శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అయోధ్యాకాణ్డమ్ ।
అథ ఏకాశీతితమస్సర్గః ।
తతో నాన్దీముఖీం రాత్రిం భరతం సూతమాగధాః ।
తుష్టువుర్వాగ్విశేషజ్ఞాస్స్తవైర్మఙ్గలసంహితైః ॥ 1 ॥
సువర్ణకోణాభిహతః ప్రాణదద్యామదున్దుభిః ।
దధ్ముశ్శఙ్ఖాంశ్చ శతశో నాదాంశ్చోచ్చావచస్వరాన్ ॥ 2 ॥
స తూర్యఘోష స్సుమహాన్దివమాపూరయన్నివ ।
భరతం శోకసన్తప్తం భూయశ్శోకైరరన్ధ్రయత్ ॥ 3 ॥
తతః ప్రబుద్ధో భరతస్తం ఘోషం సన్నివర్త్య చ ।
నాహం రాజేతి చాప్యుక్త్వా శత్రుఘ్నమిదమబ్రవీత్ ॥ 4 ॥
పశ్య శత్రుఘ్న కైకేయ్యా లోకస్యాపకృతం మహత్ ।
విసృజ్య మయి దుఃఖాని రాజా దశరథో గతః ॥ 5 ॥
తస్యైషా ధర్మరాజస్య ధర్మమూలా మహాత్మనః ।
పరిభ్రమతి రాజ్య శ్రీర్నౌరివాకర్ణికా జలే ॥ 6 ॥
యో హి న స్సుమహాన్నాథస్సోఽపి ప్రవ్రాజితో వనమ్ ।
అనయా ధర్మముత్సృజ్య మాత్రా మే రాఘవస్స్వయమ్ ॥ 7 ॥
ఇత్యేవం భరతం ప్రేక్ష్య విలపన్తం విచేతనమ్ ।
కృపణం రురుదుస్సర్వాస్సస్వరం యోషిత స్తదా ॥ 8 ॥
తథా తస్మిన్విలపతి వసిష్ఠో రాజధర్మవిత్ ।
సభామిక్ష్వాకునాథస్య ప్రవివేశ మహాయశాః ॥ 9 ॥
శాతకుమ్భమయీం రమ్యాం మణిరత్నసమాకులామ్ ।
సుధర్మామివ ధర్మాత్మా సగణః ప్రత్యపద్యత ॥ 10 ॥
స కాఞ్చనమయం పీఠం సుఖాస్తరణసంవృతమ్ ।
అధ్యాస్త సర్వవేదజ్ఞో దూతాననుశశాస చ ॥ 11 ॥
బ్రాహ్మణాన్ క్షత్రియాన్వైశ్యనమాత్యాన్గణవల్లభాన్ ।
క్షిప్రమానయతాఽవ్యగ్రాః కృత్యమాత్యయికం హి నః ॥ 12 ॥
సరాజభృత్యం శత్రుఘ్నం భరతం చ యశస్వినమ్ ।
యుధాజితం సుమన్త్రం చ యే చ తత్ర హితా జనాః ॥ 13 ॥
తతో హలహలాశబ్దస్సుమహాన్సమపద్యత ।
రథైరశ్వైర్గజైశ్చాపి జనానాముపగచ్ఛతామ్ ॥ 14 ॥
తతో భరతమాయాన్తం శతక్రతుమివామరాః ।
ప్రత్యనన్దన్ప్రకృతయో యథా దశరథం తథా ॥ 15 ॥
హ్రద ఇవ తిమినాగసంవృతః స్తిమితజలో మణిశఙ్ఖశర్కరః ।
దశరథసుతశోభితా సభా సదశరథేవ బభౌ యథా పురా ॥ 16 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాణ్డే ఏకాశీతితమస్సర్గః ॥
