ ॥ 37 ॥
విససర్జాశు జనకం ప్రీతం ప్రీతమనాస్తదా ।
ఏవముక్త్వా మునిశ్రేష్ఠం వైదేహో మిథిలాధిపః ॥ 38 ॥
ప్రదక్షిణం చకారాశు సోపాధ్యాయస్సబాన్ధవః ।
విశ్వామిత్రోఽపి ధర్మాత్మా సహరామస్సలక్ష్మణః ॥ 39 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే పఞ్చషష్టితమస్సర్గః ॥
