శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే బాలకాణ్డమ్ ।
అథ ద్విసప్తతితమస్సర్గః ।
తముక్తవన్తం వైదేహం విశ్వామిత్రో మహామునిః ।
ఉవాచ వచనం వీరం వసిష్ఠసహితో నృపమ్ ॥ 1 ॥
అచిన్త్యాన్యప్రమేయాని కులాని నరపుఙ్గవ ।
ఇక్ష్వాకూణాం విదేహానాం నైషాం తుల్యోఽస్తి కశ్చన ॥ 2 ॥
సదృశో ధర్మసమ్బన్ధః సదృశో రూపసమ్పదా ।
రామలక్ష్మణయో రాజన్ సీతా చోర్మిలయా సహ ॥ 3 ॥
వక్తవ్యం చ నరశ్రేష్ఠ శ్రూయతాం వచనం మమ ।
భ్రాతా యవీయాన్ ధర్మజ్ఞ ఏష రాజా కుశధ్వజః ॥ 4 ॥
అస్య ధర్మాత్మనో రాజన్ రూపేణాప్రతిమం భువి ।
సుతాద్వయం నరశ్రేష్ఠ పత్న్యర్థం వరయామహే ॥ 5 ॥
భరతస్య కుమారస్య శత్రుఘ్నస్య చ ధీమతః ।
వరయామస్సుతే రాజన్ తయోరర్థే మహాత్మనోః ॥ 6 ॥
పుత్రా దశరథస్యేమే రూపయౌవనశాలినః ।
లోకపాలోపమాస్సర్వే దేవతుల్యపరాక్రమాః ॥ 7 ॥
ఉభయోరపి రాజేన్ద్ర సమ్బన్ధేనానుబధ్యతామ్ ।
ఇక్ష్వాకోః కులమవ్యగ్రం భవతఃపుణ్యకర్మణః ॥ 8 ॥
విశ్వామిత్రవచ శ్శృత్వా వసిష్ఠస్య మతే తదా ।
జనకః ప్రాఞ్జలిర్వాక్యమువాచ మునిపుఙ్గవౌ ॥ 9 ॥
కులం ధన్యమిదం మన్యే యేషాం నో మునిపుఙ్గవౌ ।
సదృశం కులసమ్బన్ధం యదాజ్ఞాపయథః స్వయమ్ ॥ 10 ॥
ఏవం భవతు భద్రం వః కుశధ్వజసుతే ఇమే ।
పత్న్యౌ భజేతాం సహితౌ శత్రుఘ్నభరతావుభౌ ॥ 11 ॥
ఏకాహ్నా రాజపుత్రీణాం చతసృణాం మహామునే ।
పాణీన్ గృహ్ణన్తు చత్వారో రాజపుత్రా మహాబలాః ॥ 12 ॥
ఉత్తరే దివసే బ్రహ్మన్ ఫల్గునీభ్యాం మనీషిణః ।
వైవాహికం ప్రశంసన్తి భగో యత్ర ప్రజాపతిః ॥ 13 ॥
ఏవముక్త్వా వచస్సౌమ్యం ప్రత్యుత్థాయ కృతాఞ్జలిః ।
ఉభౌ మునివరౌ రాజా జనకో వాక్యమబ్రవీత్ ॥ 14 ॥
పరో ధర్మః కృతో మహ్యం శిష్యోఽస్మిభవతో సదా ।
ఇమాన్యాసనముఖ్యాని ఆసాతాం మునిపుఙ్గవౌ ॥ 15 ॥
యథా దశరథస్యేయం తథాఽయోధ్యా పురీ మమ ।
ప్రభుత్వే నాస్తి సన్దేహో యథార్హం కర్తుమర్హథ ॥ 16 ॥
తథా బ్రువతి వైదేహే జనకే రఘునన్దనః ।
రాజా దశరథో హృష్టః ప్రత్యువాచ మహీపతిమ్ ॥ 17 ॥
యువామసఙ్ఖ్యేయగుణౌ భ్రాతరౌ మిథిలేశ్వరౌ ।
ఋషయో రాజసఙ్ఘాశ్చ భవద్భ్యామభిపూజితాః ॥ 18 ॥
స్వస్తి ప్రాప్నుహి భద్రం తే గమిష్యామి స్వమాలయమ్ ।
శ్రాద్ధకర్మాణి సర్వాణి విధాస్యామీతి చాబ్రవీత్ ॥ 19 ॥
తమాపృష్ట్వా నరపతిం రాజా దశరథస్తదా ।
మునీన్ద్రౌ తౌ పురస్కృత్య జగామాశు మహాయశాః ॥ 20 ॥
స గత్వా నిలయం రాజా శ్రాద్ధం కృత్వా విధానతః ।
ప్రభాతే కాల్యముత్థాయ చక్రే గోదానముత్తమమ్ ॥ 21 ॥
గవాం శతసహస్రాణి బ్రాహ్మణేభ్యో నరాధిపః ।
ఏకైకశో దదౌ రాజా పుత్రానుద్దిశ్య ధర్మతః ॥ 22 ॥
సువర్ణశ్రుఙ్గా స్సమ్పన్నా స్సవత్సాః కాంస్యదోహనాః ।
గవాం శతసహస్రాణి చత్వారి పురుషర్షభః ॥ 23 ॥
విత్తమన్యచ్చ సుబహుద్విజేభ్యో రఘునన్దనః ।
దదౌ గోదానముద్దిశ్య పుత్రాణాం పుత్రవత్సలః ॥ 24 ॥
స సుతైః కృతగోదానైర్వృతస్తు నృపతిస్తదా ।
లోకపాలైరివాభాతి వృతః స్సౌమ్యః ప్రజాపతిః ॥ 25 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే ద్విసప్తతితమస్సర్గః ॥
