శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే యుద్ధకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చాశీతితమస్సర్గః ।
త్తస్యతద్వచనంశ్రుత్వారాఘవశ్శోకకర్శితః ।
నోపధారయతేవ్యక్తంయదుక్తన్తేనరక్షసా ॥ 1 ॥
తతోధైర్యమవష్టభ్యరామఃపరపురఞ్జయః ।
విభీషణముపాసీనమువాచకపిసన్నిధౌ ॥ 2 ॥
నైరృతాధిపతేవాక్యంయదుక్తన్తేవిభీషణ ।
భూయస్తచ్ఛ్రోతుమిచ్ఛామిబ్రూహియత్తేవివక్షితమ్ ॥ 3 ॥
రాఘవస్యవచఃశ్రుత్వావాక్యంవాక్యవిశారద. ।
యత్తత్పునరిదంవాక్యమ్బభాషే స విభీషణః ॥ 4 ॥
యథాజ్ఞప్తమ్మహాబాహోత్వయాగుల్మనివేశనమ్ ।
తత్తథాఽనుష్ఠితంవీరత్వద్వాక్యసమనన్తరమ్ ॥ 5 ॥
తాన్యనీకానిసర్వాణివిభగ్నానిసమన్తతః ।
విన్యస్తాయూథపాశ్చైవయథాన్యాయంవిభాగశః ॥ 6 ॥
భూయస్తుమమవిజ్ఞాప్యన్తచ్ఛ్రుణుష్వమహాయశః ।
త్వయ్యకారణసన్తప్తేసన్తప్తహృదయావయమ్ ॥ 7 ॥
త్యజరాజన్నిమంశోకమ్మిథ్యాసన్తాపమాగతమ్ ।
తదియన్త్యజ్యతాఞ్చిన్తాశత్రుహర్షవివర్ధినీ ॥ 8 ॥
ఉద్యమఃక్రియతాంవీరహర్షఃసముపసేవ్యతామ్ ।
ప్రాప్తవ్యాయదితేసీతాహన్తవ్యాశ్చనిశాచరాః ॥ 9 ॥
రఘునన్దనవక్ష్యామిశ్రూయతామ్మేహితంవచః ।
సాధ్వయంయాతుసౌమిత్రిర్బలేనమహతావృతః ॥ 10 ॥
నికుమ్భిలాయాంసమ్ప్రాప్యహన్తుంరావణిమాహవే ।
ధనుర్మణ్డలనిర్ముక్తైరాశీవిషవిషోపమైః ॥ 11 ॥
తేనవీరేణతపసావరదానాత్స్వయమ్భువః ।
అస్త్రమ్బ్రహ్మశిరఃప్రాప్తఙ్కామగాశ్చతురఙ్గమాః ॥ 12 ॥
స ఏషసహసైన్యేనప్రాప్తఃకిలనికుమ్భిలామ్ ।
యద్యుతతిష్ఠేత్కృతఙ్కర్మహతాన్సర్వాంశ్చవిద్ధినః ॥ 13 ॥
నికుమ్భిలామసమ్ప్రాప్తమహుతాగ్నిం చ యోరిపుః ।
త్వామాతాయినంహన్యాదిన్ద్రశత్రోస్సతేవధః ॥ 14 ॥
వరోదత్తోమహాబాహో సర్వలోకేశ్వరేణవై ।
ఇత్యేవంవిహితోరాజన్వధస్తస్యైషధీమతః ॥ 15 ॥
వధాయేన్ద్రజితోరామసన్దిశస్వమహాబల ।
హతేతస్మిన్హతంవిద్ధిరావణంససుహృజ్జనమ్ ॥ 16 ॥
విభీషణవచ్శ్రుత్వారామోవాక్యమథాబ్రవీత్ ।
జానామితస్యరౌద్రస్యమాయాంసత్యపరాక్రమః ॥ 17 ॥
స హిబ్రహ్మాస్త్రవిత్ప్రాజ్ఞోమహామాయోమహాబల. ।
కరోత్యసఞ్జ్ఞాన్ సఙ్గ్రామేదేవాన్సవరుణానపి ॥ 18 ॥
తస్యాన్తరిక్షేచరతఃసరథస్యమహాయశః ।
న గతిర్జ్ఞాయతేవీరసూర్యస్యేవాభ్రసమ్ల్పవే ॥ 19 ॥
రాఘవస్తురిపోర్జ్ఞాత్వామాయావీర్యన్దురాత్మనః ।
లక్ష్మణఙ్కీర్తిసమ్పన్నమిదంవచనమబ్రవీత్ ॥ 20 ॥
యద్వానరేన్ద్రస్యబలన్తేనసర్వేణసమ్వృతః ।
హనూమత్ప్రముఖైశ్చవయూథపైస్సహలక్ష్మణ ॥ 21 ॥
జామ్బవేనార్క్షపతినాసహసైన్యేనసమ్వృతః ।
జహితంరాక్షససుతమ్మాయాబలవిశారదమ్ ॥ 22 ॥
అయన్త్వాంసచివైఃసార్థమ్మహాత్మారజనీచరః ।
అభిజ్ఞస్తస్యమాయానామ్పృష్ఠతోఽనుగమిష్యతి ॥ 23 ॥
రాఘవస్యవచ్శ్రుత్వాలక్ష్మణస్సవిభీషణః ।
జగ్రాహకార్ముకశ్రేష్ఠమత్యద్భుతపరాక్రమః ॥ 24 ॥
సన్నద్ధఃకవచీఖఙ్గీసశరోవామచాపభృత్ ।
రామపాదావుపస్పృశ్యహృష్టఃసౌమిత్రిరబ్రవీత్ ॥ 25 ॥
అద్యమత్కార్ముకోన్ముక్తాశ్శరానిర్భిద్యరావణిమ్ ।
లఙ్కామభితిష్యన్తిహంసాఃపుష్కరిణీమివ ॥ 26 ॥
అద్యైవతస్యరౌద్రస్యశరీరమ్మామకాశ్శరాః ।
విధమిష్యన్తిభిత్త్వాతమ్మహాచాపగుణచ్యుతాః ॥ 27 ॥
ఏవముక్త్వా స ద్యుతిమాన్ వచనమ్భ్రాతురగ్రతః ।
స రావణివధాకాఙ్క్షీలక్ష్మణస్త్వరితోయయౌ ॥ 28 ॥
సోఽభివాద్యగురోఃపాదౌకృత్వాచాపిప్రదక్షిణమ్ ।
నికుమ్భిలామభియయౌచైత్యంరావణిపాలితమ్ ॥ 29 ॥
విభీషణేనసహితోరాజపుత్రఃప్రతాపవాన్ ।
కృతస్వస్త్యయనోభ్రాత్రాలక్ష్మణస్త్వరితోయయౌ ॥ 30 ॥
వానరాణాంసహస్రైస్తుహనూమాన్ బహుభిర్వృతః ।
విభీషణశ్చసామాత్యోతదాలక్ష్మణమన్వగాత్ ॥ 31 ॥
మహతాహరిసైన్యేనసవేగమభిసంవృతః ।
ఋక్షరాజబలఞ్చైవదదర్శపథివిష్ఠితమ్ ॥ 32 ॥
స గత్వాదూరమధ్వానంసౌమిత్రిర్మిత్రనన్దనః ।
రాక్షసేన్ద్రబలన్దూరాదపశ్యద్వ్యూహమాశ్రితమ్ ॥ 33 ॥
స తమ్ప్రాప్యధనుష్పాణిర్మాయాయోగమరిన్దమః ।
తస్థౌబ్రహ్మవిధానేనవిజేతుంరఘునన్దనః ॥ 34 ॥
భీషణేనసహితోరాజపుత్రఃప్రతాపవాన్ ।
అఙ్గదేన చ వీరేణతథానిలసుతేన చ ॥ 35 ॥
వివిధమమలశస్త్రభాస్వరం త ద్ధ్వజగహనంవిపులమ్మహారథైశ్చ ।
ప్రతిభయతమమప్రమేయవేగన్తిమిరమివద్విషతామ్బలంవివేశ ॥ 36 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే యుద్ధకాణ్డే పఞ్చాశీతితమస్సర్గః ॥