శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే అరణ్యకాణ్డమ్ ।
అథ ద్విసప్తతితమస్సర్గః ।
ఏవముక్తౌతు తౌ వీరౌ కబన్ధేన నరేశ్వరౌ ।
గిరిప్రదరమాసాద్య పావకం విససర్జతుః ॥ 1 ॥
లక్ష్మణస్తు మహోల్కాభిర్జ్వలితాభిస్సమన్తతః ।
చితామాదీపయామాస సా ప్రజజ్వాల సర్వతః ॥ 2 ॥
తచ్ఛరీరం కబన్ధస్య ఘృతపిణ్డోపమం మహత్ ।
మేదసా పచ్యమానస్య మన్దం దహతి పావకః ॥ 3 ॥
స విధూయ చితామాశు విధూమోఽగ్నిరివోత్థితః ।
అరజే వాససీ బిభ్రన్మాలాం దివ్యాం మహాబలః ॥ 4 ॥
తతశ్చితాయా వేగేన భాస్వరో విమలామ్బరః ।
ఉత్పపాతాశు సంహృష్టస్సర్వప్రత్యఙ్గభూషణః ॥ 5 ॥
విమానే భాస్వరే తిష్ఠన్హంసయుక్తే యశస్కరే ।
ప్రభయా చ మహాతేజా దిశో దశ విరాజయన్ ॥ 6 ॥
సోఽన్తరిక్షగతో రామం కబన్ధో వాక్యమబ్రవీత్ ।
శృణు రాఘవ తత్త్వేన యథా సీతామవాప్స్యసి ॥ 7 ॥
రామ షడ్యుక్తయో లోకే యాభిస్సర్వం విమృశ్యతే ।
పరిమృష్టో దశాన్తేన దశాభాగేన సేవ్యతే ॥ 8 ॥
దశాభాగగతో హీనస్త్వం హి రామ సలక్ష్మణః ।
యత్కృతే వ్యసనం ప్రాప్తం త్వయా దారప్రధర్షణమ్ ॥ 9 ॥
తదవశ్యం త్వయా కార్యస్ససుహృత్సుహృదాం వర ।
అకృత్వా హి న తే సిద్ధిమహం పశ్యామి చిన్తయన్ ॥ 10 ॥
శ్రూయతాం రామ వక్ష్యామి సుగ్రీవో నామ వానరః ।
భ్రాత్రా నిరస్తః క్రుద్ధేన వాలినా శక్రసూనునా ॥ 11 ॥
ఋశ్యమూకే గిరివరే పమ్పాపర్యన్తశోభితే ।
నివసత్యాత్మవాన్వీరశ్చతుర్భిస్సహ వానరైః ॥ 12 ॥
వానరేన్ద్రో మహావీర్యస్తేజోవానమితప్రభః ।
సత్యసన్ధో వినీతశ్చ ధృతిమాన్మతిమాన్మహాన్ ॥ 13 ॥
దక్షః ప్రగల్భో ద్యుతిమాన్మహాబలపరాక్రమః ।
భ్రాత్రా వివాసితో రామ రాజ్యహేతోర్మహాబలః ॥ 14 ॥
స తే సహాయో మిత్రం చ సీతాయాః పరిమార్గణే ।
భవిష్యతి హితే రామ మా చ శోకే మనః కృథాః ॥ 15 ॥
భవితవ్యం హి యచ్చాపి న తచ్ఛక్యమిహాన్యథా ।
కర్తుమిక్ష్వాకుశార్దూల కాలో హి దురతిక్రమః ॥ 16 ॥
గచ్ఛ శ్రీఘ్రమితో రామ సుగ్రీవం తం మహాబలమ్ ।
వయస్యం తం కురు క్షిప్రమితో గత్వాఽద్య రాఘవ ॥ 17 ॥
అద్రోహాయ సమాగమ్య దీప్యమానే విభావసౌ ।
స చ తే నావమన్తవ్యస్సుగ్రీవో వానరాధిపః ॥ 18 ॥
కృతజ్ఞః కామరూపీ చ సహాయార్థీ చ వీర్యవాన్ ।
శక్తౌహ్యద్య యువాం కర్తుం కార్యం తస్య చికీర్షితమ్ ॥ 19 ॥
కృతార్థో వాఽకృతార్థో వా కృత్యం తవ కరిష్యతి ।
స ఋక్షరజసః పుత్రః పమ్పామటతి శఙ్కితః ॥ 20 ॥
భాస్కరస్యౌరసః పుత్రో వాలినా కృతకిల్బిషః ।
సన్నిధాయాయుధం క్షిప్రమృష్యమూకాలయం కపిమ్ ॥ 21 ॥
కురు రాఘవ సత్యేన వయస్యం వనచారిణమ్ ।
స హి స్థానాని సర్వాణి కార్త్స్న్యేన కపికుఞ్జరః ॥ 22 ॥
నరమాంసాశినాం లోకే నైపుణ్యాదధిగచ్ఛతి ।
న తస్యావిదితం లోకేకిఞ్చిదస్తి హి రాఘవ ॥ 23 ॥
యావత్సూర్యః ప్రతపతి సహస్రాంశురరిన్దమ ।
స నదీర్విపులాన్శైలాన్ గిరిదుర్గాణి కన్దరాన్ ॥ 24 ॥
అన్వీక్ష్య వానరైస్సార్ధం పత్నీం తేఽధిగమిష్యతి ।
వానరాంశ్చ మహాకాయాన్ప్రేషయిష్యతి రాఘవ ॥ 25 ॥
దిశో విచేతుం తాం సీతాం త్వద్వియోగేన శోచతీమ్ ।
స జ్ఞాస్యతి వరారోహాం నిర్మలాం రావణాలయే ॥ 26 ॥
స మేరుశృఙ్గాగ్రగతామనిన్దితాం ప్రవిశ్య పాతాలతలేఽపి వా శ్రితామ్ ।
ప్లవఙ్గమానాం ప్రవరస్తవ ప్రియాం నిహత్య రక్షాంసి పునః ప్రదాస్యతి ॥ 27 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అరణ్యకాణ్డే ద్విసప్తతితమస్సర్గః ॥
