శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అరణ్యకాణ్డమ్ ।
అథ చత్వారింశస్సర్గః ।
మారీచేన తు తద్వాక్యం క్షమం యుక్తం చ నిశాచరః ।
ఉక్తో న ప్రతిజగ్రాహ మర్తుకామ ఇవౌషధమ్ ॥ 1 ॥
తం పథ్యహితవక్తారం మారీచం రాక్షసాధిపః ।
అబ్రవీత్పరుషం వాక్యమయుక్తం కాలచోదితః ॥ 2 ॥
యత్కిలైతదయుక్తార్థం మారీచ మయి కథ్యతే ।
వాక్యం నిష్ఫలమత్యర్థముప్తం బీజమివోషరే ॥ 3 ॥
త్వద్వాక్యైర్న తు మాం శక్యం భేత్తుం రామస్య సంయుగే ।
పాపశీలస్య మూర్ఖస్య మానుషస్య విశేషతః ॥ 4 ॥
యస్త్యక్త్వా సుహృదో రాజ్యం మాతరం పితరం తథా ।
స్త్రీవాక్యం ప్రాకృతం శ్రుత్వా వనమేకపదే గతః ॥ 5 ॥
అవశ్యన్తు మయా తస్య సంయుగే ఖరఘాతినః ।
ప్రాణైః ప్రియతరా సీతా హర్తవ్యా తవ సన్నిధౌ ॥ 6 ॥
ఏవం మే నిశ్చితా బుద్ధిర్హృది మారీచ వర్తతే ।
న వ్యావర్తయితుం శక్యా సేన్ద్రైరపి సురాసురైః ॥ 7 ॥
దోషం గుణం వా సమ్పృష్టస్త్వమేవం వక్తుమర్హసి ।
అపాయం వాప్యుపాయం వా కార్యస్యాస్య వినిశ్చయే ॥ 8 ॥
సమ్పృష్టేన తు వక్తవ్యం సచివేన విపశ్చితా ।
ఉద్యతాఞ్జలినా రాజ్ఞే య ఇచ్ఛేద్భూతిమాత్మనః ॥ 9 ॥
వాక్యమప్రితకూలం తు మృదుపూర్వం హితం శుభమ్ ।
ఉపచారేణ యుక్తం చ వక్తవ్యో వసుధాధిపః ॥ 10 ॥
సావమర్దం తు యద్వాక్యం మారీచ హితముచ్యతే ।
నాభినన్దతి తద్రాజా మానార్హో మానవర్జితమ్ ॥ 11 ॥
పఞ్చ రూపాణి రాజానో ధారయన్త్యమితౌజసః ।
అగ్నేరిన్ద్రస్య సోమస్య వరుణస్య యమస్య చ ॥ 12 ॥
ఔష్ణ్యం తథా విక్రమం చ సౌమ్యం దణ్డం ప్రసన్నతామ్ ।
ధారయన్తి మహాత్మానో రాజానః క్షణదాచర ॥ 13 ॥
తస్మాత్సర్వాస్వవస్థాసు మాన్యాః పూజ్యాశ్చ పార్థివాః ।
త్వం తు ధర్మమవిజ్ఞాయ కేవలం మోహమాస్థితః ।
అభ్యాగతం మాం దౌరాత్మ్యాత్పరుషం వక్తుమిచ్ఛసి ॥ 14 ॥
గుణదోషౌ న పృచ్ఛామి క్షమం చాత్మని రాక్షస ।
మయోక్తం తవ చైతావత్సమ్ప్రత్యమితవిక్రమః ॥ 15 ॥
అస్మింస్తు త్వం మహాకృత్యే సాహాయ్యం కర్తుమర్హసి ।
శృణు తత్కర్మ సాహాయ్యే యత్కార్యం వచనాన్మమ ॥ 16 ॥
సౌవర్ణస్త్వం మృగో భూత్వా చిత్రో రజతబిన్దుభిః ।
ఆశ్రమే తస్య రామస్య సీతాయాః ప్రముఖే చర ॥ 17 ॥
సౌవర్ణస్త్వం మృగో భూత్వా చిత్రో రజతబిన్దుభిః ।
ఆశ్రమే తస్య రామస్య సీతాయాః ప్రముఖే చర ।
ప్రలోభయిత్వా వైదేహీం యథేష్టం గన్తుమర్హసి ॥ 18 ॥
త్వాం తు మాయామృగం దృష్ట్వా కాఞ్చనం జాతవిస్మయా ।
ఆనయైనమితి క్షిప్రం రామం వక్ష్యతి మైథిలీ ॥ 19 ॥
అపక్రాన్తే తు కాకుత్స్థే దూరం యాత్వాప్యుదాహర ।
హా సీతే లక్ష్మణేత్యేవం రామవాక్యానురూపకమ్ ॥ 20 ॥
తచ్ఛ్రుత్వా రామపదవీం సీతయా చ ప్రచోదితః ।
అనుగచ్ఛతి సమ్భ్రాన్తః సౌమిత్రిరపి సౌహృదాత్ ॥ 21 ॥
అపక్రాన్తే చ కాకుత్స్థే లక్ష్మణే చ యథాసుఖమ్ ।
ఆనయిష్యామి వైదేహీం సహస్రాక్షశ్శచీమివ ॥ 22 ॥
ఏవం కృత్వా త్విదం కార్యం యథేష్టం గచ్ఛ రాక్షస ।
రాజ్యస్యార్ధం ప్రయచ్ఛామి మారీచ తవ సువ్రత ॥ 23 ॥
గచ్ఛ సౌమ్య శివం మార్గం కార్యస్యాస్య వివృద్ధయే ।
అహం త్వానుగమిష్యామి సరథో దణ్డకావనమ్ ॥ 24 ॥
ప్రాప్య సీతామయుద్ధేన వఞ్చయిత్వా తు రాఘవమ్ ।
లఙ్కాం ప్రతిగమిష్యామి కృతకార్యస్సహ త్వయా ॥ 25 ॥
న చేత్కరోషి మారీచ హన్మి త్వామహమద్య వై ।
ఏతత్కార్యమవశ్యం మే బలాదపి కరిష్యసి ।
రాజ్ఞో హి ప్రతికూలస్థో న జాతు సుఖమేధతే ॥ 26 ॥
ఆసాద్య తం జీవితసంశయస్తే మృత్యుర్ధ్రువో హ్యద్య మయా విరుధ్య ।
ఏతద్యథావత్ప్రతిగృహ్య బుద్ధ్యా యదత్ర పథ్యం కురు తత్తథా త్వమ్ ॥ 27 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అరణ్యకాణ్డే చత్వారింశస్సర్గః ॥
