శ్రీమద్వాల్మీకీయ రామాయణే బాలకాణ్డమ్ ।
అథ పఞ్చసప్తతితమస్సర్గః ।
రామ దాశరథే రామ వీర్యం తే శ్రూయతేఽద్భుతమ్ ।
ధనుషో భేదనం చైవ నిఖిలేన మయా శ్రుతమ్ ॥ 1 ॥
తదద్భుతమచిన్త్యం చ భేదనం ధనుషస్త్వయా ।
తచ్ఛ్రుత్వాఽహమనుప్రాప్తో ధనుర్గృహ్యాపరం శుభమ్ ॥ 2 ॥
తదిదం ఘోరసఙ్కాశం జామదగ్న్యం మహద్ధనుః ।
పూరయస్వ శరేణైవ స్వబలం దర్శయస్వ చ ॥ 3 ॥
తదహం తే బలం దృష్ట్వా ధనుషోఽస్య ప్రపూరణే ।
ద్వన్ద్వయుద్ధం ప్రదాస్యామి వీర్యశ్లాఘ్యస్య రాఘవ ॥ 4 ॥
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా రాజా దశరథస్తదా ।
విషణ్ణవదనో దీనః ప్రాఞ్జలిర్వాక్యమబ్రవీత్ ॥ 5 ॥
క్షత్రరోషాత్ప్రశాన్తస్త్వం బ్రాహ్మణశ్చ మహాయశాః ।
బాలానాం మమ పుత్రాణామభయం దాతుమర్హసి ॥ 6 ॥
భార్గవాణాం కులే జాతః స్వాధ్యాయవ్రతశాలినామ్ ।
సహాస్రాక్షే ప్రతిజ్ఞాయ శస్త్రం నిక్షిప్తవానసి ॥ 7 ॥
స త్వం ధర్మపరో భూత్వా కాశ్యపాయ వసున్ధరామ్ ।
దత్త్వా వనముపాగమ్య మహేన్ద్రకృతకేతనః ॥ 8 ॥
మమ సర్వవినాశాయ సమ్ప్రాప్తస్త్వం మహామునే ।
న చైకస్మిన్ హతే రామే సర్వే జీవామహే వయమ్ ॥ 9 ॥
బ్రువత్యేవం దశరథే జామదగ్న్యః ప్రతాపవాన్ ।
అనాదృత్యైవ తద్వాక్యం రామమేవాభ్యభాషత ॥ 10 ॥
ఇమే ద్వే ధనుషీ శ్రేష్ఠే దివ్యే లోకాభివిశ్రుతే ।
దృఢే బలవతీ ముఖ్యే సుకృతే విశ్వకర్మణా ॥ 11 ॥
అతిసృష్టం సురైరేకం త్ర్యమ్బకాయ యుయుత్సవే ।
త్రిపురఘ్నం నరశ్రేష్ఠ భగ్నం కాకుత్స్థ యత్త్వయా ॥ 12 ॥
ఇదం ద్వితీయం దుర్ధర్షం విష్ణోర్దత్తం సురోత్తమైః ।
తదిదం వైష్ణవం రామ ధనుః పరమభాస్వరమ్ ।
సమానసారం కాకుత్స్థ రౌద్రేణ ధనుషా త్విదమ్ ॥ 13 ॥
తదా తు దేవతాస్సర్వాః పృచ్ఛన్తి స్మ పితామహమ్ ।
శితికణ్ఠస్య విష్ణోశ్చ బలాబలనిరీక్షయా ॥ 14 ॥
అభిప్రాయం తు విజ్ఞాయ దేవతానాం పితామహః ।
విరోధం జనయామాస తయో స్సత్యవతాం వరః ॥ 15 ॥
విరోధే చ మహద్యుద్ధమభవద్రోమహర్షణమ్ ।
శితికణ్ఠస్య విష్ణోశ్చ పరస్పరజిగీషుణోః ॥ 16 ॥
తదా తు జృమ్భితం శైవం ధనుర్భీమపరాక్రమమ్ ।
హుఙ్కారేణ మహాదేవ స్తమ్భితోఽథ త్రిలోచనః ॥ 17 ॥
దేవైస్తదా సమాగమ్య సర్షిసఘై స్సచారణైః ।
యాచితౌ ప్రశమం తత్ర జగ్మతుస్తౌ సురోత్తమౌ ॥ 18 ॥
జృమ్భితం తద్ధనుర్ద్రృష్ట్వా శైవం విష్ణుపరాక్రమైః ।
అధికం మేనిరే విష్ణుం దేవా స్సర్షిగణాస్తదా ॥ 19 ॥
ధనూ రుద్రస్తు సఙ్కృద్ధో విదేహేషు మహాయశాః ।
దేవరాతస్య రాజర్షేర్దదౌ హస్తే ససాయకమ్ ॥ 20 ॥
ఇదం చ వైష్ణవం రామ ధనుః పరపురఞ్జయమ్ ।
ఋచీకే భార్గవే ప్రాదాద్విష్ణుః స న్యాసముత్తమమ్ ॥ 21 ॥
ఋచీకస్తు మహాతేజాః పుత్రస్యాప్రతికర్మణః ।
పితుర్మమ దదౌ దివ్యం జమదగ్నేర్మహాత్మనః ॥ 22 ॥
న్యస్తశస్త్రే పితరి మే తపోబలసమన్వితే ।
అర్జునో విదధే మృత్యుం ప్రాకృతాం బుద్ధిమాస్థితః ॥ 23 ॥
వధమప్రతిరూపం తు పితు శ్శృత్వా సుదారుణమ్ ।
క్షత్రముత్సాదయన్రోషాజ్జాతం జాతమనేకశః ॥ 24 ॥
పృథివీం చాఖిలాం ప్రాప్య కాశ్యపాయ మహాత్మనే ।
యజ్ఞస్యాన్తే తదా రామ దక్షిణాం పుణ్యకర్మణే ।
దత్త్వా మహేన్ద్రనిలయస్తపోబలసమన్వితః ॥ 25 ॥
అద్యతూత్తమవీర్యేణ త్వయా రామ మహాబల ।
శ్రుతవాన్ ధనుషో భేదం తతోఽహం ద్రుతమాగతః ॥ 26 ॥
తదిదం వైష్ణవం రామ పితృపైతామహం మహత్ ।
క్షత్రధర్మం పురస్కృత్య గృహ్ణీష్వ ధనురుత్తమమ్ ॥ 27 ॥
యోజయస్వ ధనుశ్శ్రేష్ఠే శరం పరపురఞ్జయమ్ ।
యది శక్నోషి కాకుత్స్థ ద్వన్ద్వం దాస్యామి తే తతః ॥ 28 ॥
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే పఞ్చసప్తతితమస్సర్గః ॥