శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాణ్డమ్ ।
అథ త్రయోవింశత్యధికశతతమస్సర్గః ।
ప్రతిప్రయాతేకాకుత్స్థేమహేన్ద్రఃపాకశాసనః ।
అబ్రవీత్పరమప్రీతోరాఘవమ్ప్రాఞ్జలింస్థితమ్ ॥ 1 ॥
అమోఘన్దర్శనంరామ తవాస్మాకన్నరర్షభ ।
ప్రీతియుక్తాఃస్మతేనత్వమ్బ్రూహియన్మనసేప్సితమ్ ॥ 2 ॥
ఏవముక్తోమహేన్ద్రేణప్రసన్నేనమహాత్మనా ।
సుప్రసన్నమనాహృష్టోవచనమ్ప్రాహరాఘవః ॥ 3 ॥
యదిప్రీతిస్సముత్పన్నామయితేవిబుధేశ్వర ।
వక్ష్యామికురుమేసత్యంవచనంవదతాంవర ॥ 4 ॥
మమహేతోఃపరాక్రాన్తాయేగతాయమసాదనమ్ ।
తేసర్వేజీవితమ్ప్రాప్యసముతతిష్ఠన్తువానరాః ॥ 5 ॥
మత్కృతేవిప్రయుక్తాయేపుత్రైర్దారైశ్చవానరాః ।
తాన్ప్రీతమనసఃసర్వాన్ద్రష్టుమిచ్ఛామిమానద ॥ 6 ॥
విక్రాన్తాశ్చాపిశూరాశ్చ న మృత్యుఙ్గణయన్తి చ ।
కృతయత్నావిపన్నాశ్చజీవయైనాన్ పురన్దర ॥ 7 ॥
మత్ప్రియేష్వభిరక్తాశ్చ న మృత్యుఙ్గణయన్తియే ।
త్వత్ప్రసాదాత్సమేయుస్తేవరమేతమహంవృణే ॥ 8 ॥
నీరుజోనిర్వ్రణాంశ్చైవసమ్పన్నబలపౌరుషాన్ ।
గోలాఙ్గూలాంస్తథైవర్క్షాన్న్ద్రష్టుమిచ్ఛామిమానద ॥ 9 ॥
అకాలేచాపిపుష్పాణిమూలాని చ ఫలాని చ ।
నద్యశ్చవిమలాస్తత్రతిష్ఠేయుర్యత్రవానరాః ॥ 10 ॥
శ్రుత్వాతువచనన్తస్యరాఘవస్యమహాత్మనః ।
మహేన్ద్రఃప్రత్యువాచేదంవచనమ్ప్రీతిసంయుతమ్ ॥ 11 ॥
మహానయంవరస్తాతయస్త్వయోక్తోరఘూత్తమ ।
వదిర్మయానోక్తపూర్వం చ తస్మాదేతద్భవిష్యతి ॥ 12 ॥
సముత్తిష్ఠన్తుతేసర్వేహతాయేయుధిరాక్షసైః ।
ఋక్షాశ్చసహగోపుచ్ఛైర్నికృత్తాననబాహవః ॥ 13 ॥
నీరుజోనిర్వ్రణాశ్చైవసమ్పన్నబలపౌరుషాః ।
సముత్థాస్యన్తిహరయస్సుప్తానిద్రాక్ష్యేయథా ॥ 14 ॥
సుహృద్భిర్బాన్ధవైశ్చైవజ్ఞాతిభిఃస్వజనేన చ ।
సర్వఏవసమేష్యన్తిసమ్యుక్తాఃపరయాముదా ॥ 15 ॥
అకాలేపుష్పశబలాఃఫలవన్తశ్చపాదపాః ।
భవిష్యన్తిమహేష్వాస నద్యశ్చసలిలాయుతాః ॥ 16 ॥
సవ్రణైఃప్రథమఙ్గాత్రైరిదానీన్నిర్వ్రణైస్సమైః ।
తతస్సముత్థితాస్సర్వేసుప్త్వేవహరియూథపాః ॥ 17 ॥
బభూవుర్వానరాస్సర్వేకిన్న్వేతదితివిస్మితాః ।
కాకుత్స్థమ్పరిపూర్ణార్థన్దృష్టవాసర్వేసురోత్తమాః ॥ 18 ॥
అబ్రువన్పరమప్రీతాస్స్తుత్వారామంసలక్ష్మణమ్ ।
గచ్ఛాయోధ్యామితోరాజన్విసర్జయ చ వానరాన్ ॥ 19 ॥
మైథిలీంసాన్త్వయస్వైనామనురక్తాంయశస్వినీమ్ ।
భ్రారాతరమ్భరతమ్పశ్యత్వచ్ఛోకాద్వ్రతచారిణమ్ ॥ 20 ॥
శత్రుఘ్నం చ మహాత్మానమ్మాత్రూఃసర్వాఃపరన్తప ।
అభిషేచయచాత్మానమ్పౌరాన్గత్వాప్రహర్షయ ॥ 21 ॥
ఏవముక్త్వాసహస్రాక్షోరామంసౌమిత్రిణాసహ ।
విమానైఃసూర్యసఙ్కాశైర్యయౌహృష్టఃసురైఃసహ ॥ 22 ॥
అభివాద్య చ కాకుత్స్థః సర్వాంస్తాంస్త్రిదశోత్తమాన్ ।
లక్ష్మణేనసహభ్రాత్రావాసమాజ్ఞాపయత్తదా ॥ 23 ॥
తతస్తుసాలక్ష్మణరామపాలితామహాచమూర్హృష్టజనాయశస్వినీ ।
శ్రియాజ్వలన్తీవిరరాజసర్వతోనిశాప్రణీతేవహిశీతరశ్మినా ॥ 24 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాణ్డే త్రయోవింశత్యధికశతతమస్సర్గః ॥
